मकवानपुर । प्राकृतिक स्रोत तथा वित्त आयोगले प्रदेश र स्थानीय सरकारहरुको कार्यसम्पादन मूल्यांकन गरी नतिजा सार्वजनिक गरेको छ ।आयोगले गरेको कार्यसम्पादन मूल्यांकन अनुसार मकवानपुरकाे थाहा नगरपालिका जिल्लाकै उत्कृष्ट भएको छ ।
आयोगको मुल्याङ्कनमा थाहाले ७१.३ अंक प्राप्त गरी जिल्लामै उत्कृष्ट भएकाे हाे । आयोगले ३० माघमा सार्वजनिक गरेकाे कार्य सम्पादन मूल्याङ्कनमा मकवानपुरकाे बकैया गाउँपालिकाको सबैभन्दा कम अंक प्राप्त गरेकाे छ । बकैयाले ४५.९ अंक पाएको छ । जिल्लामै मनहरी गाउँपालिकाले दोस्रो स्थान हासिल गरेकाे । मनहरीले ६७.३ अंक पाएको छ । मकवानपुरगढी गाउँपालिकाले ६७, कैलाशले ६६.३, राक्सिराङले ६३.९, हेटौंडाले ६२.५, बागमती गाउँपालिकाले ६०, इन्द्रसरोवरले ५७.२ र भीमफेदी गाउँपालिकाले ५०.७ अंक प्राप्त गरेकाे प्रतिवेदनमा उल्लेख छ ।
प्रकाशित तथ्याङ्क र प्राप्ताङ्कमा परिमार्जन गर्न परे ठोस प्रमाण सहित ७ दिन भित्र कार्यविधि बमोजिम पुनरावलोकनका लागि पत्र पठाउन स्थानीय तहहरुलाई वित्त आयोगले परिपत्र समेत गरेको छ ।आगामी आर्थिक वर्ष २०८२/०८३ मा संघीय सरकारबाट तल्लो सरकारलाई प्रदान गर्ने वित्तीय समानीकरण अनुदानको प्रयोजनका लागि प्राकृतिक स्रोत तथा वित्त आयोगले प्रदेश र स्थानीय सरकारहरुको कार्यसम्पादन मूल्यांकन गरेको हाे ।
महानगरमा भरतपुर उत्कृष्ट
राष्ट्रिय प्राकृतिक स्रोत तथा वित्त आयोगले सार्वजनिक गरेको कार्यसम्पादन मूल्यांकनमा महानगरतर्फ भरतपुर महानगरपालिका उत्कृष्ट भएको छ ।देश भरका ६ वटा महानगरपालिकामध्ये भरतपुरले ७६.२ प्रतिशत अंक प्राप्त गर्दै उत्कृष्ट भएको हो । योसहित भरतपुर महानगर लगातार तेस्रो वर्षसम्म पहिलो भएको हो ।
आयोगका अनुसार विराटनगर महानगरले ७३ दशमलव ५ प्रतिशत, ललितपुर महानगरले ६६ दशमलव ७ प्रतिशत, काठमाडौँ महानगरले ५४ दशमलव ३ प्रतिशत, पोखरा महानगरले ५१ दशमलव ५ प्रतिशत र वीरगञ्ज महानगरले ४३ दशमलव १ प्रतिशत अंक प्राप्त गरेका छन् ।
आयोगले राष्ट्रिय प्राकृतिक स्रोत तथा वित्त आयोग ऐन, २०७४ बमोजिम वार्षिक रुपमा मुल्याङ्कन गर्ने गर्दछ । आयोगको मूल्यांकन रिर्पोट अनुसार अधिकांश स्थानीय सरकारबाट तथ्याङ्क उपलब्ध हुनै मुस्किल देखिएको छ । जसका कारण कार्य सम्पादन मूल्यांकनमै असर परेको छ । आयोगले प्रदेश सरकारको कार्य सम्पादनका लागि कुल ११ वटा सूचकमा मूल्यांकन गरेको छ । स्थानीय तहको प्रयोजनका लागि भने १७ वटा सूचकमा आधारित भएर मूल्यांकन गरिएको हो ।
संघीय सरकारले विना शर्त प्रदेश र स्थानीय तहमा पठाउने अनुदान नै वित्तीय समानीकरण अनुदान हो । यस्तो अनुदानको सिफारिस गर्ने जिम्मेबारी राष्ट्रिय प्राकृतिक स्रोत तथा वित्त आयोगले पाएको छ । अनुदानकाे सिफारिस गर्दा आयोगले सुत्र बनाउँछ । आयोगले बनाउने सुत्रमा एक मापक कार्य सम्पादन मूल्यांकन रहेकाे छ ।
देशभरकाे नतिजा यहाँ क्लिक गरेर हेर्न सक्नुहुनेछ
मकवानपुर । मकवानपुरकाे हेटौंडामा ट्रकले अटोलाई ठक्कर दिंदा १ जनाकाे मृत्यु भएकाे छ । हेटौंडा उपमहानगरपालिका वडा नम्बर ११ थानाभर्याङ्गमा शुक्रबार ट्रककाे ठक्करबाट अटोमा सवार मनहरीकी पुजा बम्जनकाे मृत्यु भएकाे जिल्ला प्रहरी कार्यालय मकवानपुरले जनाएकाे छ ।
थानाभर्याङ्ग स्थित यातायात कार्यालय अगाडी पुर्व पश्चिम राजमार्गकाे हेटौंडा चितवन सडकखण्डमा हेटौंडाबाट चितवन तर्फ जाँदै गरेको ना ४ ख. २४९६ नम्बरको ट्रकले विपरित दिशाबाट आउँदै गरेको ना १ ह. ८३०८ नम्बरको अटोलाई ठक्कर दिदाँ अटोमा बम्जनसहित ३ जना घाइते भएका थिए । मनहरी ६ खयरघारी की ३५ वर्षीय बम्जनकाे उपचारकाे क्रममा हेटौंडा स्थित सीएमसी चुरेहिल अस्पताल उपचारकाे क्रममा मृत्यु भएकाे मकवानपुर प्रहरीले जनाएकाे छ ।
ट्रककाे ठक्करबाट अटो चालक हेटौंडा १९ बासघारी बस्ने २५ वर्षीय राजु थिङ र अटौमा सवार मृतक बम्जनका छोरा अमृत घिसिङ घाइते भएका छन् । थिङको टाउकोमा चोट लागि अबस्था गम्भीर रहेेकाे तथा घिसिङकाे अनुहारमा चोट लाग्दा अबस्था मध्यम रहेकोमा उनीहरुकाे सीएमसी चुरेहिल अस्पतालमा उपचार भई रहेको प्रहरीले जनाएकाे छ ।
ट्रक चालक चितवन राप्ती नगरपालिका वडा नम्बर २ पिप्ले बस्ने ४८ वर्षीय कान्छा राई, अटो, ट्रक प्रहरीको नियन्त्रणमा रहेको छ ।
मकवानपुर । मदन भण्डारी स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठान हेटौंडाकाे लागि स्नातकोत्तर तह (पीजी) मा ८ सिट थप भएकाे छ । प्रतिष्ठानकाे लागि चिकित्सा शिक्षा आयोगले स्नातकोत्तर तहमा ८ सिट थप गर्ने निर्णय गरेकाे हाे ।
सरकारी स्वामित्वमा रहेका प्रतिष्ठान तथा कलेजहरुमा गरेर विभिन्न विषयमा गत वर्षको तुलनामा थप २३१ सिट संख्या थप गर्ने निर्णय गरेकाे आयोगले प्रतिष्ठान हेटौंडाका लागि ८ सिट थपेकाे हाे । प्रतिष्ठानका उपप्राध्यापक सुपेन्द्र कार्कीका अनुसार गत वर्ष पीजीमा एक सिट पनि नपाएकाे प्रतिष्ठानले सन् २०२५ काे लागि ८ सिट प्राप्त गरेकाे बताए ।
प्रधानमन्त्री एवं चिकित्सा शिक्षा आयोगका अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीको अध्यक्षतामा बसेको आयोगको १७ औं बैठकले १४ वटा संस्थामा सिट संख्या थप गर्ने र चार वटामा घटाउने निर्णय गर्दा मदन भण्डारी प्रतिष्ठानका लागि सिट संख्या थप भएकाे छ। बैठकले प्रदेशका दुई प्रतिष्ठानमा २२ सहित १४ वटा संस्थामा २३१ सिट थप गर्ने निर्णय गरेको हो। मधेश स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठान र मदन भण्डारी स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठानको सहित १७ औं बैठकले २३१ सिट थप गर्ने निर्णय गरेको आयोगले जानकारी दिएकाे हाे ।
यो वर्ष सरकारी स्वामित्वमा रहेका प्रतिष्ठान र संस्थाहरुमा गरेर पीजीमा सबै विषय गरेर एक हजार २६ सिट पुगेको छ। गत वर्ष यी संस्थाहरुमा ७९५ सिट थियो।
गत साता प्रतिष्ठानलाई पीजीमा १ सिट प्राप्त भएकाे बताइएकाे थियाे । पीजीमा अध्यापन हुने भए संगै हेटौंडा अस्पतालमा बिशेषज्ञ सेवाको सुरुवात हुनेछ ।
मकवानपुर । स्वतन्त्र पत्रकार संघ मकवानपुरको अध्यक्षमा राजन घिमिरे (अनुराग) चयन भएका छन्। शुक्रबार भएको संघकाे चौथो अधिवेशनबाट घिमिरेका अध्यक्षतामा सर्वसम्मत नयाँ समिति चयन भएको हो ।
यस्तै अधिवेशनले उपाध्यक्ष रविन्द्र कार्की, सचिव वसन्त भण्डारी, कोषाध्यक्ष अस्मिता भट्टराईलाई चयन गरेकाे छ । सदस्यहरुमा सुमिना चौलागाईं, नवीन चौधरी र प्रमोद सहनी चयन भएका छन् ।
नवनिर्वाचित समितिको कार्यकाल ३ वर्षको हुनेछ । संघका अध्यक्ष गोकुल अधिकारी, केन्द्रीय समिति उपमहासचिव सुरेश श्रेष्ठको उपस्थितिमा अधिवेशन भएको हो।
मकवानपुर । मकवानपुरको हेटौंडा उपमहानगरपालिकालाई बालमैत्री स्थानीय शासनयुक्त नगर घोषणा गरिएको छ । बालमैत्री स्थानीय शासन राष्ट्रिय रणनीतिमा व्यवस्था भएका ५१ सूचक पूरा गरेसँगै नगरलाई बिहीबार बालमैत्री नगर घाेषणा गरिएकाे हाे ।
संघीय सरकारका उपप्रधान तथा शहरी विकास मन्त्री प्रकाशमान सिंहले हेटौंडा–५ स्थित पिप्ले क्याम्पा रंगशालामा उपमहानगरपालिकालाई निकृष्ट बालश्रममुक्त, बाल विबाहमुक्त तथा बालमैत्री स्थानीय शासनयुक्त नगर घोषणा गरेका हुन् । बालमैत्री स्थानीय शासन राष्ट्रिय रणनीति र बालमैत्री स्थानीय शासन कार्यान्वयन कार्यविधि २०७८, घोषणा कार्यविधि २०७९ र स्थानीय सरकार सञ्चालन ऐन २०७४ बमोजिमका सुचक तथा तहगत चरणहरु पूरा गरी हेटौंडा बालमैत्री नगर घोषणा भएको हो ।
उपप्रधान तथा शहरी विकास मन्त्री प्रकाशमान सिंहले समाजमा देखिएका कुरिती हटाउन स्थानीय तहको भूमिका महत्वपूर्ण रहने बताएका छन्। मन्त्री सिंहले समाजमा व्याप्त कुरीति हटाउन स्थानीय तहको भूमिका महत्वपूर्ण रहने र हेटौंडा उपमहानगरपालिकाले सो कार्यको सुरुवात गरि बालमैत्री घोषित हुन सफल भएको बताए ।
स्थानीय तहका सम्भावनाहरू पहिचान गरि विकास आयोजनाहरू व्यवस्थित ढङ्गबाट गर्नुपर्ने उनले उल्लेख गरेका छन्। उनले बालमैत्री घोषणा र यस्ता रचनात्मक गतिविधिले हेटौंडा महानगरपालिका परिणत हुन संभावनालाई प्रत्याभूति दिलाउन सफल रहेको बताए। मन्त्री सिंहले स्थानीय तह, प्रदेश र सङ्घ सरकारले बालबालिकाको अधिकार तथा नागरिकको मौलिक हक प्रत्याभूत गर्न लाग्नुपर्ने कुरामा जोड दिएका थिए। ‘उपमहानगरपालिको काम सरसफाइ मात्र होइन, अहिले युवाको, जनताको धेरै माग छ, सो मागलाई सम्बोधन गर्ने काम पनि उपमहानगरको हो’ – मन्त्री सिंहले भने।
उनले मन्त्री सिंहले हेटौंडा उपमहानगरपालिका भौगोलिक हिसाबले उपयुक्त र विकासको तिव्र गतिमा रहेकाले चाडैनै देशको महानगरपालिकामा परिणत हुने देखिएको बताएका छन् ।
उनले भने ‘हेटौंडा विकासको गतिले तीव्र रहेको भौगोलिक क्षेत्र हो । यसरीनै रचनात्मक कार्यहरु गर्दै जाँदा एकदिन सिंगो हेटौंडा देशकै राजधानीको रुपमा चिनिने छ ।’ बालमैत्री घोषणा पश्चात बालबालिकाका क्षेत्रमा तिनै तहका सरकार अझ बढी उत्तरदायी हुन आवश्यक रहेको उनले बताए । बालबालिकाको हक हितका लागि परिवार, समाज र सरकारले जिम्मेवारी बहन गर्दै पूरा गर्न बाँकी रहेका सूचकमाथि जोड दिन उनले आग्रह गरे ।
उपमहानगरपालिकालाई बालमैत्री घोषणा पश्चात घोषणामा मात्र सिमित नराख्ने प्रमुख लामाले बताएकी छन् । ‘घोषणा मात्र नभई यसको निरन्तरता र गुणस्तरीय बालमैत्री वातावरणको आवश्यक्ता महशुस गरी सिङ्गो उपमहानगरपालिकालाई बालमैत्री घोषणा पश्चात दिगोपनाको लागि नगरस्तरीय तथा वडागत रुपमा पञ्चवर्षिय रणनीतिक योजनासमेत तयार गरिएको उनले बताइन् । समाजका कुनाकाप्चामा हुने बाल हिंसालाई रोक्न र कँहि त्यस्ता घटना घटेमा नगरपालिकालाई खबरदारी गर्न उनले आग्रह गरिन्।
नगरले बालमैत्री नगरपालिका घोषणाका लागि २०७९ भाद्र ५ बाट सूचक पूरा गर्नका लागि आवश्यक पूर्वाधार र विविध बालमैत्री कार्यक्रमहरु सुरु गरेको थियो । नगरपालिकाले साढे दुई वर्षदेखि १९ वडामै सहजकर्ताहरु खटाएर सुचक पुरा गर्ने अभियानमा लागेको थियो ।
उपमहानगरपालिकामा घरधुरी तथ्यांक सर्वेक्षण २०७९ अनुसार १८ वर्ष मुनिका बालबालिकाको जनसंख्या ५० हजार १ सय ९५ रहेको छ । जसमा २६ हजार १ सय ४५ बालक र २४ हजार ५० बालिका रहेका छन् । कुल बालबालिकाको संख्यालाई आधार मान्दा ५२.०८ प्रतिशत बालक र ४७.९१ प्रतिशत बालिका रहेका छन् । उपमहानगरपालिकामा टोल स्तरीय २ सय ६५ र विद्यालय स्तरीय १ सय ६ वटा बालसमुह गरि ३ सय ७१ वटा बालसमुह छन् भने १९ वडा स्तरीय र १ नगर स्तरीय गरि २० वटा बाल संजाल गरि ३ सय ७१ वटा बालबालिका संरचना क्रृयाशिल रहेका थिए् ।
बालमैत्री घोषणाका लागि आवश्यक ५१ सुचकहरुमध्ये ४३ वटा सुचकमा १०० प्रतिशत, १ वटा सुचकमा ९९.९४ प्रतिशत १ वटा सुचकमा ९९.८९ प्रतिशत, १ वटा सुचकमा ९९.८७ प्रतिशत, १ वटा सुचकमा ९९.१ प्रतिशत, १ वटा सुचकमा ९८.६३ प्रतिशत, १ वटा सुचकमा ९६.८४ प्रतिशत, १ वटा सुचकमा ९१ प्रतिशत र बाँकि १ वटा सूचकमा ८८.०६ प्रतिशत नतिजा हाँसिल भएको उपमहानगरपालिकाले जनाएको छ ।
बाल बचाउ, बालसंरक्षण, बालविकास र बालसहभागिता जस्ता बालअधिकारका सवाललाई स्थानीय तहको नीति, संरचना, प्रणाली, कार्य प्रक्रिया र व्यवहारमा संस्थागत गर्ने गरी र त्यसलाई निरन्तरता दिनेगरी नगरपालिका बालमैत्री बनाइएको हो ।
हेटौंडाका नगर प्रमुख मीनाकुमारी लामा, उपप्रमुख राजेश बानियाँ सहित जनप्रतिनिधि, विद्यार्थी, क्लब, संघ संस्थाको प्रतिनिधिहरुको सहभागितामा नगरको विभिन्न स्थानबाट भएको र्याली तथा प्रभातफेरी हेटौंडा ५ क्याम्पाचौरमा पुगेर बाल मैत्री घोषणा कार्यक्रम परिणत भएको थियो।
हेटौंडा उपमहानगरपालिका मकवानपुरको बालमैत्री स्थानीय शासनयुक्त घोषणा हुने चौथो स्थानीय तह हो। यस अघि मकवानपुरका मनहरी, बकैया र मकवानपुरगढी गाउँपालिका बालमैत्री स्थानीय शासनयुक्त स्थानीय तह घोषणा भइसकेका छन्।