मकवानपुर । मकवानपुरकाे हेटौंडामा टोपी दिवस मनाइएकाे छ । नेपाली संस्कृति, परम्परा र राष्ट्रिय पहिचानको धरोहरका रुपमा रहेको नेपाली टोपीको महत्व र गरिमालाई उच्च राख्न १२ औं अन्तर्राष्ट्रिय नेपाली टोपी दिवस हेटौंडामा र्याली र कार्यक्रम गरी मनाइएको छ ।
लियो क्लब अफ हेटौंडा भुटनदेवी सेन्टिनियल, लियो लाइन्स क्लब अफ हेटौंडा, स्वर्णिम भविष्य र लियो जिल्ला परिषद् ‘एस’ नेपाल एरिया–२ को संयुक्त प्रयासमा कार्यक्रम गरिएको हो । ‘सबै पोशाकको सम्मान, नेपाली टोपी नेपालको पहिचान’ भन्ने मुल नारासाथ हेटौंडा उपमहानगरपालिका ४ हुप्रचौरबाट शुरु भएको र्याली शितलमहल चोक, पारिजातपथ र सीमाचोक हुँदै बुद्धचोकमा पुगेर कोणसभामा परिणत भएको थियो ।
हेटौंडा ४ का वडाध्यक्ष नविन सिग्देलले नेपाली टोपीलाई एउटा पोशाकका रुपमा मात्र नहेरी यसलाई नेपाली स्वाभिमान, संस्कृति र इतिहासको जीवन्त प्रतीकका रुपमा हेर्नुपर्ने बताए । ‘नेपाली टोपी हाम्रो गौरव र विशिष्ट पहिचान हो । यसको महत्वलाई हामीले दैनिक जीवनमा उजागर गर्नुपर्छ’ उनले भने । नेपाली टोपीको प्रवर्द्धनले व्यापार र पर्यटन क्षेत्रमा पनि महत्वपूर्ण योगदान पुर्याउन सक्ने उनले बताए ।
लियो जिल्ला परिषद् नेपालका सचिव रुपक कालीराजले अंग्रेजी नयाँ वर्षलाई नेपालीपनको रंगमा रङ्ग्याउन अभियान शुरु गरिएको र यसलाई अझ व्यापक बनाउन सबैको सहयोग आवश्यक रहेको बताए । कार्यक्रममा ‘टोपी लगाऔं, राष्ट्रियता जोगाऔं’ र ‘हाम्रो शान, हाम्रो पहिचानः नेपाली टोपी’ जस्ता प्रेरणादायी नारा थिए । २ सय भन्दा बढी टोपी निःशुल्क वितरण गरिएको कार्यक्रममा मकवानपुरका विभिन्न क्षेत्रका अग्रणी व्यक्तित्व, समाजसेवी, बुद्धिजीवी, खेलाडी र युवाको उल्लेख्य सहभागिता थियो ।
कार्यक्रमका सहभागीले ढाका टोपी र भादगाउँले कालो टोपीलाई राष्ट्रिय पहिचानको आधिकारिक प्रतीकका रुपमा मान्यता दिन सरकारसँग माग गरेका छन् । कार्यक्रममले ‘नेपाली टोपीः हाम्रो मन, हाम्रो पन’ भन्ने सन्देशलाई अझ बलियो बनाएको र नेपाली टोपीको विश्वव्यापी पहिचान स्थापित गर्ने दिशामा महत्वपूर्ण कदम चालेको सहभागीको भनाइ छ । अभियानले नेपाली टोपीको संरक्षण र प्रवर्द्धन गर्दै राष्ट्रिय पहिचान र एकतालाई बलियो बनाउने कार्यमा महत्वपूर्ण योगदान पुर्याउँदै आएको छ । र्
हेटौंडा उपमहानगर कार्यपालिका प्रमुख मीना लामाले अन्तर्राष्ट्रिय नेपाली टोपी दिवसका अवसरमा आयोजित अन्तरक्रियामा नेपाली टोपीलाई स्वदेशी उत्पादन र प्रयोगको प्रतीकका रुपमा संरक्षण गर्नुपर्ने बताएकी छन् । लियो क्लबका पदाधिकारीसँग छलफल गर्दै लामाले नेपाली टोपीले स्वदेशी उत्पादनलाई प्रोत्साहन गर्दै विश्वमाझ नेपालको शान र पहिचान कायम गर्न महत्वपूर्ण भूमिका खेल्ने बताइन् । अन्तरक्रियामा सहभागीले टोपी दिवसले साँस्कृतिक जागरण ल्याउँदै युवापुस्तालाई राष्ट्रियता र परम्पराप्रति थप उत्तरदायी बनाउने विश्वास व्यक्त गरेका थिए ।
टोपी दिवसको अवसरमा मकवानपुरका पत्रकारलाई टोपी उपहार दिइएकाे छ । टोपी दिवसमा नेपाली टोपीको महत्वलाई उजागर गर्दै उपहार प्रदान गरिएको बताइएकाे छ । लियो क्लब अफ हेटौंडा भुटनदेवी सेन्टिनियलले मकवानपुरका पत्रकारसँग शुभकामना तथा अन्तर्क्रिया समेत गरेको थियाे । कार्यक्रममा नेपाल पत्रकार महासघ मकवानपुर उपाध्यक्ष ध्रुव अधिकारीलगायत मकवानपुरका सञ्चारकर्मीको उपस्थिति थियो ।
पत्रकार महासघ मकवानपुर उपाध्यक्ष अधिकारीले नेपाली पहिचानको प्रतीक टोपीको सम्मान र यसको प्रचारप्रसारमा योगदान गर्न यस्तो कार्यक्रम महत्वपूर्ण हुने बताए । टोपी दिवसले राष्ट्रिय पोशाकप्रतिको गर्व बृद्धि गर्ने र साँस्कृतिक एकताका लागि सन्देशप्रवाह गर्ने सहभागी पत्रकारले बताए । यस पटक टोपी दिवसलाई थप विशेष बनाउन पत्रकारमाझ समाजसेवा र साँस्कृतिक संरक्षणका विषयमा छलफल गरिएको थियो ।
सन् २०१३ नोभेम्बर २६ मा नेपाली ढाका टोपीलाई विश्व सामु चिनाउने अभिप्रायले अन्तर्राष्ट्रिय नेपाली ढाका टोपी दिवस हरेक अंग्रेजी बर्षकाे जनवरी १ तारिखका दिन मनाउने निर्णय भएकाे थियाे । नेपालि टोपीको प्रयोगलाई अझ व्यापक र विश्वमय बनाउने उद्धेश्यले सन् २०१४ जनवरी १ बाट संसारभर अन्तर्राष्ट्रिय नेपालि टोपी दिवश मनाउँदै आइएको छ ।
ढाका टोपीलाई सगरमाथाको शिर जस्तै अट्लताको संज्ञा प्रदान गरिन्छ । नेपालमा धेरै प्रकारका टोपी प्रयोग भए पनि भादगाँउले र पाल्पाली ढाका टोपी मुख्य हुन् । ढाकाको राजधानीको रूपमा तेह्रथुम र पाल्पा घोषित समेत भएका छन् ।
मकवानपुर । मकवानपुरकाे हेटौंडामा बालश्रम अन्त्यका लागि नीतिगत छलफल गरिएकाे छ । प्रदेशकाे श्रम, रोजगार तथा यातायात मन्त्रालयको आयेजनामा बुधबार भएकाे कार्यक्रमकाे बागमती प्रदेश श्रम, रोजगार तथा यातायात मन्त्री प्रेमभक्त महर्जनले गरे ।
श्रम, रोजगार तथा यातायात मन्त्रालयको आयोजना तथा स्वतन्त्रता अभियान नेपाल, दिगो विकास लक्ष्यका लागि नागरिक मञ्च र राष्ट्रिय बाल संरक्षण सञ्जालको सहकार्यमा कार्यक्रम आयोजना गरिएकाे हाे । कार्यक्रमकाे उद्घाटन गर्दै मन्त्री महर्जनले प्रदेश सरकारले बालश्रम नीति ल्याउने तथा बालश्रम अन्त्यका लागि मन्त्रालयले काम गरिरहेको बताए । उनले समृद्धिका लागि बालश्रम अन्त्य हुनुपर्ने बताए । पछिल्लो समय गरिबीका कारण मात्रै बालश्रम नहुने उनले बताए ।
‘बालबालिकाहरु बालश्रममा लाग्नुको मुख्य कारण परिवारिक कलह, अशिक्षा हुन्’ उनले भने । बालश्रम अन्त्य गर्नका लागि मन्त्रालयले नीतिगत ढंगबाट अघि बढ्न बालबालिकासँग सरोकार राख्ने संघ संस्थाहरुसँगको छलफल गरेर अघि बढ्ने बताउँदै मन्त्री महर्जनले भने ‘परिवारमा कलह भएकै कारण बालबालिकाहरुले पढाई छाड्ने गरेका, आर्थिक अभावका कारण कलह हुने गरेकोले आर्थिक उपार्जन गर्ने क्रियाकलापहरु सञ्चालन गर्न मन्त्रालयले नीति बनाएर अघि बढ्छ ।’
मन्त्रालयका सचिब बलराम निरौलाले बालश्रम अन्त्य तथा श्रमको लागि संविधानमा भएका ब्यवस्था, अनुसूची ७ ( संघ र प्रदेशको साझा अधिकार) बारे जानकारी गराएका थिए ।
यसैगरी सामाजिक सुरक्षा र रोजगारी, ट्रेड युनियन, औद्यिगिक विवादको समाधान, श्रमिकका हक, अधिकार र विवाद सम्बन्धी कार्य
कार्यविस्तृतिकरण प्रतिवेदन माथि पनि जानकारी गराएका थिए । श्रमिक एवं श्रमिकको सामाजिक सुरक्षा सम्बन्धी प्रादेशिक नीति, कानून, मापदण्ड र नियमन जस्ता सवाल बागमती प्रदेश सरकारको बालबालिका सम्वन्धी नीति रहेकाे उनले बताए ।
वालश्रम, बालविवाह, यौनशोषण र दुर्व्यवहार बेचविखन र ओसारपसार जस्ता घटनाहरुबाट बालबालिकाहरु पीडित रहेनु मुख्य सवाल रहेकाे उनले बताए । यसैगरी खासगरी होटल, रेष्टुरेन्ट, चियापसल तथा क्याटरिङ्ग, इटाभट्टा, घरेलु काम, निर्माण कार्य तथा सवारीसाधनमा बालश्रमको प्रयोग हुनु प्रदेश सरकारकाे लागि मुख्य चुनाैति भएको उनले बताए ।
‘प्रदेश सरकारले सबै क्षेत्रमा बालश्रमको अन्त्य गरिने नीति लिएकाे उनले बताए । कानून विपरीत श्रममा संलग्न बालवालिकाहरुको उद्धार र पुस्थापना गर्ने तथा कानुन विपरीत बालश्रममा लगाउनेलाई कारवाही गर्ने गराउने कार्यनीति हामीले लिएका छाै’ निराैलाले भने । श्रममा संलग्न हुनबाट रोक्न विद्यालय वाहिर रहेका बालबालिकाहरुलाई विद्यालय भर्ना गरी औपचारिक शिक्षाको सुनिश्चितता गर्ने कार्यनिति लिएकाे उनले बताए ।
बागमती प्रदेश सरकारको श्रम तथा रोजगार नीति रणनीतिक उद्धेश्यहरुकाे रुपमा गुणस्तरीय र उत्पादनशील रोजगारिका अवसरम वृद्धि गर्ने, दक्ष तथा सीपयुक्त जनशक्ति उत्पादन गर्ने, श्रमिकको अधिकारको रक्षा तथा श्रम प्रशासनक सुदृढिकरण गर्ने नीति रहेकाे उनले बताए ।
बालश्रम निवारणमा स्थानीय तह, ट्रेड यनियन, रोजगारदाता र बालश्रमको क्षेत्र कार्यरत संघसंस्थाहरूसंग प्रभावकारी सहकार्य, समन्वय र सञ्जाल स्थापना गरिने उनले बताए ।
ट्रेड युनियन, मर्यादित श्रम, श्रम सम्बन्ध र सामूहिक सौदाबाजी एवं श्रम विवाद समाधान, श्रम निरिक्षण तथा श्रम अडिट, श्रम बजार सुधार, श्रमिक आपूर्तिकर्ता, बोनस विवाद समाधान, योगदानमूलक सामाजिक सुरक्षा, बालश्रम निवारण बालश्रम निषेध र नियमित गर्ने ऐन, २०५६, र सोको नियमावली २०६२ मा सुधार सवालमा प्रदेश सरकारले भूमिका निर्वाह गर्दै कानून बनाएर अघि बढ्नमा प्रदेश सरकारको श्रम तथा रोजगार क्षेत्रमा प्रदेशको भूमिका रहेने निराैलाले बताए ।
यसकाे लागि वहस पैरवी सूचना प्रवाह समन्वय गर्नमा नागरिक समाजको भूमिका रहने उनले बताए ।
कार्यक्रममास्वतन्त्रता अभियान नेपालको कार्यकारी सचिब रितु भट्ट राईले बालश्रमका प्रमुख कारणहरुमा बालश्रमिक व्यक्ति तथा परिवारसँग सम्बन्धित कारणहरू रहेकाे बताइन् । परिवारमा रहेको चरम प्रार्थिक गरिवी,अविभावक तथा परिवारका सदस्यहरु प्रशिक्षीत हुनु, वासश्रमको बारेमा परिवार र स्वयं बालवालिकालाई पर्याप्त जानकारी नहुनु, परम्परागत शोषण, विभेद तथा हिंसायुक्त गलत मान्यता एवं अभ्यासहरु, पारिवारिक ऋण, विद्यालय शिक्षा पुरा नगरी विचैमा छाड्नु, शहरी जीवनप्रतिको भाकर्षण, पारिवारिक विखण्डन र वालवालिकाको परित्यक्तता तथा हिंसा परिवार तथा समुदायमा विद्यमान भेदभावहरू जस्ता कारणहरु रहेकाे उनले बताइन् ।
यसैगरी स्थानीय स्तरमा बाल संरक्षण सेवा सहितका वाल संरक्षण प्रणाली, संरचनाहरु नहुनु, गरिव तथा पछाडि पारिएका र जोखिममा रहेका समूहका लागि सामाजिक संरक्षण तथा सामाजिक सहायताको कार्यक्रमहरू नहुनु, बजार अनुगमन तथा श्रम निरीक्षण र कानूनी कार्वाही व्यवस्थित र प्रभावकारी नहुनु, शिक्षामा रहेको विभेद तथा आधारभुत सार्वजनिक सेवाहरूको निजीकरण गर्नु र महँगो हुनु, शहर र ग्रामिण क्षेत्रबीच विकासका कार्यक्रमहरूको सन्तुलन नरहनु, बालश्रमिक प्रयोगकर्ताहरु निति निर्माणमा प्रभावशाली रहनु, उद्योग, व्यवशाय तथा सार्वजनिक खरिदको आपूर्ति प्रणालीको अनुगमन र उत्तरदायित्व प्रवर्द्धन गर्ने व्यवस्था नहुनुले राज्य प्रणालीसँग सम्बन्धित कारणहरू बालश्रमका प्रमुख कारणहरु रहेकाे उनले बताइन् ।
कार्यक्रममा दिगो विकास लक्ष्य ८.७ का लागि नागरिक मञ्च बागमती प्रदेशका अध्यक्ष प्रकाश खतिवडाले बालश्रम अन्त्यका लागि सबैको सहयोग आवश्यक रहेको बताए ।
कार्यक्रममा प्रदेशसभाका सदस्य विन्दु श्रेष्ठ, प्रदेश नीति तथा योजना आयोगका सदस्य डाक्टर दिपेन्द्र श्रेष्ठ, स्वतन्त्रता अभियान नेपालका कार्यकारी सचिब रितु भट्ट राई, राष्ट्रिय बालसंरक्षण सञ्जालका अध्यक्ष ज्ञानभक्त महर्जनलगायतको उपस्थिति रहेको थियो । कार्यक्रममा बागमती प्रदेशका विभिन्न मन्त्रालय, कार्यालय, संघसंस्था तथा स्थानीय तहका कर्मचारीहरुको सहभागिता रहेको थियो ।
नुवाकोट । नुवाकाेट जिल्लाकाे तादी गाउँपालिकाले कृषकहरूलाई बाँदरबाट बालीनालीमा हुने नोक्सानी कम गर्ने उद्देश्यले बन्दुक वितरण गरेको छ।
गाउँपालिकाले स्थानीय किसानको माग र समस्या बुझ्दै तत्कालका लागि बन्दुक वितरण गरेको हो। बन्दुक वितरणबाट बाँदरहरूको कारण बाली नष्ट हुने समस्याले पीडित कृषकहरूले राहत पाउने विश्वास लिइएकाे गाउँपालिका अध्यक्ष सन्तबहादुर तामाङले जानकारी दिए। गाउँपालिकाले नियन्त्रणको लागि बन्दुक बाड्नुका अलावा अन्य वैकल्पिक उपायहरू पनि अवलम्बन गर्ने योजना रहेकाे उनले बताए ।
स्थानीय आवश्यकता र मागलाई ध्यानमा राखी यस्ता कार्यक्रमहरूलाई अझ प्रभावकारी बनाउने प्रयास गरिने गाउँपालिकाका अध्यक्ष तामाङ बताउँछन् । कार्यक्रममा गाउँपालिका उपाध्यक्ष सन्जु श्रेष्ठ लगायतका पदाधिकारीहरूले कृषकहरूको समस्या समाधानका लागि यस्ता कार्यक्रमहरू भविष्यमा पनि निरन्तर सञ्चालन गरिने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेका छन् ।
मकवानपुर । नेपाल आयल निगमले पेट्रोलियम पदार्थको मूल्य बढाएको छ। निगमले मंगलबार सूचना प्रकाशित गरी पेट्रोलमा प्रतिलिटर १ रुपैयाँ र डिजेलमा २ रुपैयाँ बढाएको हो।
बढेको मूल्य मंगलबार मध्यरातिदेखि लागू हुनेछ। यसैगरी मट्टीलेत र एलपी ग्यासको मूल्य भने हाल यथावत राखिएको निगमले जनाएकाे छ। हवाई इन्धन आन्तरिक तर्फ २ रुपैयाले मूल्य घटाएकाे छ । यसैगरी निगमले इवाई इन्धन अन्तराष्ट्रिय तर्फ समेत मूल्य समायोजन गर्दै घटाएकाे जनाएकाे छ ।
हेर्नुहाेस निगमकाे विज्ञप्तिः

मकवानपुर । नेपाली काँग्रस मकवानपुरले ४९ औं मेलमिलाप तथा राष्ट्रिय एकता दिवस मनाएकाे छ । उक्त दिवसकाे अवसरमा मंगलबार कांग्रेस मकवानपुरले हेटौंडामा आयोजना गरेको कार्यक्रमलाई महामन्त्री गगन थापाले सम्बोधन गरेका छन् ।
महामन्त्री थापाले नेपाली कांग्रेसका सबै तहका जनप्रतिनिधिले परिणाम आउनेगरी काम गर्नुपर्ने बताए । उनले जनताले २०७९ सालको निर्वाचनमा कांग्रेसलाई पहिलो पार्टी बनाएकाे बताउँदै काम गरेर देखाउने समय ३ वर्ष बाँकी रहेकाेले हामीले काम गरेर देखाउनु पर्ने बताए । ‘२०८४ सालको निर्वाचनमा पार्टीकाे घोषणापत्र मात्रै होइन अहिले गरेका कामकाे परिणामपत्र लिएर जनतामाझ जानुपर्छ ’ थापाले भने । ‘वर्तमान सरकार टिक्दैन भनेर हल्ला चलाइएकाे छ’ उनले भने ‘काँग्रेस एमालेकाे अहिलेकाे सरकार तीन वर्षसम्म निरन्तर रहन्छ ।’
यसैगरी थापाले पार्टीको महाधिवेशन समयमै हुने दाबी समेत गरेका छन् । ‘प्रतिबन्धित समयमा समेत महाधिवेशन गरेको पार्टीले समयमै महाधिवेशन गर्छ’ उनले भने । उनले पार्टी विधानअनुसार महाधिवेशन समयमै हुनेमा ढुक्क हुन समेत आग्रह गरे । ‘ढुक्क हुनुहोस् । महाधिवेशन हुन्छ कि हुँदैन भनेर रुवाबासी गर्न जरुरी छैन’ उनले भने । ‘नेतृत्वको विषयमा महाधिवेशनको समयमै सोचौंला । अहिले २०८१ मा छौं, काम गर्ने हो २०८४ को चुनावको चिन्ता गर्ने होइन,’ उनले भने ।
यसैगरी नेपाली कांग्रेस बागमती प्रदेश सभापति इन्द्रबहादुर बानियाँले एमाले–कांग्रेस गठबन्धनको सरकार बलियो जगमा उभिएको बाताउंँदै कसैको पद जोगाउन अहिलेको गठबन्धन नगरिएको जानकारी दिए ।
सुशासन, विकास र समृद्धिका लागि वर्तमान गठबन्धनको सरकार बनेको उनको भनाई थियाे । सरकार जिम्मेवार, जवाफदेही बनेर युवा पलायन रोक्न, रोजगारी सृजना, उत्पादन र उत्पादकत्व बढाउने विषयमा काम गर्नुपर्ने उनले बताए । ‘वर्तमान सरकारले नराम्रो नगरेको तर, नागरिकमा आशा जगाउन पनि सकेको छैन’ उनले भने । वर्तमान व्यवस्था जोगाउन एमाले–कांग्रेसको गठबन्धन बनेको समेत उनले दावी गरे । ‘नागरिकका लागि गणतन्त्र भन्दा राम्रो व्यवस्था अरु हुन सक्दैन’ बानियाँले भने ।
कार्यक्रममा नेपाली कांग्रेसका केन्द्रीय सदस्य मोहन आचार्य, प्रतिमा गौतम, अजयबाबु शिवाकोटी पूर्व सभापति रघुरमण न्यौपाने, कांग्रेस क्षेत्र नम्बर १ का सभापति दामोदर खनाल, क्षेत्र नम्बर २ (ख) का सभापति रन्जन कालाखेती, मनहरी गाउँपालिका सभापति प्रकाश वर्ताैलालगायतले मन्तव्य राखेका थिए ।
पार्टी सभापति बुद्ध लामाको सभाध्यक्षतामा भएको कार्यक्रममा नेपाली कांग्रेसका पूर्व सभापतिहरु, पार्टीमा लामो समय योगदान गरेका नेताहरुलगायत गरी करिब ३० जनालाई सम्मान गरिएको थियो । यस्तै कार्यक्रममा विभिन्न पार्टी परित्याग गरी नेपाली कांग्रेसमा प्रवेश गरेकाहरुलाई स्वागत गरिएकाे थियाे ।