मकवानपुर । मकवानपुरको हेटौंडा–१४ स्थित भुकुटी माध्यमिक विद्यालयले दलित विद्यार्थी र छात्रा छात्रवृत्ति हस्तान्तरण गरेको छ ।
३५ जनालाई छात्रा विद्यार्थीलाई छात्रवृत्ति वितरण गरेको हो । १४ नम्वर वडाका वडा सदस्य बिना वाईबाले विद्यालयले नेपाल सरकारले प्रदान गर्ने छात्रा शिक्षा कोष अन्तर्गतको छात्रवृत्ति ४ सय रुपैयाँका दरले वितरण गरेका हुन् ।
१ कक्षादेखि ८ कक्षासम्मका अध्ययनरत विद्यार्थीहरुलाई दिईने छात्रवृत्ति बिहिवार पहिलो चरणमा कक्षा ६ देखि ८ सम्मका ३५ जना दलित र छात्राहरुलाई वितरण गरिएको विद्यालयका शिक्षक सिद्धान्त सापकोटाले जानकारी दिए ।
उनका अनुसार १ देखि ५ कक्षा र ६ देखि ८ सम्म बाँकी विद्यार्थीहरुलाई पनि केहि दिनमा वितरण गरिने छ । सरकारबाट भृकुटी माध्यमिक विद्यालयलाई ४६ हजार ४ रुपैयाँ रकम आएको विद्यालयका प्रधानध्यापक अच्युतकृष्ण रिजालले बताए ।
कक्षा १० सम्म पढाई हुने विद्यालयमा ३ सय ४० जना विद्यार्थीहरु अध्ययनरत छन् ।
मकवानपुर । राष्ट्रिय महिला आयोग सदस्य कृष्णकुमारी पौडेलले छुवाछूतको सवालमा सबै तहको बुझाई समान हुनुपर्ने बताएकी छिन् ।
राष्ट्रिय मानव अधिकार आयोग, बागमती प्रदेशको आयोजनामा १८ औ जातीय छुवाछूत विरुद्धको दिवसमा आयोजित कार्यक्रममा पौडेलले यस्तो बताएकी हुन् ।
महिला आयोगमा प्राप्त उजुरी मध्ये दलित महिलाको उजुरी बढी भएको बताउंदै पौडेलले भनिन् “संघीय सरकारको सबै तह र वडा स्तरसम्म जातीय छुवाछूत अन्त्यको लागि एक हुनुपर्छ ।”
कार्यक्रममा राष्ट्रिय मानव अधिकार आयोग बागमती प्रदेश प्रमुख यज्ञ अधिकारीले कानुनी प्रावधान बलियो भए पनि जातीय हक अधिकारको सवाल कार्यान्वयनमा फितलो भएको बताए ।
कार्यक्रममा जिल्ला बार एशोसियसन अध्यक्ष अप्सरा बस्नेतले संविधानमा मौलिक हकमा व्यवस्था भए पनि दृष्टिकोणमा परिवर्तन नआएसम्म उपलब्धि नहुने बताइन् । “छुवाछूत रूढिबादी परम्परा जरो गडेरै रहेको कारण निरन्तरताको दवाब आवश्यक छ, कानुनी पर्याप्त छ, कानुनमा दोष छैन, कार्यान्वयन पाटो फितलो छ” अध्यक्ष बस्नेतले भनिन् “दिनदिनै भेदभावको सवाल आउँछन् तर, लिखित रूपमा उजुरी नहुदा अदालतसम्म पुग्दैनन ।”
यसैगरी दलित गैरसरकारी महासंघ केन्द्रिय सदस्य कमलकुमार बिश्वकर्मा शहरी इलाकामा छुवाछूत कम भएको भन्ने ठानिएको तर यथार्थमा अझै छुवाछूत हाबी रहेको बताए । “दलित समूदाय जन्मनु अघिदेखि मृत्यु पर्यन्त लकडाउनमा बस्नुपर्ने बाध्यात्मक अवस्था छ” उनले भने “संविधानको प्रस्तावदेखि विभिन्न धारामा व्यवस्था गरिए पनि किन कानुन अझै बनेन ?”
छुवाछूतको मुद्दा दायर नहुने सवालमा पर्याप्त प्रमाण नहुने, साक्षी पनि नपाइने, सामाजिक सद्भावको लागि मिल्नुपर्ने दवाब आउने गरेको कारण उजुरी अदालत नपुग्ने गरेको विश्वकर्माले बताए ।
हिमराइट्स मकवानपुर प्रमुख कुमारी वाइबाले धनको आधारमा छुवाछूतलाई लिने गरिएको बताइन् । आर्थिक रूपमा सबल भए जातको खोजी नहुने, कमजोर भएमा दलित मान्ने गरेको उनले बताइन् । सरकारले छुवाछूत उन्मुलनको लागि गहिरो अनुसन्धान नगरी सतही कार्यक्रम ल्याउने गरेको उनले बताइन् ।
बालबालिकालाई छुवाछूतको सवालमा गलत धारण भरिदिएको महिला तथा बालबालिका सेवा केन्द्र अध्यक्ष सरू बिकले बताइन् । दिवसको समयमा मात्रै हैन,अन्य कार्यक्रममा पनि छुवाछूतको सवालमा सचेतना जारी राख्नुपर्ने उनलेे बताइन् ।
सरकारले २०६३ साल जेठ २१ गते छुवाछूत उन्मुलन भएको घोषणा भएको थियो ।
हेर्नुहोस् भिडियो
दबाब सहन नसकेपछि बिद्यालय बन्द
Tags: No Comments
मकवानपुर । बालमैत्री स्थानीय शासन घोषणाको तयारीमा लागेको हेटौंडा उपमहानगरपालिका बालबालिकाको सवालमा महत्त्वपूर्ण निर्णय गर्न पटक पटक चुक्दै आएको छ, पछिल्लो उदाहरण हो गर्मी बिदाको सवाल ।
पछिल्लो साता ह्वात्तै बढेको तापक्रमले जनजीवन कष्टकर भइरहेको बेला बिद्यालय बन्द गर्ने वा चलाउने सवालमा मौन रह्यो । बालबालिकालाई बिद्यालयमा उपस्थित गराई पठनपाठन गराउन नसक्ने अवस्थामा समेत नगरपालिका गैरजिम्मेवार भएको चौतर्फी दबाब आएपछि हेटौंडा उपमहानगरपालिकाले अन्ततः शनिबार अबेर सूचना जारी गर्दै बिद्यालय बन्दको घोषणा गर्यो ।
विगत केही दिन अघिदेखि तापक्रममा अत्यधिक वृद्धि भई दैनिक जनजीवनमा प्रत्यक्ष असर परिरहेको अवस्थामा विद्यालयको शिक्षण सिकाइ क्रियाकलापमा अझै बढी असर परिरहेको छ ।
विद्यार्थीहरुमा बान्ता हुने, थकान महसुस हुने साथै बेहोसीको समस्यासमेत देखिन थालेपछि केही दिनको लागि गर्मी विदाका लागि विद्यालय तथा विद्यालय शिक्षासंग प्रत्यक्ष सरोकार राख्ने व्यक्तिहरु र अभिभावकहरुको समेत अनुरोध गरेका थिए ।
शुक्रबार नगर कार्यपालिकाको बैठकमा यसबारे सवाल उठाउंदा बेवास्ता गरिएको थियो । दबाब खेप्न नसकेपछि शैक्षिक वर्ष २०८० को वर्षे बिदाबाट कट्टी हुने गरी मिति २०८० / ०२ / २१ देखि २०८० / ०२ / २६ गतेसम्म उपमहानगरपालिका अन्तर्गतका सम्पूर्ण विद्यालयहरुमा पठनपाठन बन्द रहने भन्दै मेयरको आदेश अनुसारको व्यहोराको सूचना जारी गरिएको हो ।

विदाका समयमा बालबालिकालाई दिउसो घाममा बाहिर निस्कन नदिई घरमै सुरक्षित रुपमा रहने व्यवस्था मिलाउन, बालबालिकाहरुलाई रचनात्मक र सिर्जनात्मक कार्यमा सहभागी हुन प्रोत्साहन गर्न बालवालिकालाई पोषणयुक्त खाना खुवाउन, जंकफुड, स्वास्थ्यलाई प्रतिकुल असर गर्ने खानेकुराहरु खान नदिन नखुवाउन, स्वच्छ पानी पिउने व्यवस्था मिलाउन समेत सूचनामा भनिएको छ ।
हेटौंडा उपमहानगरपालिकाले शुक्रबार गर्मीका कारण बिद्यालय बन्द गर्ने निर्णय गर्ने जिम्मा वडालाई दिएको थियो । शुक्रबारको नगर कार्यपालिकाको बैठकले वडालाई स्कुल बन्दको निर्णय गर्न भनेको थियो । सोही अनुसार शनिबार वडा नम्बर ४, ५ र १० ले स्कुल बन्दको निर्णय गरिसकेका थिए ।
धमाघम वडाले स्कुल बन्दको निर्णय गरेपछि उपमहानगरपालिकाको बिरोध जनमानसले गरेका थिए । शनिबार साझ उपमहानगरपालिकाको फेसबुक पेज हेलो हेटौंडा उपमहानगरपालिका मार्फत सार्वजनिक सूचनामा गर्मिका कारण जेठ २१ गते देखि २६ गते सम्म उपमहानगरपालिकाका सबै बिद्यालयको पठनपाठन बन्द रहने तर मौसम अनुकुल भए जुनसुकै समयमा पनि बिद्यालय खोल्न सकिने जनाएको छ ।
शुक्रबार वास्तै नगरेको तर, शनिबार सूचना जारी गरिएपछी शिक्षकहरूले पनि यसलाई अदुरदर्शी निर्णय भनेका छन् । “यही निर्णय हिजो ( शुक्रबार) स्कुल टाइम भित्र दिएको भए सूचना प्रभावकारी हुन्थ्यो, एक साताको गृहकार्य दिन पाईन्थ्यो, बालबालिका सिकाई,कृयाकलापमा लाग्थे, हिजो कार्यपालिकाको बैठकमा वडालाई जिम्मा दिने आज फेरि पत्र नाटक नै छ” श्रमिक माबिका प्राध्यापक श्रीराम दाहालले भने ।
मकवानपुरको बकैया गाउँपालिकाले उच्च गर्मीका कारण एक साताका लागि विद्यालयमा विदा दिने निर्णय गरेको छ । शुक्रबार गाउँ शिक्षा समितिको बैठकले एक साताका लागि पालिकाका सवै विद्यालय विदा गर्ने निर्णय गरेको सूचना प्रकाशित गरेको छ ।
यसैगरी मनहरी गाउंपालिकाले बिहान पठनपाठन गराउने निर्णय गरेको छ । मनहरी गाउँपालिकाले भने बड्दो गर्मीका कारण बिहानी समयमा बिद्यालय सन्चालन हुने गरि सूचना जारी गरेकोमा बालबालिकालाई पर्याप्त आरामको अवस्था नहुने भन्दै यसको पनि बिरोध जनाइएको छ । शनिबार मकवानपुरको हेटौंडामा अधिकतम तापक्रम ४२ डिग्री सेल्सियससम्म पुगेको थियो ।
हेटौंडा नगरभित्र ७३ वटा सामुदायिक र ४८ वटा संस्थागत बिद्यालयहरू छन् ।
मकवानपुर ।वविकासकाे लागि सामाजिक अभियान आवश्यक रहेकाे हेटाैँडा ४ नं. का वडा अध्यक्ष नवीन सिग्देलले बताएका छन । मानवीय विकासकाे एउटा अंग मात्र भाैतिक विकास भएकाेले विकासमा शैक्षिक, स्वास्थ्य, राेजगारी, उत्पादन, वातावरण संरक्षण लगायतकाे क्रियाकलाप आवश्यक रहेकाे वडा अध्यक्ष सिग्देलले बताए ।
काेशिस मानसिक स्वास्थ्य स्वाबलम्बन संगठनद्वारा आयाेजित तथा सामाजिक अभियान सञ्जाल, हेटाैँडा ४ काे समन्वयमा भएकाे कार्यक्रममा उनले यस्तो बताएका हुन ।
कार्यक्रममा सामुदायिक महिला स्वास्थ्य सेविकाहरूलाई मानसिक स्वास्थ्य, मनाेसामाजिक अपाङ्गता र साथीसंङ्गी समूह छलफल भएकाे छ । काेशीसकी सुनिरा लामाकाे अध्यक्षतामा भएकाे कार्यक्रममा गैसस मकवानपुरकी उपाध्यक्ष कुमारी वाईवा, सामाजिक अभियान सञ्जाल हेटाैँडा ४ कि अध्यक्ष माया लामा, माेहन बज्रचार्य शहरी स्वास्थ्य केन्द्रकी प्रमुख निर्मला ब्लाेनकाे आथित्यता रहेकाे थियाे भने काेशिसकी यु माया थापाले कार्यक्रमकाे सहजीकरण गरेकी हुन ।
कार्यक्रम हेटौंडा उपमहानगरपालिका वडा नम्बर ४, ५, ६, ८ र १३ का गरी २५ जना स्वास्थ्य स्वयम् सेविकाकाे उपस्थिति रहेकाे काेशिसकी प्रतिनिधि शकुन्तला पाैडेलले जानकारी दिइन ।
मकवानपुर । बालसंरक्षणबारे अझै पनि कार्यक्रमहरू प्राथमिकतामा नरहेको सरोकारवालाहरूले बताएका छन् ।
स्थानीय सरकारले बालबालिकाको सवाललाई भन्दा विकास निर्माणका सवाललाई बढी प्राथमिकतामा राख्ने गरेको बताइएको हो । प्लान इन्टरनेशनल नेपालको आर्थिक सहयोगमा राडो नेपालद्वारा संचालित प्रोटेक्ट परियोजनाको समापन बैठकमा सहभागीहरूले यस्तो बताएका हुन ।
परियोजना अन्तरगत बालबालिकालाई सकारात्मक अभिभावकत्व प्रदान गर्न अभिभावक शिक्षा, बाल संरक्षणका सवालबारे विभिन्न कार्यक्रम गरिएको राडो नेपालका कार्यक्रम संयोजक दिपेन्द्र पाठकले बताए । परियोजनाको सहयोगपछि परिवारको आर्थिक अवस्था माथी उठ्नुका साथै नेतृत्व क्षमतामा समेत वृद्धि भएको उनले बताए ।
परियोजना समिक्षा तथा समापन कार्यक्रममा मकवानपुर जिल्लामा रहेर बालबालिकाको क्षेत्रमा सक्रिय संघसंस्थाका प्रतिनिधिहरूको उपस्थिति रहेको प्रोटेक्ट परियोजना अधिकृत सुनिल चिमरियाले बताए । मकवानपुर जिल्लाको लागि उक्त परियोजना सकिए पनि सम्बन्धित क्षेत्रमा समन्वय र सहकार्य सदा रहिरहने प्लाने नेपालकी अनुज्ञा मिश्रले बताइन् ।