मकवानपुर । बागमती प्रदेश सरकारले दस लाख रुपैयाँ वा सो भन्दा कमका बजेट तथा कार्यक्रमहरू कार्यान्वयन नगर्नु भनी मन्त्रालयहरू तथा कार्यालयहरूमा पठाएको विषयप्रति राष्ट्रिय अपाङ्ग महासंघ नेपाल बागमती प्रदेशले गम्भीर ध्यानाकर्षण भएको जनाएकाे छ ।
प्रदेश सरकारकाे गत ५ असोजकाे निर्णय तथा २३ असोजकाे मातहतका निकायलाई गरिएकाे पत्रले विभेद गरेकाे भन्दै महासंघले प्रदेश सरकारकाे ध्यानाकर्षण गरेकाे हाे । अपाङ्गता भएका व्यक्तिहरुकाे हक अधिकार सुनिश्चित नहुने भन्दै महासंघले ध्यानाकर्षण गरेकाे जनाएकाे छ ।
‘नेपालको संविधान २०७२ को धारा १८(३) ले सबै नागरिकलाई समानताको अधिकार सुनिश्चित गर्दै राज्यले कुनै पनि आधारमा विभेद गर्न नपाउने व्यवस्था गरेको छ’ महासंघकाे ध्यानाकर्षणमा भनेकाे छ ‘धारा ४२(१) ले अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई समान अवसर, पहिचान र सहभागिताको हक सुनिश्चित गरेको छ ।’
हेर्नुहाेस ध्यानाकर्षण पत्र

मकवानपुर । बागमती प्रदेश विपद् ब्यवस्थापन परिषद्को बिहीबार बैठक बसेकाे छ । मुख्यमन्त्री इन्द्रबहादुर बानियाँको अध्यक्षतामा बसेकाे बैठकमा गत असोज १७ देखि २१ गतेसम्मको अविरल वर्षाकाे कारण सिर्जित प्राकृतिक विपद्का बारेमा सरोकारवाला निकाय र मन्त्रालयद्वारा आआफ्नो क्षेत्रको क्षति तथा गरिएका कार्यप्रगतिको समिक्षा समेत भएकाे छ ।
के के भए निर्णय ?
- देशभर मिति २०८२ असोज १७-२१ गते सम्म भएको मनसुनी बर्षाका कारण सिर्जित बाढी, पहिरो लगायातका घटनामा परि दिवंगत हुनुभएकानागरिकहरु प्रति भावपूर्ण श्रद्धाञ्जली अर्पण गर्दै मृतकको परिवार प्रतिगहिरो समवेदना र घाइतेहरुको शिघ्र स्वास्थ्य लाभको कामना गर्दछौँ ।साथै उक्त विषम परिस्थितिमा विषयगत मन्त्रालय र सुरक्षा निकायहरुबाट जोखिम न्यूनीकरण, प्रतिकार्य र सवारी आवागमन लगायतका कार्यहरुमा उल्लेख्य भूमिका निर्वाह गरेकामा धन्यवाद ज्ञापन गर्दै बागमती प्रदेशबाट हालसम्म मनसुन बाहिरि नसकेको हुँदा आगामी दिनमा हुनसक्ने सम्भावित जोखिम न्यूनीकरणका लागि प्रदेश मन्त्रालय/निकाय, प्रदेशस्थित सुरक्षा निकायहरु, जिल्ला प्रशासन कार्यालय, स्थानीय तह तथा सार्वजनिक सेवा प्रदायक कार्यालयहरुको आफूसँग भएको स्रोत साधन तत्काल परिचालन गर्न सकिने गरी तयारी अवस्थामा राख्न निर्देशन दिने निर्णय गरियो ।
- बागमती प्रदेश अन्तरगतका जिल्ला प्रशासन कार्यालयले (जिल्ला आपतकालिन कार्यसञ्चालन केन्द्र (DEOC) सँगको समन्वयमाsसम्बन्धित जिल्लाका स्थानीय तहहरु तथा जिल्लास्थित कार्यालयहरुमाविपद्बाट भएको मानवीय, पशुचौपया तथा कृषिबाली, घरगोठको क्षति, उद्योग व्यवसायहरु, सार्वजनिक सम्पत्ति (सडक, पुल, विद्युतगृह, स्वास्थ्यचौकी, विद्यालय, सरकारी कार्यालय) तथा प्रभावित परिवार लगायतकोअद्यावधिक विवरण यथाशिघ्र प्रदेश आपतकालीन कार्यसञ्चालन केन्द्र(PEOC) मा पठाउन लेखी पठाउने।
- विषयगत क्षेत्र परिचालनका सम्बन्धमा सम्बन्धित विषयगत मन्त्रालयहरुलेदेहाय बमोजिमको कार्य तत्काल प्रारम्भ गर्ने।
क. प्रदेश राजमार्ग अन्तर्गत रहेका अवरुद्ध सडक तत्काल सूचारु गर्नआवश्यक भएको हुँदा भौतिक पूर्वाधार विकास मन्त्रालयले, नेपाली सेना, नेपाल प्रहरी, सशस्त्र प्रहरी बल नेपाल, स्थानीय तह, विभिन्न राजनीतिकदलहरु, निर्माण व्यवसायी लगायत निजी क्षेत्र एवम् स्थानीयस्वयंसेवकहरुको साथ सहयोग लिई सडक सुचारु गर्न आवश्यक प्रक्रियाअगाडी बढाउने। सडक सूचारु गर्नका लागि आवश्यक पर्ने बजेटकासम्बन्धमा लागत ईस्टिमेट लगायतका आवश्यक विवरण सहित आर्थिकमामिला तथा योजना मन्त्रालयमा पेश गर्ने।
ख. विपद्बाट क्षति भएका कृषिबाली तथा पशुचौपायाको तथ्याङ्क संकलनगरि आवश्यक राहतको व्यवस्था कृषि तथा पशुपन्छी विकास मन्त्रालयले मिलाउने।
ग. बागमती प्रदेश भित्र रहेका विद्यालयहरुको क्षतिको अवस्था संकलन गरिसामाजिक विकास मन्त्रालयले तत्काल मर्मत सम्भार गर्नुपर्ने भए सोकोकार्य प्रारम्भ गर्ने।
घ. खानेपानी, ऊर्जा तथा सिंचाइ मन्त्रालयले खानेपानीको पहुँचबाट प्रभावितपरिवारको तथ्याङ्क संकलन गरि आवश्यकता अनुसार खानेपानीउपलब्ध गराउने।
ङ. स्वास्थ्य मन्त्रालयले विपद्का कारण घाईते व्यक्तिहरुको शीघ्र निशुल्कउपचारका चिकित्सकिय टोली तथा आवश्यक औषधी तथा उपकरणको व्यवस्थापन गर्ने।
च. विपद्बाट प्रभावित परिवारका लागि खाद्यान्न लगायत अत्यावश्यकवस्तुको सहज आपूर्तिको व्यवस्थाका लागि सम्बन्धित जिल्ला प्रशासन कार्यालय र स्थानीय तहको समन्वयमा उद्योग, वाणिज्य भूमि तथाप्रशासन मन्त्रालयले आवश्यक व्यवस्था मिलाउने।
छ. वन तथा वातावरण मन्त्रालयले जोखिमयुक्त जलाधार र बस्तीको क्षतिसंकलन गरि सोको संरक्षणका लागि आवश्यक कार्य गर्ने।
मकवानपुर । बडादशैं २०८२ को अवसरमा बागमती प्रदेश प्रमुख दीपक प्रसाद देवकोटाले शुभकामना सन्देश दिनुभएको छ ।
घटस्थापनाको दिनदेखि शुरू हुने बडादशै कोजाग्रत पूर्णिमाका दिनसम्म जारी रहन्छ,यद्यपि आज फूलपातीसंगै बडा दशैको विशेष चहलपहल आरम्भ हुदैछ । विभिन्न शक्तिपीठहरूमा विविध धार्मिक चलनअनुसार पूजा अर्चना र धार्मिक कृयाकलापहरू सम्पन्न गरिन्छ ।
फूलपातीको दिनदेखि महाअष्टमी, महानवमी हुँदै विजयादशमीसम्मको यात्राले नेपाली समाजलाई आस्था, संस्कार र एकताको अनन्त धरोहरमा बाँध्ने कार्य गरेको प्रदेश प्रमुख देवकोटाले सन्देशमा उल्लेख गर्नुभएको छ।
“दशैं केवल पर्व मात्र नभई असत्यमाथि सत्यको विजय, अन्यायमाथि न्यायको स्थापना र अन्धकारमाथि प्रकाशको उदयको अनन्त प्रेरणा हो” उहाँले सन्देशमा भन्नुभएको छ ।
बडादशै शक्तिको जागरण र आत्मबलको प्रतीक भएको देवकोटाले बताउनु भएको छ । “यसले दृढ निश्चय, धैर्य र न्यायको रक्षा गर्ने अटल भाव जगाउँछ” सन्देशमा भनिएको छ “यो पर्वले सत्य, धर्म र न्यायको विजयी क्षणलाई उजागर गर्दै समाजमा शान्ति र सहअस्तित्वको ज्योति फैलाउँछ।”
देश हाल रुपान्तरणको संवेदनशील चरणमा रहेको उल्लेख गर्नुहुदै प्रदेश प्रमुख देवकोटाले सन्देशमा उल्लेख गर्नु भएको “हालैको आन्दोलन, जनधनको अपूरणीय क्षती र विकसित घटनाक्रमले आम नागरीकमा उल्लास देखिएको छैन, दशैको मुखमा यात्रुहरूले ठुलो सास्ती बेहोर्नुपरेको छ । पीडाबाट गुज्रेको बेला आम समुदायमा उल्लास र रौनकता देखिएको छैन ।”
यद्यपि पर्वले शान्ति, स्थिरता र समृद्धिको ढोका खोल्ने आशा उहाँ व्यक्त गर्नुभएको छ । चुनौतीहरूको यो परिवेशलाई अवसरमा बदल्नका लागि दशैंले दिने संयम, साहस र सहकार्यको प्रेरणाले सबैलाई उर्जा प्रदान गर्नेछ भन्ने विश्वास उहाँले लिनुभएको छ ।
“यस महान् पर्वले नागरिकबीच आपसी सद्भाव, भ्रातृत्व र सहअस्तित्वलाई अझ सुदृढ बनाओस्,, हरेक घर–घरमा सुख, शान्ति र समृद्धिको आशीर्वाद पुग्दै हाम्रो समाजलाई सभ्य, प्रगति र समृद्धिको दिशातर्फ अघि बढाउन सघाओस् भन्ने मेरो हार्दिक शुभेच्छा रहेको छ” सन्देशमा भनिएको छ ।
उहाँले पर्वमा तडकभडक र फजूल खर्च नगरी आ -आफ्नो गच्छे अनुसार पर्व मनाउन समेत प्रेरित गर्नुभएको छ ।
मकवानपुर । बागमती प्रदेश सरकारले प्रदेशका प्रहरी कार्यालयहरुलाई ८५ वटा दुईपांग्रे सवारीसाधन दिने निर्णय गरेको छ । प्रदेशका इलाका प्रहरी कार्यालय, उपत्यका प्रहरी र उपत्यका ट्राफिक प्रहरीका लागि उक्त सवारीसाधन उपलब्ध गराइने प्रदेश सरकारले निर्णय गरेकाे हाे ।
निर्णयअनुसार इलाका प्रहरी कार्यालयका लागि ३० वटा, उपत्यका प्रहरी कार्यालयका लागि ३० वटा र उपत्यका ट्राफिक प्रहरीका लागि २५ वटा दुई पांग्रे सवारी साधन उपलब्ध गराइने आर्थिक मामिला तथा योजना मन्त्री तथा प्रदेश सरकारका प्रवक्ता प्रभात तामाङले जानकारी दिए । जेनजी आन्दोलनका क्रममा प्रहरीका सवारी साधनमा क्षतिले सवारी साधनकाे अभाव रहेकाे छ ।
सवारी अभावमा सुरक्षामा चुनौती सिर्जना भएको सन्दर्भमा मन्त्रिपरिषद्बाटै निर्णय गरेर सवारी साधन दिन लागिएकाे तामाङले बताए । सरकारले यी सवारी साधन तत्कालै सम्बन्धित इकाइमा पठाइने र विशेष गरी दसैँ, तिहारलगायतका चाडपर्वमा सुरक्षा व्यवस्थामा खटाइने बताइएकाे छ ।
मकवानपुर । भदौ २३ र २४ गते देशव्यापी रूपमा भएको जेनजी आन्दोलनका क्रममा बागमती प्रदेशका ५ जिल्लामा रहेका सरकारी संरचनामा संरचनामा आगजनी तथा तोडफोड हुँदा ९० करोड रुपैयाँभन्दा बढीको क्षति भएको प्रारम्भिक विवरण सार्वजनिक गरिएकाे छ ।
प्रदेशको आर्थिक मामिला तथा योजनामन्त्री प्रभात तामाङले बिहीबार पत्रकार भेटघाट गरी उक्त विवरण सार्वजनिक गरेका छन् । प्रवक्ता तामाङका अनुसार प्रदेशका काठमाडौं, चितवन, भक्तपुर, मकवानपुर र ललितपुर जिल्ला कुल ६० वटा भवनमा क्षति पुगेको छ । तीमध्ये २६ वटा सरकारी कार्यालयमा बढी क्षति भएको उनले जानकारी दिए ।
क्षतिको प्रारम्भिक आँकडा अनुसार भवनतर्फमात्रै ९० करोड १९ हजार रुपैयाँको नोक्सानी भएको मन्त्री तामाङले बताए । उनका अनुसार १९५ वटा सवारीसाधन (दुई र चार पाङ्ग्रेगरी) र अन्य जिन्सी सामानमा भएको क्षति ४२ करोड ७ लाख रुपैयाँ बराबर रहेको अनुमान गरिएको छ । उक्त अनुमान ह्रासकट्टीपछिको मूल्य रहेको उनको भनाइ छ ।
सबैभन्दा बढी क्षति मकवानपुर जिल्लामा भएको छ । मकवानपुरमा १७ वटा कार्यालयका ४० वटा भवन गरी ३९ करोड ९३ लाख ७२ हजार रुपैयाँ बराबरको नोक्सान भएको छ । चितवनमा २ करोड ८४ लाख, ललितपुरमा १ करोड ९१ लाख, काठमाडौँमा १ करोड ५८ लाख र भक्तपुरमा १ करोड ५७ लाख रुपैयाँ बराबरको क्षति भएको छ ।
आन्दोलनका कारण प्रदेशको राजधानी हेटौंडामा रहेको प्रदेश सभा भवन पूर्ण रूपमा क्षतिग्रस्त भएको छ, जसमा ३० देखि ३५ करोड रुपैयाँ बराबरको क्षति भएको प्रारम्भिक अनुमान छ । भर्खरै उद्घाटन गरिएको नयाँ भवनसहित प्रदेश सभाका ५ वटा भवन, सवारीसाधन र महत्त्वपूर्ण कागजात आगजनीमा नष्ट भएका छन् । प्रदेश सभा बैठक कक्ष, अभिलेख कोठा र अन्य संरचना ध्वस्त भएका छन् । यो क्षतिसँगै प्रदेश सभा बैठक सञ्चालन गर्ने स्थानको समेत अभाव भएको छ ।
त्यस्तै, बागमती प्रदेश सरकारको भौतिक पूर्वाधार विकास मन्त्रालय र अन्तर्गतका कार्यालयहरूमा साढे ५ करोड रुपैयाँ बराबरको क्षति भएको छ । मन्त्रालयका अधिकांश कोठा र कागजात जलेर नष्ट भएका छन् । मन्त्रालय अन्तर्गतका ४० वटा सवारी साधनमा पनि आगजनी गरिएको छ । ‘प्रदेश राजधानीमा रहेकाे कुल भौतिक संरचनामा क्षति ४७ करोड ९३ लाख ५४ हजार रुपैयाँको देखिएको छ । सवारी साधनतर्फ २१ करोड ६७ लाख ५५ हजार रुपैयाँ र जिन्सीतर्फ २० करोड ४० लाख ८१ हजार रुपैयाँको क्षति भएको अनुमान छ ’ उनले भने ।
मन्त्री तामाङले जेनजी आन्दोलनका क्रममा प्रदेश सरकार मातहतका संरचनाको क्षतिग्रस्त भवनहरूको पुनर्निर्माणका लागिमात्रै ७१ करोड ४१ लाख ४० हजार रुपैयाँ आवश्यक पर्ने अनुमान गरिएको छ । यथाशीघ्र पुनर्निर्माण गर्ने गरी सरकारले टिम खटाएर काम गरिरहेको उनले बताए ।
प्रदेश सरकारले निजी घर भाडामा लिएर सञ्चालित यातायात क्षेत्रका ४ वटा कार्यालयमा पनि क्षति पुगेको मन्त्री तामाङले बताए । काठमाडौंको चाबहिल र भक्तपुरको राधेराधे तथा चितवन र मकवानपुरमा रहेका यातायात कार्यालय राखिएको निजी सम्पत्तिमा भएको क्षतिको विवरण सङ्कलन भइरहेको छ । ‘उक्त भवनको क्षतिको मूल्याङ्कनका लागि प्राविधिक टोली पठाइएको छ क्षतीकाे विवरण चाडै प्राप्त हुनेछ’ मन्त्री तामाङले भने ‘प्रदेशको संरचना बसेका व्यक्तिको सम्पत्तिमा क्षति पुगेको अवस्थामा के गर्ने भन्ने विषयमा छलफल भएकाे तर निर्णय भएकाे छैन ।’
यसैबीच, अन्तरिम सरकारले ल्याएको खर्च कटौतीको १२ बुँदे प्रस्तावमाथि बागमती प्रदेश सरकारले संघीयतामाथि हस्तक्षेप गर्न खोजिएकाे आरोप लगाएकाे छ ।
मन्त्रिपरिषद्को ५ असोजमा बसेको बैठकले प्रदेश र स्थानीय तहसँग सम्बिन्धत अनुत्पादक खर्च कटौती र मितव्ययिता कायम गर्ने सम्बन्धमा गरेका निर्णय संविधानको व्यवस्थाविपरीत रहेकाेले प्रश्न उठाउनु पर्ने प्रवक्ता तामाङले जानकारी दिए । अन्तरिम सरकारले प्रदेश र स्थानीय तहलाई दिएको निर्देशन हस्तक्षेपपूर्ण भएको उनले बताए ।