मकवानपुर । हिन्दु धर्मावलम्बी महिलाररूले भाद्र शुक्ल पञ्चमीका दिनमा मनाइने ऋषिपञ्चमी आज अरुन्धतीसहित सप्तऋषिको पूजा आराधना गरी मनाउँदैछन् ।
महिलाले आज बिहानै उठेर नित्य कर्म गरी नजिकको नदी, खोला, ताल, तलैया र पोखरीमा गई स्नान गर्दछन् । ३ वटा ६५ वटा दत्तिवनले दाँत माझ्ने, गाईको गोबर, माटो एवं खरानी लगाई स्नान गर्ने गरिन्छ ।
हरितालिका (तीज) को व्रत एवं पूजाआजा महिला पुरुष दुवैले गर्ने शास्त्रीय मान्यता रहे पनि ऋषिपञ्चमी भने महिलाले मात्र गर्नुपर्ने हिन्दु शास्त्रहरूमा वर्णन गरिएकाे पाइन्छ । महिनावारी अथवा रजस्वलाका समयमा कुनै त्रुटि भएको भए ऋषिपञ्चमीको दिन अरुन्धतीसहित सप्तऋषिको पूजा गर्नाले त्यसबाट मुक्ति पाइने धार्मिक विश्वास छ ।
नारीलाई रजस्वलाको प्रथम दिन चाण्डाल्नी, दोस्रो दिन ब्रह्मघातिनी, तेस्रो दिन धोबिनी र चौथो दिन स्नान गरी शुद्ध हुन्छिन् भन्ने विश्वास गरिन्छ । यसैकारण आजको दिन दत्तिउन, गाईको गोबर, माटो र खरानी प्रयोग गरी स्नान गरेर पञ्चगव्य सेवन गर्नाले छुवाछूतको दोष निवारण हुन्छ भन्ने शास्त्रीय वचन रहेको पाइन्छ ।
यसरी स्नान गरेपछि अरुन्धतीसहित अत्रि, गौतम, भारद्वाज, जमदग्नि, वशिष्ठ, कश्यप र विश्वामित्रको पूजा गर्ने गरिन्छ । यसलाई ऋषिपञ्चमीको पूजा लगाउने भनिन्छ । सप्तऋषिको पूजा गर्ने पञ्चमी भएकैले आजको पञ्चमीलाई ऋषिपञ्चमी भन्ने गरिएको हो ।
ऋषिपञ्चमी सुरु हुनुको मान्यता महिलाको रजस्वलासित जोडिएको ऋषिपञ्चमीका विषयमा एउटा किंवदन्ती पनि प्रचलित छ । प्राचीन समयमा इन्द्रले विश्वरूपको शिरलाई तीन टुक्रा पारी हत्या गरेका कारण ब्रह्म हत्याको पाप भोग्नुपर्यो । यस हत्याबाट पिरोलिएका इन्द्रले आफ्नो दुःख ब्रह्मालाई सुनाए । इन्द्रको ब्रह्म हत्या निवारणका लागि ब्रह्माले एक वर्षसम्मको दोष इन्द्रलाई भोग गराई बाँकी दोष पृथ्वी, वृक्ष, जल र स्त्रीमा चार भाग लगाई चारैतिर फयाँकिदिए । यसैकारण उब्जनी नहुने उषरभूमि, वृक्षबाट निस्कने खोटो, पानीमा निस्कने बुदबुद फेन अर्थात् फिँज र स्त्रीमा रज देखिन थालेको धार्मिक विश्वास रहेको धार्मिक रहेकाे छ ।
मकवानपुर । सरकारले अर्थसम्बन्धी अध्यादेशहरूलाई प्रतिस्थापन गर्ने विधेयक प्रस्तुत गरेकाे छ । सरकारका अर्थमन्त्री जनार्दन शर्माले प्रतिस्थापन विधेयकमार्फत चालु आर्थिक वर्षका लागि रु १६ खर्ब ३२ अर्ब ८३ करोडको बजेट विनियोजन गरेका छन् ।
अर्थमन्त्री शर्माले अर्थसम्बन्धी अध्यादेशलाई प्रतिस्थापन गर्ने विधेयकका सम्बन्धमा सङ्घीय संसद्मा वक्तव्य दिँदै चालु आवका नीति तथा कार्यक्रम कार्यान्वयन गर्न विधेयक प्रस्तुत गर्दै उक्त बजेट ल्याइएको जानकारी गराएका छन् । शुक्रबार प्रतिनिधि सभामा प्रस्तुत विधेयक मार्फत कूल विनियोजनमध्ये सङ्घले खर्च गर्ने चालुतर्फको रु ६ खर्ब ७७ अर्ब १९ करोड अर्थात् ४१ दशमलव ४२ प्रतिशत र पूँजीगततर्फ रु तीन खर्ब ७८ अर्ब १० करोड अर्थात् २३ दशमल १६ प्रतिशत रहेको छ ।
वित्तीय व्यवस्थातर्फ रु एक खर्ब ८९ अर्ब ४४ करोड अर्थात् ११ दशमलव ६० प्रतिशत तथा प्रदेश र स्थानीय तहमा स्थानीय हस्तान्तरणतर्फ रु तीन खर्ब ८७ अर्ब ३० करोड अर्थात् २३ दशमलव ७२ प्रतिशत रहेको अर्थमन्त्री शर्माले जानकारी दिए ।
वित्तीय हस्तान्तरणतर्फ विनियोजित बजेटमध्ये चालु खर्चमा समानीकरण अनुदानसहित रु तीन खर्ब २५ अर्ब ७५ करोड अर्थात् ८४ दशमलव ११ प्रतिशत र पूँजीगततर्फ रु ६१ अर्ब ५५ करोड अर्थात् १५ दशमलव ८९ प्रतिशत रहेको छ । चालु आवका लागि अनुमान गरिएको खर्च बेहोर्ने स्रोतमध्ये राजस्वबाट रु १० खर्ब ५० अर्ब ८२ करोड र वैदेशिक अनुदानबाट ५९ अर्ब ९२ करोड बेहोरिने छ ।
चालु पूँजीगत र वित्तीय हस्तान्तरणतर्फ विनियोजित खर्चमा राजस्व र वैदेशिक अनुदानबाट बेहोर्दा रु पाँच खर्ब २२ अर्ब नौ करोड न्यून हुने बताइएको छ । वित्तीय व्यवस्थातर्फको विनियोजित रकम समावेश गर्दा कूल विनियोजनमा न्यून हुने रकममध्ये वैदेशिक ऋणबाट रु दुई खर्ब ८३ अर्ब नौ करोड र आन्तरिक ऋणबाट रु दुई खर्ब ३९ अर्ब बेहोरिने उल्लेख छ ।
आन्तरिक ऋण तथा वैदेशिक ऋणको अंश करिब रु ३७ अर्ब घटाइएको चालुतर्फ १० प्रतिशत घटाइएको छ । यसबाट नेपाली जनतामा सानो अङ्कमा भए पनि ऋण भार कम हुने दाबी अर्थमन्त्रीको छ । अध्ययन अनुसन्धान र विश्लेषणमा आधारित रहेर अर्थ मन्त्रालयमा एक ‘थिङ्क ट्याङ्क रहने व्यवस्था गरिएको विनियोजित बजेटमा उल्लेख छ ।
मकवानपुर । बागमती प्रदेशका मुख्यन्यायधिवक्ताद्वारा प्रदेश प्रमुख समक्ष बार्षिक प्रतिवेदन पेश गरेका छन् । मुख्यन्यायधिवक्ता ओम प्रकास थपलीयाले प्रदेश प्रमुख यादव शर्मा समक्ष आर्थिक वर्ष २०७७/७८ काे बार्षिक प्रतिवेदन शुक्रबार पेस गरेका हुन् ।
प्रदेश प्रमुख समक्ष पेस गरिएकाे प्रतिवेदनमा गत आर्थिक वर्षमा मुख्यन्यायधिवक्ता कार्यालयले गरेका कार्यहरुकाे विवरण समेटिएको छ। प्रत्यक वर्ष मुख्यन्यायधिवक्ता कार्यालयले वार्षिक प्रतिवेदन प्रदेश प्रमुख समक्ष पेश गर्नु पर्ने सवैधानिक व्यवस्था रहेकाे छ ।
प्रस्तुत प्रतिवेदनमा मुख्यन्यायाधिवक्ताकाे कार्यालयले वर्ष भरिमा संवैधानिक एवं कानूनी विषयमा दिएको राय सल्लाहको संक्षिप्त विवरण, प्रदेश सरकार बादी वा प्रतिबादी भई दायर भएका मुद्दा मामीलामा प्रतिरक्षा गरिएको संक्षिप्त विवरण मुद्दा मामीलामा गरिनुपर्ने सुधारको विवरण उल्लेख गरिएको छ ।
मुख्यन्याधिवक्ताबाट प्राप्त प्रतिवेदन प्रदेश प्रमुख शर्माले शुक्रबार नै मुख्य मन्त्री अष्ट लक्ष्मी शाक्य लाई प्रदेश सभा समक्ष पेश गर्ने गरी हस्तान्त्रारण गरेका छन् ।
मकवानपुर /विभिन्न घटनामा संलग्न रहेको आरोपमा पछिल्लो २४ घण्टामा मकवानपुरका ९ जनालाई प्रहरीले नियन्त्रणमा लिएको छ ।
बाल यौन दुरुपयोग मुद्दाका फरार प्रतिवादी मकवानपुर बकैया गाउँपालिका–४ बस्ने २४ वर्षीय देवेन्द्रबहादुर टुप्पालाई बिहीबार प्रहरीले पक्राउ गरेको छ । जिल्ला अदालत हेटौंडाको २०७७ असोज १९ गतेको फैसलाले बाल यौन दुरुपयोग मुद्दामा ११ महिना १५ दिन कैद सजाय भई भुक्तान गर्न बाँकी रही फरार रहेका उनलाई प्रहरी चौकी हात्तिसुडे मकवानपुरबाट खटिएको प्रहरीले सोही ठाउँबाट पक्राउ गरेको हो ।
मकवानपुर जिल्ला मनहरी गाउँपालिका–९ खरंगास्थित घुम्ती पसलबाट २० किलो ५ सय ग्राम अवैध लागूऔषध गाँजा सहित सोही ठाउँ बस्ने २३ वर्षीया ममिता घलानलाई बिहीबार साँझ प्रहरीले पक्राउ गरेको छ ।
सोही ठाउँस्थित सडकको पेटी छेउमा रहेको घुम्ती पसलमा गाँजाको पुरिया बनाई विक्री गरिरहेको गोप्य सूचनाको आधारमा ईलाका प्रहरी कार्यालय मनहरीबाट खटिएको प्रहरीले पसल तलासी गर्दा बोरामा लुकाई राखेको उक्त गाँजा फेला पारी उनलाई पक्राउ गरेको प्रहरीले जनाएको छ ।
यता हेटौंडा उपमहानगरपालिका– १५ गौरीटार बस्ने दिपक श्रेष्ठको घरमा जुवातास खेलिरहेको अवस्थामा मकवानपुर थाहा नगरपालिका–६ बस्ने २१ वर्षीय डेनी भट्टलगायत ६ जनालाई बिहीबार राति प्रहरीले पक्राउ गरेको छ ।
उनीहरुलाई नगद १ लाख ३२ हजार ३ सय ९० रुपैयाँ, १५ थान कौडा, ६ बुक तास र जुवा खेल्न प्रयोग गर्ने पाउडर सहित पक्राउ गरेको हो । यस सम्बन्धमा प्रहरीले थप अनुसन्धान गरिरहेको जनाएको छ ।
यसैगरी चोरी मुद्दाका फरार प्रतिवादी मकवानपुर साविक छतिवन गाबिस–४ बस्ने ३१ वर्षीय राम बहादुर घलानलाई बिहीबार प्रहरीले पक्राउ गरेको छ । जिल्ला अदालत हेटौंडाको २०७१ भदौ १८ गतेको फैसलाले चोरी मुद्दामा ३ वर्ष ८ महिना २३ दिन कैद सजाय भई भुक्तान गर्न बाँकी रही फरार रहेका उनलाई जिल्ला प्रहरी कार्यालय मकवानपुरबाट खटिएको प्रहरीले बकैया गाउँपालिका–४ बाट पक्राउ गरेको हो ।
यसैगरी, चेक अनादर मुद्दाका फरार प्रतिवादी मकवानपुर हेटौंडा उपमहानगरपालिका–८ बस्ने ५९ वर्षीय श्रीराम चौलागाईलाई बुधबार प्रहरीले पक्राउ गरेको छ । जिल्ला अदालत हेटौंडाको २०७७ असोज २० गतेको फैसलाले चेक अनादर मुद्दामा २ वर्ष कैद र १ हजार रुपैयाँ जरिवाना ठहर भई भुक्तान गर्न बाँकी रही फरार रहेका उनलाई जिल्ला प्रहरी कार्यालय मकवानपुरबाट खटिएको प्रहरीले सोही उपमहानगरपालिकाबाट पक्राउ गरेको हो ।
उनीहरुलाई जिल्ला अदालत मकवानपुर पठाइएकोमा अदालतको आदेशले कैद भुक्तानको लागि कारागार कार्यालय भिमफेदी मकवानपुर पठाइएको जिल्ला प्रहरी कार्यालय मकवानपुरले जनाएको छ ।
मकवानपुर/बागमती प्रदेश नीति तथा योजना आयोग उपाध्यक्षमा सिन्धुपाल्चोकका डा. जगतबहादुर बस्नेत नियुक्त भएका छन् । उनी लगायत तीन जना सदस्यहरुको शुक्रबार मुख्यमन्त्री तथा मन्त्रीपरिषद्को कार्यालयमा सपथ ग्रहण गरेका छन् ।
प्रदेशका मुख्यमन्त्री तथा आयोगका अध्यक्ष अष्टलक्ष्मी शाक्यले आयोगका उपाध्यक्ष तथा सदस्यहरुलाई सपथ ग्रहण गराएकी हुन् । आयोगका उपाध्यक्ष सिन्धुपाल्चोक मेलम्ची–६ बस्ने डाक्टर बस्नेतलाई सपथग्रहण गराएकी हुन् । यस्तै सदस्यहरुमा रामेछाप भीरपानी–६ का ज्ञानु कुमार श्रेष्ठ, काठमाडौ–४ बालुवाटारका निलम ताम्राकार र नुवाकोट विदुर–१० का रामशरण प्याकुरेललाई मुख्यमन्त्री शाक्यले सपथग्रहण गराएकी हुन् ।
कार्यक्रमलाई सम्वोधन गर्दै मुख्यमन्त्री शाक्यले आयोगको कामलाई दु्रतगतिमा अगाडी बढाउनका लागि आफूहरुले आयोगलाई पूर्णता दिएको बताइन् । पदाधिकारी नहुँदा आयोगका कामहरुलाई अगाडि बढाउनका लागि समस्या भएकाले यसलाई पूर्णता दिएको बताइन् । सुशासनमा प्रदेशलाई अगाडि बढाउने उनले बताइन् । कार्यक्रममा प्रदेशका मुख्यन्यायधिवक्ता ओम प्रकास थपलीया मुख्यमन्त्री कार्यालयका कर्मचारीहरुको सहभागिता रहेको थियो ।
पार्टी आन्तरीक विवादको कारण ३ सातासम्म मन्त्री परिषद समेत विस्तार नगरेकी शाक्यले बुधार मन्त्री परिषद विस्तार गरेकी थिइन् । अब आफूले नियुक्त गर्नुपर्ने पदहरुमा नियुत्तिलगायतको कामलाई तिव्रता दिइदै आएको शाक्यले बताइन् ।