मकवानपुर । नेकपा एमाले मकवानपुरकी अध्यक्ष मुनु सिग्देललाई पार्टीको हितविपरित काम गरेको भन्दै स्पष्टीकरण सोधिएको छ। बागमती प्रदेशसभा सदस्य तथा मकवानपुरकी अध्यक्ष सिग्देललाई आफ्नै नेतृत्वको सरकारको विरोधमा गतिविधि गरेको, आफ्नै पार्टीको मुख्यमन्त्रीविरुद्ध अविश्वासको प्रस्ताव दर्ता गरेको, पार्टीको झण्डाको दुरुपयोग गर्दै गुटगत गतिविधि गरेकोलगायतकाे आराेप लगाउँदै स्पष्टीकरण सोधिएको हो।
सिग्देललाई नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी एमालेको बिधान २०४९ (संसोधन सहित) को दफा ४९ विपरित पार्टीको बैधानीक ब्यबस्था र कार्यक्रमको बिरुद्धमा सार्बजनिक क्रियाकलाप, पार्टी संपत्ति आर्थिक हिनामिना र पार्टी नेतृत्वको केन्द्रिय सरकार र आफुसमेत प्रतिनिधित्ब रहेको प्रदेश संसदमा प्रदेश सरकारविरुद्धकाे क्रियाकलाहरुमा नेतृत्व, अगुवाई, समर्थन, सहयोग तथा परिचालन समेत गरेकाे भनी स्पष्टिकरण साेधिएकाे छ ।
तत्कालिन नेकपा एमाले एकिकरण पहिलेनै एमाले मकवानपुरमा विजयी अध्यक्ष सिग्देललाई नेकपा एमाले ओली पक्षका मकवानपुर अध्यक्ष एकलाल श्रेष्ठले स्पष्टिकरण साेधेका हुन । एमाले र माओवादी एकीकरण भइ बनेकाे नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (नेकपा)काे समेत सिग्देल जिल्ला अध्यक्ष हुन् । नेकपा विवादमा सर्वाेच्य अदालतले पूर्ववत रूपमा नेकपा एमाले र नेकपा माअओवादी केन्द्र व्युताइदिए पछी नेकपा एमालेमा केपी शर्मा ओली र माधव नेपाल समूह सतहमा देखिएकाे हाे ।
नेकपा माधव नेपाल समूहले देशव्यापी रूपमा समानान्तर कमिटि समेत गठन गर्दै आएकाे छ । त्यस क्रममा अाेली पक्षले नेपाल समूहलाई समानान्त कमिटि गठन गरेकाे, पार्टी हित विपरित कार्य गरेकाे भन्दै चेतावनी र स्पष्टिकरण दिदै आएका छन् । यसै क्रममा नेकपा एमाले मकवानपुरकाे अाेली पक्षिय अध्यक्ष श्रेष्ठले गत बैशाख २ गतेकाे मितिमा अध्यक्ष सिग्देललाई स्पष्टिकरण साेधेकाे हुन ।
स्पष्टिकरण पत्रमा भनिएकाे छ, ‘तपाई (मुनु सिग्देल) लाई साविक नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी (नेकपा) को जिल्ला कमिटी अध्यक्षको जिम्मेवारीमा रहँदाको अवस्थामा पार्टी अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीका विरुद्धमा अराजनीतिक, तथ्यहीन र शत्रुतापूर्ण आरोपको, तत्कालिन पार्टी कमिटीमा प्रस्तुत गर्न र त्यसलाई पार्टीको नाम, झण्डा र लोगो समेतको अनाधिकृत रुपमा प्रयोग गरी अनधिकृत अरोप पत्र पत्रपत्रिकामा वितरण गर्नमा अग्रसर भई पुष्पकमल दाहालको मतियार समेत भई पार्टी हित विपरित कार्य गरेको र गराउनु पर्नाको कारण के हो ?’
त्यस्तै, पत्रमा एमाले पार्टी अध्यक्ष र महासचिवद्वारा २०७७ चैत ३ गते गरिएको मौखिक तथा लिखित निर्देशनको अवज्ञा गरी पार्टीको नाम, चिन्ह र झण्डाको दुरुपयोग गरी पटक पटक कथित पार्टी जिल्ला भेला गर्न अग्रसरता लिएको, जिल्ला पार्टी कमिटी तथा भातृ संगठनहरुको कथित विभिन्न भेलाहरु गरी समानान्तर संगठन निर्माण गर्दै पार्टी फुटाउने काममा अगुवाई किन गरेको भन्दै सिग्देललाई स्पष्टिकरणमा प्रश्न साेधिएकाे छ।
‘साविक नेकपा एमाले पार्टीको नाममा कृषि विकास बैंक हेटौँडा शाखा मेनरोडमा रहेको खाता नम्बर ०५०८५००१२९६६५०१५ को कुल नौ लाख ३५ हजार रकम मिति २०७८ पुस ७ गते झिकी तपाई समेतले पार्टी कामबाहेक आफू खुसी खर्च गरी पार्टीको सम्पत्ति हिनामिना गरेकोमा सो कार्य उपर तपाईले पार्टीको सम्पत्ति अनधिकृत दुरुपयोग किन गर्नु भएको हो?’ स्पष्टिकरण पत्रमा भनिएको छ।
यस्तै गतिविधिहरु कामय रहेमा तपाईलाई अनुशासनको कारबाही गर्नु पर्ने तर्फ सचेत गराउदै उप्रान्त यस्ता गतिबिधि रोकी यो पत्र प्राप्त भएको मितिले ३ दिन भित्र अफ्नो ब्यहोरा उल्लेख गरी स्पष्टिकरण पेश गर्नुहोला । पत्रमा भनिएकाे छ ।
आधिकारिक अध्यक्ष म नै हुँ : सिग्देल
एमाले मकवानपुरकी अध्यक्ष मुनु सिग्देलले आफू नै पार्टीको आधिकारिक अध्यक्ष भएको दावी गरेकी छिन्। पार्टीको हित विपरित काम गरेको भन्दै एमालेका ओली पक्षका अध्यक्ष एकलाल श्रेष्ठले पठाएको स्पष्टीकरण पत्र पनि हालसम्म सिग्देलले बुझेकी छैनन्।
श्रेष्ठको हस्ताक्षर सहितको पत्रमा सिग्देललाई स्पष्टीकरणको माग गरिएको छ। सो सम्बन्धमा सिग्देलले आफू नै आधिकारिक जिल्ला अध्यक्ष भएको कारणले कसैको पत्र नबुझ्ने प्रतिक्रिया दिइन्।
२०७२ सालमा नेकपा एमालेबाट उनी अध्यक्षमा निर्वाचित भएकी थिइन्। केही समयअघि तत्कालिन नेकपामा फाटो आएपछि विभिन्न नेताका गुट-गुट छुट्एिका थिए। नेकपामा सिग्देल अध्यक्ष थिइन् भने श्रेष्ठ सचिव थिए।
कुनै हालतमा छाड्नेवाला छैन : मुख्यमन्त्री पौडेल
वाग्मती प्रदेशका मुख्यमन्त्री डोरमणी पौडेलले प्रदेशसभा सदस्य मुनु सिग्देलले आफूलाई एमाले भन्ने तर एमालेकै नाममा अर्कै कमिटी गठन गर्दै हिँडेको भन्दै कुनै पनि हालतमा नछाड्ने बताए।
त्यस्तै, नेकपा एमाले मकवानपुरका केपी ओली पक्षका अध्यक्ष एकलाल श्रेष्ठले एकपटक सम्झाउने नमानेमा कारबाही गरिने बताए । अब कुनै पनि मामलामा दया माया नहुने भन्दै श्रेष्ठले अबको समयमा पार्टी सुदृढीकरण मात्रै नभई शुद्धिकरण पनि हुने बताए।
हेर्नुहाेस स्पष्टिकरण
२०७८।०१।०२
क.मुनु सिग्देल
नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी एमाले ।
विषय:– स्पष्टीकरण पेश गर्नुहुन ।
तपाई, नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी एमालेको बिधान २०४९ (संसोधन सहित) को दफा ४९ विपरित पार्टीको बैधानीक ब्यबस्था र कार्यक्रमको बिरुद्धमा सार्बजनिक क्रियाकलाप, पार्टी संपत्ति आर्थिक हिनामिना गरी र पार्टी नेतृत्वको केन्द्रिय सरकार र अफुसमेत प्रतिनिधित्ब रहेको प्रदेश संसदमा प्रदेश सरकारविरुद्ध देहाय बमोजिमका क्रियाकलाहरुमा नेतृत्व, अगुवाई, समर्थन, सहयोग तथा परिचालन समेत के कति कारणले गर्नु भएको हो ?
१. तपाईलाई साविक नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (नेकपा) को जिल्ला कमिटी अध्यक्षको जिम्मेवारीमा रहँदाको अवस्थामा पार्टी अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीका विरुद्धमा अराजनीतिक, तथ्यहीन र शत्रुतापूर्ण आरोपको, तत्कालिन पार्टी कमिटीमा प्रस्तुत गर्न र त्यसलाई पार्टीको नाम, झण्डा र लोगो समेतको अनाधिकृत रुपमा प्रयोग गरी अनधिकृत अरोप पत्र पत्रपत्रिकामा वितरण गर्नमा अग्रसर भई पुष्पकमल दाहालको मतियार समेत भई पार्टी हित विपरित कार्य गरेको र गराउनु पर्नाको कारण के हो ?
२. तपाईले आफ्नै पार्टी अध्यक्ष कमरेड केपी शर्मा ओलीले नेतृत्व गरेको लोकप्रिय सरकारका विरुद्ध तथ्यहिन आरोपहरुको निरन्तर सार्बजनिक वकालत गर्दैे भ्रम सृजना गर्ने गरी संचार माध्यम र सडकबाट निरन्तर विरोध गरेको र आफ्नै नेतृत्वको बागमती प्रदेश सरकारका विरुद्ध आफ्नो दलको नेता एवं मुख्य मन्त्रिलाई थाहै नदिई अविश्वासको प्रस्ताव पेश गरेको, प्रदेश सभाका कतिपय माननीय सदस्यहरुलाई भ्रम तथा प्रलोभनमा पारी हस्ताक्षर गराएको र कतिपय माननीय सदस्यहरुको फर्जी हस्ताक्षर समेत गरीे प्रदेश सभा सचिवालयमा अविश्वासको प्रस्ताव दर्ता गर्ने जस्तो गर्नै नहुने अत्यन्तै हानिकारक र अनुशासनहीन कामको अगुवाइ किन गर्नुभयो ।
३. नेपाल कम्यूनिष्ट पार्टी (एमाले) पार्टी अध्यक्ष र महासचिवद्धारा मिति २०७७ चैत्र ३ गते गरिएको मौखिक तथा लिखित निर्देशनको अवज्ञा गरी पार्टीको नाम, चिन्ह र झण्डाको दुरुपयोग गरी पटक पटक कथित पार्टि जिल्ला भेला गर्न अग्रसरता लिएको, जिल्ला पार्टी कमिटी तथा भातृ संगठनहरुको कथित विभिन्न भेलाहरु गरी समानान्तर संगठन निर्माण गर्दै पार्टी फुटाउने काममा अगुवाई किन गर्नुभएको हो ?
४. सम्मानीत सर्वोच्च अदालतको मिति २०७७ फागुन २३ गतेको फैसला पछि नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (एमाले) को बिधिवत पार्टी कमिटी संचालनमा सहभागि हुनुको साटो पार्टीको विधान र निर्देशन विपरित पार्टी र जनसंगठनहरुको नाम, झण्डा र चिन्हको दुरुपयोग गरी÷गराई कथित रुपमा कमिटिमा पदाधिकारी हेरफेर गर्ने, भेला तथा विभिन्न नामका कथित भेलाहरु आयोजना गर्न अग्रसरता लिई पार्टी र पार्टीको एकता विरोधी गतिबिधि गर्नु र गराउनुको कारण के हो ?
५. साविक नेकपा एमाले पार्टीको नाममा कृषि विकास बैंक हेटौंडा शाखा मेनरोडमा रहेको खाता नं. ०५०८५००१२९६६५०१५ को कुल ९,३५,०००।– (अक्षरुपी नौ लाख पैंतिस हजार) रकम मिती २०७७ पौष ७ गते झिकि तपाई समेतले पार्टी काम वाहेक आफु खुसी खर्च गरी पार्टीको सम्पत्ति हिनामिना गरेकोमा सो कार्य उपर तपाईले पार्टीको सम्पत्ति अनधिकृत दुरुपयोग किन गर्नु भएको हो ?
६. माथि उल्लेखित क्रियाकलापहरुका साथै तपाईले पार्टी हित विपरित पार्टीको बैधानिक व्यवस्था र कार्यक्रमको विपक्षमा सार्वजनिक क्रियाकलाप गरेको, पार्टी विधान तथा निर्णय विपरित गुटबन्दी तथा षडयन्त्र गरेको, पार्टी निर्णय बारम्वार उल्लघन गरेको, पार्टी प्रतिको निष्ठा र विश्वास नरहने गरी भ्रम फैलाई स्वयम् पार्टी प्रतिको निष्ठा र विश्वासबाट च्युत भएको, पार्टीको प्रतिष्ठा र मर्यादामा आँच आउने गरि निरन्तर विभिन्न क्रियाकलापहरु संचालन गरे÷ गराएको पार्टी कमिटीको गोपनियता भंग गरे÷ गराएको, पार्टीद्धारा संचालित आन्दोलनको विपक्षमा रहेको वा विपक्षसँग साँठगाँठ गरे÷ गराएको, केन्द्रीय जनप्रतिनिधि संस्था लगायत पार्टीले पठाएको जिम्मेवारीमा रहँदा पार्टी निर्णय र निर्देशन विपरित विभिन्न कार्यहरु निरन्तर गरिरहेको÷गराईरहेको र यस्ता अवाञ्छित क्रियाकलापहरुमा पार्टीका जिम्मेवार व्यक्तिहरुलाई सम्मिलित गराएको÷ उक्साएको, अवाञ्छित तत्व सँग साँठगाँठ गरी पार्टी हीत विपरित काम गरे÷ गराएको, पार्टीको विधान र नियमावलीमा पार्टी सदस्य वा पार्टी कमिटीहरुले पालना गर्नुपर्ने भनि उल्लेखित कर्तव्यको उल्लघन गरे÷ गराएको समेत प्रष्ट देखिएकोले यस्तो क्रियाकलाप निरन्तर गरी÷ गराई पार्टी हित विपरित, पार्टीको एकता, अक्षुण्णता र अग्रगामी कार्यको विरुद्ध पार्टीले राष्ट्रहीत तथा जनहीतका लागि गरिरहेका र गर्नुपर्ने कार्यलाई विभाजनको दिशामा लान यस्ता विभिन्न अनुचित क्रियाकलापहरु गरे÷ गराएको देखिएकोल त्यस्ता विभिन्न क्रियाकलापहरु के–कति कारणले निरन्तर गर्नु÷ गराउनु भएको हो ?
माथी उल्लिखित बिषयहरुमा तपाईले मिति २०७७ चैत ७ गते सम्पन्न नेपाल कम्युनिष्ट पार्टी (एमाले) केन्द्रीय कमिटीको बाह्रौ बैठकको निर्णय बमोजिम जारी अन्तर पार्टि निर्देशन – ९ तथा पार्टी विधानको धारा ४९(क) को १, २, ३, ४, ५, ७, ९, १०, १२ र १४ बिपरितको कार्य उपर यो स्पष्टिकरण पत्र लेख्ने कार्य भएको छ । यस्तै गतिविधिहरु कामय रहेमा तपाईलाई अनुशासनको कारबाही गर्नु पर्ने तर्फ सचेत गराउदै उप्रान्त यस्ता गतिबिधि रोकी यो पत्र प्राप्त भएको मितिले ३ दिन भित्र अफ्नो ब्यहोरा उल्लेख गरी स्पष्टिकरण पेश गर्नुहोला ।
अध्यक्ष
एकलाल श्रेष्ठ
१.
मरी लाने केही नभए पनि, खुट्टा तान्न सकिएन
प्राण पखेरु कहिले उड्छ, अहिल्यै जान्न सकिएन
जल्नुपर्छ खरानी भई एक दिन, त्यो पक्कै हो
तर पनि लोभी मन छ, कहिल्यै मान्न सकिएन ।
२.
होस गर है जाली झेली तिम्रै गाउँमा होलान्
फकाई फुल्याई जालमा पार्ने छद्म नाउँमा होलान्
कहिले काँही बाटो छेक्दै बस्या पनि देखे थेँ
तिम्रो हाम्रो सम्बन्धलाई फोर्ने दाउमा होलान् ।
३.
तिमी रैछयौ सुन जस्ती, म चैं पित्तल जस्तो लाग्छ
तिमी सामु सधैंभरि, रहुँ अबिचल जस्तो लाग्छ
उदास हुँदा सामु आइ, बस्न पाए फेरि कतै
तिमी छेउ गर्मी पनि, त्यसै सितल जस्तो लाग्छ ।
४.
तिमी हाँस्दा सधैं मायाँ गरौं जस्तो लाग्छ
धुम्म पर्दा महाकालीमा झरौं जस्तो लाग्छ
तिमी सङ्ग भेट गर्नै नपाउँदा भने फेरि
तिमीले थाहा नपाई बसाईं सरौं जस्तो लाग्छ ।
५.
पिर बोकी मुटुभित्र, खिल दुखाएर राखेको छु
आँशु नझारी आँखाभित्रै, लुकाएर राखेको छु
बाहिर नदेखाउँदैमा, पिडा छैन कसले भन्छ र?
अस्ति लागेको मनको घाउ, सुकाएर राखेको छु ।
६.
अस्ति भेट्दा तिमीलाई मन पराएँ भन्थ्यौ
मेरो मायाँ मुटुभित्रै दर्ता गराएँ भन्थ्यौ
छक्कै परें फोनमा हिजो उल्टो कुरा सुन्दा
विना कारण तिमीबाट अब हराएँ भन्थ्यौ ।
७.
मेरो मायाँ नपाउँदा तिमी कति रून्छ्यौ होला
कहिलेकाहीँ एकान्तमा भावुक पनि हुन्छ्यौ होला
म पनि त कल्पनामा डुबी रुन्छु कहिलेकाहीं
सारै गाह्रो हुँदा उठी मेरो फोटो छुन्छ्यौ होला ।
८.
उल्टो सुल्टो बगेको छ,भावनामा जिन्दगी
सधैं भरि अल्झेको छ, चाहनामा जिन्दगी
खुसी हुन नजानेरै, भौतारिन्छ यताउति
दुख मान्दै अडेको छ, बहानामा जिन्दगी ।
९.
तिमी भन्थ्यौ बाटैमा भारी, बिसाउनु हुन्न
माया गर्दा अविश्वासलाई, मिसाउनु हुन्न
हिजो किन नबोलेर, दिनै बिताई दियौ?
मिलन हुँदा भन्थ्यौ अस्ति, रिसाउनु हुन्न ।
१०.
भुजा हैन सधैं मलाई, भातै मिठो लाग्छ
छेउ आई बस्दा तिम्रो, साथै मीठो लाग्छ
पहिला पहिला टर्रो बोली, रिसाउँथ्यौ पनि
किन किन आजकल तिम्रो,बातै मीठो लाग्छ ।
मकवानपुर । पछिल्लाे २४ घण्टामा नेपालमा थप ८ सय ४३ जनामा कोरोना भाइरस संक्रमण पुष्टि भएको स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयले जनाएकाे छ । यससँगै देशभर कोराना संक्रमितको कुल संख्या २ लाख ८३ हजार ६ सय ५८ पुगेको छ
५ हजार ३ सय ३३ जनाकाे पीसीआर विधिबाट नमुना परीक्षण गर्दा ७ सय ६८ जना र ६ सय ७१ जनाकाे एन्टीजेन विधिबाट नमुना परीक्षण गर्दा ७५ जना गरी कुल ८ सय ४३ जनामा संक्रमण पुष्टि भएको स्वास्थ्य मन्त्रालयले जानकारी दिएकाे हाे ।
मन्त्रालयका अनुसार बितेकाे २४ घण्टामा २ सय २६ जना काराेना संक्रमण निको भएका छन् भने ५ जनाको मृत्यु भएको छ । याे सँगै काेराेना निको हुनेको संख्या २ लाख ७५ हजार ३८ जना पुगेको छ । यस्तै मृतकको संख्या ३ हजार ७५ पुगेको छ ।
शहरी क्षेत्रका विद्यालय वैशाख मसान्तसम्म बन्द गर्न सिफारिस
काेराेना व्यवस्थापन केन्द्र (सीसीएमसी) को बैठकले ठूला सहर र कोरोना सङ्क्रमण फैलिएका ठाउँमा बैशाख मसान्तसम्म विद्यालय बन्द गर्न सरकारलाई सिफारिस गर्ने निर्णय गरेको छ ।
कोभिड – १९ व्यवस्थापन केन्द्र (सीसीएमसी) को शनिबार बसेको बैठकले शहरी क्षेत्रका विद्यालयहरु बैशाख मसान्तसम्म बन्द गर्न सरकारलाइ सिफारिस गर्ने र अन्य स्थानको हकमा प्रदेश र स्थानीय तहले निर्णय गरेअनुसार हुने गरी निर्णय गरेको छ ।
मकवानपुर । पत्रकार होम कार्कीकाे पुस्तक सनैयाकाे चर्चा मकवानपुरकाे हेटाैडामा भएकाे छ । कार्कीले विदेशी भूमिका नेपाली श्रमिक वर्गको भोगाइ समेटेर लेखेको पुस्तक ‘सनैया’ राजधानीमा सार्वजनिक भएकाे दुई हप्ता पछि लेखककाे गृह शहर हेटौंडामा चर्चा भएको हाे ।
हेटौंडामा साहित्यकार, पत्रकार, प्राध्यापक, राजनीतिक दल लगायत विभिन्न क्षेत्रका व्यक्तित्वहरूकाे उपस्थितीमा सनैया माथि समिक्षात्मक टिप्पणी सहित छलफल गरिएकाे हो । पुस्तकबारे टिप्पणी गर्दै मकवानपुर बहुमुखी क्याम्पस हेटौंडाका प्राध्यापक घनश्याम घिमिरेले साहित्यिक कृति भन्दा धेरै यथार्थपरक दस्तावेज रहेको बताएका छन् ।
आलोचनात्मक समिक्षा गरेका घिमिरेले कृतिमा साहित्यिक रसको अभाव रहेको औंल्याएका छन् । उनले साहित्यकारहरुले खोज्ने कला नभेटिएता पनि नेपाली समाजको कहालीलाग्दो कथा भेटिने बताएका हुन । पुस्तक भएका १८ वटा अध्यायहरूबाट छुट्टाछुट्टै आख्यान जन्मन सक्ने बताउँदै घिमिरेले लेखक कार्कीलाइ साहित्यकारकाे रूपमा चिनाउन सुझाव दिए ।

यस्तै, समिक्षा कार्यक्रममा अर्का वक्ता साहित्यकार सुवास खनालले ‘सनैया’ पत्रकारहरुले गर्ने रिर्पोटिङलाई जोडेर ब्याख्या गरे । उनले एउटा पत्रकारले देखाउन सक्ने खाडी मुलुकका दुखान्तलाई कार्कीले किताब देखाउन सकेको दाबी गरे । उनले कृतिलाई एउटा दस्तावेज मात्रै नभई चलचित्र निर्माण गर्न सक्ने कथाको रुपमा ब्याख्या गरेका थिए । खनालले हरेक मान्छे साहित्यकार हुनै पर्छ भन्ने नभएकाेले जुन क्षेत्रमा अाफु लागिपरेकाे त्यस क्षेत्रमा अब्बल बनेर प्रस्तुत हुनु पर्ने बताए ।
सर्जक सञ्जाल मकवानपुरले अायाेजना गरेकाे कार्यक्रममा वरिष्ठ पत्रकार प्रताप विष्टले होम कार्कीको ‘सनैया’ले पत्रकारहरुको गौरव बढाएको बताए । उनले हरेक पेशाकर्मीहरुले ईमानदारिता काम गर्ने हो भने सामाजिक अवस्थमा परिवर्तन गर्न सकिने भन्दै लेखकले समाचारमा नअटाएका धेरै विषय पुस्तक मार्फत ल्याएको बताए ।
सनैया चर्चाकाे क्रममा अर्का वक्ता बैदेशिक राेजगारबाट फर्किएकी महिला प्रतिमा घिमिरेले सम्वभ भए वैदेशिक राेजगारमा नजान सुझाव दिइन् । साउदी, कतार,दुबै जाने अधिकांस श्रमिक महिला कामदार भारतकाे बाटाे हुँदै गएकाेले समेत दुख भाेग्न परेकाे घिमिरेले बताइन । भाग्यवस आफुले वैदेिशक राेजगारमा रहँदा समस्या भाेग्नुनपरे पनि अन्य श्रमिक महिलाकाे पीडा नजिकबाट नियालेकाे बताइन । गैरकानूनी बाटाेबाट वैदेशिक राेजगारमा जाँदा धेरै समस्या भाेग्नु पर्छ घिमिरेले भनिन् ।

पुस्तक लेखकले कतारमा पत्रकारिता गर्दा खाडी क्षेत्र ६ देशका ५ सय ४० जना बैदेशिक कामदारसँग गरेको कुराकानी र अन्तर्वार्तामा आधारित छ। १८ अध्यायमा बाँडिएको यो किताबमा आप्रवासी मजदुरहरूको उत्पीडन र संघर्षको चक्रलाई भिन्न–भिन्न पात्र र कथाका माध्यमबाट चित्रण गर्ने प्रयास गरिएको छ ।
नेपाली मजदुरको बाहुल्य रहेको साउदी अरब, संयुक्त अरब इमिरेटस् (युएइ), कुबेत, ओमान बहराइन र कतारको औधाेगिक क्षेत्र (सनैया) को नामबाट पुस्तकको नाम जुराइएको हो। कतारकाे दोहा बसेर ४ बर्ष पत्रकारिता गरेका उनले कतार, साउदी अरब, बहराइन, ओमन र कुवेतबाट स्थलगत रिपोर्टिङ गरेका छन् ।
कार्कीले पुस्तकमा उजाड मरुभूमिमा सुन्दर जीवनको खोजी गर्ने र आफ्नो श्रमलाई रियाल, दिनार र दिराममा साटेर नेपाल पठाउने मजदुरको कथा समेटेका छन्। सनैया किताब पब्लिसर्सले प्रकाशन गरेको हो ।

१८ बर्षदेखि पत्रकारितामा सक्रिय कार्कीले हेटाैडा स्कुल अफ म्यानेजमेण्टबाट पत्रकारितामा स्नातक गरी स्थानीय हेटाैडा सन्देश दैनिमा आबद्ध भएका थिए । पत्रकारिता बिषयमा स्नातकाेत्तर अध्ययनकाे लागि काठमाडाैं रहँदा कान्तिपुर मिडिया ग्रुपमा आबद्ध भएका कार्कीले सन् २०१२ देखि कतारबाट साप्ताहिक रूपमा शुक्रबार प्रकाशन हुने कान्तिपुर कतार संस्करणमा सन् २०१६ सम्म काम गरेका थिए ।
त्यस अवधीमा भेटिएका श्रमिक पात्र देखिएकाे कथा र भाेगिएकाे अनुभव समेटिएर सनैया प्रकाशन गरिएकाे लेखक बताउँछन् । कार्की विगत एक दशकदेखि श्रम तथा आप्रवासन क्षेत्रकाे वैदेशिक रोजगारीकाे अनुसन्धान तथा बहुआयामिक पाटाको रिपोर्टिङमा संलग्न रहदै अाएका छन् ।
‘जग्गालाई त महङ्गै हाल्नुभयो नि मामा !’ मैले यति मात्र के भनेको थिएँ उनी स्वतस्फूर्त बोल्न थाले– ‘मेरो लगानी होइन भान्जा ! म एउटा मास्टर जाबाको के नै कमाइ हुन्छ र ? मैले त अलिकति सहयोगको नाम मात्र पारेको छु, यसमा त छोराकै मात्र कमाइ परेको छ भने नि हुन्छ । छोरो ल्याव पढेको । तिन वर्ष जति भयो, ल्याव टेक्निसियन भा’को छ । उसैले अलिअलि जम्मा गरेको रै’छ । अब बिहे गर्ने बेला पनि भा’को । घर बनाउन नसके नि सहरमा एउटा घडेरीसम्म त जोड्नु पर्यो भन्ने विचारले… ।’ एकछिन रोकिए उनी, अनि अनुहारमा अझ बढी मुस्कान ल्याएर पुनः बोले– ‘छोरो यहीँ हस्पिटलमा जागिर खान्छ । हामी बुढाबुढी त उतै गाउँमै छौँ । अहिले कोरोनाको महामारी केही मत्थरिएको हुनाले नै यहाँ आएको । आज बैनाबट्टा मात्रै गर्ने, पास गर्नका लागि केही समयपछि आउनुपर्ला ।’
हामी उनले भर्खरै बैनाबट्टा गरेको घडेरीको छेउमै उभिई उभिई कुरा गरेका थियौं । जग्गा चार आनाभन्दा केही बढी भएको उनले सुनाए । मूल्य एक करोडभन्दा केही बढी परेको कुरा गरे । कोरोनाले महामारीको रुप लिएको वर्ष दिन पुग्नै लागेको थियो र अहिले उनी कोरोना केही मत्थरिएको यही समय मिलाएर बैनाबट्टाको कागत गर्न आएका रहेछन् । उनी अलि बढी नै बोल्छन् । अरूको कुरा सुन्नतिर त्यति ध्यान दिँदैनन्, आफूलाई केन्द्रमा राखेर बोल्ने गर्छन् । यो यी मामाको सानैदेखिको बानी थियो ।
मामाका कुराले मलाई सोचमग्न बनायो । आफ्नो खासै धेरै लगानी नभएको कुरा गर्छन् । छोराको कमाइ भन्छन् । छोराले तिन वर्षको अवधिमै यतिका रुपैयाँ कसरी जम्मा गर्न सक्यो ? म अचम्ममा परेँ । उसको कामबाट आउने तलब वा नाफा बारे मैले केही बुझ्न सकिन । जे होस्, मामाले घडेरी किने । मेरै छिमेकी बन्ने भए । मैले उनको छोराको आम्दानीका बारेमा चासो राख्नै पो किन पर्यो र ! आयस्रोतका बारेमा मैले उनीसँग केही सोधिन । उनी अलि हतारमा पनि रहेछन् । यहाँ बैनाबट्टाको काम सकेर आजै घर फर्कनु पर्ने कुरा गरे र हिँडिहाले । म पनि आफ्नै घरतिर लागेँ । यद्यपि यी मेरा साख्खै मामा होइनन् । मेरा मामाका दाजुभाइ खलकका हुन् ।
सानो उमेरमा मेरा लागि मामाघर असाध्यै प्यारो थियो । जति बेला पनि मामाघर जान पाए हुन्थ्यो, मामाघरमै धेरै दिनसम्म बस्न पाए हुन्थ्यो जस्तो लाग्थ्यो । प्यारो त अहिले पनि उस्तै छ । सम्झना अहिले पनि उत्तिकै छ तर जान भने त्यति भ्याएको छैन । सानो उमेरमा मामाघर जाँदा म यिनै मामासँग सँगसँगै खेल्थेँ । यी मामाको घर मेरो मामाको घरभन्दा पाँच÷सात कान्लामुनि थियो । यिनको उमेर पनि मेरै उमेरसँग मिल्दोजुल्दो थियो । यिनी मभन्दा एक÷दुई वर्षले जेठा थिए । पढाइ पनि मेरोभन्दा एक कक्षा माथि थियो यिनको ।
मेरो घरबाट मामाघर कस्सिएरै हिँड्नेहरुका लागि पनि छ\सात घन्टाको पैदल दुरीमा थियो । विभिन्न ठाउँमा घना जङ्गल पनि भएकाले आइमाई केटाकेटीहरु एक्लै हिँड्न डराउँथे । त्यस समयमा म पनि एक्लै जान सक्दिनथेँ, कहिले दाइको हात समाएर त कहिले आमाको सारीको फेरो समाएर पछि लाग्ने गर्थें । बाटो सहज थिएन । कतै डेढ घन्टाको उकालो चढ्नु पर्थ्यो भने कतै त्यति नै ओरालो झर्नु पर्थ्यो । टाढा भएकाले वर्षमा एक वा दुईपटक भन्दा बढी म मामाघर जान पाउँदिनथेँ । कुनै कुनै वर्ष त मामाघर नगएरै पनि बितेको हुन्थ्यो । यस अर्थमा पनि यी मामासँग मेरो त्यति बाक्लो भेटघाट हुँदैनथ्यो । यद्यपि बाल्यकालमा जतिपटक भेट भयो हामी उत्तिकै आत्मीय बनेर खेल्ने गर्थ्यौं ।
पछि म क्याम्पस पढ्न भनेर पोखरा आएपछि भने यी मामासँग दुई वा तिन वर्षमा एकपटक जस्तो भेट हुन्थ्यो । अझ पछिल्लो समयमा भने यिनीसँग भेट नभएको पनि थुप्रै वर्ष भएको थियो । यिनले क्याम्पस पढेनन् । गाउँमै मास्टरी गर्न थाले । अठचालिस\उनन्पचास सालतिर हो सायद् यिनी प्राथमिक तहको शिक्षकमा स्थायी भएका । यिनले दुई छोरी र त्यसपछि एक छोरा पाएको थाहा थियो मलाई । हामी बिच बाक्लो भेटघाट नहुने हुँदा यिनको पारिवारिक अवस्थाबारे मलाई त्यति बढी जानकारी थिएन । बरू केही वर्ष पहिलेको भेटमा यिनले मसँग साथीभाइहरुको तुलनामा आफूले त्यति राम्रो कमाइ गर्न नसकेको गुनासो गरेका थिए । भनेका थिए, ‘प्राथमिक तहको शिक्षकको तलब, केटाकेटीलाई सहरमा राखेर पढाउँदैमा ठिक्क ! जहिले पनि तलब बुझ्यो उनीहरुलाई नै पठायो, आफू त जस्ताको तस्तै !’
यी मामासँगको मेरो सबैभन्दा पछिल्लो भेट पाँच वर्ष जति पहिले भएको थियो सायद् । त्यति बेला यिनी यही पोखराको एउटा चोकमै भेटिएका थिए । म हतारमा थिएँ । बसेर बोल्ने, गफ गर्ने अवस्था थिएन । आफूसँगै रहेको केटालाई ‘मेरो छोरो’ भनेर चिनाएका थिए । यिनको कुरा सुन्ने फुर्सद नभएकाले म नमस्कार र सञ्चोबिसञ्चोको औपचारिकतापछि हिँडिहालेको थिएँ । त्यसपछि भने यस भेटका लागि पाँच वर्ष कुर्नु पर्यो । बिचमा म मामाघर नगएको पनि होइन, गएको थिएँ । बिहान गएर बेलुका फर्केको थिएँ । त्यति बेला यिनीसँग भेट हुने अवसर जुरेको थिएन । अहिले कोरोना सङ्क्रमण केही मत्थरिँदै जाँदा यिनीसँग भेट त भयो तर हामीलाई मनपेट खोलेर गफ्फिन चाहिँ समयले साथ दिएन ।
कोरोनाको महामारीमा केही कमी आए पनि अथवा सङ्क्रमितहरुको सङ्ख्या घटेको देखिए पनि मान्छे मर्न छाडेका थिएनन् । स्वाब टेष्ट गर्ने नाममा प्राइवेट हस्पिटलहरुले ब्रह्मलूट गरेका थिए । हस्पिटलका लगानीकर्ता, कर्मचारी एवम् डाक्टरहरुलाई पैसा कमाउनका लागि यो उपयुक्त समय थियो । उनीहरुलाई पैसा सोहोर्न भ्याइनभ्याई थियो । मबाट पनि उनीहरुले स्वाब परीक्षणका नाममा मज्जैले पैसा असुलेका थिए ।
लकडाउन सुरू हुनुभन्दा अगाडिको कुरा हो, मेरी आमा छोरी भेट्न भनेर स्याङ्जाको चापाकोट जानुभएको थियो । उहाँलाई पोखराबाट डाइरेक्ट चापाकोट जाने गाडीमा चढाइदिएको थिएँ । उहाँ चापाकोट पुगेको केही दिनपछि लकडाउन सुरू भयो । एक साता जति बसेर फर्कने हिसाबले जानुभएको थियो तर त्यहीँ अड्किनुभयो । डेढ\दुई महिनापछि दोब्बर भाडामा सार्वजनिक यातायात चले पनि बुढी मान्छे, सुरक्षित तरिकाले बस्न जान्नुहुन्न जस्तो लाग्यो यसैले पनि मैले उहाँलाई सार्वजनिक सवारीमा फिर्ता बोलाउन सकिन । ट्याक्सी वा जीप रिजर्व गर्यो भने नौ\दस हजार रूपैयाँ लाग्ने । उता बहिनीले पनि ‘आमा केही महिना मसँगै बस्नुहुन्छ, आत्तिनु पर्दैन’ भनेर फोन गरेकी थिई ।
आमा बसेको साढे दुई महिना पुग्न लाग्दा एकपटक बहिनीले फोनमार्फत आमालाई सामान्य टाउको दुखेको र सिटामोलले काम गरेको हुनाले आत्तिइहाल्नु नपर्ने कुरा गरी । घरैपिच्छे जस्तो सङ्क्रमितहरु देखिन थालेकाले मेरो मनमा शङ्काको बादलले डेरा जमाउन पुग्यो, कतै आमा पनि सङ्क्रमित त हुनुभएन ! यहाँजस्तो उपचारको व्यवस्था पक्कै पनि त्यहाँ नमिल्न सक्छ ! अब यसरी बसेर हुँदैन । आमालाई जसरी भए पनि पोखरा ल्याउनुपर्छ भन्ने लाग्यो । तर कसरी ? केही समय प्रश्न अनुत्तरित रह्यो । म आफै पनि सार्वजनिक सवारी चढ्ने गरेको थिइन । घरमा मोटरसाइकल थियो । पोखरा बजारभित्र त मोटरसाइकलमा हिँडडुल गर्न पाइन्थ्यो तर जिल्लाबाहिर जान बन्देज थियो । एउटा जिल्लाको सिमाना काटेर अर्को जिल्लामा प्रवेश गर्नका लागि प्रशासनको पास चाहिन्थ्यो । म पुग्नु पर्ने स्याङ्जा जिल्लाको चापाकोटमा । दुरी हुँदो हो त्यस्तै पचहत्तर\असी किलोमिटर जति ।
म कास्कीको जिल्ला प्रशासन कार्यालयमा गएँ । त्यहाँ पास बनाउन आउनेहरुको निकै भिड थियो । लाइनमा बस्नु पर्ने रहेछ । त्यहाँ मैले चिनेका केही पार्टी कार्यकर्ताहरु पनि थिए जो लाइनमा नबसी सरासर भित्र पसेर सजिलैसित पास लिई फर्केका थिए । तर हामी सामान्य भोटर तथा सर्वसाधारणहरु भने लाइनमै बस्नुपर्ने रहेछ । लाइनमा निकै समय उभिएपछि मेरो पालो आयो । आमा बिरामी भएको हुनाले उहाँलाई पोखरा ल्याउनका लागि स्याङ्जा जान पाऊँ भनी अनुरोध गरेँ । कास्कीको जिल्ला प्रशासन कार्यालयले दुई दिनका लागि भनेर पासका रुपमा सामान्य कागतको एउटा चिर्कटो दियो । त्यही जाबो एउटा चिर्कटो पाउँदा पनि मेरा खुट्टा खुसीले भुइँमा रहेनन् । दिनभरिको उपलब्धी एउटा पासको चिर्कटो लिएर साँझपख घर फर्कें ।
भोलिपल्ट खाना खाइवरी मोटरसाइकल लिएर स्याङ्जातिर लागेँ । कुभिन्डे काटेपछि आउने भालुपहाड भन्ने ठाउँमा पहरो फोरेर सडक चक्ल्याइँदै रहेछ । लगभग एक घन्टा जति जाममा परेँ । बाटामा चिया पनि पिइन । कोरोना महामारी फैलन थालेपछि मैले होटलमा चिया पिउन तथा खाजा खान पनि छोडेको थिएँ । वालिङबाट केँवरे भन्ज्याङ हुँदै चापाकोट झरेँ । आमा उमेरले त्रिहत्तर वर्षकी हुनुहुन्थ्यो । शरीर दुब्लोपातलो र केही कमजोर पनि थियो । उहाँलाई आजसम्म मैले कहिल्यै पनि मोटीघाटी हृष्टपुष्ट देख्न पाइन । म जान्नेबुझ्ने हुँदा आमा त्यस्तै अट्ठाइस\तिस वर्षकी हुनुहुँदो हो । हो, त्यस उमेरदेखि आजसम्म पनि उहाँको शरीर उस्तै छ, उस्तै दुब्लोपातलो । बुढेसकालले होला सायद, उहाँको शारीरिक तौल घट्दो क्रममा छ । घटिरहेको छ । अहिले त झन बिरामी परेर हो कि कुन्नि ! शरीर निकै कमजोर देखिएको थियो । मलाई देख्नासाथ आमाका दुबै आँखामा आँसु भरिए । आमा पुरानो जमानाकी मान्छे, छोरीचेलीको घरमा धेरै बस्नु हुँदैन भन्नुहुन्थ्यो । सायद् यही बसाइले पो हो कि ! उहाँको अनुहारमा चिन्ता भरिएको मैले महसुस गरेँ ।
भोलिपल्ट मोटरसाइकलको पछाडिपट्टि राखेर बिस्तारै चलाउँदै र ठाउँठाउँमा रोकेर आराम गराउँदै आमालाई पोखरा ल्याएँ । सामान्यतः मेरा लागि मोटरसाइकलमा तिन घन्टा जतिको बाटो हो तर बिरामी आमालाई लिएर आउँदा मलाई लगभग साढे पाँच घन्टा जति लाग्यो । घरमा ल्याएपछि ज्वरो नापेँ । ज्वरो ठ्याक्क एक सय डिग्रीमा थियो । कोरोनाका लक्षणहरु केही थिएनन् । खासै खोकी लागेको थिएन, छाती दुखेको थिएन र सास फेर्न असहज पनि थिएन । सिटामोल खान दिई बिस्तारामा तातोपानीको थर्मस र एउटा गिलास पनि राखिदिएँ । आमाले पानी पिउन निकै गाह्रो मान्नु हुन्थ्यो । उहाँमा समय समयमा पानी पिउनुपर्छ भन्ने चेतना थिएन । पानी पिउनका लागि पनि हामीले कर गर्नु पथ्र्यो । मैले कर लाएरै पानी पिउनका लागि प्रोत्साहित गरिरहेँ । भोलिपल्ट बिहान पनि ज्वरो नापेँ । ज्वरो घटेको रहेनछ, एक सय एक डिग्री थियो ।
अब यसरी भएन भनेर स्वाब परीक्षण गर्नेतर्फ मैले ध्यान केन्द्रित गरेँ । एउटा ट्याक्सी खोजेर आमा र म दुवै न्युरोडमा रहेको ‘लाइफ केयर सेन्टर’ मा पुग्यौं जहाँ दुई हजार रुपैयाँमा स्वाब परीक्षण गरिन्छ भन्ने सुनेको थिएँ । बन्द रहेछ । नजिकैको पसलमा सोध्दा दुई दिनदेखि यहाँ स्वाब परीक्षण गर्ने काम नभएको जानकारी मिल्यो ।
अब कता जाने ? दिमागमा झ्वाट्ट नागढुङ्गामा रहेको ‘चरक हस्पिटल’को सम्झना आयो । त्यहाँ रुपैयाँ महङ्गै लिए पनि स्वाब परीक्षण गरिन्छ भन्ने सुनेको थिएँ । उही ट्याक्सीमा नागढुङ्गातिर झरेँ । रिसेप्सन कक्षकी नानीले ‘यहाँ स्वाब परीक्षण गरिँदैन’ भनेर ठाडै फर्काई । उसैलाई अब कहाँ जाने त भनी सोध्दा ‘जिएमसी’ हस्पिटलको नाम लिई । म पुनः उही ट्याक्सीमा आमासहित पृथ्वीचोक स्थित जिएमसी हस्पिटलतिर लागेँ । त्यहाँ पनि मलाई बाहिरबाटै फिर्ता गरियो । अब यसपछिको अन्तिम विकल्प सरकारी अस्पताल ‘पश्चिमाञ्चल क्षेत्रीय अस्पताल’ थियो । जिएमसीको इमर्जेन्सी वार्डभन्दा बाहिर बसेको एउटा गार्डले के भन्यो भने ‘अब त पश्चिमाञ्चल क्षेत्रीय अस्पतालमा पनि आजलाई परीक्षणको समय पाउन गाह्रो छ । त्यहाँ त राति तिन÷चार बजेदेखि नै लाइनमा बस्छन् रे ! उज्यालो भएपछि गएकाले त पालो नै पाउँदैन भन्छन् ।’
अहिले बिहानको साढे दस बजेको थियो । समय धेरै बितिसकेको हुनाले आज पालो पाउन सकिन्न भन्ने लाग्यो । पुनः आमालाई लिएर घरतिरै फर्किएँ । काम बनेन । ट्याक्सीवालाले दुई हजार रुपैयाँ मागेको थियो तर पन्ध्र सय रुपैयाँ चाहिँ दिनै पर्ने भयो र दिएँ ।
घरमा बिरामी हुँदाहुँदै यसरी चुप लागेर बस्न त भएन भनी डाक्टरहरुको मोबाइल नम्बर खोज्न थालेँ । मेरो मोबाइलमा उहिल्यै बुबालाई जाँचेको डाक्टर सन्देश भट्टराईको नम्बर रहेछ । उनले आजभन्दा ठिक दुई वर्षपहिले बुबालाई जाँचेर छ महिना जति बचाएका थिए र त्यसपछि बुबा बित्नुभएको थियो । लेकसाइडमा बसोबास गर्ने तिनै डाक्टरलाई फोन गरेँ । सुरूमा उठाएनन् । दोस्रोपटकमा उठाए । उनले सगुन भन्ने मान्छेको नम्बर दिए र उसैसँग सम्पर्क गरेपछि काम बन्छ भन्ने कुरा बताए ।
मैले सगुनलाई फोन गरेँ । पहिलो घन्टीमै उठायो । सङ्क्षिप्तमा आमाको स्वास्थ्य अवस्थाबारे जानकारी गराएर स्वाब परीक्षणका लागि अनुरोध गरेँ । ऊ निकै व्यस्त रहेछ । आफू अहिले लेखनाथमा रहेको कुरा ग¥यो । सात हजार रुपैयाँ लाग्छ, पैसा ठिक्क परेर राख्नुस् म बेलुकासम्ममा समय मिलाएर आउँछु भनेर आश्वासन दियो । मेरो घरको लोकेशन र आउने बाटाको बारेमा समेत जानकारी लियो । ‘पैसा त्यति नै हो कि केही मिलाउन मिल्छ नि सर ?’ मेरो प्रश्नमा उसले ‘त्यही हो, त्यही हो । मलाई अहिले फुर्सद छैन । बेलुकासम्ममा आउँछु । रिपोर्ट भोलि नै पाउनुहुन्छ’ भनेर फोन काट्यो ।
पैसा सरकारले तोकेको रेटभन्दा तिन गुना बढी तिर्नु परे पनि स्वाब टेष्ट गरेर रोग भएनभएको पत्ता लाग्ने कुरामै म खुसी भएँ । त्यसपछि म उसको पर्खाइमा बसेँ । बिचमा दुईपटक फोन पनि गरेँ । एकपटक उसले बगरमा र अर्कोपटक मालेपाटनमा भएको कुरा गर्यो । साँझपख आइपुग्यो ऊ । मुखमा मास्क लगाएको थियो । आफैले पछाडि भिरेको झोलाबाट झिकेर हातमा ग्लोब पनि लगायो । हेर्दा केटो कलिलै देखिन्थ्यो । आमाको स्वाब निकाल्दै गर्दा पनि उसको मोबाइलको रिङ टोन बज्यो । केही समयसम्म बजिरह्यो । स्वाब निकालेर नसक्दासम्म उसले उठाएन । सकेपछि उठायो र एक घन्टापछि आउँछु भनेर जानकारी दियो ।
‘हेर्नुस् न, फुर्सदै छैन । अहिले फेरि नदीपुर पुग्नु पर्ने भयो यही काममा ।’ यति भनेर उसले मसँग पैसा माग्यो । सात हजार रुपैयाँ झिकेर दिएँ । मैले रसिदको कुरो गर्दा उसले रसिद दिने गरेको छैन भन्ने कुरा बतायो । ‘भोलि बिहान दस बजेतिर चोकमा निस्कनुस् न, म रिपोर्ट लिएर त्यहीँ आउँला ।’ यति भनेर ऊ मेरो घरबाट हिँड्यो । उसले लगभग पाँच मिनेट भित्रैमा मेरो काम सकेको थियो ।
मैले पैसा तिरेको रसिद पाइन । रसिद नपाए पनि आमाको स्वाब परीक्षण गराउन सफल भएँ । यसैमा सन्तुष्ट थिएँ तर मनमा भने जिज्ञासा उब्जिरहेको थियो– कोरोनाका नाममा यस किसिमका भ्रष्टहरुले दैनिक कति कमाउँछन् होला ? सरकारले परीक्षणलाई व्यवस्थित गर्न सक्ने हो भने त यिनीहरुले यस्तो मनपरि गर्न पाउँदैनथे कि ! सरकारी संयन्त्र नै भ्रष्टाचारको जालामा छ ! सत्ता नै भ्रष्टहरुले चलाएपछि हुने यही त हो…… ! यस्तै के के सोचेर आफैले आफ्नो चित्त बुझाएँ ।
भोलिपल्ट बिहान खाना खाएर दस बजेतिर चोकमा निस्केँ । दस मिनेट जति उभिएको थिएँ । ऊ आइपुग्यो । नाकमुख मास्कले छोपिए पनि ड्रेस हिजोजुन लगाएको थियो, आज पनि त्यही नै थियो । चिन्न गाह्रो परेन । रिपोर्ट नेगेटिभ निस्केको छ भन्दै उसले मलाई बधाई दियो । र हिँडिहाल्यो । म पनि तनावबाट मुक्त हुँदै घरतिर फर्कें । अब भने दिनहरु केही हलुकासित बित्न थाले । थोरै भए पनि म तनावबाट मुक्त भएँ ।
कोरोनाको महामारी मत्थरिँदै गयो । बजार पुनः पहिलेकै जस्तो गरी सुचारू हुन थाल्यो । राज्यले कोभिडविरूद्ध खोप लगाउने व्यवस्था पनि मिलाउन थाल्यो । मानिसहरु बढी नै सलबलाउन थाले, आआफ्नो पेसाव्यवसायलाई निरन्तरता दिन थाले । चोक, बजार जताततै भिडभाड बढ्न थाल्यो । अलि सचेतहरुले सुरक्षित तरिका अपनाएर काम गर्न थालेका थिए भने कतिपयले सुरक्षा सतर्कतालाई बेवास्ता गरिरहेका थिए । एक दिन म बिहानीपखको समयमा बजारको काम सकेर चोकबाट आफ्नो घरतिर लाग्दै थिएँ । बाटा छेउको एउटा चिया पसलमा उनै मामा भेटिए । हामी बिच नमस्कारको आदानप्रदान भयो । उनी यसपटक भने जग्गा पास गर्न आएका रहेछन् ।
उनले छोराकै बखान गर्न थाले, ‘छोरो मिहिनेती छ । कमाइ राम्रै गरेको रहेछ । उसकै आडभरोसले घडेरी किनेको हो । छोराले नकमाएको भए त कहाँ मैले यो घडेरी किन्न सक्थेँ र ! मालपोतको सबै काम सकेर आजै घर फर्कने विचारमा छु भान्जा ! दुदुईवटा भैँसी छन् । घरमा बुढीलाई पनि हैरानै छ… ।’
उनको कुरा टुङ्गिएकै थिएन । यही समयमा त्यहाँ उनलाई लिन भनेर मोटरसाइकलमा एउटा केटो आयो । मामाले ‘यही हो मेरो छोरो’ भनेर चिनाए । मलाई त्यो केटो कता कता देखे जस्तो लाग्यो । तर कहाँ देखेको थिएँ कुन्नि ! जति नै बल गर्दा पनि सम्झन सकिन । उनै मामा बोले, ‘यहीँ हस्पिटलमा काम गर्छ यसले ।’ बल्ल मेरो दिमागले काम गर्यो । ‘बाबुको नाम सगुन है !’ मैले जिज्ञासा तेर्साएँ । ‘हजुर !’ उसको मुखबाट यत्ति एउटा शब्द निस्क्यो । मसँग अरू केही नबोली ऊ आफ्नो बाबुलाई मोटरसाइकलको पछाडि राखेर हिँड्यो ।
समकालिन साहित्यबाट