मकवानपुर । मकवानपुर जिल्लामा डेंगु संक्रमितको संख्या १ सय ७३ जना पुगेको छ । जिल्लामा पछिल्लो २४ घण्टामा ३ जनामा संक्रमण पुष्टि भएसँगै संक्रमितको कूल संख्या १ सय ७३ पुगेको जिल्ला स्वास्थ्य कार्यालय मकवानपुरले जनाएको छ ।
जिल्ला स्वास्थ्य कार्यालयकाे गत साउन १ गतेदेखिकाे तथ्याङ्क अनुसार उक्त संख्यामा डेंगु संक्रमित भएका हुन । हालसम्म जिल्लामा सबैभन्दा धेरै हेटौंडा उपमहानगरपालिमा १ सय २२ जनामा डेंगु संक्रमण पुष्टि भएको छ । यसैगरी, मकवानपुरगढी गाउँपालिकामा २ जना, मनहरी गाउँपालिकामा २ जना, भीमफेदी गाउँपालिकामा ४ जना, बकैया गाउँपालिकामा १ जना, राक्सिराङ गाउँपालिकामा १ जनामा डेंगु पुष्टि भएको छ ।
जिल्लाका १० स्थानीय तह मध्ये थाहा नगरपालिका, कैलाश गाउँपालिका, बागमती गाउँपालिका र इन्द्रसराेवर गाउँपालिकामा डेंगू संक्रमित फेला नपरेकाे स्वास्थ्य कार्यालयले जनाएकाे छ । जिल्लामा डेंगू संक्रमणका कारण एक जनाको मृत्यु भएको छ ।
देशभर १६ हजार २ सय ६७ जनामा डेंगु संक्रमण
देशभर डेंगु संक्रमितको संख्या १६ हजार नाघेको इपिडिमियोलोजी तथा रोग नियन्त्रण महाशाखा (इडिसीडी) टेकु काठमाडाैले जनाएकाे छ । गत १५ पुसदेखि हालसम्म १६ हजार २ सय ६७ जनालाई डेंगु संक्रमण पुष्टि भएको महाशाखाकाे शनिबारसम्मको तथ्यांकमा उल्लेख छ । साेही अवधिमा डेंगुले १२ जनाको ज्यान लिइसकेको समेत महाशाखाले जनाएकाे छ ।
हालसम्म ७५ जिल्लामा डेंगु संक्रमण फैलिसकेको छ । महाशाखाका अनुसार कोशी प्रदेशमा १२ हजार २१, बागमतीमा २ हजार ६ सय ५१, गण्डकीमा ६ सय १८ , सुदुरपश्चिम प्रदेशमा ४ सय ७९ जना संक्रमित भेटिएका छन् । त्यस्तै, लुम्बिनीमा ३ सय १३, मधेशमा १ सय ४० र कणाली प्रदेशमा ३९ जनामा संक्रमण पुष्टि भएको छ ।
मकवानपुर । मकवानपुर जिल्लामा ६ हजार पशुमा लम्पी स्कीन विरुद्धकाे खाेप लगाइएकाे छ । बागमती प्रदेशमा गत साउन २५ गतेबाट लम्पी स्किन रोगविरुद्धको खोप लगाउन सुरु गरिएकाेमा भदाै १ गतेसम्ममा मकवानपुर जिल्लामा ६ हजार ८ सय २२ पशुमा खेाप लगाइएकाे प्रदेशको कृषि तथा पशुपन्छी विकास मन्त्रालयले जनाएकाे छ ।
बागमती प्रदेशका १३ जिल्लामा संचालन गरिएकाे खाेप अभियानकाे उक्त अवधीमा प्रदेशमा ४८ हजार ३ सय ६४ पशुमा लम्की स्कीन विरुद्धकाे खाेप लगाइएकाे मन्त्रालयले जनाएकाे छ । मन्त्रालयले मातहतका भेटेरिनरी अस्पताल तथा पशु विज्ञ केन्द्र मार्फत प्रदेशका ९१ स्थानीय तहमा संचालन गरेको खोप अभियान अन्तर्गत ४८ हजार ३ सय ६४ गाई भैँसी, गोरु, साँढे, पाडापाडी र बाँच्छाबाच्छीमा रोगविरुद्धको खोप लगाएको हो ।
मन्त्रालयले साउन २५ देखि भदौ १ गतेसम्म ९ दिन संचालन गरेको लम्पी स्किन रोगविरुद्धको खोप अभियानमा सबैभन्दा बढी खोप चितवन र सबैभन्दा कम दोलखा जिल्लाका पशुमा खोप लगाइएको छ । चितवनमा १० हजार २ सय १९ तथा दोलखामा ५ सय ४९ पशुमा लम्पी स्कीन रोगविरुद्धको खोप लगाइएको कृषि तथा पशुपन्छी विकास मन्त्रालयका सूचना अधिकारी अनुप अधिकारीले बताए ।
यसैगरी काठमाडौं जिल्लामा २ हजार ४ सय ३९, भक्तपुर जिल्लामा ९ सय २१, ललितपुर जिल्लामा १ हजार ५ सय ८०, धादिङ जिल्लामा ४ हजार ३ सय १ सिन्धुली जिल्लामा २ हजार ५ सय ७८, रामेछाप जिल्लामा २ हजार ३ सय ३५, सिन्धुपाल्चोकमा ३ हजार २ सय ७४, काभ्रेपलाञ्चाेक जिल्लामा ८ हजार ४ सय ११, नुवाकोट जिल्लामा ३ हजार ५ सय ९७ र रसुवा जिल्लामा १ हजार ३ सय ३८ पशुमा लम्पी स्किनको खोप लगाइएको मन्त्रालयकाे तथ्याङ्कमा उल्लेख छ ।
मन्त्रालयले सप्ताहव्यापी कार्यक्रम अन्तर्गत साउन ३२ गतेसम्म खोप अभियान सञ्चालन गर्ने भने पनि प्राकृतिक विपद्का कारण एकदिन थप गरेर भदौ १ गतेसम्म संचालन गरिएको थियो । उक्त अभियानमा प्रदेशका ५० हजार पशुमा लम्पी स्किन रोगविरुद्धको खोप लगाउने लक्ष्य रहेकोमा ४८ हजार ३ सय ६४ पशुमा मात्र खाेप लगाउन सकिएकाे अधिकारीले जानकारी दिए ।
खोप अभियान संचालनका लागि मन्त्रालय मातहतको १३ जिल्लाका भेटेरिनरी अस्पताल तथा पशु सेवा विज्ञ केन्द्रहरुबाट १ सय ४६ जना भ्याक्सिनेटर नियुक्त गरेका थिए । प्रदेशमा हालसम्म लम्पी स्किन रोगबाट ६ हजार २ सय ९१ पशुको मृत्यु भएकाे र १ लाख १० हजार ४४० पशु संक्रमित भएकाे मन्त्रालयकाे तथ्याङ्क रहेकाे छ ।
सप्ताहव्यापी अभियान सकिए पनि लम्पी स्किनविरुद्धको खोप कार्यक्रम भने निरन्तर चल्ने मन्त्रालयले जनाएकाे छ ।

मकवानपुर । मकवानपुरमा १ सय १५ जना डेंगू संक्रमित भएका छन । जिल्लामा पछिल्लो २४ घण्टामा १२ जनामा संक्रमण पुष्टि भएसँगै संक्रमितको संख्या १ सय१५ जना पुगेको जिल्ला स्वास्थ्य कार्यालय मकवानपुरले जनाएको छ ।
कार्यालयका अनुसार गत साउन १ गतेदेखि आइतबारसम्ममा सबैभन्दा धेरै संक्रमित हेटौंडा उपमहानगरपालिमा रहेका छन् । हेटौंडा उपमहानगरमा हालसम्म ७० जनामा डेंगू संक्रमण पुष्टि भएको छ यसैगरी, मकवानपुरगढी २ जना, मनहरी १ जना, बकैया १ जना, राक्सिराङ गाउँपालिकामा १ जनामा डेंगू संक्रमण पुष्टि भएको छ ।
अहिलेसम्म कुलेखानी गाउँपालिका, कैलाश गाउँपालिका, बागमती गाउँपालिका, भीमफेदी गाउँपालिका र थाहा नगरपालिका डेंगू संक्रमती नभेटिएको स्वास्थ्य कार्यालयले जनाएको छ ।
मकवानपुर । हेटौंडा उपमहानगरपालिकका १ जनाको डेंगू संक्रमणबाट मृत्यु भएको छ । हेटौंडा उपमहानगरपालिका वडा नम्वर १२, पदमपोखरीका राजेश प्रधानको डेंगू संक्रमणबाट विहीबार मृत्यु भएको हो ।
प्रधानलाई ३ दिन अघि हेटौंडास्थित सन्चो अस्पतालमा परीक्षण गराउँदा डेंगू संक्रमण पुष्टि भएको थियो । डेंगू संक्रमण देखिएपछि घरमै आराम गरेका प्रधान मंगलबार अस्पताल भर्ना भएका थिए । बुधबार थप उपचारका लागि चितवन भरतपुर लगिएको प्रधानको भरतपुरस्थित नयाँ मेडिकल कलेजमा उपचारको क्रममा मृत्यु भएको हो ।
मृतक प्रधानलाई दोस्रो पटक डेंगू संक्रमण पुष्टि भएको थियो ।
हेटौंडामा थप १२ जनामा डेंगू संक्रमण पुष्टि
यसैगरी हेटौंडा उपमहानगरपालिकामा थप १२ जनामा डेंगू संक्रमण पुष्टि भएको छ । पछिल्लो २४ घण्टामा डेंगू संक्रमण पुष्टि भएका १२ जना हेटौंडा उपमहानगरपालिका भित्रका भएको जिल्ला स्वास्थ्य कार्यालय मकवानपुरले जनाएको छ ।
कार्यालयका अनुसार, विहीबार थपिएसँगै हेटौंडामा साउन १ गतेदेखि हालसम्म डेंगू संक्रमणको कूल संख्या ५४ जना पुगेको छ । जसमा २८ जना पुरुष र २६ जना महिला रहेका छन् ।
यस्तै, जिल्लामा साउन १ गतेदेखि विहीबारसम्म ५८ जनामा डेंगू संक्रमण पुष्टि भएको छ । जसमध्ये २७ जना महिला र ३१ जना पुरुष रहेको स्वास्थ्य कार्यालय मकवानपुरले जनाएको छ ।
मकवानपुर । भाेलीबाट बागमतीकाे सबै जिल्लामा लम्पी स्किन विरुद्व खाेप लगाइने भएकाे छ । किसानहरु महासमस्याको रुपमा फैलिदैं आएको लम्पी स्किन प्रकोप विरुद्ध २५ साउनबाट बागमती प्रदेशका १३ जिल्लाको ९१ वटा स्थानीय तहहरुबाट अभियानको रुपमा खोप लगाइने भएको हाे ।
प्रदेश सरकारले लम्की स्किन नियन्त्रणको लागि ७५ लाख बजेट विनियोजन गरेको छ । यो अभियानभरमा प्रदेशको १३ जिल्लाका ५० हजार वटा गाई, भैंसी तथा चौरीहरुमा खोप लगाइने छ । कृषि तथा पशुपन्छी विकास मन्त्रालय बागमती प्रदेशले लम्पी स्किन नियन्त्रण तथा रोकथामको लागि सप्ताहव्यापी खोप अभियान सञ्चालन गर्न लागेको हो । यो अभियान एक सातासम्म चल्नेछ ।
हाल प्रदेशको सबै जिल्लामा गरी २ लाख ४ हजार ९८८ पशु लम्पी स्किनबाट प्रभावित छन् । जसमा १ लाख १० हजार ४४० पशु सक्रिय संक्रमित छन् । हालसम्म ६ हजार २९१ वटा पशुको मृत्यु भइसकेको छ । प्रकोप फैलिउसँगै १ लाख ३२ हजार ९ सय पशुलाई खोप लगाइसकिएको छ । अब २५ साउनबाट सुरु गरीने अभियानबाट ५० हजार पशुमा खोप लगाइने छ । यसको लागि ४८ हजार ५५० थान खोप सम्बन्तिध निकायमा पु-याइसकिएको छ भने, अभियानको क्रममा अपुग खोप खरिद गरिने छ । यो खोप लगाए वापत किसानले पैसा तिर्नु पर्दैन । यो खोप लगाइएपछि गाई भैसी वा चौरीलाई एक वर्षसम्म एन्टिभाइरसको रुपमा काम गर्ने मन्त्रालयका पशु विकास अधिकृत निशान्त शर्माले बताए ।
लम्पी स्किन यो रोगका कारण सामन्यतया १० देखि २० प्रतिशत पशुहरु बिरामी हुने र करिब ५ प्रतिशतसम्म मृत्युदर देखिन सक्ने उनले बताए । खास उपचार नभएको र लम्पी स्किनको कारण धेरै संख्यामा गाई/भैसी प्रभावित भई दूध उत्पादनमा ८० प्रतिशतसम्म कमी आएको मन्त्रालयले जनाएको छ ।
यस कारण कृषकहरुले ठूलो आर्थिक क्षति व्यहोर्नु परेको अवस्थालाई मध्य नजर गर्दै अभियानको रुपमा खोप कार्यक्रम सुरु गर्न लागिएको मन्त्रालयले जनाएको छ । यस रोगको नियन्त्रणको लागि प्रभावकारी उपाय खोप लगाउने नै भएकोले लम्पी स्किनविरुद्ध खोप अभियान कार्यक्रम संचालन एक महत्वपूर्ण कदम हुन सक्ने शर्माले बताए । लम्पी स्कीन विरुद्धको खोप अभियान मार्फत प्रदेश भरी लम्पी स्किन न्यूनीकरणका लागि जनचेतना फैलाउने काम पनिसँगै गरिने मन्त्रालयका सचिव शरण पाण्डेले बताए ।
“कृषकको हितको लागि र यो हाम्रो जिम्मेवारी पनि हो त्यसैले लम्पी स्कीन सप्ताहव्यपी खोप अभियान कार्यक्रम बागमती प्रदेशका १३ वटै जिल्लाहरुमा एकै समयमा संचालन गर्न लागिएको हो” सविच पाण्डेले भने ।
कार्यक्रम संचालनका लागि प्रत्येक जिल्लाहरुमा स्थानीय तहहरुको समन्वयमा भेटेरिनरी अस्पताल तथा पशु सेवा विज्ञ केन्द्र मार्फत खोप कार्य संचालन गरिने उनले बताए । खोप अभियानको लागि प्रत्येक स्थानीय तहहरुको लागि आवश्यकता अनुसार स्थानीय तहको समन्वयमा विज्ञ केन्द्रमार्फत भ्याक्सिनेटरहरु समेत नियुक्ति गरिएको पाण्डेले बताए ।
खोप अभियान पश्चात पनि रोगको अवस्थाका आधारमा खोप कार्यलाई निरन्तरता दिइने मन्त्रालयका सचिव पाण्डेले बताए ।
मन्त्रालय मातहतको प्रदेश दुग्ध विकास बोर्डद्वारा जिल्ला दुग्ध उत्पादक संघ तथा अन्य सरोकारबालाहरुसँग खोप अभियान सम्बन्धी समन्वयात्मक बैठक बसेर यसबारे जानकारी र प्रचार प्रसारको काम पुरा गरिसकेको बताइएको छ
सम्बन्धित भेटेरिनरी अस्पताल तथा पशु सेवा विज्ञ केन्द्रहरुललाई आवश्यक खोप कार्ड, खोप अभिलेख फाराम तथा जनचेतनामुलक ब्रोसर कृषि तथा पशुपन्छी विकास मन्त्रालयबाट उपलब्ध गराईएको छ ।
लम्पी स्किन Poxviridae समूहको Capripox भाइरसबाट गाई भैँसीमा लाग्ने एक प्रकारको भेक्टर बोन विषाणुजन्य संक्रामक रोग हो । यो रोग पशुबाट मानिसमा सर्दैन । बागमती प्रदेशमा पशुपालन तथा पशुजन्य उत्पादनको क्षेत्रमा गाई/भैँसीपालनको महत्वपूर्ण भूमिका रहेको छ । यस प्रदेशमा करिब १० लाख ९९ हजार ५६० गाई, ८ लाख ०६ हजार २१३ भैँसी रहेको छ भने वार्षिक दूध उत्पादन ४ लाख ५५ हजार १४१ मे.टन रहेको छ । बागमती प्रदेशमा २०७९ पुस महिनामा मकवानपुर जिल्लामा देखिए यता लम्पी स्किनको प्रकोप १३ वटा जिल्लामा देखिएको छ ।

| क्र सं | जिल्ला | प्रभावित पशु संख्या | सक्रिय संक्रमित पशु संख्या | मृत्यु भएका पशु संख्या | खोप लगाइएका पशु संख्या |
| 7 | चितवन | 10044 | 1269 | 242 | 8400 |
| 8 | धादिङ | 24217 | 6454 | 685 | 8603 |
| 9 | नुवाकोट | 14882 | 5182 | 772 | 6395 |
| 10 | रसुवा | 2114 | 665 | 180 | 0 |
| 11 | काठमाडौं | 5039 | 3703 | 384 | 11450 |
| 12 | ललितपुर | 1888 | 651 | 353 | 5625 |
| 13 | भक्तपुर | 6808 | 6018 | 353 | 5625 |
| जम्मा | 204988 | 110440 | 6291 | 132900 |