मकवानपुर । बागमती प्रदेशसभा सदस्य भारती पाठकले स्थानीय तहमा स्थानीय वन ऐन प्रभावकारी रूपमा कार्यान्वयन गर्नुपर्ने आवश्यकता रहेकाे बताएकी छिन् । प्राकृतिक स्रोतमा महिला अधिकार सञ्जाल नेपाल (WRRN) को संयोजनमा खाद्य तथा कृषि संगठन (FAO) नेपालको आयोजनामा हेटौंडामा भएकाे अन्तरक्रिया कार्यक्रममा पाठकले उक्त कुरा बताइकी हुन् ।
‘वन, वातावरण र जलवायु परिवर्तन अहिले विकासको केन्द्रिय एजेन्डा बनेको छ’ उनले भनिन् ‘प्रदेशसभाको विषयगत समितिमा यी विषयमा नीतिगत छलफल भइरहेको छ। नीति बनाउनु मात्रै पर्याप्त हुँदैन, स्थानीय तहसम्म पुर्याएर कार्यान्वयन गराउन सकिए प्रतिफल देखिन्छ ।’ महिला जनप्रतिनिधिहरूको सक्रिय सहभागिताले दिगो वन व्यवस्थापन र जलवायु अनुकूलनकार्यक्रम सफल हुने उनले बताइन् ।
कार्यक्रममा ईन्द्रसरोवर गाउँपालिकाकी उपाध्यक्ष उमा लामाले आफ्नो पालिकाले हरेक वर्ष वन, वातावरण र जलवायु परिवर्तनसम्बन्धी कार्यक्रमका लागि बजेट विनियोजन गर्दै आएको बताइन् । ‘अन्तरक्रियाले जलवायु परिवर्तनका असरकाे जानकारी प्राप्त हुने भएकाेले स्थानीय आवश्यकताअनुसार कार्यक्रम बनाउन मद्दत पुगेको छ उनले भनिन् ।’ जलवायु परिवर्तनका असर हामीले दैनिक जीवनमै भोगिरहेका छौँ, त्यसैले स्थानीय सरकारको योजना पनि त्यसअनुसार नै हुनु पर्ने उनकाे भनाई थियाे ।
मनहरी गाउँपालिकाकी उपाध्यक्ष सिता पुलामीले मनहरी गाउँपालिकाले आम्दानीसँग जोडिएको सामुदायिक वन व्यवस्थापनलाई प्राथमिकतामा राखेर काम गरिरहेको जानकारी दिइन् । पालिकाको सक्रियता, उपभोक्ता समूहको सहभागिता र उद्यममुखी वन व्यवस्थापनका कारण पछिल्ला वर्षमा वन क्षेत्रमा आगलागीसमेत नभएको उनले दावी गरिन् । ‘वनलाई संरक्षण मात्र होइन, आम्दानी र रोजगारीसँग जोड्दा समुदाय स्वयं वनको संरक्षणमा जुट्छ’ उनले भनिन् ‘आगामी दिनमा थप दिगो वन व्यवस्थापनसम्बन्धी नीति तथा कार्यक्रम ल्याउन यो कार्यक्रमले मार्गदर्शन गरेको छ ।’
बकैया गाउँपालिकाकी कार्यपालिका सदस्य लक्ष्मी माझीले जलवायु परिवर्तन, वन संरक्षण र प्राकृतिक स्रोत व्यवस्थापनका विषयमा आफ्नो बुझाइ थप स्पष्ट भएको बताइन् । महिला, आदिवासी जनजाति र सीमान्तकृत समुदायको अधिकार सुनिश्चित गर्दै अघि बढेमा मात्र दिगो विकास सम्भव हुने उनकाे भनाइ थियाे ।
प्राकृतिक स्रोतमा महिला अधिकार सञ्जालकी अध्यक्ष आरती पाठकको अध्यक्षतामा सम्पन्न कार्यक्रममा सहभागीहरुले स्थानीय तहमा वन, वातावरण र प्राकृतिक स्रोतको दिगो व्यवस्थापनलाई संस्थागत रूपमा अघि बढाउने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेका छन्। कार्यक्रममा सहभागी महिला नेतृत्वले वन संरक्षण, जलवायु परिवर्तन अनुकूलन र स्थानीय जीविकोपार्जनलाई एकआपसमा जोडेर नीति तथा कार्यक्रम कार्यान्वयन गर्ने प्रतिबद्धता जनाए ।
स्थानीय तहका महिला तथा पुरुष जनप्रतिनिधि, सामुदायिक वन उपभोक्ता समूहका प्रतिनिधि, नवयुवा, नागरिक समाज तथा सरोकारवाला निकायका प्रतिनिधिहरूको उपस्थिति रहेको कार्यक्रममा वन वातावरण संरक्षणलाई महिला सशक्तीकरण, स्थानीय समृद्धि र जलवायु सहनशील विकाससँग जोडेर अघि बढाउनुपर्नेमा सहभागीहरूबीच सहमति जुटेको थियो।
सहभागीहरूले वन र वातावरण संरक्षणलाई केवल संरक्षणको दायरामा सीमित नराखी नीति, बजेट र कार्यान्वयनको स्पष्ट खाकासहित अघि बढाउनुपर्नेमा जोड दिएका छन्। स्थानीय तहमा महिला नेतृत्वको सक्रियताले दिगो वन व्यवस्थापन र जलवायु परिवर्तनको चुनौती सामना गर्न महत्वपूर्ण भूमिका खेल्ने सहभागीहरूको भनाई थियो।
मकवानपुर । मकवानपुरकाे हेटौंडामा बृहत् खेलकुद, कृषि, पर्यटन तथा व्यापार महोत्सव हुने भएकाे छ । जिल्ला खेलकुद विकास समिति मकवानपुरले दोस्राे बृहत् खेलकुद, कृषि, पर्यटन तथा व्यापार महोत्सव आयोजना गर्न लागेकाे हाे ।
खेलकुद समितिले शुक्रबार हेटौंडामा पत्रकार भेटघाट गरी २०८२ माघ २८ गतेदेखि २०८२ फागुन १२ गतेसम्म खेलकुद व्यापार महोत्सव सञ्चालन हुने जानकारी दिएकाे हाे । हेटौंडा उपमहानगरपालिका वडा नं. १० स्थित टीसीएन चौरमा हुने महोत्सवमा राष्ट्रिय तथा जिल्लास्तरीय खेलकुद समावेश हुने समिति अध्यक्ष राजकुमार मोक्तानले जानकारी दिए ।
महोत्सवमा राष्ट्रिय महिला भलिबल, जिल्लास्तरीय पुरुष भलिबल, तेक्वान्दो, जिल्लास्तरीय व्याडमिन्टन, जिल्लास्तरीय कराँते तथा २२ किलोमिटर दौड प्रतियोगिता समावेश गरिनेछ । यसैगरी महोत्सव अवधिभर राष्ट्रिय तथा स्थानीय कलाकारहरूको सांगीतिक प्रस्तुती रहनेछ । उनका अनुसार जनजाति समुदायको साँस्कृतिक झाँकी प्रदर्शनका साथै कृषि, पर्यटन, हस्तकला प्रदर्शनी तथा बाल उद्यान समेत महोत्सवमा समावेश गरिने छ ।
महाेत्सवकाे अवधिमा हुने राष्ट्रिय महिला भलिबल प्रतियोगितामा विजेताले ४ लाख रुपैयाँ, उपविजेताले २ लाख रुपैयाँ प्राप्त गर्ने छन् । सान्त्वना हुने टिमले ५० हजार रुपैयाँ पुरस्कार प्राप्त गर्ने बताइएकाे छ । यसैगरी जिल्लास्तरीय पुरुष भलिबल प्रतियोगितामा प्रथम हुनेले १ लाख रुपैयाँ, दोस्रो हुनेले ५० हजार रुपैयाँ र सान्त्वना हुने टिमले १० हजार रुपैयाँ पुरस्कार हात पार्ने छन् ।
यस्तै, जिल्लास्तरीय व्याडमिन्टन प्रतियोगितामा प्रथम र द्वितीय हुनेले क्रमशः ३० हजार र २० हजार रुपैयाँ प्राप्त गर्नेछन् । उक्त प्रतियोगितामा सान्त्वना स्वरुप ५ हजार रुपैयाँ पुरस्कार प्रदान गरिनेछ । जिल्लास्तरीय कराँते तथा २२ किलोमिटर दौड प्रतियोगितामा प्रथम, द्वितीय र तृतीय हुनेले क्रमशः ३० हजार, २० हजार र १० हजार रुपैयाँ पुरस्कार प्राप्त गर्नेछन् ।
महोत्सवको अवसरमा खेलकुद क्षेत्रमा उत्कृष्ट योगदान दिएका १० जना खेलाडीलाई जनही २५ हजार रुपैयाँ नगदसहित सम्मान गरिने अध्यक्ष मोक्तानले बताए । हेटौंडा बजार सडक बिस्तारका क्रममा विस्थापित भएका व्यवसायीहरुले महोत्सवमा स्टल राख्न चाहनु भएमा ५० प्रतिशत छुट उपलब्ध गराउने आयोजकले जनाएकाे छ । महोत्सवमा करिब चार सय स्टलहरू रहने अपेक्षा आयोजकले गरेको छ ।
करिब ८० लाख रुपैया खर्च हुने अनुमान महोत्सवबाट प्राप्त हुने आम्दानी मकवानपुर जिल्ला खेलकुद विकास समितिको भवन निर्माण र खेल सामग्री खरिदमा खर्च गरिने आयोजकले जनाएको छ । महोत्सवको उद्घाटन बागमती प्रदेशका मुख्यमन्त्री इन्द्र बहादुर बानियाँले गर्ने तथा समापन हेटौंडा उपमहानगरपालिकाकी नगर प्रमुख मीनाकुमारी लामाले गर्ने छन् ।
मकवानपुर । राष्ट्रिय काष्ठमाण्डप कराते प्रतियोगिताका लागि बागमती प्रदेशबाट १७ जना खेलाडी छनौट भएका छन् । सितोरियो कराते तर्फ बागमती प्रदेशका १२ जिल्लाबाट ७५ खेलाडी सहभागी भएकोमा १७ खेलाडी छनौट भएका हुन् ।
छनौट प्रतियोगितामा भक्तपुर जिल्लाले सहभागिता जनाएन । छनौट अन्तर्गत एकल काता महिलामा ललितपुरकी दीपा पुन, एकल काता पुरुषमा काठमाडौंका अमृत थोकर, टिम काता पुरुषमा काठमाडौंका अमृत थोकर, राजकुमार श्रेष्ठ र प्रनिल मानन्धर छनौट भएका छन् ।
यसैगरी पुरुष ५० केजी तौल समूहमा ललितपुरका सुजन खड्की, ५५ केजीमा धादिङका निशान घले, ६० केजीमा नुवाकोटका सुबिन सुनार, ६७ केजीमा चितवनका मिलन नेपाली, ७५ केजीमा धादिङका निशान मल्ल, ८४ केजी मुनीमा रसुवाका पासाङ ग्याल्जेन र ८५ केजी तौल माथिमा मकवानपुरका अजय ब्लोन छनौट भएका छन् ।
यस्तै महिला ४५ केजीमा चितवनकी निक्षा थापा मगर, ५० केजीमा सिन्धुपाल्चोककी पार्वती श्रेष्ठ, ५५ केजीमा मकवानपुरकी आशा तामाङ, ६१ केजीमा काठमाडौंकी कृतिका अधिकारी छनौट भएका छन् भने ६८ केजी मुनीमा काठमाडौंकी आशिका राई र ६८ केजी माथिमा काठमाडौंकी महिमा राई छनौट भएका छन् ।
छनौट भएका खेलाडीहरुले माघ ६ देखि ९ गतेसम्म नेपाल सितोरियो कराते शाखा डोजो लैनचौरको आयोजनामा हुने राष्ट्रिय काष्ठमाण्डप कराते प्रतियोगितामा बागमती प्रदेशबाट प्रतिस्पर्धा गर्नेछन् ।
कार्यक्रममा चितवन जिल्ला खेलकुद बिकास समितिका अध्यक्ष राजन कार्कीले खेलाडीहरुलाई प्रतियोगितामा सफलताको शुभकामना दिदै भविष्य देशका लागि खेल्ने र जित्ने लक्ष्य लिएर अघि बढ्न हौसला प्रदान गरे । नेपाल कराते महासंघ बागमती प्रदेशका अध्यक्ष गगन लामाले खेलाडीहरुलाई उच्च मनोबलका साथ प्रतिस्पर्धामा भाग लिनु पर्ने भन्दै खेल प्रतिको लगनशिलता र अनुशासन कायम राख्न सके जीत सम्भव हुने बताए ।
यसैबीच सोही अवसरमा बागमती प्रदेश खेलकुद विकास परिषद्को बोड सदस्यमा नियुक्त भएका कृष्णबहादुर नेपाल सुजनलाई सम्मान गरिएको थियो । उनलाई चितवन जिल्ला खेलकुद बिकास समिति, बागमती प्रदेश कराते महासंघ, चितवन जिल्ला सितोरियो कराते संघले संयुक्तरुपमा सम्मान गरेको हो ।
चितवन । चितवन प्रदर्शनी केन्द्रमा आठौं एग्रीटेक इन्टरनेशनल एक्स्पो सुरु भएको छ । एक्स्पोको बागमती प्रदेशका कृषि तथा पशुपन्छी मन्त्री मदुसुदन पौडेलले शुक्रबार उद्घाटन गरे ।
प्रदर्शनीमा पशुपालन, कृषियन्त्र, बीउ–बिजन, मल, खाद्य प्रविधि तथा कृषि तालिमसम्बन्धी जानकारी उपलब्ध हुनेछ । एक्स्पोको उद्घाटन गर्दै मन्त्री पौडेलले कृषिजन्य व्यवसायिक उत्पादन बढाउन विदेशी कृषि प्रविधिको पहुँच र प्रयोग विस्तार गर्नुपर्ने बताए ।
‘प्रविधिमैत्री कृषिले उत्पादन वृद्धि र निर्यात प्रवर्द्धनमा सहयोग पुग्नेछ’ उनले भने ‘निर्वाहमुखी खेतीबाट व्यवसायिक कृषितर्फ जान प्रविधिको अधिकतम प्रयोग आवश्यक रहेको छ ।’ युवालाई कृषि क्षेत्रमा आकर्षित गर्न प्रदेश सरकारले अनुदान, व्याज अनुदान र आयात प्रतिस्थापन कार्यक्रमलाई प्राथमिकता दिएको उनले जानकारी दिए । ‘समयमै रासायनिक मल आपूर्ति र प्रांगारिक मल उद्योग सञ्चालनमा सरकार सक्रिय रहेको छ’ उनले भने ।
माघ ४ गतेसम्म चल्ने अन्तर्राष्ट्रिय प्रदर्शनीमा नेपाल, भारत, चीन लगायत देशका १०० भन्दा बढी कृषि सम्बन्धी स्टलहरू रहेका छन् ।
मकवानपुर । आगामी फागुन २१ गते ताेकिएकाे प्रतिनिधिसभा निर्वाचनकाे लागि मकवानपुरमा निर्वाचन अधिकृतको कार्यालय स्थापना गरिएको छ । २ वटा निर्वाचन क्षेत्र रहेको मकवानपुरमा मुख्य निर्वाचन अधिकृत र निर्वाचन अधिकृतको कार्यालय स्थापना गरिएको हो ।
हेटौंडा उपमहानगरपालिसका वडा नं. ११ स्थित प्रादेशिक कृषि तरकारी थोक बजारको भवनमा निर्वाचन मकवानपुर क्षेत्र नम्बर १ र २ का लागि निर्वाचन अधिकृतकाे कार्यालय स्थापना गरिएको हो । जिल्लामा निर्वाचनकाे कार्य गर्ने गरी जिल्ला न्यायाधीश गीता श्रेष्ठलाई मुख्य निर्वाचन अधिकृत र जिल्ला सरकारी वकिलको कार्यालय मकवानपुरका जिल्ला न्यायाधिवक्ता देवेन्द्रराज आचार्यलाई निर्वाचन अधिकृतमा नियुक्त गरिएको छ ।
३ लाख १५ हजार मतदाता
निर्वाचनका लागि जिल्लामा ३ लाख १५ हजार ३३४ मतदाता कायम भएका छन् । प्रदेश निर्वाचन कार्यालयका अनुसार कुल मतदाता संख्या ३ लाख १५ हजार ३३४ कायम रहेको हो ।
प्रतिनिधिसभा निर्वाचन २०७९ पछि मकवानपुरमा १४ हजार ६०१ जना मतदाता थपिएकाे हाे । प्रदेश निर्वाचन कार्यालयका सूचना अधिकारी तारा प्रसाद आचार्यका अनुसार सबैभन्दा धेरै मतदाता हेटौंडा उपमहानगरपालिकामा ७ हजार १६३ थप भएका छन् । मनहरी गाउँपालिकामा एक हजार ४६८, थाहा नगरपालिकामा एक हजार ४१५ मतदाता थपिदाँ बकैया गाउँपालिकामा ८१७, बागमती गाउँपालिकामा ८४०, मकवानपुरगढी गाउँपालिकामा ७५४ र भीमफेदी गाउँपालिकामा ६९३ मतदाता थप भएका छन् ।
त्यस्तै, इन्द्रसरोवर गाउँपालिकामा ३७३, कैलाश गाउँपालिकामा ३६३ र राक्सिराङ गाउँपालिकामा २३५ मतदाता थपिएको निर्वाचन कार्यालयले जनाएको छ । मतदाता संख्या वृद्धि भएसँगै जिल्लामा मतदान केन्द्र पनि थप गरिएको छ । मतदान स्थल भने साविककै १६७ कायम राखिए पनि मतदान केन्द्र १० वटा थप गरिएको सूचना अधिकारी आचार्यले बताए ।
जिल्लाकाे निर्वाचन क्षेत्र नम्बर १ मा १ लाख ५८ हजार ४३५ र निर्वाचन क्षेत्र नम्बर २ मा १ लाख ५६ हजार ८९९ मतदाता रहेका छन् । जिल्लाभर कुल मतदातामध्ये महिला १ लाख ५३ हजार ३७६, पुरुष १ लाख ६१ हजार ९५३ र अन्य ५ जना रहेकाे प्रदेश निर्वाचन कार्यालयले जनाएकाे छ । अद्यावधिक तथा दाबी–विरोधको क्रममा निर्वाचन कार्यालयले मतदाता सूचीबाट ८८४ नाम हटाएको छ । मृत्यु भएका २१ जना मतदाता तथा दोहोरो नाम रहेका ६८३ जनाको नाम सूचीबाट हटाइएको कार्यालयले जनाएको छ ।
१६७ मतदान स्थल र ३७४ मतदान केन्द्र, १९ वटा अति संवेदनशील
प्रतिनिधिसभा अन्तर्गत २ वटा निर्वाचन क्षेत्र रहेको मकवानपुरमा हाल १६७ मतदान स्थल र ३७४ मतदान केन्द्र तोकिएका छन् । यसअघि जिल्लामा ३६४ मतदान केन्द्र रहेका थिए ।
निर्वाचन क्षेत्र नम्बर १ मा ६२ मतदान स्थल र १७८ मतदान केन्द्र रहेका छन् भने निर्वाचन क्षेत्र नम्बर २ मा १०५ मतदान स्थल र १९६ मतदान केन्द्र तोकिएका छन् । जिल्लाको १९ मतदान स्थललाई अति संवेदनशील सूचिमा राखिएको छ । सुरक्षा संवेदनशीलताको आधारमा जिल्लाका १० स्थानीय तहमध्ये ६ स्थानीय तहमा रहेका मतदान स्थल अति संवेदनशीलको सूचीमा परेका हुन् ।
जिल्लाभर रहेका कुल १६७ मतदान स्थलमध्ये १९ वटा अति संवेदनशील, ६० वटा संवेदनशील र ८८ वटा सामान्य श्रेणीमा राखिएको जिल्ला प्रहरी कार्यालय मकवानपुरले जनाएको छ । अति संवेदनशील सूचीमा परेका मतदान स्थलमा २६ मतदान केन्द्र रहेका छन् । सबैभन्दा धेरै बकैया गाउँपालिकामा ५ मतदान स्थल र ७ मतदान केन्द्र अति संवेदनशील रहेका छन् । त्यस्तै, राक्सिराङ गाउँपालिकामा ६ मतदान स्थल र ६ मतदान केन्द्र, बागमती गाउँपालिकामा ५ मतदान स्थल र ६ मतदान केन्द्र, भीमफेदी गाउँपालिकामा १ मतदान स्थल र ३ मतदान केन्द्र, मनहरी गाउँपालिकामा १ मतदान स्थल र ३ मतदान केन्द्र तथा कैलाश गाउँपालिकामा १ मतदान स्थल र १ मतदान केन्द्र अति संवेदनशील मानिएको छ ।
यसैगरी, जिल्लामा ६० मतदान स्थल र १ सय २३ मतदान केन्द्र संवेदनशील सूचीमा राखिएका छन् । संवेदनशील मतदान स्थलहरूमा हेटौंडा उपमहानगरपालिकाका ७ मतदान स्थल र ३१ मतदान केन्द्र, थाहा नगरपालिकाका ९ मतदान स्थल र १७ मतदान केन्द्र, राक्सिराङ गाउँपालिकाका १३ मतदान स्थल र १७ मतदान केन्द्र, बकैया गाउँपालिकाका ८ मतदान स्थल र १५ मतदान केन्द्र तथा बागमती गाउँपालिकाका ७ मतदान स्थल र १७ मतदान केन्द्र रहेका छन् ।
मकवानपुरगढी गाउँपालिकाका ४ मतदान स्थल र ७ मतदान केन्द्र, इन्द्रसरोवर गाउँपालिकाका २ मतदान स्थल र २ मतदान केन्द्र, भीमफेदी गाउँपालिकाका ४ मतदान स्थल र ४ मतदान केन्द्र, कैलाश गाउँपालिकाका ३ मतदान स्थल र ५ मतदान केन्द्र तथा मनहरी गाउँपालिकाका ३ मतदान स्थल र ८ मतदान केन्द्र पनि संवेदनशील सूचीमा परेका छन् ।
यसैबीच, निर्वाचनको सुरक्षाका लागि भर्ना गर्न लागिएको निर्वाचन प्रहरीमा युवाहरूको आकर्षण देखिएको छ। मकवानपुरमा आवश्यक संख्याभन्दा बढीले आवेदन दिएका छन्। जिल्ला प्रहरी कार्यालयका प्रहरी नायब उपरीक्षक पुष्कर बोगटीका अनुसार हालसम्म १ हजार ६०२ पुरुष र ६६४ महिला गरी कुल २ हजार २६६ जनाले आवेदन दिएका छन्। जिल्लामा १ हजार ९२३ जना निर्वाचन प्रहरी भर्ना गरिने छ ।