‘राष्ट्रिय कविता प्रतियोगिता–२०७८’ मा भाेजपुरकी कविता राई प्रथम भएकी छन् । नेपाल प्रज्ञा प्रतिष्ठान ६४ औं बार्षिकउत्सवकाे अवसरमा बुधबार आयाेजीत ‘राष्ट्रिय कविता प्रतियोगिता–२०७८’ मा राईकाे कविता देशकाे नक्शाले प्रथम स्थान प्राप्त गरेकाे छ ।
प्रतिष्ठानका सदस्यसचिव प्राध्यापक जगतप्रसाद उपाध्यायले विज्ञप्ति जारी गर्दै प्रतियोगितामा पुस्कृतहरुको नाम सार्वजनिक गरेका छन् । भर्चुअल माध्यमबाट आयाेजना गरिएकाे प्रतियोगितामा देश तथा विदेशका वाचनका लागि छनाैट भएका कवीहरूले कविता वाचन गरेका थिए ।
कविता प्रतियोगितामा धादिङकी अमृता स्मृति डडेलाे पछी पनि वसन्त अाउँछ द्वितीय, ताप्लेजुङकी सविता बराल अामा म अाए अब , बर्दियाकी निरन्जनाकुमारी चन्द युगीन प्रतिध्वनी र नुवाकोटका प्रकाश सिलवाल बाेधिसत्वकाे खाेप तृतीय भएका छन्।

- ज्याेति घिमिरे
१.
परिबन्दले मान्छे जिउँदो लास देखे मैले।
हरपल मान्छे समयको दास देखे मैले।
छन गेडि सबै मेरि छैनन त सबै टेढी ,
पैसा हुन्जेलसम्म नाता खास देखे मैले।
२.
सम्बन्धका अदृस्य खात हुन थाले।
कल्पनामै रमाउदै दिन रात हुन थाले।
आफ्नाका हाल खबर बाल मतलब भयो,
मोबाइलमै पराइ सङ्ग प्रेमिल बात हुन थाले।।
३.
सधै खादा एउटै हातको नुन चर्को लाग्छ।
मायाको पछेउरी पनि फाटेको बर्को लाग्छ।
बाहिर मन फसेपछी यस्तै त हो महासय,
घरकी मीठो बोल्दा नि सार्है झर्को लाग्छ।।
४.
चरित्र भन्दा चित्र हेरि मायाको साथ खोज्छ्न।
तिम्रा लागि म छु भन्दै थमाउन हात खोज्छन।
रगत सबैको रातो हुन्छ भनिकन फसाउदै,
घरजम गर्ने बेला के हो तिम्रो जात खोज्छन।
५.
पश्चिमी सभ्यता चाल्न थाले हेर।
सद्दे कपडा च्याती टाल्न थाले हेर।
घरका बुवाआमा बृद्धआश्रम धपाएर,
मासु भात खुवाइ कुकुर पाल्न थाले हेर।
धनुषा गाेदार
- जुनु खड्का
आमा राम्री र सुन्दरी शब्द
मन पर्दैन आजकल
भो मलाई राम्रो लुगा नकिन्नु अब
लागाउनु छैन टिकी र गाजल पनि
बनाउनु छैन सौर्न्दर्य मुहार पनि
यो सहरको झुण्डमा जताततै
तीखा डम्बरुका
काँडैकाँडा छन्
कोमल शरीरमा रक्ताम्मे
बनाएर चिथोर्न सक्छन्
मुटुको शूल बनी बिझ्न सक्छन्
कहीँ छैन सुरक्षा मेरो
न जन्मघर न कर्मघर
न स्कुल न गाउँ न सहर
वस्त्र र शृङ्गार माथि नै
धावा बोल्नेहरु छन्
छल कपटी दुनियाँमा
मनवरुपी दानवहरु मात्रै छन्
यस्तो समय छ आमा
म कसरी हाँस्न सक्छु
सृष्टिकी रानी र सौन्दर्यकी खानी
बन्नु छैन आमा मलाई
वचनका भालाले रोपिएको
घाइते मन मुटुलाई कुन औषधीले
निको पार्छ र खै यहाँ
उड्ने पङ्ख काटने समाज छ
गुड्ने पाङ्ग्रा निकाल्ने जमात छ
लालचमा डुबेको इतिहास छ
संस्कार र परम्पराले रङ् भरेको
मेरो रङ्गहीन जीवन छ
यस्तो बेला आमा
म कसरी हाँस्न सक्छु
भो अब मेरालागि
बलियो घर चाहिँदैन
फालमे गेट र फलामकै
चावी चाहिँदैन
आमा खै किन हो मेरै
घर पनि सुरक्षीत लाग्दैन मलाई
न्यायलयको चावी पनि
मात्रै पानाको छ आमा
त्यसले पनि मलाई सुरक्षा
दिन नसक्ने रहेछ
बाटोघाटो स्कुल कलेज त
कंस र रावणहरुको
अखडा बन्दै छ
जहाँबाट हजारौं सीता हरण हुन्छन्
छोरीका क्यौं गर्भ पतन गरिन्छन्
धाँजा झै चिरिनु पर्छ कहीँ
भत्काउने र च्यात्याने नङ्ग्रा
धेरै भएपछि
जलेर खरानी बन्नु पर्छ
कहीँ जीवनको अमूल्य
सन्दुक रित्यादिएपछि
यस्तो बेला आमा
म कसरी हाँस्न सक्छु
म कसरी हाँस्न सक्छु
शुक्लागण्डकी नगरपालिका तनहुँ
- चेतनाथ दाहाल
एउटै गाउँका,एउटै स्कुलमा एउटै कक्षामा अध्ययन गर्ने सुरज र सुमनको बीचमा फरक थियो त केवल उनीहरुको घरको आर्थिक अबस्था।
सुरजको परिवार सम्पन्न थियो तर सुमनको परिवारमा बिहान बेलुकाको हातमुख जोड्न धौ धौ थियो। सुरज कहिलेकाही सुमनको घरमा जादा सुमनले सिस्नोको सागसंग च्याँख्लाको भात खाईरहेको देख्दा हेयको दृस्टीले हेर्थ्यो अनी भन्थ्यो “धत् यस्तो सुगुरलाई खुवाउने चिज पनि मान्छेले खाने हो?
हुन त भाग्यले झापड हानेपछि कस्को के लाग्छ!” पढाई सकेपछि सुमन गाउँमै आधुनिक तरिकाले कृषि ब्यबसाय गरेर बस्यो सुरज ठुलो जागिर खाने धेरै कमाउने उच्च महत्वाकांक्षा बोकेर शहर पस्यो।
समय आफुले सोचेजस्तो मात्र कहाँ हुन्थ्यो? उच्च महत्वाकांक्षा,अत्यधिक दौडधुप र खानपिनको लापरबाहीले गर्दा सुरजलाई सुगर र प्रेसरले गाज्यो। उसले शहरमा आफुजस्तै मान्छे प्रशस्त भएको अनुभब गर्यो र त्यसैलाई मध्यनजर गरि एउटा होटल खोल्यो।
एकदिन सुमन काम बिशेषले शहर गयो। सुरजलाई भेट्न उ होटलमै पुग्यो। होटलको सामुन्नेमै एउटा बोर्ड झुण्डिएको थियो जसमा लेखिएको थियो “यहाँ सिस्नुको साग,च्याँख्लाको भात र कोदोको ढिंडो पाइन्छ।”
अचम्म मानिरहेको आफ्नो पुरानो साथीको अनुहारमा हेर्दै भावुक हुदै सुरजले भन्यो “के गर्नु मित्र समयले झापड हानेरै छोड्यो।”
कानेपोखरी २ मोरङ्गहाल काठमाडाैं
अर्पण योन्जन(पारिजात)
प्यारो मान्छे
अनि सानो मान्छे
तर गृहिणी जस्तै
परिपक्व शालिन मान्छे
आजभोलि गहकिला
तिम्रो बिचारहरुमा
म बिस्तारै तिमीभित्र
निर्लज्ज तर प्रेमिल भएर
समाहित हुदैछु
समुन्द्रमा ती हिमनदिहरु झै ।
हो प्यारो मान्छे
छपक्क रात झरेपछि
ताराहरु ओर्लिए जस्तै
म तिम्रो अन्जान शहरमा
तिम्रो शब्द शब्दको बाटो हुँदै
तिम्रो परेलिको आँगनमा
सामिप्यता पोखेर
असरल्ल पोखिदैछु ।
बिस्कुन झै सपना हरु
तिम्रो पछ्यौरिमा !
प्यारो मान्छे !
भग्नाबसेस बनिसकेका
मुर्छित रहरहरु,
तिम्रो आगमनपछि
युद्धको सिपाही झै
लामबद्ध छन् आजभोलि
अनि आतुर छन् परेड खेल्न
तिम्रो आत्मिय बगैंचामा
र,त आजभोली मलाइ
ती नागीडाडाहरुमा
बुकि, चाँप र सुनखरीहरु,
फुल्न नपाउदै
बसाइ सर्ने वसन्त जस्तो हैन
भुइ कुहिरोसंगै हराउने
भेडीगोठहरुसंग मीत लाएर
लोकसेवा भिड्ने सपना तुहिए जस्तै
सेन्मिखाको कथा हुनुछैन ।
त्यसैले तिमीसँगै
तिम्रा सुकोमल औलि हरु चिमोट्दै
जिन्दगीको उकाली
उक्लिरहन मन लागेकोछ
मेरो प्यारो मान्छे ।
हो साच्चै प्यारो मान्छे
तिम्रो निस्चल मन भित्र
दुनियाँसँग बेखबर भएर
तिम्रो चिसो सम्झनाले
आफैलाइ चिमोट्न नपरोस
तिम्रो अभावमा घरीघरी
पाइलाहरु मुर्छित हुननपरोस
साच्चै नै प्यारो मान्छे ।
अबत जुनिभर तिम्रै भएर
जुनिजुनी बाचिरहनु परोस
यदि यो लिला समाप्त हुन खोजे
तिम्रो न्यानो काखमा
मधुर ध्वनीहरु सुन्दै
सँधैलाइ यी परेलिहरु
सुस्त चिरनिन्दमा
निदाइ रहन परोस
मेरो प्यारो मान्छे
प्यारो मान्छे ।
११ जेठ २०७८