काठमाडौं । लघुकथा समाज नेपालले यो वर्षको बाटुली–खिलध्वज लघुकथा पुरस्कार लघुकथा चौतारी मकवानपुरका संयोजक किशन पौडेललाई प्रदान गर्ने निर्णय गरेको छ । समाजले बर्सेनि प्रदान गर्दै आएको उक्त पुरस्कार सँगै ‘सावित्री केशर कथा पुरस्कार २०८१ काे समेत घोषणा छ ।
२१ हजार रुपैयाँ राशीकाे उक्त पुरस्कार पौडेललाई प्रदान गरिने निर्णय भएकाे लघुकथा समाजका अध्यक्ष गोपाल अस्कले बताए । गत बिहीबार बसेको समाजको कार्यसमितिको बैठकले उक्त निर्णय गरेको हो ।
उनका खुसी र अन्तर्दृष्टि लघुकथा संग्रह प्रकाशित छन् । अन्तर्दृष्टि हिन्दी भाषामा अनूदित लघुकथा सङ्ग्रह हाे । साथै गजल, मुक्तक र कविता विद्यामा कलम चलाउँदै आएका पौडेलको ‘कहर’ गजल सङ्ग्रह समेत प्रकाशित छ । उनी मातृभूमि साहित्य समाज हेटौंडाका सचिव छन् ।
यसैगरी समाजको बिहीबार नै बसेको बैठकले ‘सावित्री केशर कथा पुरस्कार–२०८१’ अग्रज कथाकार ध्रुव सापकोटालाई प्रदान गर्ने निर्णय गरेकाे छ । कथाकार सापकोटाको उपन्यास र कथा गरेर १० वटा पुस्तक प्रकाशित छन् ।
गत फागुन १४ बाट नेपाली चलचित्र एकसाथ प्रदर्शनमा आए । ती मध्येकाे एउटा चलचित्र हाे मायावी । मायावी भन्ने वित्तिकै मायाकाे कुरा जोडिएर आउँछ । पुरै चलचित्रकाे कथा पोखराकाे सेरोफेरोमा घुमेकाे छ । पोखराकाे पनि लेकसाइड केन्द्रमा छ चलचित्र, जहाँ मुख्य पात्र जोय (पल शाह) सामन्य परिवारकाे तथा आफ्नो रेस्टुरेन्टमा काम गर्छन्।
परिवारका सदस्यले विवाहको कुरा गर्दा उनी सुन्दर केटीको खोजी रहेकाे बताउँछन् । उनी साइकल चढेर ढुल्छन । मन्दिरमा भजन गाउँछ । सानो पसलमा चिया बेच्ने अनि बाटोघाटोमा युवतीहरुलाई जिस्काउदैं हिड्ने पात्र जोय । सुन्दर केटीकाे कल्पना गर्दै जादाँ संयोगवश डाक्टर आर्या (दीपिका प्रसाईं) को गाडीमा साइकल ठोक्किन्छ । त्यहीबाट सुरु हुन्छ चलचित्रको कथा ।
फितलो जिस्काइ सँगै कथा (एक तर्फी प्रेम) को सुरुवात हुन्छ । तर आर्यालाई प्रभावित पार्न कम्मर कसेर लागेकै बेलामा उनी पहिल्यै आदित्य भट्टराईसँग विवाहको तयारीमा रहेको खुल्छ करिब चलचित्रको मध्य तिर । अर्कोतर्फ, जोयका साथीहरू सुशील (जो अपाङ्गता भएका व्यक्ति हुन्) र करिश्माबीच प्रेम सम्बन्ध हुन्छ । तर फिल्मको मुख्य सस्पेन्स आर्याले जोयलाई रोज्छिन् कि आदित्यलाई? अनि सुशील र करिश्माको प्रेम सफल हुन्छ कि असफल? यसैमा टिकेको छ। निर्देशकले यसलाई फिल्ममा सस्पेन्सको रूपमा प्रयोग गर्न खोजेका छन् ।
फिल्मले प्रेम केवल भौतिक सुख सुविधालाई मात्रै हेरेर मात्र हुन्न भन्ने सन्देश दिन खोजेको छ । प्रेममा त्याग हुनुपर्छ भन्ने प्रेरणादायी सन्देश प्रवाह गर्न खोजेको भए पनि चलचित्रलाई भूमरी(ट्विस्ट) बनाउने चक्करमा कथा रुमलिएको छ र कमजोर बनेकाे छ । फिल्मको सिनेमाटोग्राफी राम्रो देखिन्छ । पुरै चलचित्रमा पोखराको फेवाताल वरपरको प्राकृतिक दृष्यले चलचित्रलाई आकर्षक बनाएको छ ।
लक्ष्मी गिरी, राजाराम पौडेल, र अंशु थापाको कमेडीले दर्शकलाई बिचबिचमा हल्का राहत दिएको छ । कही कही सस्ता संवाद दिए पनि उनिहरुको कमेडी प्रभावकारी नै छ। करिश्मा श्रेष्ठको अभिनयमा केही निख्खारता देखिंदा दीपिका प्रसाईँको अभिनयले दर्शकको मन लान्न सकेको देखिदैन । पल शाह चरित्रमा फिट हुन सकेका छैनन् ।
फिल्मको कथा त्रिकोणात्मक प्रेम सम्बन्धलाई आधार बनाएर लेखिएको छ । तर कथामा नयाँ पन केही छैन । कथा र कथ्य शैलीमा नयाँपन दिन नसकिएको प्रष्ट हुन्छ । हिरोको दुर्घटना हुँदा हिरोइन आईपुग्नु, हिरोइन पछ्याउदै हिरो अस्पताल धाउनुजस्ता सिनले चलचित्रमा पुरानो पाराको स्वाद भेटिन्छ । चलचित्र चलाउन सस्तो संवादको सहारा लिएको भन्ने लाग्छ । चलचित्रमा थुप्रै भावुक दृश्य छन् तर ती दृश्यले दर्शकको मन छुन सक्दैन/छुन सकेन ।

निर्देशक दिवाकर भट्टराईले निर्देशनले ९० को दशककै कथ्यशैली देखाइरहेको छ । सुरुवातमा २ पात्रलाई मात्रै फिचराइज्ड गरेर मध्यान्तरमा अर्को पात्र प्रवेशलाई नै सस्पेन्स बनाउन खोजेको कथाले अन्तिमको नतिजासम्म सस्पेन्स टिकाउन सक्दैन र नतिजा सहजै अनुमान गर्न सकिने बनाएको छ । फिल्म निर्माणमै हुने कमजोरी समेत ‘मायावी’ मा छ ।
प्रेम मनबाट हुने हो । प्रेमकथाको पक्ष भावना हो । तर ‘मायावी’का प्रेमिल संवाद अनि दृश्यहरू प्रभावकारी लाग्दैनन् । पात्रबीचको भावनात्मक सम्बन्धलाई दर्शकको मनसम्म पुग्ने गरी लैजानै सकेका छैनन् । कथासँगै दर्शकको मनले यात्रा गर्न सकेको छैन मायावीमा । अक्सर चलचित्र भन्दा बढी गीतलाई स्थान दिइएको छ ‘मायावी’मा । ८ वटा गीतले स्थान पाएको फिल्ममा ती गीतले कथालाई अझै कमजोर बनाएको छ।
फिल्मको पहिलो भागको कथा सुस्तरी अगाडि बढ्छ। जहाँ निर्देशकले दर्शकको धैर्यताको परीक्षा नै लिए समान अनुभव हुन्छ । कथासँगै कमजोर देखिएको छ पटकथा । भनाईमा हिरोइनको बुबाको पात्रलाई कडा मिजासको देखाउन खोजिए पनि उनलाई कुनै पनि दृश्यमा त्यसरी प्रस्तुत गरिएको छैन ।
त्यसो त अष्ट्रेलियामा पढ्न जादा भटेको र माया बसेको भनेर कथान्तरको मध्य तिर मुख्य पात्रलाई सप्राइज दिन हिरोइनले उभ्याएको पात्र कतैबाट टिपेर ल्याएको जस्तो लाग्छ । घर इन्डिया मात्रै भनिएको पात्र इन्गेजमेन्ट पछि टाढा हुँदा हिरोइनले महसुस गरेको फ्रड पात्र पल प्रतिको माया नै कथाको मुख्य सार हाे । पहिले ननसेन लाग्ने पात्र पछि हिरोइनले टाढा राख्छु भन्दा नसकेकाे देखाएकाे टाढा रहनेहरुसँग खासै मन नबस्ने यथार्थ फिल्मले भन्न खोजेकाे देखिन्छ ।
अभिनेता पल शाहका फ्यानहरुका लागि खुशीको खबर बनेर आएको चलचित्र ‘मायावी’ उनको करियरको एउटा कमजोर चलचित्रको रुपमा नेपाली रजतपटमा नाम लेखाएको छ । धेरै ठाँउमा चलचित्र हेर्दा अल्छी लाग्छ । दर्शकले गफ गर्ने, अन्त मन लगाउन सक्छन् ।
यस अगाडि ‘मेरो जीवन साथी’ ‘स्टुपिड मन’, ‘ऐश्वर्य’ र ‘क्याप्टेन’जस्ता फिल्म निर्देशन गरिसकेका दिवाकरले निर्देशन गरेको मायावी कमजोर चलचित्र हो भन्न सकिन्छ । कसैलाई नाम देख्दा आहा भन्ने लागेर मायावी हेर्न जानु भयो र हेरिरहँदा मजा लागेन भने त्यसको टिमलाई नरम तरिकाले गाली गर्ने छुट पक्कै हुनेछ । चलचित्रको अन्त्य दर्शकले कल्पना गर्न खोजेका तर यसो होला की भन्दै अलिअलि उत्सुकता छ । तर व्यावहारिक जीवनमा यस्ता घटना सायदै हुन्छ । ४/५ वर्षकाे नानी बाबुले पहिलाे भेटमै एक अर्का प्रति देखाएकाे आत्मियता राम्राे देखिदैन् ।
अन्तमा कमजोर कथाबस्तु, औसत पटकथा संवाद, सामान्य अभिनय लगायतका कारण चलचित्र मायावी औसत चलचित्रभन्दा माथि उठेको छैन । निर्देशक दिवाकर भट्टाईको पर्दामा कथा भन्ने शैली पुरानै चलचित्रको प्रभाव देखाउँदा नेपाली सिनेजगतमा ‘मायावी’ परम्परागत चलचित्रकै रुपमा आएको छ । दर्शककाे मन जित्न ठूलो बजेट, महँगा नाम चलेका कलाकार राखेर चलचित्र निर्माण गर्ने होइन उत्कृष्ट कथाबस्तु, कलात्मक दृष्टिकोण र अभिनयमा पोख्त कलाकार भए हुन्छ । जादाजादै चलचित्रकाे समूहलाई शुभकामना ।
मकवानपुर । कला र सस्कृति प्रवर्द्धनबाट समाजमा रहेकाे विभेद र विकृति हटाई समाजमा चेतना फैलाउन सकिने हेटाैँडा उपमहानगरपालिका ४ नम्बर वडाध्यक्ष नवीन सिग्देलले बताएका छन् ।
हेटौंडाको ४ नम्बर वडा कार्यालयकाे आयाेजना र झलझली मल्टिक्रियसन म्युजिक स्टुडियाेकाे व्यवस्थापनमा शुरू भएकाे सामाजिक रूपान्तरणकाे लागि सचेतनामूलक नगरस्तरीय प्रथम सडक नाटक प्रतियाेगिताकाे उद्घाटन गर्दै वडाध्यक्ष सिग्देलले यस्तो बताएका हुन् । ‘विद्यालयबाटै विद्यार्थीहरूलाई कला र सस्कृतिसंग जाेड्न सके दक्ष र उकृष्ट कलाकारकाे समेत उत्पादन गर्न सकिन्छ’ उनले भने यसबाट समाजमा विद्यमान विकृति, विसंगति, कुरिति, कुसंस्कार अन्धविश्वास, मानवीय हिँसालाई हटाउन सकिन्छ ।’
आइतबार भएको पहिलाे प्रतियाेगितामा ज्ञानाेदय बालबाटिका आवासीय मावि हेटौंडा ५ को समूहले महिला हिँसा विरूद्व सचेतनामूलक रक्ताम्मे मेराे शरीर शीर्षकको नाटक र १८ नम्बर वडा बाल सञ्जालले लागू औषध दुर्व्यसनीविरूद्व चेतना मूलक नाटक प्रस्तुत गरेका थिए । नगरभित्रका १२ वटा समूहको सहभागिता रहेकाे प्रतियाेगिता फागुन २३ गतेसम्म सञ्चालन हुने नाट्यकर्मी आशाकाजी श्रेष्ठले बताए ।
बाल सञ्जाल, नवाेदय शिशु सदनकी उपाध्यक्ष एनि घलेकाे अध्यक्षतामा सुरु प्रतियाेगितामा टाेल विकास संस्था नगर समन्वय समिति महासचिव शिवहरी दाहाल, शैक्षिक गुणस्तर सुधार समिति संयाेजक श्रीराम दाहाल, महिला जागरण समूह अध्यक्ष राधिका चाैलागाई, नवाेदय शिशु सदनका निर्देशक दीपेश जाेशी, राष्ट्रिय जनसाँस्कृतिक मञ्च अध्यक्ष राजुराम राउत, सिस्नुपानी नेपाल मकवानपुरका अजर फुँयाल लगायतको उपस्थिति रहेकाे थियाे ।
मकवानपुर । साहित्यकार माया ठकुरीसहित ११ जना हेटौंडामा सम्मानित भएका छन् । भीम विराग सङ्गीत साहित्य कला प्रतिष्ठान नेपालले शनिबार ठकुरीसहित ११ जना व्यक्तित्वलाई विभिन्न पुरस्कारबाट सम्मानित गरेको हाे ।
भीम विराग राष्ट्रिय साहित्य पुरस्कार, २०८१ बाट काठमाडौंका साहित्यकार ठकुरी सम्मानित भएकी छिन् । २५ हजार रुपैंया राशीकाे पुरस्कारबाट ठकुरी सम्मानित भएकी हुन् । यसैगरी भीम विराग राष्ट्रिय सङ्गीत पुरस्कार, २०८१ बाट गायक हेमन्त शर्मा (रुपन्देही) सम्मानित भएका छन् । भीम विराग राष्ट्रिय कला पुरस्कार, २०८१ कलाकार भोलाराज सापकोटा (मकवानपुर) लाई प्रदान गरिएकाे छ भने भीम विराग राष्ट्रिय पत्रकारिता पुरस्कार, २०८१ पत्रकार ठाकुर बेल्वासे (काठमाडौं) लाई प्रदान गरिएकाे छ । उक्त पुरस्कारहरुकाे राशी जनही २५/२५ हजार रुपैंया रहेकाे छ ।
वरिष्ठ कलासाधक भीम विराग सक्रिय रहेकाे साहित्य, सङ्गीत, कला र पत्रकारिता चारवटै क्षेत्रलाई समेटेर हेटौंडा उपमहानगरपालिकाको आर्थिक सहयोगमा प्रतिष्ठानले उल्लेखित पुरस्कार गत वर्ष स्थापना गरेको हाे । यस वर्षबाट प्रतिष्ठान उक्त पुरस्कार प्रदान गरेको हाे । यस्तै प्रतिष्ठानले विगत वर्षहरूदेखि नै भाषा, कला, सङ्गीत तथा विभिन्न सामाजिक क्षेत्रमा क्रियाशील व्यक्तित्वहरूलाई प्रदान गर्दै आइरहेका विभिन्न ७ वटा पुरस्कार तथा सम्मान समेत शनिबार प्रदान गरेकाे छ ।
तुलसीमाया शिवकुमारी सृजनशील नारी पुरस्कार, २०८१ बाट महिला उद्यमी शोभा श्रेष्ठ (मकवानपुर) सम्मानित भएकी छिन् । समाजसेवी तथा साहित्यसेवी मुक्तिगोविन्द वैद्यले स्थापना गरेकाे उक्त पुरस्कारकाे राशी १५ हजार रुपैंया रहेकाे छ । यसैगरी भीम–मथुरा बाल प्रतिभा पुरस्कार, २०८१ विद्यार्थी रितिका छत्कुली (मकवानपुर) लाई प्रदान गरिएकाे छ । विन्दुगोपाल गोर्खालीले स्थापना गरेकाे उक्त पुरस्कारकाे राशी १० हजार रुपैंया रहेकाे छ ।
यसैगरी शिला नारी पुरस्कार, २०८१ बाट महिला उद्यमी मेनका श्रेष्ठ (मकवानपुर) सम्मानित भएकी छिन् । आशीष श्रेष्ठले स्थापना गरेकाे उक्त पुरस्कारकाे राशी १५ हजार रुपैंया रहेकाे छ । यस्तै रामकृष्ण बानियाँ स्मृति लोक सङ्गीत पुरस्कार, २०८१ बाट लाेक दोहाेरी गायक कुलेन्द्र विश्वकर्मा (पर्वत) सम्मानित भएका छन् । चुनु बानियाँले स्थापना गरेकाे उक्त पुरस्कारकाे राशी २० हजार रुपैंया रहेकाे छ । चिनुकुमारी लामा स्मृति साहित्य पुरस्कार, २०८१ बाट साहित्यकार दीपक गौतम (मकवानपुर) सम्मानित भएका छन् । रामबहादुर पाख्रिनले स्थापना परेकाे उक्त पुरस्कारकाे राशी १५ हजार रुपैंया रहेकाे छ ।
मंगलादेवी स्मृति स्वास्थ्य सेवा पुरस्कार, २०८१ बाट स्वास्थ्यकर्मी निर्मला ब्लोन (मकवानपुर) सम्मानित भएकी छिन् । देवप्रसाद श्रेष्ठ र दीपकप्रसाद श्रेष्ठले स्थापना गरेकाे उक्त पुरस्कारकाे राशी १० हजार रुपैंया रहेकाे छ । अजित सेन- कमलेश्वरी गुप्ता भिन्न क्षमता पुरस्कार, २०८१ बाट दृष्टीविहीन मेकानिक सुदर्शन ढकाल (मकवानपुर) सम्मानित भएका छन् । रोशन सेन गुप्ता स्थापना गरेकाे उक्त पुरस्कारकाे राशी १० हजार रुपैंया रहेकाे छ ।
सम्मानित व्यक्तित्वहरुलाई हेटौंडा उपमहानगरपालिकाकी नगर प्रमुख मिना कुमारी लामा, हेटौंडा ४ का वडाध्यक्ष नविन सिग्देल प्रतिष्ठानका अध्यक्ष केशवलाल श्रेष्ठ तौजले तथा पुरस्कार संस्थापकहरुले नगर पुरस्कारसहित प्रमाणपत्र प्रदान गरेका थिए ।
पुरस्कार तथा सम्मान कार्यक्रमकै दिन शनिबार प्रतिष्ठानको कोष वृद्धिको उद्देश्यले गायक हेमन्त शर्मा तथा लोक दोहोरी गायक कुलेन्द्र विश्वकर्माको विशेष प्रस्तुति सहितको साङ्गीतिक कार्यक्रम समेत आयोजना गरिएकाे थियाे । गायक द्वयले आफ्ना लाेक प्रीय गीतहरु प्रस्तुत गरेका थिए ।
वरिष्ठ कलासाधक भीम विरागको बहुआयामिक व्यक्तित्वप्रति सम्मान स्वरुप ७ भाद्र २०५९ भीम विराग सङ्गीत साहित्य कला प्रतिष्ठान नेपाल स्थापना भएकाे हाे । नेपाली सङ्गीत, साहित्य र कला क्षेत्रमा देश तथा विदेशमा रही उल्लेखनीय योगदान पुर्याउँदै आइरहेका सर्जक, स्रष्टाहरूलाई सम्मानित एवम् पुरस्कृत गर्दै आएको यो संस्थाले मकवानपुरको माटोबाट वार्षिक रुपमा विभिन्न राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय पुरस्कार तथा सम्मान गर्दै आइरहेको प्रतिष्ठान अध्यक्ष केशवलाल श्रेष्ठले बताए ।
मकवानपुर । झरना साहित्यिक परिवार मकवानपुरको आयोजनामा शुक्रबारबाट बकैया कला साहित्य महोत्सव सुरु भएको छ। झरनाकाे ३२ औ वार्षिकोत्सव तथा ३१३ औं साहित्य श्रृङ्खलाका अवसरमा बकैया गाउँपालिका- ५ कर्मचुलीस्थित कर्म प्राप्ति माध्यमिक विद्यालयमा छैटौं महाेत्सव सुरु भएकाे हाे ।
महाेत्सवकाे पहिलाे दिन बकैयाका विभिन्न विद्यालयका विद्यार्थीहरूको बीच कविता प्रतियोगिता, गायन तथा नृत्य प्रस्तुति, चित्रकला प्रदर्शनी लगायतका कार्यक्रमहरू समावेश भएका थिए । महाेत्सव उद्घाटन कार्यक्रममा बकैया गाउँपालिका उपाध्यक्ष भक्तबहादुर खत्रीले झरना साहित्यिक परिवारलाई आफूहरूले सधैँ नजिकबाट हेरिरहेको र यसको उन्नति-प्रगति चाहेको बताए ।
यसैगरी कार्यक्रमका विशिष्ट अतिथि प्रा. डा. कपिल लामिछानेले महाेत्सवबाट आफू धेरै प्रभावित भएको बताए । आजको कार्यक्रम उत्साहजनक भएको उनकाे भनाइ थियो। दुई दिने बकैया कला साहित्य महोत्सव अन्तर्गत शनिबार भाेली स्रष्टा सम्मान, पत्रिका विमोचन, विभिन्न विधागत रचनावाचन, पालिका अध्यक्षसँग अन्तर्क्रिया तथा विशेष सांगीतिक तथा सांस्कृतिक प्रस्तुतिहरू रहने झरनाका सचिव मसान उपासकले जानकारी दिए ।
झरनाले २०७६ सालबाट बकैया कला महोत्सव गर्दै आएकाे छ । हालसम्म झरनाले पाँचवटा बकैया कला साहित्य महाेत्सव, ३१२ वटा साहित्य शृङ्खला, ४३ औँ झरना साहित्यिक अर्धवार्षिक पत्रिका प्रकाशन, ८० वटा भन्दा बढि विद्यालयमा काव्य प्रशिक्षण, सय भन्दाबढी साहित्यकारलाई सम्मानित गरिसकेको उनले जानकारी दिए । हाल संस्थाको २ कठ्ठा जग्गा रहेकाे तथा भवन निर्माणकाे प्रक्रिया गरिएकाे बताइएकाे छ ।
बकैया गाउँपालिकाका उपाध्यक्ष भक्तबहादुर खत्रीको प्रमुख अतिथ्यता तथा वरिष्ठ साहित्यकार प्राध्यापक डाक्टर कपिल लामिछानेको विशिष्ट अतिथ्यतामा सुरु महाेत्सवमा बकैया वडा नम्बर ५ का वडाध्यक्ष लक्ष्मी जिम्बा, वडा नम्बर ६ का वडाध्यक्ष फुलमान भाेम्जन, कार्यपालिका सदस्यहरू लक्ष्मी माझी तथा लोकेन्द्र माझी, विभिन्न विद्यालयका शिक्षक, विद्यार्थी, स्थानीय लगायतकाे उपस्थिति रहेको थियो।