मकवानपुर । मकवानपुर हेटौंडामा महिला क्रिकेट उत्सव सुरु भएको छ । जिल्ला क्रिकेट संघ मकवानपुरकाे आयोजना तथा हेटौंडा उपमहानगरपालिकाकाे सहकार्यमा मंगलबारबाट क्रिकेट उत्सव सुरु भएकाे हाे ।
६ ओभरमा खेलाइने प्रतियोगिता हेटौंडा–४, हुप्रचौरमा सुरु भएको हाे । हेटौंडा ४ का वडाध्यक्ष नवीन सिग्देलले व्याटिङ् गरेर उत्सवको सुरुवात गरे । महिला खेलाडीलाई प्रोत्साहन गर्न आयोजना गरिएकाे प्रतियोगिता बुधबारसम्म सञ्चालन हुनेछ । प्रतियोगितामा हेटौंडा उपमहानगरपालिकाको ६ र मकवानपुरगढी गाउँपालिकाको १ गरी ७ वटा विद्यालयको टिम सहभागी रहेको छ ।
महिला क्रिकेट उत्सवमा हेटौंडा ४ मा रहेकाे नवोदय शिशु सदन, हेटौंडा ५ मा रहेकाे जीएस निकेतन र सिद्धार्थ शिशु सदन, हेटौंडा ८ मा रहेकाे कमाने एकेडेमी र माउण्ट एभरेष्ट इंग्लिस स्कूल, हेटौंडा ११ मा रहेकाे हेटौंडा एकेडेमीबाट १/१ टिमकाे सहभागिता रहेकाे छ । यसैगरी मकवानपुरगढी गाउँपालिकाको भानु माध्यमिक विद्यालयबाट २ वटा टिमको सहभागिता रहेको आयोजकले जनाएकाे छ ।
उद्घाटन खेलमा हेटौंडा ८ काे कमाने एकेडेमी र मकवानपुरगढी गाउँपालिकाको भानु माध्यमिक विद्यालयबीच प्रतिस्पर्धा हुदैछ ।
मकवानपुर । सिविन नेपाल मकवानपुरले हेटौंडा उपमहानगरपालिकाका ५ वटा वडामा बालबालिका सम्बन्धी गरिएको सर्वेक्षणको तथ्याङ्क सार्वजनिक गरेको छ । जिल्लास्थित सरोकारवाला निकायहरुको उपस्थितिमा सिविन मकवानपुरले हेटौंडाको १, ३, १०, ११ र १९ वडामा गरिएको स्थलगत आधारभूत घरधुरी सर्वेक्षणबाट प्राप्त तथ्याङ्क सावर्जनिक गरिएको हो ।
हेटौडा उपमहानगरपालिकाका नगर प्रमुख मीना कुमारी लामाले बालबालिकाको सर्वेक्षणले बालमैत्री स्थानीय शासन अभियानलाई सहयोग पुग्ने बताइन् । स्थानीय सरकारले लिएको लक्ष्य पुरा गर्न समेत तथ्याङ्कले सहयोग पुर्याउने उनले जानकारी दिइन् । यसैगरि तथ्याङ्क सर्वेक्षण गरिएका वडाका वडाध्यहरु सविन न्यौपाने, ढोलक बहादुर थापा, जुना दाहाल, फुर्वा दोर्जे लामा, नरनाथ सुवेदीले आफ्नो वडामा बालबालिकाको विवरणलाई विश्लेषण गरि सो अनुसार कार्य योजना बनाइ काम गर्ने प्रतिवद्धता समेत जनाएका थिए ।
कार्यक्रममा सिविन नेपालको तर्फबाट विषय विज्ञ भास्कर खनालले ५ वटा वडाको ९ हजार ८०१ घरधुरीमा गरिएको सर्वेक्षणको आधारभूत तथ्याङ्क सार्वजनिक गरेका थिए । ५ वटा वडामा बालबालिकाको संख्या १३ हजार ४५ जना, जन्मदर्ता भएका घरधुरी ५३ प्रतिशत, नागरिकता प्रमाणपत्र भएका घरधुरी ९५.३१ प्रतिशत, घरधुरीको औसत मासिक आम्दानी ३५ हजार रहेको तथ्याङ्कमा उल्लेख छ ।
यस्तै विद्यालय भर्ना भएका बालबालिका १० हजार ६०२ जना, भर्नादर ८१.२७ प्रतिशत, विद्यालय छाड्ने बालबालिका ३६७ जना, विद्यालय छाड्ने सम्भावना रहेका ८९ जना बालबालिका, अपांगता भएका बालबालिका १.२ प्रतिशत (११७ जना), अपांगता प्रमाणपत्र प्राप्त गरेका ३१ प्रतिशत बालबालिका, ७३ घरधुरीका बालबालिका बालश्रममा संलग्न जसमध्ये पूर्णकालिन समय काम गर्ने बालश्रमिक ६७ प्रतिशत रहेको, बालबालिका श्रममा जाने वा पठाउने सम्भावना रहेका २६ जना बालबालिका, बालविवाहको उच्च जोखिममा रहेका ५३ जना बालबालिका, अभिभावक विहिन तथा हाल बुवा आमाको साथमा नरहेका बालबालिका २५३३ रहेको खनालले जानकारी दिए ।
यसैगरी कुल विवाह मध्ये ८९ प्रतिशतको प्रमाण पत्र लिएका देखिएको छ । ६३९ जना शारीरिक तथा मानसिक समस्या भएको,४१९ घरधुरीमा शौचालय नरहेको पाइएको छ । यसका साथै खनालले वडागत रुपमा छुट्टाछुट्टै विश्लेषण गरिएको तथ्यांक प्रस्तुत गरेका थिए । सिविन नेपालले साप्लानीरसँगको साझेदारी हेटौडाको १, ३, १०, ११ र १९ वडामा शिक्षा र सामाजिक कार्य मार्फत बालश्रम न्यूनीकरण परियोजना संचालन भइरहेको सिविन नेपाल मकवानपुरका प्रवन्धक झबिन्द ज्ञवालीले जानकारी दिए ।
हेटौंडा उपमहानगरपालिकाका प्रमुख लामाको प्रमुख आतिथ्यतामा भएको कार्यक्रममा अध्यक्षहरु, बालमैत्री सम्पर्क व्यक्ति एवम् वडा सदस्यहरु, प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत सुर्यप्रसाद गौतम, टोल विकास संस्था वडा समन्वय समितिका अध्यक्ष, बालमैत्री सहजकर्ताहरु, जिल्ला समन्वय समिति, शिक्षा विकास तथा समन्वय इकाइ, गैरसरकारी संस्था महासंघ मकवानपुर, नगर बाल सञ्जालका सदस्यहरु, साप्लानिरका सुजना श्रेष्ठ, सिविन नेपालका परियोजना ब्यवस्थापन कृष्ण तामाङ लगायतकाे उपस्थिति रहेको थियो ।
माेमिलाको ‘प्रश्नहरू त बाँकी नै रहन्छन्’ माथि पुस्तक वार्ता
Tags: No Comments
मकवानपुर । मकवानपुरकाे हेटौंडामा मोमिला जोशीको निबन्ध सङ्ग्रह ‘प्रश्नहरू त बाँकी नै रहन्छन्’ माथि पुस्तक वार्ता गरिएकाे छ । आँचल साहित्य कला पुञ्ज मकवानपुरको आयोजनामा कवि, निबन्धकार जोशीकाे आठौं पुस्तक ‘प्रश्नहरू त बाँकी नै रहन्छन्’ माथि शुक्रबार वार्ता तथा बहस गरिएको हाे ।
शनिबार (आज) प्रदेश युवा परिषद्को आयोजनामा तथा साहित्य संगम मकवानपुरकाे व्यवस्गापनमा हुने राष्ट्रिय युवा कविता उत्सव-२०८१ मा एकल कविता वाचनका लागि हेटौंडा आइपुगेकी मोमिलाकाे निवन्ध संग्रहमाथि पुस्तक वार्ता गरिएकाे हाे । कार्यक्रममा जोशीकाे व्यक्तित्व कृतित्व चर्चा शान्ति प्रीय वन्दनाले, पुस्तकवार्ता सहजीकरण कवि सुवास खनालले तथा बहसकर्ता कवि समिक्षक निमेष निखिलले गरेका थिए ।
निबन्धले नारीचेत, मृत्युचिन्तन, स्वस्वार्थका लागि इतिहास तोडमरोड गर्न खोज्नेहरुप्रतिको खबरदारी, बाल्यकाल र बिरामी आमाको स्मरण, युद्धपीडा, व्यङ्चेत, विचार समावेश गरिएको सहजकर्ता खनालले बताए । सहजकर्ता खनालले लेखन सरल हुनुपर्ने वर्तमान अवस्थामा जोड भइरहेकाेमा लेखकहरूको भाषा कम भइरहेको हो कि भन्ने प्रश्न गरेका थिए । लेखक जोशीले निबन्ध सरल शव्दमा लेखिएको बताइन् । उनले लेखनको प्रवाहमा आफ्नो कुनै नियन्त्रण नरहने समेत बताइन् ।
जोशीका विषयमा निमेष निखिलले भाषाको गहिराईमा लेखक जोशीको प्रयोगबाट आफू प्रभावित भएको बताउँदै देवकोटादेखि शङ्कर लामिछानेसम्मले आफ्नो समयमा ल्याउनु भएको युगान्तकारी लेखनजस्तै समकालीन लेखकको तुलनामा मोमिला जोशीको फरक पहिचान बनेको बताए । खनालले युद्धहरू नाजायज लाग्दैनन् भन्ने र युद्धले ल्याउने हिंसाका विरूद्धको लेखन देखिन्छ नि भन्ने प्रश्नमा जोशीले भनिन् ‘जीवनमा हर क्षण पुरानै कुराहरूको नियमितता भने होइन ।’
निखिलको धारणामा जोशीले निखिललाई गम्भीर पाठक तथा सुन्दर कविताका सर्जकका रूपमा लिएको बताउँदै पाठकले आफ्नो शक्ति र सीमालाई बुझिदिन आग्रह गरिन् । लेखन तथा वादको सन्दर्भमा जोशीले ‘वाद’ हरूको घेरामा सीमित हुन नरुचाउने स्पष्ट पारिन् । सहजकर्ता खनालले मृत्यु चिन्ता वा चिन्तन केको विषय हो भन्ने प्रश्नमा मृत्यु आफ्नो मात्रै नभएर सबैको अनिवार्य रहेकाले पनि बाँचेका समयलाई सुन्दर र सक्रिय अनि अर्थपूर्ण तवरले बाँच्नुपर्ने लेखक जोशीले बताइन् । कार्यक्रममा कविहरू आरएन डङ्गोल, सुबास सजल र निरा शर्माले समेत लेखकसँग सवालजवाफ गरेका थिए ।
आयोजक आँचल साहित्य कला पुञ्जले कवि मोमिलाको निरन्तर साहित्य साधनाका लागि कदर-पत्रद्वारा सम्मान समेत गरेको छ । आँचल साहित्य कला पुञ्जकी अध्यक्ष भावना सापकोटाको सभाध्यक्षतामा साहित्य सङ्गम तथा सिस्नुपानी मकवानपुरको संयुक्त भवनमा आयोजित कार्यक्रमलाई आँचलकी सचिव सबिता तिमल्सिनाले सहजीकरण गरेकी थिइन् ।
मकवानपुर । मकवानपुरकाे हेटौडा उपमहानगरपालिका वडा नम्बर १३ कि पुतलीमाया स्याङबोलाई कोशिश संस्थाले घरेलु साना उद्योग संचालनका लागि सहयोग गरेएकाे छ ।
बिउ पुँजी सामग्री व्यक्तिको सिप पहिचान,आवश्यकता, इच्छाशक्ति, स्रोत नक्सांकन, बजार ब्यवस्थापनलगायतकाे सुनिश्चिततालागि स्याङ्वोलाई सहयोग हस्तान्तरण गरिएको काेशिश मकवानपुर पैरवी अधिकृत सुनिरा लामाले बताइन् । हेटौडा १३ नम्बर वडा सदस्य दावा लामाले स्याङबोलाई जिविकोपार्जनका लागि समाग्री प्रदान गरे ।
काशिशले उनलाई कपासको बत्ती बनाउनका लागि कपास र बाँस जस्ता सामन सहयोग गरिएको कोशिशको सामुदायिक अभियानकर्ता सीता घलानले जानकारी दिइन् । जिविकोपार्जनका लागि सामग्री उपलब्ध गराइ दिएकोमा कोशिश र पाल्मोसाथीसँगी समुहका सदस्यलाई स्याङ्वोले धन्यवाद दिदै कपासको बत्ती बनाएर आफू व्यस्त रहंदै आयआर्जन गर्न सहयोग पुग्ने विश्वास लिएको बताइन् । सहयाेग प्राप्त कामलाई निरन्तरता दिने उनले प्रतिबद्धता व्यक्त गरिन् ।
‘मनोसामाजिक समस्या जसलाई पनि हुन सक्ने भएकोले यसलाई विकराल रुपमा लिन हुदैंन्’ कोशिशको महासचिब सीता ओझाले भनिन् ‘ म आफै मनोसामाजिक समस्या रहेको व्यक्ति भएकाेले औषधी सेवन हाम्रो लागि लठी मात्र हो, हामी आफैं मनबाट खुशी रहनु पर्छ ।’ ‘मनोसामाजिक समस्यामा जो कोहि पनि पर्नसक्छ, फरक यति हो कसैले खुलेर बताउनु हुन्छ’ उनले भनिन् ।
वडा सदस्य दावा लामाले हरेक व्यक्तिमा फरक-फरक सिप हुने भएकाेले सिपलाई प्राथमिकता दिनसक्दा धेरै प्रकारको समस्या समाधान हुने बताए । उद्यम गर्ने, व्यस्त रहने गर्नाले मानसिक स्वास्थ राम्रो हुने भएकोले सीप सिकेर दक्ष बन्न उनले आग्रह गरे । सीप सिक्न र बीउ पुँजीको सहयोगको लागि वडा कार्यालय सधै तयार रहेको उनले बताए । ‘आगामी दिनमा मनोसामाजिक विषयलाई प्रथामिकतामा राखि कार्यक्रम तथा योजना बनाई काम गर्नेछौं’ उनले भने ‘कोशिशसँग सहकार्य, समन्वय गर्न वडाले अभिभावकत्व ग्रहण गर्न तयार छ ।’
वडा सदस्य दावा लामा, कोशिश कार्यसमितिको महासचिब सीता ओझालगायत पाल्मो साथीसंगी समुहका सदस्य र कोशिश फिल्ड अफिसका कर्मचारीको उपस्थितिमा स्याङबोलाई सहयोग उपलब्ध गराईएको कोशिश मकवानपुरको पैरवी अधिकृत सुनीरा लामाले जानकारी दिइन् ।
मकवानपुर । माइती नेपाल मकवानपुरले ‘मानक संचालन कार्यविधि’ बनाई कार्यान्वयन गर्न सरोकारवालाको ध्यानाकर्षण गर्दै मकवानपुर जिल्लाको प्रमुख जिल्ला अधिकारी तीर्थराज चिलुवाललाई ज्ञापन पत्र बुझाएको छ ।
‘मानक संचालन कार्यविधि’ माग गर्दै लैङ्गिक हिंसा विरुद्ध १६ दिने अभियानको क्रममा संकलन गरिएको हस्ताक्षर समेत प्रजिअलाई बुझाइएको हो । मकवानपुरको मानव बेचबिखन तथा ओसारपसार नियन्त्रण जिल्ला समिति अध्यक्ष समेत रहेका प्रमुख जिल्ला अधिकारी मार्फत माइती नेपाल मकवानपुरले संघीय सरकारको नेपाल महिला बालबालिका तथा जेष्ठ नागरिक मन्त्रालयमा रहेको राष्ट्रिय समितिलाई ‘मानक संचालन कार्यविधि’ अविलम्ब निर्माण गरी कार्यान्वयन गर्न ज्ञापन पत्र बुझाएको हो ।
मानव बेचविखन, जवरजस्ती करणी, यौनजन्य हिंसा र महिला हिंसाका विविध पक्षहरुलाई निराकरण गर्ने कार्यमा माइती नेपालले राज्यका विभिन्न निकायहरुसंग सहकार्य, समन्वय र छलफल गरी मानव वेचविखन तथा लैङ्गिक हिंसा रोकथामका विभिन्न कार्यक्रमहरु संचालन गर्दै आएको छ ।
माइती नेपालले स्वदेश तथा विदेशमा बेचविखनमा परेका महिला तथा बालबालिकाहरुको उद्वार पुनर्थापाना तथा उनीहरुको अधिकारको संरक्षणार्थ विभिन्न जनचेतानामूलक कार्यकम समेत गर्दै आएको छ । स्वदेश तथा विदेशमा बेचविखनमा परेकाहरुको उद्धार र स्वदेश फिर्ति प्रकृयामा अस्पष्टता भएको बारे बारम्बार उठान भइरहेको विषयप्रति संस्थाले गम्भिर ध्यानाकर्षण भएको ज्ञापन पत्रमार्फत जनाएको छ ।
माइती नेपालले नेपाल भारत सीमा नाकाहरुमा कार्यरत भारतीय सुरक्षा निकायहरु, नेपाल सरकारका सुरक्षा निकायहरु तथा यस विषयसँग सरोकार राख्ने विभिन्न सरकारी तथा गैर सरकारी निकायहरुसँग विभिन्न समयमा सहकार्य तथा समन्वय गर्दै आइरहेको छ ।
नेपाल भारतको सीमा नाका भएर भारतका विभिन्न शहरहरुमा गैर कानूनी तरिकाले मानव बेचविखन तथा ओसार पसारबाट पीडित तथा प्रभावित नेपाली नागरिकहरुको उद्धार तथा स्वदेश स्वदेश फिर्ति र सामाजिक पुनर्स्थापनाका लागि ‘मानक संचालन कार्यविधि’ अविलम्ब निर्माण गरी कार्यान्वयन गर्न माग गरेको माइती नेपाल मकवानपुर प्रमुख माया तामाङले बताइन् ।
मानव बेचविखन तथा ओसारपसार (नियन्त्रण) नियमावली २०६५ मा व्यवस्था भए अनुसार विदेशमा अलपत्र परेका पिडितहरुको उद्धार गर्ने तथा निजको सहमतिमा स्वदेश फिर्ति गर्ने व्यवस्था भएता पनि हालसम्म यस सम्बन्धी स्वदेश फिर्ति कार्यविधिको अभावमा उद्धार तथा स्वदेश फिर्ति कार्य सिमित संस्थाहरुको पहलको आधारमा मात्र भइरहेको हुदाँ यस सम्बन्धमा नेपाल सरकारको तर्फबाट छुट्टै स्वदेश फिर्ति कार्यविधि तयारीको लागि माइती नेपालले माग गरेको तामाङले बताइन् ।
माइती नेपालले विभिन्न जिल्लामा मानव बेचविखनवाट प्रभावितहरुको उद्धार, स्वदेश फिर्ति र सामाजिक पुनर्स्थापनाका लागि ‘मानक संचालन कार्यविधि’ अविलम्ब निर्माण गरी उक्त कार्यविधि कार्यान्वयन गर्नका लागि यस जिल्लामा संकलन गरिएको हस्ताक्षर जिल्ला प्रशासन कार्यालयको ध्यानाकर्षण गराउँदै मानव बेचविखन तथा ओसापसार नियन्त्रण जिल्ला समिति मार्फत नेपाल महिला बालबालिका तथा जेष्ठ नागरिक मन्त्रालयमा रहेको राष्ट्रिय समितिमा जानकारी तथा कार्यान्वयनका लागि प्रेसित गरिदिनका लागि प्रमुख जिल्ला अधिकारी समक्ष ज्ञापन पत्र पेश गरिएको माइती नेपाल मकवानपुर कार्यक्रम संयोजक तामाङले बताइन् ।