लक्ष्मी आचार्य
सडकका पेटीमा,
चोक अनि गल्लीहरूमा
भौँतारिईरहेछ पूनर्जीवन खोज्नलाई
एक जिउँदो आत्मा।।
वसन्तमा पनि पालुवा पलाएन
सायद, धरामै रहेर पनि सुकेका छन्
उसका जिन्दगीका जराहरू
बिना मल बिना जल ।।
हज्जारौँ सपनाको प्यासमा
तिर्खाएको छ जिउँदो आत्मा
उडेको छ जहाजसरी
आफूलाई आकाशमा उडाउँदै
र रमाउँदैछ काल्पनिक उडानको संसारमा ।।
गिज्याईरहेछ हिमालले
पहाडका टाकुराहरूले अनि
तराईका समतल फाँटहरूले
फूलले अनि पातले ,शितल जूनेली रातले ।।
कहिले भर्याङ्ग चढाउँछ आफूलाई
संभावना रहित जिन्दगीको
कहिले पुर्याउँछ आफूलाई भट्टीमा
आँखामा हिमालको चस्मा लगाई हेर्छ संसारलाई
मात्र उसको सामु बोत्तलले शिर निहुराइरहन्छ ।।
सोच्छ, जिन्दगी कुहिरोभित्रको काग भयो
मजाकमा छापिएको अखबारको
शीर्षक भयो जिन्दगी
अजङ्गको भीर भयो जिन्दगी
मुहानबिनाको तीर भयो जिन्दगी
गन्तव्य खोज्दाखोज्दै थकित छ जिउँदो आत्मा
आखिर शिर निहुराएर झुक्दै
साथ दिने त बोत्तल मात्र रहेछ ।
विराटनगर
मकवानपुर । राष्ट्रिय बाल दिवसको अवसरमा जिम्मेवार अभिभावक विषयमा निबन्ध लेखन प्रतियाेगिता भएकाे छ ५७ औं बाल दिवसकाे अवसरमा जेसीआई हेटौंडा लेडीको आयोजनामा निबन्ध प्रतियोगिता तथा प्रस्तुती कार्यक्रम भएको हो ।
हेटौंडामा भएकाे प्रतियोगितामा ९ जना प्रतियोेगीहरुकाे सहभागिता रहेको थियो । बाल दिवसमा बालबालिकालाई नै सहभागी गराई कार्यक्रमको आयोजना गरिने परम्परा विपरित जेसीआई हेटौंडा लेडीले बालबालिकाको हकअधिकार सुनिश्चित गर्न, बालबालिकाको उचित स्याहार, पालनपोषणमा अभिभावकको अनुभव तथा प्रयासलाई प्रस्तुत गर्ने गरी निबन्ध प्रतियोगिताको आयोजना गरिएको जेसीआई हेटौंडा लेडीकी अध्यक्ष प्रतिमा श्रेष्ठले बताईन् ।
प्रतियोगितामा सहभागीले बाल अधिकार, बालबालिकाको स्याहारमा अभिभावकको भूमिका र आफूले गर्दै आएको अभ्यासबारे व्याख्या गरेका थिए । अस्मिता नेपालको समन्वयमा भएको प्रतियोगितामा भावना रिजाल प्रथम भएकी छिन् । यसैगरी राम मिजार द्वितीय भएका छन् । शशिता दंगाल तृतीय भएकी थिइन् ।
प्रथम, द्वितीय र तृतीय हुने प्रतियाेगीले प्रमाणपत्रसहित क्रमशः २ हजार ५ सय, २ हजार र १ हजार ५ सय रुपैयाँ नगद प्राप्त गरेका छन् । अस्मिता नेपालकी अध्यक्ष आरती पाठकले अभिभावकबीच आयोजना गरिएको प्रतियोगिता नौलो र उपलब्धीमूलक भएको बताईन् ।
जेसीआई हेटौंडा लेडीकी सदस्य इन्दिरा बानियाँको संयोजकत्व तथा बागमती प्रदेशको बालअधिकार समितिका सदस्य झविन्द्र ज्ञवालीको प्रमुख आतिथ्यमा कार्यक्रम भएको हो । ज्ञवालीले बालबालिकालाई गरेको माया अभिभावकले फिर्ता पाउँछन् भन्ने महत्वपूर्ण अभिव्यक्ति सिक्ने अवसर प्राप्त भएको बताए ।
निबन्ध प्रतियोगिताको निर्णायकमा साहित्य संगम मकवानपुरकी उपाध्यक्ष अनिता न्यौपाने र हेटौंडा–१, चौकीटोलस्थित अमर माविकी शिक्षक खगिन्द्र शर्मा रहनुभएको थियो ।
सुरेश वैद्य
न भुले उन्लाई न हट्यो मनबाट तस्बिर नै ।
न सपार्न सके मैले आफ्नो बिग्रेको तक्दिर नै।
दिन प्रतिदिन झाङिदै गयो जीवन कहानि मेरो
न तोडन नै सके कहिल्यै सामाजिक जन्जिर नै।।
माया मोहको जालो मा पो फसेको म हुँ मान्छे
सन्सारिक जन्जाल तोडेर न हुन सके फकिर नै।।
भगवान पनि अचेल धनि कै पछि लाग्दो रै’छ
आफुपरे मन को धनि बनिएन धनको अमिर नै।।
पाइला जहाँ टेके पनि धरति नै हुन्छ भासे जस्तो
भेटिएन समथल ठाँउ देख्छु केवल भिरै भिर नै।
काठमाडाैं
सरस्वती पौडेल ‘सरु’
१.
खाटा बसिसकेको घाउको खिल सुनिएको देख्दा
तिम्रो मन, मुटु अनि त्यो दिल सुनिएको देख्दा
तिमिले नभने पनि अनुमान लगाँउन सक्छु मैले पनि
तिम्रा ती गाला अनि आँखाको डिल सुनिएको देख्दा ।
२.
हिजो त्यहीँ गाउँमा भोटको तिर लगाएर आउनु भो,
जित्नु भो अनि ठाटले ठाडो सिर लगाएर आउनु भो!
बलात्कृत भएर घटनास्थलमै मारिएको बैनिको गाउँमा,
बालदिवसको सभामा नेताज्यु अबिर लगाएर आउनु भो।
३.
मलाई किन?अन्त र आदि उस्तै उस्तै लाग्छ अचेल,
देख्छु, बादी अनि प्रतिबादी उस्तै उस्तै लाग्छ अचेल!
छिन मै दागबत्ती झोसेर पलमै खरानी बनाइदिन्छ दिल,
यो चिन्ताको ओछ्यान र समाधी उस्तै उस्तै लाग्छ अचेल।
४.
सपनाको ब्यापार गरि सारा चाहना थमायौ,
नजरबन्दी पार्यौ अनि जेलखाना थमायौ!!
स्थायी नियुक्ति दिएँ भन्थ्यौ मुटुको दरबन्दीमा,
एकाएक आज के भो?सरुवाको रमाना थमायौ ।
५.
दु:ख सुख गरेर पनि थमाएको मन सम्झनु पर्छ छोरा,
प्रत्येक सगर चढ्नु अधि आमाको स्तन सम्झनु पर्छ छोरा!
आफ्ना सपनाहरु बन्धक राखेर तिम्रो चहानाहरु पूरा गरे
सर्टिफिकेट धितो राख्दा बाबाको जिवन सम्झनु पर्छ छोरा ।
६.
जसको सरकार आए पनि बिकास गर्ने चाल भएन,
सरकार मेरो घरमा पकाउने चामल दाल भएन।
अस्ति भर्खरको बाढीले घर गोठ सबै बगाइदियो मेरो,
छोराछोरी चउरमै सुत्दैछन ओत लाउने पाल भएन।।।
भरतपुर -५, चितवन
पुरूषोत्तम पन्त
१.
उत्तर दिनु होस प्रश्न सोध्दै गरौला
पैसा दिनु होस सामान जोख्दै गरौला
लोकतन्त्रको सुन्दर पक्ष यहि रहेछ
सजाय दिनु होस गल्ती खोज्दै गरौला ।
२.
धेरै समय भए छ हाम्रो भेटघाट नभएको
एक आपसमा कुरा साटासाट नभएको
ब्यस्त भएर हो कि बोल्न मन नलागेर हो
फोनमा कुरा मेसेन्जरमा च्याट नभएको ।
३.
निस्पट्ट सुनसान रात किन आउँछ
एकान्तमा तिम्रो याद दिन आउँछ
मन्का ईच्छा चाहना मन्मै मरिसके
बाँकी एक मुठी सास लिन आउँछ ।
४.
पत्थरमा खोपेर तिम्रो चित्र बनाएको छु
मन बचन कर्मले पवित्र बनाएको छु
धड्कन रहिन्जेल सजाउनका लागि
जमिनमा होईन दिल भित्र बनाएको छु ।
५.
साँझमा जुनको उज्यालो सँगै आउँला
बिगतलाई भुलेर बर्तमान मा रमाउँला
आज कै भेट्ने अन्तिम किन नहोस् तर
जिन्दगी भर सम्झने गरि माया लाउँला ।
चिती लमजुङ