मकवानपुर । युवापुस्ताले आधिकारिक सूचना र विश्वसनीय सञ्चारमाध्यमलाई प्राथमिकता दिनुपर्नेमा जोड दिइएको छ । जनपत्र मिडिया प्रालिले गरेकाे कार्यक्रममा सामाजिक सञ्जालमा फैलिने भ्रामक सूचना, फेक आइडी र अपुष्ट सामग्रीका कारण समाजमा भ्रम, अविश्वास र मानसिक तनाव बढ्दै गएकोले युवाहरुले उक्त कुरामा जोड दिएका हुन् ।
जनपत्रले हेटौंडा स्कुल अफ म्यानेजमेन्ट एण्ड सोसल साइन्सेसमा आयोजना गरेको “भ्रामक सूचनाबाट बचौँ, आधिकारिक सूचना रोजौँ” विषयक अन्तरक्रिया कार्यक्रममा सहभागी वक्ताहरूले सामाजिक सञ्जालको सही प्रयोग, तथ्य जाँच र आलोचनात्मक सोचको आवश्यकता औँल्याएका हुन् ।सामाजिक सञ्जालले सूचना आदान–प्रदानलाई सहज बनाएको भए पनि गलत सूचना र अफवाह फैलाउने माध्यमका रूपमा पनि प्रयोग भइरहेको उल्लेख गर्दै विद्यार्थीहरूलाई कुनै पनि सामग्री तत्काल विश्वास नगर्न आग्रह गरिएको थियो ।
वक्ताहरूले एउटै सूचना विभिन्न विश्वसनीय माध्यममा आएको छ कि छैन भन्ने जाँच गर्न, पोस्ट गर्ने व्यक्तिको विश्वसनीयता हेर्न तथा आधिकारिक निकायबाट पुष्टि नभएसम्म कुनै सूचना शेयर नगर्न सुझाव दिए । अन्तरक्रियामा सहभागी विद्यार्थीहरूले अहिलेको युवा पुस्ता फेसबुक, टिकटक, इन्स्टाग्राम, युट्युब लगायतका प्लेटफर्मतर्फ तीव्र रूपमा आकर्षित भइरहेको बताए । उनीहरूका अनुसार सामाजिक सञ्जालले साथीभाइ र आफन्तसँग तुरुन्त सम्पर्क राख्न, नयाँ जानकारी पाउन, मनोरञ्जन लिन तथा आफ्नो विचार अभिव्यक्त गर्न सहज वातावरण बनाएको छ ।
कार्यक्रममा सामाजिक सञ्जालको आकर्षणसँगै यसको नकारात्मक प्रभावबारे पनि चर्चा गरिएको थियो । विशेषगरी फुर्सदको अधिकांश समय मोबाइल र सामाजिक सञ्जालमै बिताउने प्रवृत्तिका कारण अध्ययन, सामाजिक सम्बन्ध र मानसिक स्वास्थ्यमा असर परेको विषय उठाइएको थियो । सहभागीहरूले सामाजिक सञ्जाल प्रयोग गर्दा समय व्यवस्थापन र सामग्री छनोटमा सचेत हुनुपर्ने धारणा राखेका थिए ।
वक्ताहरूले सामाजिक सञ्जाल र समाचारबीचको भिन्नता बुझ्न आवश्यक रहेको बताए । उनीहरूका अनुसार समाचार प्रमाणित सञ्चारमाध्यम, पत्रकार वा आधिकारिक संस्थाबाट तथ्य जाँच गरेर तयार गरिन्छ भने सामाजिक सञ्जालमा जोकोहीले जुनसुकै सामग्री पोस्ट गर्न सक्छ । त्यसैले सामाजिक सञ्जालमा देखिएको सबै सामग्री सत्य नहुन सक्ने भएकाले त्यसलाई अन्तिम सत्य मानेर धारणा बनाउन नहुनेमा जोड दिइयो ।
अन्तरक्रियामा सामाजिक सञ्जालमा फैलिने भ्रामक सूचना कसरी छुट्याउने भन्ने विषयमा विस्तृत जानकारी दिइएको थियो । वक्ताहरूले कुनै पनि सामग्री हेरेपछि त्यसको स्रोत के हो, कसले पोस्ट गरेको हो, आधिकारिक हो कि होइन भन्ने विषय जाँच गर्नुपर्ने बताए । यदि एउटै समाचार विश्वसनीय रेडियो, टेलिभिजन, राष्ट्रिय पत्रपत्रिका वा सरकारी वेबसाइटमा आएको छैन भने त्यसलाई शंकाको दृष्टिले हेर्नुपर्ने सुझाव दिइयो ।
कार्यक्रममा फेक आइडीको समस्या अहिले गम्भीर बन्दै गएको विषय पनि उठाइएको थियो । चर्चित व्यक्ति, नेता, कलाकार, पत्रकार वा सार्वजनिक व्यक्तित्वका नाममा नक्कली खाता बनाएर गलत सूचना फैलाउने, चरित्र हत्या गर्ने र आर्थिक ठगीसमेत हुने गरेको उल्लेख गर्दै यस्ता गतिविधिबाट बच्न विद्यार्थीहरूलाई सचेत गराइएकाे थियो ।
कार्यक्रममा बागमती प्रदेशसभाका प्रवक्ता प्रकाश चापागाई एवम् कानूनका उपसचिव प्रकाश चापागाईले सामाजिक सञ्जालबाट सही सूचना मात्र लिनका लागि आग्रह गरे । कार्यक्रममा सहजीकरण गर्दै चापागाईले सामाजिक सञ्जालमा धेरै खालका सूचनाहरु आउने गरेको र ती सूचना सत्य होकी होइनन् भनेर जाँच गर्नुपर्ने बताए ।
सूचना पाउने हक सबैको रहेकोले सबै सार्वजनिक निकायबाट सूचनाको हक सम्वन्धी कानूनको प्रयोग गरेर कुनैपनि प्राप्त गर्न सकिने सूचना लिन सकिने बताए । कुनैपनि भ्रामक सूचनाहरु फैलाउन नहुनेमा उनको जोड थियो । जेनजी आन्दोलनपछी भ्रामक सूचना धेरै फैलिएको र त्यसको असर परेको उनले बताए ।
कार्यक्रममा हेटौंडा स्कुलअफ म्यानेजमेन्टका सहायक प्रिन्सिपल राम पण्डीत खनालले अहिले सामाजिक सञ्जालमा धेरै खालका भ्रामक सूचनाहरु आउने गरेकाले त्यसबाट बेलैमा सचेत हुनुपर्ने बताए । कुनैपनि सूचना आधिकारिक होकी होइन भनेर पहिले बुझ्नुपर्ने बताए ।
संञ्चारिका समुह बागमती प्रदेश समितिका निवर्तमान अध्यक्ष तथा राजधानी दैनिकका पत्रकार सरिता दाहाल, नेपाल पत्रकार महासंघ बागमती प्रदेश समितिका उपाध्यक्ष तथा जनपत्र मिडिया प्रालिका अध्यक्ष हरि हुमागाईले सहजीकरण गरेका थिए ।
वक्ताहरूले फेक आइडी छुट्याउने केही आधारहरू पनि प्रस्तुत गरे । सामाजिक सञ्जाल प्लेटफर्ममा रहेको “ब्लु टिक” वा भेरिफिकेसन चिन्ह हेर्ने, प्रोफाइलको नाम र फोटो ध्यानपूर्वक अध्ययन गर्ने, पोस्टको भाषा र शैलीमा निरन्तरता छ कि छैन जाँच गर्ने तथा फलोअर संख्या र गतिविधि हेर्ने उपायबारे जानकारी दिइयो । उनीहरूका अनुसार आधिकारिक व्यक्तिहरूले सामान्यतया आफ्नै भाषा र शैलीमा निरन्तर सामग्री पोस्ट गर्ने गर्छन् । यदि कुनै खाताबाट अचानक उत्तेजक, घृणात्मक, अश्लील वा अस्वाभाविक सामग्री पोस्ट हुन थाल्यो भने त्यसलाई शंकाको दृष्टिले हेर्नुपर्ने सुझाव दिइयो ।
कार्यक्रममा सहभागी युवाहरूले सामाजिक सञ्जालको प्रयोग पूर्ण रूपमा नकारात्मक नभएको पनि बताए । उनीहरूका अनुसार सामाजिक सञ्जाल आधुनिक शिक्षा, करिअर, प्रविधि र विश्वका नयाँ ट्रेन्डबारे जानकारी प्राप्त गर्ने प्रभावकारी माध्यम बनेको छ । अनलाइन कक्षा, अध्ययन सामग्री, तालिम र सीप विकासका सामग्री सहज रूपमा उपलब्ध हुने भएकाले यसको सकारात्मक प्रयोग आवश्यक रहेको धारणा व्यक्त गरियो ।
त्यस्तै व्यवसायिक प्रचार–प्रसारमा पनि सामाजिक सञ्जाल प्रभावकारी माध्यम बनेको चर्चा गरिएको थियो । साना व्यवसाय, उद्यमी र सिर्जनशील युवाहरूले आफ्ना उत्पादन र सेवा प्रचार गर्न सामाजिक सञ्जाल प्रयोग गरिरहेको उदाहरण प्रस्तुत गर्दै सही तरिकाले प्रयोग गर्दा यसले आर्थिक अवसर सिर्जना गर्न सक्ने बताइयो ।
अन्तरक्रियामा सहभागीहरूले सामाजिक सञ्जालले युवाहरूलाई आफ्नो पहिचान, प्रतिभा र विचार प्रस्तुत गर्ने सहज प्लेटफर्म दिएको बताए । अहिले धेरै युवाहरू टिकटक भिडियो, फेसबुक पोस्ट, इन्स्टाग्राम रिल्स तथा युट्युब सामग्रीमार्फत आफ्नो सिर्जना प्रस्तुत गरिरहेका छन् । तर लोकप्रियता र भाइरलको मोहमा तथ्यहीन सामग्री बनाउने प्रवृत्ति बढेको भन्दै त्यसप्रति सचेत रहनुपर्ने धारणा राखिएको थियो ।
वक्ताहरूले आलोचनात्मक सोचको विकास अहिलेको आवश्यकता भएको बताए । सामाजिक सञ्जालमा देखिएको कुनै पनि सामग्री तुरुन्तै पत्याउने वा शेयर गर्ने संस्कारले समाजमा भ्रम सिर्जना गर्ने भएकाले तथ्य तुलना गर्ने, स्रोत पुष्टि गर्ने र अध्ययन गरेर मात्रै धारणा बनाउनुपर्नेमा जोड दिइयो ।कार्यक्रममा सहभागी विद्यार्थीहरूले पनि सामाजिक सञ्जाल प्रयोग गर्दा आफूहरूले भोगेका अनुभव साझा गरेका थिए । कतिपयले अपुष्ट समाचार शेयर गर्दा पछि गलत साबित भएको अनुभव सुनाउँदै अबदेखि आधिकारिक स्रोतबाट पुष्टि गरेर मात्रै सामग्री शेयर गर्ने प्रतिबद्धता जनाए ।
विद्यार्थीहरूले सामाजिक सञ्जालले सिर्जना गरेको प्रतिस्पर्धात्मक मानसिकता, लाइक र फलोअरको दबाब तथा अनावश्यक तुलना गर्ने प्रवृत्तिले युवाहरूमा तनाव बढाएको अनुभव पनि सुनाए । उनीहरूले वास्तविक जीवनभन्दा सामाजिक सञ्जालको कृत्रिम जीवनशैलीलाई बढी प्राथमिकता दिनु चुनौतीपूर्ण बन्दै गएको बताए ।
सञ्चारकर्मीहरूले सामाजिक सञ्जालमा आएका सामग्रीलाई अन्तिम सत्य मानेर प्रतिक्रिया दिनु वा धारणा बनाउनु गलत हुने बताए । उनीहरूका अनुसार समाचार लेखनमा तथ्य, स्रोत, सन्तुलन र प्रमाणको विशेष ध्यान दिइन्छ भने सामाजिक सञ्जालमा व्यक्तिगत धारणा, हल्ला वा अपुष्ट दाबी पनि तीव्र रूपमा फैलिन सक्छन् ।
वक्ताहरूले सूचना प्रविधिको विकाससँगै डिजिटल साक्षरताको आवश्यकता पनि बढेको उल्लेख गरे । विशेषगरी युवा पुस्ताले सूचना पहिचान गर्ने क्षमता, तथ्य जाँच गर्ने अभ्यास र जिम्मेवार डिजिटल व्यवहार सिक्नुपर्ने धारणा व्यक्त गरिएको थियो ।
कार्यक्रममा सामाजिक सञ्जालको अत्यधिक प्रयोगले समय व्यवस्थापनमा समस्या ल्याएको विषय पनि उठाइएको थियो । धेरै युवाहरू राति अबेरसम्म मोबाइल चलाउने, अध्ययनको समयमा पनि सामाजिक सञ्जालमा व्यस्त रहने तथा फुर्सदको अधिकांश समय डिजिटल प्लेटफर्ममै बिताउने गरेको सहभागीहरूले बताएका थिए ।
सहभागीहरूले सामाजिक सञ्जालको सकारात्मक उपयोग गर्दै भ्रामक सूचना नियन्त्रणमा युवापुस्ताले महत्वपूर्ण भूमिका खेल्न सक्ने निष्कर्ष निकाले । “पहिले पुष्टि, अनि मात्रै विश्वास” भन्ने सोच विकास गर्न सके सामाजिक सञ्जालबाट फैलिने भ्रम, अफवाह र गलत प्रचार न्यूनीकरण गर्न सकिने धारणा व्यक्त गरिएको थियो । कार्यक्रममा सहभागी विद्यार्थीहरूले आधिकारिक सूचना रोज्ने, फेक आइडी र भ्रामक सामग्रीबारे सचेत रहने तथा सामाजिक सञ्जाललाई जिम्मेवार रूपमा प्रयोग गर्ने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेका थिए ।
जनपत्र मिडिया प्रालिले हेटौंडा उपमहानगरपालिका वडा नम्बर–२ को आयोजनामा तथा संयुक्त राष्ट्रसंघीय विकास कार्यक्रम संसद सहयोग परियोजनाको सहकार्यमा गरेकाे कार्यक्रममा कलेजका प्राध्यापकहरु अनुराग अधिकारी, समिर तिमल्सिना लगायतकाको आतिथ्यता रहेको थियो ।
मकवानपुर । मकवानपुरकाे हेटौंडामा कम्प्युटर विज्ञान शिक्षकका लागि कार्यशाला भएकाे छ । कम्प्युटर विज्ञान समाज मकवानपुरले मकवानपुरमा कम्प्युटर विज्ञान अध्यापनरत शिक्षकका १ दिने कार्यशाला गोष्ठी आयोजना गरेको हाे ।
शनिबार भएकाे कार्यशालामा पाठ्यक्रम विकास केन्द्रका विषयविज्ञ तथा प्रशिक्षक नवीनकृष्ण मास्केले विद्यार्थीहरू शिक्षकभन्दा अघिअघि गइरहेको सन्दर्भमा शिक्षकहरूलाई चुनौति र अवसर दुबै रहेको बताउनुभयो । प्याब्सन मकवानपुरका अध्यक्ष विनोद सुवेदीले तालिमलाई अवसरको रूपमा लिँदै आफू समेत अनुशासित हुँदै सिकाउने अभियानमा कटिबद्ध भएर लाग्नु पर्ने बताउनु भयो ।
कम्प्युटर विज्ञान समाज मकवानपुर अध्यक्ष दिनेश उप्रेतीले शिक्षकका लागि शैक्षिक सत्रको सुरूवातमैँ कम्प्युटर विज्ञान अध्यापनमा आइपर्ने समस्या पहिचान र समाधानका लागि सहजीकरण गर्नु नै कार्यक्रमको उद्देश्य रहेको बताउनुभयो ।
अन्य विषयगत कार्यशाला तथा तालिमहरू निरन्तर भइरहेको सन्दर्भमा कम्प्युटर विषयका तालिमहरू कम देखिएको तर अध्यापनरत शिक्षकमध्ये युवाहरूको बाहुल्यता रहेकोले सिकाइका लागि आवश्यक ज्ञान र सिकाइ कम्प्युटर विषयका शिक्षक आआफ्नो बलबुँतामैँ पनि निरन्तर अपडेट भइरहेको भुटनदेवी माविका प्रअ सूर्यप्रसाद घिमिरेले बताउनुभयो । प्रअ घिमिरेले कार्यक्रमले शिक्षकहरूका लागि विषयवस्तु अध्ययन, प्रश्न निर्माण र आन्तरिक तथा प्रयोगात्मक अङ्क निर्धारणसम्बन्धी सहजीकरण गरिएकाे बताउनु भयो ।
कार्यक्रममा नेपाल शिक्षक संगठन जिल्ला अध्यक्ष मुकुन्द न्यौपाने र हेटौंडा मोडर्न माविका प्रअ सुदीप बर्तौला लगायतले शुभकामना मन्तव्य राख्नु भएकाे कार्यक्रममा सहभागी शिक्षकले स्थानीय तहले लागू गराएको स्थानीय विषयले कक्षा ६-८ मा कम्प्युटर विज्ञानलाई विस्थापन गर्ने अवस्था रहेको बताउनुभयो ।
पाठ्यक्रम विकास केन्द्रका विषयविज्ञ तथा प्रशिक्षक नवीनकृष्ण मास्के र विमल थापाले प्रशिक्षण गर्नुभएको कार्यक्रममा मकवापुरका २२ वटा विद्यालयका ३० जना कम्प्युटर शिक्षकको उपस्थित रहेकाे थियो ।
सनराइज पब्लिकेसन प्रालिकाे सहयोगमा आयोजित प्रबोधिकरण कार्यशालालाई जनप्रिय माविका शिक्षक संप्रस पौडेलले सहजीकरण गर्नु भएकाे थियो । कार्यक्रम समाज अध्यक्ष दिनेश उप्रेतीको अध्यक्षता र प्याब्सन मकवानपुरका अध्यक्ष विनोद सुवेदीको प्रमुख आतिथ्यतामा भएकाे हाे ।
मकवानपुर । हेटौंडा क्याम्पसले आगामी शैक्षिक सत्रदेखि समय सापेक्ष विभिन्न शैक्षिक कार्यक्रम सञ्चालन गर्ने तयारी गरेको छ। क्याम्पसले बागमती विश्वविद्यालयसँगको सहकार्यमा नवीन तथा समयसापेक्ष शैक्षिक कार्यक्रम सञ्चालन गर्ने तयारी गरेकाे हाे ।
क्याम्पसले शुक्रबार हेटौंडामा आयोजना गरेको “नवीन शैक्षिक कार्यक्रम र करियरका अवसरहरू” विषयक अन्तरक्रिया कार्यक्रम मार्फत नयाँ कार्यक्रमहरूबारे जानकारी गराएकाे हाे । उक्त शैक्षिक कार्यक्रम सम्बन्धमा रायसुझाव संकलन गर्ने लक्ष्य लिएको क्याम्पसले जनाएकाे छ।
आगामी शैक्षिक सत्रदेखि सूचना प्रविधि, व्यवस्थापन, कानून, होटल व्यवस्थापन र शिक्षा संकायअन्तर्गतका विभिन्न कार्यक्रम सञ्चालन गरिने क्याम्पसका प्रमुख डाक्टर देवचन्द्र मानन्धरले बताए । उनका अनुसार क्याम्पसले स्थानीय स्तरमै गुणस्तरीय र व्यावसायिक शिक्षा उपलब्ध गराउँदै विद्यार्थीलाई आधुनिक ज्ञान, सीप र रोजगारीसँग जोड्ने उद्देश्य रहेको छ। सूचना प्रविधि स्नातक (BIT) कार्यक्रम डिजिटल युगको आवश्यकतालाई मध्यनजर गर्दै तयार गरिएको बताइएकाे छ । यस कार्यक्रमअन्तर्गत विद्यार्थीहरूले सफ्टवेयर निर्माण, डाटाबेस व्यवस्थापन, नेटवर्किङ तथा साइबर सुरक्षासम्बन्धी ज्ञान हासिल गर्नेछन्। यो अध्ययनपछि सफ्टवेयर इन्जिनियर, वेभ डिजाइनर, साइबर सुरक्षा विशेषज्ञ तथा आईटी व्यवस्थापकका रूपमा करियर बनाउन सकिने मानन्धरले बताए ।
त्यसैगरी व्यवसाय प्रशासन स्नातक (BBA) कार्यक्रममार्फत नेतृत्व क्षमता, व्यवस्थापन कला तथा व्यावसायिक रणनीतिको विकासमा जोड दिइनेछ। यसबाट बैंकिङ, वित्तीय संस्था, मार्केटिङ तथा मानव संसाधन व्यवस्थापन क्षेत्रमा रोजगारीका अवसर प्राप्त हुनेछन्। कानून शिक्षातर्फ क्याम्पसले पाँच वर्षे एकीकृत कानून स्नातक (BALLB) तथा तीन वर्षे कानून स्नातक (LLB) सञ्चालन गर्ने तयारी गरेको छ। यस कार्यक्रमले विद्यार्थीलाई न्यायिक प्रणाली, संविधान, फौजदारी र दिवानी कानूनको गहिरो अध्ययन गराउनेछ।
हस्पिटालिटी र पर्यटन क्षेत्रमा रुचि राख्ने विद्यार्थीका लागि होटल व्यवस्थापन स्नातक (BHM) कार्यक्रम ल्याइने भएकाे छ। यसअन्तर्गत होटल सञ्चालन, पाहुना सत्कार, खाना पकाउने कला, कोठा व्यवस्थापन तथा खाना र पेय पदार्थ सेवा सम्बन्धी व्यावहारिक ज्ञान प्रदान गरिनेछ।
त्यसैगरी शिक्षा संकायअन्तर्गत सञ्चालन हुन लागेको शिक्षाशास्त्र स्नातक (B.Ed.) कार्यक्रमलाई आधुनिक र प्रविधिमैत्री बनाइएको छ। यसमा दोहोरो मुख्य विषय (Double Major), व्यावसायिक विषय र सूचना प्रविधि सम्बन्धी पाठ्यक्रम समावेश गरिएको छ। यसले विद्यार्थीलाई आधुनिक शिक्षण पद्धति, नेतृत्व क्षमता, शैक्षिक परामर्श तथा पाठ्यक्रम विकासमा दक्ष बनाउने विश्वास लिइएकाे छ ।
क्याम्पसका सञ्चालक समितिका अध्यक्ष आनन्दराम पराजुलीका अनुसार क्याम्पसमा उक्त शैक्षिक कार्यक्रमहरू सञ्चालनमा आएपछि हेटौंडा शैक्षिक केन्द्रका रूपमा स्थापित हुने छ । स्थानीय स्तरमै गुणस्तरीय र व्यावसायिक शिक्षा उपलब्ध हुँदा विद्यार्थीहरूको बाहिरिने क्रम कम हुने, समय र खर्च बचत हुने तथा स्थानीयस्तरमै दक्ष जनशक्ति उत्पादन हुने पराजुलीले बताए ।
कार्यक्रममा सहभागी सरोकारवालाहरूले पाठ्यक्रमको प्रभावकारिता, पूर्वाधारको तयारी, दक्ष जनशक्ति व्यवस्थापन तथा बजारको मागअनुसारको शिक्षामा जोड दिनुपर्ने सुझाव दिएका छन्। क्याम्पस परिवारले यो नवीन शैक्षिक योजनाले विद्यार्थीहरूको उज्ज्वल भविष्य निर्माणसँगै हेटौंडा र समग्र मकवानपुरको शैक्षिक तथा आर्थिक विकासमा महत्वपूर्ण योगदान पुर्याउने विश्वास व्यक्त गरेको छ।
कार्यक्रममा क्याम्पसका सहायक प्रमुख डाक्टर लिलानाथ ढुंगेल, डाक्टर विजय नेपाल, प्राध्यापक अर्पण पराजुली लगायतकाको आतिथ्यता रहेको थियो ।
मकवानपुर । बागमती प्रदेशमा आज बैशाख २४ गते सार्वजनिक बिदा दिएको छ । बागमती प्रदेश सरकारले भाषा दिवसको अवसरमा २४ गते प्रदेशभर सार्वजनिक बिदा दिएको हो ।
बागमती प्रदेश राजपत्रको खण्ड ९ संख्या ९ प्रदेश राजपत्र भाग ३ अनुसार २०८२ चैत २३ गते प्रकाशित सूचना बमोजिम बैशाख २४ गते आज बिहीबार प्रदेश सरकारको सरकारी कामकाजको भाषासम्बन्धी दिवसको अवसरमा बागमती प्रदेशभर सार्वजनिक बिदा दिने निर्णय भएको हो ।
आज प्रदेशभर सरकारी, सार्वजनिक संस्था तथा विद्यालय बन्द छन् । बागमती सरकारले २०८० बैशाख २४ गते प्रदेश सरकारी काम काजको भाषासम्बन्धी ऐन कार्यान्वयन गर्दै भाषा दिवस मनाउँदै आएको छ । प्रदेश सरकारले सरकारी कामकाजी भाषा नेपालीसहित तामाङ र नेवारी भाषालाई कानुनी रुपमै मान्यता दिएको छ । बागमती प्रदेशले सरकारी कामकाजी भाषा तीन वटा बनाएको छ ।
यो प्रदेशमा सबै भन्दाबढी तामाङ समुदायको बसोबास छ । बागमती प्रदेशमा कूल जनसंख्याको २० दशमलव ५४ प्रतिशत तामाङ बस्छन् । यस प्रदेशमा १८ दशमलब ३२ प्रतिशत ब्राहृमण समुदाय बस्छन् । प्रदेशमा क्षेत्री समुदाय १७ दशमलव १३ प्रतिशत र नेवार समुदाय १७ दशमलव ७ प्रतिशत रहेका छन् । मगर, विश्वकर्मा र गुरुङको जनसंख्याको प्रदेशको कूल जनसंख्याको क्रमशः ४ दशमलव ८७, २ दशमलव ५ र २ दशमलव २२ रहेको छ ।
मकवानपुर । बागमतीको मुख्यमन्त्री इन्द्रबहादुर बानियाँको घर र कार्यालयमा सम्पत्ति शुद्धीकरण विभागले छापा मारेकाे छ । मुख्यमन्त्री बानियाँको काठमाडौं र हेटौंडास्थित निर्माण सम्बन्धी कार्यालयमा सोमबार विभागले छापा मारेको हो ।
अवैध सम्पत्ति आर्जन र सम्पत्ति लुकाएको आशंकामा विभागले उनीमाथि सोमबारबाट अनुसन्धान सुरु गरेको हो । कांग्रेसका नेता एवं बागमती प्रदेशका सभापति समेत रहेका बानियाँको काठमाडौंको नक्साल र सुन्धारा तथा हेटौंडा–५, पिप्लेस्थित घर–कार्यालयमा एकैपटक विभागले छापा मारेको प्रहरीले पुष्टि गरेको छ । बानियाँको हेटौंडा–५ स्थित पिपलेको घरमा विभागका चारजना कर्मचारी र तीनजना प्रहरी पुगेको स्रोतको भनाइ छ । सम्पत्ति शुद्धीकरण विभागले जिल्ला प्रहरी कार्यालय मकवानपुरलाई आवश्यक सुरक्षा प्रबन्ध मिलाउन आइतबार नै आग्रह गरेको थियो । प्रहरीले सादा पोशाकमा समेत आवश्यक जनशक्ति परिचालन गरेको थियो ।
उनी ‘क’ वर्गको निर्माण व्यवसायी हुन् । उनको बानियाँ निर्माण सेवा कम्पनी रहेको छ । हेटौंडास्थित निवासमा विभागको टोलीले करिब दुई घण्टा बिताएको स्रोतले जनायो । स्रोतका अनुसार मध्यान्ह करिब १२ बजे पुगेको टोली करिब २ बजेसम्म रहेको थियो । प्रहरी स्रोतका अनुसार उनको छोरा सेयरको ठूलो कारोबारी समेत हुन् । सम्पत्ति शुद्धीकरणसम्बन्धी अनुसन्धानका क्रममा विभागको टोलीले बानियाँको घर तथा उनकै स्वामित्वमा रहेको निर्माण कम्पनी कार्यालयमा छापा मारेपछि विभिन्न प्रतिक्रिया आउन थालेका छन् ।
विभागले छापा मारेपछि मिडियामा कुनै प्रतिक्रिया नदिएका बानियाँले दिउँसो भने प्रेस विज्ञप्तिमार्फत आफ्नो धारणा सार्वजनिक गरेका छन् । अनुसन्धानमा संलग्न प्रहरीका अनुसार सम्पत्ति शुद्धीकरण सम्बन्धी उजुरीका आधारमा विभागले अनुसन्धान गरेको हो । विभागको टोलीले मुख्यमन्त्री बानियाँको घर तथा निर्माण कम्पनीको कार्यालयबाट केही कागजात अनुसन्धानका लागि लगेको छ, तर के कस्ता कागजातको लगिएको भन्ने विवरण खुलाइएको छैन ।
मुख्यमन्त्रीले जनाए आपत्ति
यसैबीच आफ्नो निजी घर र कार्यालयमा छापा मारिएको प्रति बागमती प्रदेशका मुख्यमन्त्री इन्द्रबहादुर बानियाँले प्रेस विज्ञप्तिमार्फत आपत्ति जनाएका छन् । आफू मुख्यमन्त्री भएदेखि नै सुशासन, पारदर्शिता र भ्रष्टाचारमुक्त समाज निर्माणलाई प्राथमिकतामा राखेको जिकिर गर्दै बानियाँले सोही अनुसार आफूले बागमती प्रदेश सरकारको सार्वजनिक कार्य सञ्चालनमा खर्च कटौतीका साथै आर्थिक मितव्ययिताका लागि निरन्तर काम गर्दै आएको जनाएका छन् ।
“तीन तहको सरकार समन्वय, सहअस्तित्व र सहकार्यका आधारमा चलेको हुन्छ” मुख्यमन्त्री बानियाँले विज्ञप्तिमा भनेका छन्, “संघीय सरकारले गर्ने सकारात्मक कार्यमा प्रदेश सरकारको नेतृत्वकर्ताको रूपमा मुख्यमन्त्रीको सधैँ साथ रहन्छ ।” राज्यको जुनसुकै तहले सुशासनको पक्षमा गर्ने हरेक कार्यमा आफू सहयोग गर्न तत्पर रहेको पनि मुख्यमन्त्री बानियाँले विज्ञप्तिमा उल्लेख गरेका छन् ।
राजनीतिक र व्यावसायिक जीवनका बारेमा गर्ने छानबिनलाई आफूले सकारात्मक रूपमा लिएको उनले बताएका छन् । उनले संवैधानिक र कानुनी दायरामा रहेर गरिने हरेक अनुसन्धानमा आफ्नो पूर्ण समर्थन र सहयोग रहने प्रतिबद्धतासमेत जनाएका छन् । “सम्पत्ति शुद्धीकरण अनुसन्धान विभागले गरेको छापामारीबाट बागमती प्रदेशवासी एवं मेरा शुभेच्छुक र शुभचिन्तकलाई भ्रमित र चिन्तित नहुनु अनुरोध गर्दछु” बानियाँले भनेका छन् ।