“झोलुङ्गे पुल बन्यो अब उद्यमतिर लाग्नु होस्”
Tags: No Comments
मकवानपुर / मकवानपुरगढी गाउँपालिका वडा नम्बर ४ को वाईबा डाँडा र वडा नम्बर ५ को कालिवनको सिमानमा झोलुङ्गे पुल निर्माण भएपछि स्थानीयले आफूहरुले विगतमा भोग्दै आएको विविध समस्या अब टरेको भन्दै खुसी व्यक्त गरेका छन् । संघीय झोलुङ्गे पुल क्षेत्रगत कार्यक्रम अन्तरगत ४७ लाख ८५ हजार ४ सय ७७ र स्थानीयको तर्फबाट ९५ हजार ७ सय ८५ लगानीमा पुल निर्माण गरिएको हो ।
निर्माण सम्पन्न पुलको उद्घाटन गर्दै मकवानपुर गढी गाउँपालिकाका अध्यक्ष बिदुर हुमागाइले स्थानीयलाई अब ब्यवसायिक उत्पादन गरे उद्यमतिर लाग्न स्थानीयवासीलाई अनुरोध गुर्नभयो । “अब खोलको समस्या टरेको छ, कृषि पशुपालन वा लघु तथा मझौला उद्योग सञ्चालन गर्नुहोस्”अध्यक्ष हुमगाईले भन्नुभयो । विद्यार्थी, वृद्धहरुको लागि झोलुङ्गे पुल बरदान बन्ने उहाँँले बताउनु भयो । गाउँपालिकाले भौतिक, आर्थिक, सामाजिक विकासलाई समान प्राथमिकता दिदै आएको र जनताको हितको लागि स्थानीय सरकारले काम गर्दै आएको उद्घाटन कार्यक्रममा गाउँ पालिका अध्यक्ष हुमगाईंले बताउनु भयो । मकवानपुरगढी गाउँपालिका मानव बस्तिको लागि अति उपयोगी भएकोले नजिक रहेको हेटौंडा बजारमा केही धुर घडेरी किन्न मरिहत्ते नगर्न अनुरोध गर्दै उहाँले भन्नुभयो “अब धुरको लागि बजार खोज्ने हैन,यहि विकास गर्ने र बिगाहामा रमाउने हो ।” गाउँको सबै क्षेत्रमा बाटो पुर्याउने लक्ष्यसाथ स्थानीय सरकारले काम थालेकोले सबै किसानहरुलाई बिस्तारै बिस्तारै ब्यवसायिकतातर्फ लाग्न उहाँ आग्रह गर्नु भयो ।

कार्यक्रममा गढी गाउँपालिका ४ का वडा अध्यक्ष रामप्रसाद तिमल्सिनाले आफूहरू निर्वाचित भएर आएपछि ३ जना स्थानीयको त्यही खोला तर्ने क्रममा मृत्यु भएको स्मरण गर्दै अब ती पीडादायी दिन सकिएकोमा खुसि व्यक्त गर्नुभयो । “हेर्दा नजिक थियौ,तर सामरी खोलाको कारण कालिवन र वाईवाडाँडावासी बिच समस्यामा एकसाथ हुन सकेका थिएनौ,अब हामी एकै गाउँका जस्ता भयौ” वडा अध्यक्ष तिमल्सिनाले भन्नुभयो । “पारी पहिरोले पुरिदा वारिबाट टुलुटुलु हेरेर बस्ने,वारि खोलाले घर बगाउँदा पारिबाट टुलुटुलु हेरेर बस्नुपर्ने बाध्यता थियो, खोला तरेर उद्दारमा जान सकिन्नथ्यो,अब हर दुखसुख सँगसँगै हुनेछौ” उहाँले भन्नुभयो ।

हेर्दा एउटा सामन्य पुल भएपनी यससँगै धेरै आवश्यकताहरु टरेको गढी गाउँपालिका ५ का वडा अध्यक्ष जितबहादुर घिमिरेले बताउनु भयो । गढी ५ को धादिङमा रहेको शारदा माध्यमिक विद्यालय आउने विद्यार्थी तथा वडा ५ मै रहेको पसल, मेल, घट्ट, सबै सेवाको लागि धाउनेहरुलाई सामरी खोला बाधक बन्दै आएकोमा अब समस्याको समाधान नभएको वडा अध्यक्ष घिमिरेले बताउनु भयो ।
कुल १ सय १९ मिटर लामो झोलुङ्गे पुल निर्माणमा सामाजिक संस्था राडो नेपाल मकवानपुरले सामाजिक तथा प्राबिधिक सहजीकरण गरेको थियो । पुल शिलान्यास गरेको ८५ दिनमा काम सम्पन्न भएको राडो नेपालका कार्यक्रम संयोजक बिष्णु धितालले बताउनु भयो । पुल उद्घाटन कार्यक्रममा गाउँ कार्यपालिका सदस्य निर्मला बिक, वडा ५ को वडा सदस्य उषा नेपाली, वडा ४ को वडा सदस्य संगिता नेपाली, वडा नम्बर ५ को टोल विकास समितिका अध्यक्ष थलनाथ घिमिरे, सिमल्टार टोल विकास संस्थाका अध्यक्ष जयराम तिमल्सिना, शारदा माविका पुर्व शिक्षक तथा कालिवनका समाज सेवि भरत सन्जेल, पत्रकार महासंघ मकवानपुर उपाध्यक्ष सरिता दाहल, पत्रकार श्रीराम अर्जुनलगायतको उपस्थिति रहेको थियो ।

पुल निर्माण उपभोक्ता समितिको अध्यक्ष बिनोदमान गोलेको अध्यक्षतामा उद्घाटन कार्यक्रम भएको राडो नेपालका सामाजिक सहजकर्ता राजन दाहालले बताउनु भयो । कार्यक्रम उपभोक्ता समितिका सचिव बिषमकुमार नगरकोटिले स्थानीयको आवश्यकतालाई झोलुङ्गे पुलले धेरै हदसम्म सम्बोधन गरेको बताउनु भयो । कोरोना संक्रमणपछिको लकडाउनमा धेरै समस्या झल्दै पुल निर्माण सम्पन्न गरिएको राडो नेपालमा सामाजिक सहजकर्ता दाहालले बताउनु भयो ।

मकवानपुर /मकवानपुर जिल्ला कमाण्ड पोष्टको शुक्रबार बसेको बैठकले जिल्ला बाहिरबाट कामदार ल्याउन पूर्ण प्रतिबन्ध लगाउने निर्णय गरेको छ । यसैगरी सरकारी तथा निजि संघसंस्थाहरुबाट यस जिल्लामा आउन र बाहिरी जिल्लामा जान पुर्ण रुपमा प्रतिबन्ध गर्ने निर्णय गरेको छ ।
कोरोना संक्रमणको कारण हेटौंडा औद्योगिक क्षेत्रमा यसअघि पनि कामदार ल्याउनै समस्या रहेको र अबको एक साता प्रतिबन्ध नै लगाइएपछि उत्पादनमा समस्या हुने उद्योग संघ मकवानपुरले जनाएको छ । धेरैजसो उद्योगमा प्राविधिक कामदारहरु ल्याउन नसकिएको भन्दै उद्योग संघ मकवानपुरका अध्यक्ष लेखराज पोखरेलले यसकै कारण उद्योगहरु पूर्ण क्षमतामा सञ्चालन हुन नसकेको बताउनु भयो ।
हेटौंडा औद्योगिक व्यवस्थापन लिमिटेडले अत्यावश्यक उत्पादनका उद्योगहरु ५० प्रतिशत मात्रै सञ्चालनमा आएको बताएको छ । अन्य क्षेत्रका उद्योगहरु भने ३० देखि ४० प्रतिशत मात्रै सञ्चालनमा आएका छन् । कोरोना संक्रमणको कारण उद्योग कलकारखाना बन्द हुँदा राजस्व संकलनमा प्रत्यक्ष असर पुगेको छ । यसको एउटा उदाहरण हो हेटौंडाको औद्योगिक क्षेत्र । देशकै ठूलो औद्योगिक क्षेत्र हेटौंडा औद्योगिक क्षेत्रबाट राज्यले दैनिक एक करोड रुपियाँ भन्दा बढी राजश्व घाटा व्यहोर्नु परेको छ ।
मकवानपुर जिल्लाको अधिकांश उद्योगमा कार्यरत अधिकांश मजदुरहरुलाई जिल्ला बाहिरका रहेका छन् । कोरोना संक्रमण रोकथामको लागि भएको लकडाउनपछि घर गएका मजदुरहरु काममा फर्कन पाएका छैनन् ।हेटौंडा औद्योगिक क्षेत्र व्यवस्थापन लिमिटेडका अनुसार अहिले मासिक ३३ करोड रुपियाँ भन्दा बढी राजश्व घाटा भएको छ ।
कोरोना संक्रमणका कारण अहिले औद्योगिक क्षेत्रका ९५ प्रतिशत मात्रै उद्योगहरु सञ्चालनमा आए पनि ६५ प्रतिशत मात्रै उत्पादन भइरहेको हेटौंडा औद्योगिक क्षेत्र व्यवस्थापन लिमिटेडका प्रमुख राजेन्द्र कँडेलले जानकारी दिनुभयो । ‘कोरोनाको त्रासको कारण उद्योगहरु सञ्चालनमा आएपनि पूर्ण क्षमतामा चलेका छैनन्’ कँडेलले भन्नुभयो । उत्पादनमा धेरै कटौती भएसँगै राजश्व संकलनमा ठूलो प्रभाव परेको हो । नियमित सञ्चालन हुँदाको अवस्थामा औद्योगिक क्षेत्रबाट सरकारले मासिक १ अर्ब रुपियाँ भन्दा बढी राजश्व संकलन गर्ने गरेको कँडेलले बताउनु भयाे ।
औद्योगिक क्षेत्रमा हाल १ सय ३५ वटा उद्योगहरु रहेकोमा १ सय ११ वटा सञ्चालनमा रहेका छन् । सात वटा खारेज भएका छन् भने १७ वटा उद्योगहरु निर्माणाधिन रहेका छन् । सामान्य अवस्थामा ४ हजार ५ सय जनाले रोजगारी पाइरहेको थिए । सरकारले निर्धारण गरेको स्वास्थ्य सुरक्षा मापदण्ड अपनाएर नै उद्योगहरु सञ्चालन भइरहेको उहाँले बताउनु भयो । गत चैत ११ गतेदेखि लकडाउन भएपनि यस क्षेत्रमा २० उद्योगहरु नियमित सञ्चालनमा रहेका थिए । अत्यावश्यक उत्पादनका उद्योगहरु सञ्चालनमा रहेको उहाँले बताउनु भयो ।
जेठमा ४८ प्रतिशत उद्योगहरु सञ्चालन भएका थिए, लकडाउनकै समयमा पनि बैशाखमा १ हजार ३ सय, जेठमा १ हजार ५ सय कामदारहरु नियमित काममा रहेको कार्यालयले जनाएको छ ।
अहिले अत्यावश्यक उत्पादन हुने उद्योगहरु शतप्रतिशत क्षमतामा सञ्चालन भए पनि अन्य उद्योगहरुले ४० देखि ४५ प्रतिशत उत्पादन दिइरहेको कार्यालय प्रमुख कँडेलले बताउनु भयो ।
अहिले कार्पेट, निर्माण सामाग्री उत्पादन, रंगरोगन उत्पादन उद्योगलगायतका उद्योगहरुको उत्पादन निकै कम मात्रै सञ्चालनमा छन् भने यि सामानको बजार मूल्य आकाशिएको छ ।
कमाण्ड पाेष्टकाे निर्णय हेर्नुहाेस्

मकवानपुर/विषम परिस्थितिमा मानव अधिकारको अवस्था झन् झन् नाजुक रहेको मकवानपुरमा रहेर मानव अधिकारको क्षेत्रमा क्रियाशिल व्यक्तिहरुले बताएका छन् । जब मानव अधिकारको रक्षार्थ सरकारले अभिभावकत्व ग्रहण गर्नुपर्ने बेला आउँछ, तब झन् झन् सरकारी निकायहरुबाट नै जिम्मेवारी बहनमा कमजोरी देखिने गरेको अधिकारकर्मीहरुले दाबि गरेका छन् ।
अनौपचारिक क्षेत्र सेवा केन्द्र इन्सेक बागमती प्रदेश कार्यालय हेटौंडाले प्रदेशको समसामयिक मानव अधिकारको अवस्थाबारे छलफल गर्न आयोजना गरेको कार्यक्रममा सहभागीहरुले यस्तो बताएका हुन् । इन्सेकले मकवानपुरको हेटौंडामा बुधबार छलफल कार्यक्रम गरेको थियो । कार्यक्रममा राष्ट्रिय मानव अधिकार आयोग बागमती प्रदेश प्रमुख यज्ञप्रसाद अधिकारीले कोरोना संक्रमणको बेलामा स्थानीय निकायहरुले राहत वितरण कार्यक्रम गरेको तर त्यो विभेदकारी भएको औल्याउनु भयो । “सरकारले नागरिकको सम्मान पुर्वक बाँच्न पाउने अधिकारको रक्षा गर्न पनि जानेन, स्थानीय तहहरुले नै राहत वितरणमा असह्य हुने गरी विभेद गरे” उहाँले भन्नुभयो ।
“लकडाउन गरेर जो जहाँ छ त्यही बस्न निर्देशन दिने सरकार, अनि आफ्ना आफ्ना मान्छे छानेर राहत दिने, बाहिर नागरिकलाई राहत नदिने सरकारका निकायहरु यो कहाँको न्याय हो, कहाँको सम्मान हो नागरिक प्रति” उहाँले भन्नुभयो । स्थानीय तहहरुले आफ्ना नागरिकहरुलाई आफ्ना मतदातालाई छानेर राहत दिंदा अभरमा परेकाहरुमाथि अन्याय भएको उहाँले बताउनु भयो ।
कार्यक्रममा इन्सेक बागमती प्रदेश संयोजक कृष्ण गौतमले कोरोना संक्रमणको समयमा शिक्षा, स्वास्थ्य, खाद्य, आवाससँगै नागरिकको आर्थिक सामाजिक सास्कृतिक अधिकारको सम्मान हुन नसकेको बताउनु भयो । मानव अधिकारको निगरानीको लागि विभिन्न स्थलहरुमा स्थलगत अनुगमनको क्रममा जाँदा मानव अधिकारको अवस्था नाजुक रहेको पाइएको संयोजक गौतमले बताउनु भयो । “हामीले हाम्रो तर्फबाट सरकारलाई दिने सुझाव दिइरहेका छौ” गौतमले भन्नुभयो, “अवस्था नाजुक बनिरहेको छ ।”
कार्यक्रममा माइती नेपाल मकवानपुर संयोजक माया लामा कोरोना संक्रमणपछिको लकडाउनले महिलाहरुमाथि घरेलु हिंसा धेरै भएको बताउनु भयो । “महिलाको लागि लकडाउनुको पिरियर्ड झनै हिंसात्मक भएको पाइयो” उहाँले भन्नुभयो, “परिवारबाट हुने हिंसात्मक व्यवहार बढ्ने र उजुरी गर्न जान समस्या हुने, महिला तथा बालबालिकाको पीडा झन् बढे, सम्बोधन गर्न सकिएन ।” लकडाउनपछि वैवाहिक बलात्कारलगायतको घरेलु हिंसा बढेको उहाँले बताउनु भयो । यसैगरी बालहेल्प लाइन मकवानपुरका प्रमुख झविन्द्र ज्ञावलीले बाल विवाह बढेको, लकडाउनपछि अनलाईक कक्षा सुरु भएको तर त्यसभित्र पनि अनलाईबाट बालबालिकामाथि हुनसक्ने दुव्र्यवहारप्रति ध्यान दिन नसकिएको उहाँले बताउनु भयो ।
यसैगरी अधिवक्ता अप्सरा बस्नेतले लकडाउनको समयमा भएको हिंसाको दर लकडाउन खुलेपछि अदालतमा दर्ता हुन आएको केशहरुले देखाउन थालेको बताउनु भयो । हाल दैनिक ५ वटासम्म केश महिला हिंसाको बारेमा आउने गरेको उहाँले बताउनु भयो । कार्यक्रममा पत्रकार महासंघ बागमती प्रदेश अध्यक्ष प्रताप विष्टलगायतले मानव अधिकारको समसामयिक बिषयमाथि टिप्पणी गरेका थिए ।
मकवानपुर /हेटौंडा उपमहानगरपालिका –१३ मा रहेको कृषक जागृती बहुउद्देश्यीय सहकारी संस्था लिमिटेडले कृषकहरुले पालेका गाई भैसीको लागि लिभरटोनिक र नाम्ले जुगाको औषधि निशुल्क वितरण गरेको छ ।

संस्थामा नियमित दुग्ध विक्री गर्ने ६० जना कृषकलाई औषधि वितरण गरिएको संस्थाका अध्यक्ष केशबप्रसाद मुडवरी बताए । हेटौंडा उपमहानगरपालिका–१४ का वडा अध्यक्ष मनोजकुमार वाईबाको प्रमुख आतिथ्य तथा राष्ट्रिय सहकारी बैंकका प्रमुख रामेश्वर अर्यालको विशेष आतिथ्यमा औषधि वितरण गरिएको हो ।
कार्यक्रममा पशुसेवा उपकेन्द्र उपप्रमुख हेम दुलालको समेत उपस्थिती रहेको संस्थाका टेकराज सापकोटाले बताए । पशु सेवा उपक्रेन्द्र पदमपोखरीको सहयोगमा औषधि वितरण गरिएको अध्यक्ष मुडवरीले बताए ।
मकवानपुर । मकवानपुरगढीको पर्यटकीय स्थलको प्रचारप्रसारमा सहयोग पुग्ने गरी संगीतकार चेतन सापकोटाले म्युजिक भिडियो ‘घुम्न जाउँ मकवानपुरगढी’ ल्याएका छन् । मकवानपुरगढी गाउँपालिकामा रहेका पर्यटकीय स्थलमा छाँयाङ्कन गरिएको गीतले मकवानपुरगढीमा रहेका पर्यटकीय स्थलको सुन्दरता र ऐतिहासिक पक्षको वर्णन गरेको छ ।
‘‘सहिदले रगत बगाएको, पूर्खाले विरता देखाएको ठाउँ…’ भन्दै गीतमा मकवानपुरगढी दरबार, ढुङ्गे गढी, रुद्र वाटिका, सालक पार्क, मनकामना मन्दिर, विजय पार्क, ऋषेश्वर, रानि डाँडा, सामरी, मक्रान्चुली, सुकौरा, बुढीचौर, पदमार्ग, फुटसललगायतका स्थानको बयान गरिएको छ ।