मकवानपुर । भैरव अर्याल स्मृति साहित्य सम्मान २०८२ साहित्यकार प्रोल्लास सिन्धुलीयलाई प्रदान गरिएको छ । हेटौंडा पुष्पलाल स्मृति पुस्तकालयमा आयोजित कार्यक्रममा सिन्धुलीका साहित्यकार सिन्धुलीयलाई २१ हजार १ सय ११ रुपैयाँ नगदसहित भैरव अर्याल स्मृति सम्मान प्रदान गरिएको हो ।
हरेक वर्ष साहित्य सङ्गम मकवानपुर र सिस्नुपानी नेपाल मकवानपुरले संयुक्तरुपमा उक्त सम्मान प्रदान गर्दै आइएको छ । भैरव अर्यालकै जीवनीमा आधारित उपन्यास ‘भग्न भैरव’ लेखन तथा नेपाली साहित्यको वाङ्मयमा पुर्याएको योगदानको कदर गर्दै सिन्धुलीयलाई उक्त पुरस्कार प्रदान गरिएको आयोजकले जनाएको छ ।
पिता उमानाथ शास्त्री सिन्धुलीय र माता लालित्यलक्ष्मी शर्माबाट २०३२ साल बैशाख ७ गरे सिन्धुली जिल्लाको गैयाटारमा जन्मिएका सिन्धुलीयले निरन्तररुपमा नेपाली साहित्य लेखन, सम्पादनलगायतका क्षेत्रमा योगदान पुर्याउँदै आएका छन् । उनको बाहिर एक मुठ्ठी तुसारो छ, शब्दहरुको नेपथ्य, चुपचापको अन्त्यलगायतका कविता संग्रह प्रकाशित छ । कविताबाहेक कथा, लघुकथा, उपन्यास, निबन्ध, यात्रा संस्मरणका दर्जनौँ कृतिहरु प्रकाशित छन् ।
‘कथालिका’, ‘सेतो कागज’लगायतका साहित्यिक पत्रिकाका सम्पादकीय भूमिकामा रहेर काम गरिसकेका सिन्धुलीय हाल ‘नयाँ पत्रिका’ दैनिकको उपसम्पादकको रुपमा कार्यरत छन् । साहित्य सङ्गम मकवानपुर र सिस्नुपानी नेपाल मकवानपुरको संयुक्त आयोजनामा भएको कार्यक्रममा साहित्यकारहरु स्नेह सायमी तथा लक्ष्मी मालीले आफ्ना कृतिहरु पुष्पलाल स्मृति पुस्तकालयलाई उपलब्ध गराएका थिए ।
मकवानपुर। हेटौंडा क्याम्पस स्वतन्त्र विद्यार्थी युनियन (स्ववियु) ले विद्यार्थीहरुलाई सार्वजनिक यातायातको भाडामा दिइदै आएको ४५ प्रतिशत छुट पूर्ण रूपमा कार्यान्वयन गर्न माग गरेको छ।
स्ववियुले शुक्रबार प्रमुख जिल्ला अधिकारीलाई ध्यानाकर्षण पत्र बुझाउँदै नेपाल सरकारद्वारा व्यवस्था गरिएको उक्त सुविधा प्रभावकारी रूपमा कार्यान्वयन हुन नसकेको जनाएको हो।
स्ववियुका अनुसार जिल्लाभित्र सञ्चालनमा रहेका कतिपय सार्वजनिक सवारी साधनहरूले विद्यार्थीलाई ४५ प्रतिशत छुट नदिने, मनोमानी भाडा असुल गर्ने तथा विद्यार्थीहरूमाथि दुर्व्यवहार गर्ने जस्ता गुनासाहरू निरन्तर प्राप्त भइरहेका छन् । यातायातमा तोकिएको प्रतिशतमा पूर्ण छुट नहुदा विद्यार्थीलाई आर्थिक भार थपिएको साथै शैक्षिक गतिविधिमा प्रत्यक्ष असर पारिरहेको बताइएको छ।
ध्यानाकर्षण पत्रमा जिल्लाभित्र सञ्चालनमा रहेका सम्पूर्ण सार्वजनिक यातायातका साधनहरूमा नेपाल सरकारको नीतिअनुसार विद्यार्थीलाई प्रदान गरिने ४५ प्रतिशत छुटलाई अनिवार्य तथा प्रभावकारी रूपमा कार्यान्वयन गराउन आवश्यक अनुगमन, निर्देशन तथा कारबाही प्रक्रिया अघि बढाउन माग गरिएको छ।
विद्यार्थीहरूमाथि हुने अन्याय, दुर्व्यवहार तथा सेवा अस्वीकृतिलाई तुरुन्त नियन्त्रण गरी विद्यार्थीमैत्री वातावरण सुनिश्चित गर्न प्रशासनसँग आग्रह गरिएको छ। स्ववियु हेटौंडा क्याम्पस काबा अध्यक्ष भरत मोहन देवकोटाले समयमै आवश्यक कदम नचालिए विद्यार्थीहरूको हकहित संरक्षणका लागि थप सशक्त आन्दोलनका कार्यक्रम अघि बढाउन बाध्य हुने चेतावनी दिएका छन्।
स्ववियुले यस विषयलाई गम्भीरतापूर्वक लिई शीघ्र समाधानका लागि आवश्यक पहल गरिदिन प्रमुख जिल्ला अधिकारी समक्ष अनुरोध समेत गरेको छ।
मकवानपुर । मकवानपुरको हेटौंडा र बागमतीमा भएको सबारी दुर्घटनामा २ जनाको मृत्यु भएको छ भने अन्य ६ जना घाइते भएका छन् ।
शुक्रबार हेटौंडा उपमहानगरपालिका १८ भक्तिचोकमा २ वटा मोटरसाइकल ठोक्किदा १ जना र बागमती गाउँपालिका ७ स्थित पाथिभरामा अटोलाई कारले ठक्कर दिदा १ जनाको मृत्युु भएको मकवानपुर प्रहरीले जनाएको छ ।
शुक्रबार दिउँसो साढे १२ बजे हेटौडा १८ भक्तिचोक स्थित हेटौंडा धरान चतरा सडक खण्डमा दुर्घटना हुँदा घाइते भएका नाम थर नखुलेको अन्दाजी ३६ वर्षीय पुरुष व्यक्तिको हेटौडा अस्पतालमा उपचारको क्रममा मृत्युु भएको जिल्ला प्रहरी कार्यालय मकवानपुरले जनाएको छ । यसैगरी बागमती ७ पाथिभरा स्थित हेटौंडा धरान चतरा सडक खण्डमा रोकी राखेको अटोलाई कारले ठक्कर दिदा स्थानीय चिनी माया रुम्बा घाइते भइ उपचारको लागि हेटौडा अस्पताल ल्याइएकोमा डाक्टरले शुक्रबार दिउँसो साढे १ बजे मृत घोषणा गरेको प्रहरीले जनाएकी छ ।
प्रहरीका अनुसार हेटौंडा तर्फबाट फुर्केचौर तर्फ जादै गरेको ना ३९ प ३७५ नं. को मोटरसाइकल र विपरित दिशाबाट जादै गरेको बा.प्र.०३-००५ प ७२१९ नं. को मोटरसाइकल हेटौंडा १८ भक्तीचोकमा एकआपसमा ठोक्किदा ५ जना घाइते थिए । घाइते मध्य १ जनाको उपचारको मृत्युु भएको थियो ।
बागमतीको पाथिभरा स्थित मदन भण्डारी लोक मार्गको सडक छेउमा रोकिएको ना २ ह ४५९२ नं.अटो लाई हेटौडाबाट ताप्लेजुङतर्फ जाँदै गरेको प्र.३-०१-०२३ च ३०८१ नं.को कारले ठक्कर दिएकोमा अटो चालक सहित ३ जना घाईते भएको प्रहरीले जनाएको छ । घाइते मध्य चिनीमायाको उपचारको क्रममा मृत्यु भएको हो ।
कार चालक काठमाडौ गोकर्णश्वर ६ बस्ने ३५ वर्षीय सुजना लामा (केही नभएको) इलाका प्रहरी कार्यालय फापरवारी नियन्त्रणमा रहेको बताइएको छ ।
मोटरसाइकल दुर्घटनामा घाइते भएकाको विवरण:
१. मकवानपुर बागमती गा.पा. ६ बस्ने वर्ष अं. ४० को अन्त बहादुर बी.सी.को दुबै खुट्टा, मुख टाउकोमा चोट अबस्था मध्यम ।
२. मकवानपुर हेटौंडा १८ बस्ने वर्ष अं.३५ को राजु थिङ दुबै खुट्टा, र मुखमा चोट अबस्था मध्यम ।
३. बा.प्र.०३-००५ प ७२१९ नं. मो.सा चालक – मकवानपुर हेटौंडा उ.म.न.पा. १८ बस्ने वर्ष अं. ३८ को सुर्यमणी खतिवडाको दुबै खुट्टा, बाया हात टाकोमा चोट अवस्था गम्भिर ।
४. हाल वतन नखुलेको वर्ष अं. १०/१२ को प्रशान्त वाईबाको मुख र खुट्टामा चोट अवस्था सामान्य ।
कारले अटोलाई ठक्कर दिदा घाइते भएकोहरुको विवरण:
१. अटो चालक मकवानपुर बागमती गा.पा.८ बस्ने बर्ष अं.२५ को यमन राई शरीरको बिभिन्न भागमा चोट अवस्था सामान्य सीएमसी चुरेहिल अस्पताल मकवानपुरमा उपचार भइरहेको ।
२. अटोमा सवार बागमती गा.पा.७ शान्तीपुर बस्ने नानु राईको छोरा बर्ष अं.११ को सुबिन पुलामी मगर, शरिरको बिभिन्न भागमा चोट मध्यम सीएमसी चुरेहिल अस्पताल मकवानपुरमा उपचार भइरहेको ।
मकवानपुर । दिगो विकास लक्ष्य ६ मा सबैका लागि सुरक्षित र व्यवस्थित पानी तथा सरसफाइको पहुँच सुनिश्चित गर्ने लक्ष्य रहेको भएपनि मकवानपुरको हेटौंडामा यो अझै चुनौतिपूर्ण छ ।
खानेपानी तथा सरसफाइको क्षेत्रमा देखिएका समस्याको समाधान गर्न उपभोक्ता र उपभोक्ता समितिको सहकार्य स्थानीय सरकार र खानेपानी बोर्डसँग अनिवार्य भएको बताइएको छ । शुद्ध पानी उपभोग अधिकार सुनिश्चित गर्न सरोकारवालाको सहकार्य अनिवार्य भएको बताइएको हो ।
मकवानपुरको हेटौंडामा राडो नेपालले आयोजना गरेको खानेपानी तथा सरसफाइको सुधार, मार्ग र अवसरहरु विषयक अन्तक्रिया कार्यक्रममा सहभागीहरुले यस्तो बताएका हुन् ।
आफूहरुले उपभोग गर्दै आएको पानीको शुद्धताको लागि सरोकारवालाहरूले चासो राख्नु नै सुधारको प्रयास सुरु भएको राडो नेपालका अध्यक्ष कृष्ण धितालले बताए ।
उच्चस्तरीय प्रतिबद्धता अनुसार काम हुन नसकेपछि यसका चुनौति थपिदो रहेको हो । एकातिर स्थानीय सरकारको जिम्मेवारी र कार्यान्वयनबीचको तालमेल छैन, अर्कोतिर हाल पूर्वाधार विस्तार, पुराना भौतिक संरचनाहरुमा सुधार आवश्यक भएको उपभोक्ता समितिका प्रतिनिधिहरुले उल्लेख गरेका छन् ।
प्रविधिको युगसँगै अघि बढ्न पुराना संरचना बाधक छन् खानेपानी बोर्डका अध्यक्ष प्रताप विष्टले भने । “मर्मतसम्भार, प्राविधिक क्षमता, अनुगमन, पुराना संरचनाको अपग्रेटमा विशेष चुनौति छ” अध्यक्ष विष्टले भने ।
वडा तथा टोलहरुमा वितरण गरिएको पानीको उपभोक्ता समितिहरु पानीको शुद्धता जाँचसँगै उत्तरदायित्व बहान गर्दै खानेपानी सरसफाइ तथा स्वच्छता ऐन अनुसार पानी वितरणमा जिम्मेवार बन्नु पर्ने विष्टले बताए ।
कार्यक्रममा राडो नेपालका अध्यक्ष डा. कृष्ण धितालले शासन र संस्थागत अवरोधहरूको कारण पनि स्वच्छ पानी वितरण तथा सरसफाइमा चुनौति रहेको बताए । नेपाल सरकारले अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा गरेको प्रतिबद्धता, राष्ट्रिय योजनासँग र स्थानीय यथार्थ सन्तुलित नभएको अध्यक्ष धितालले बताए ।
हेटौंडाको सन्दर्भमा नगरपालिका वास समन्वय समितिको निष्क्रियता सबैभन्दा बढी समस्याको रुपमा देखिएको छ । समितिको नियमित बैठक अभाव र कार्यकारी अधिकार समेत नहुँदा समितिहरू रणनीतिकमा केन्द्रीत नभएको पाइएको छ । समुदायद्वारा सञ्चालित खानेपानी तथा सरसफाइ उपभोक्ता समिति र नगरपालिका वास शाखा बोर्डको भूमिकाबीच समेत उचित समन्वयन नहुदा प्रगतिउन्मुख कार्य भएको छैन । जसको कारण पानीको बिलिङ, राजस्व चुहावटमा समेत प्रयोगकर्तामा अविश्वास भएपछि उपभोक्ताहरुले प्रश्न गर्ने गरेका छन् ।
हेटौंडा उपमहानगरपालिकाभित्रै दिसाजन्य लेदो व्यवस्थापनमा समेत चुनौती हुने गरेकोले सरसफाइ र स्वच्छता संकट रहेको धितालले बताए । शौचालय निर्माणबाट माथि उठेर जग्गा सुरक्षित गरी प्रभावकारी प्रशोधन केन्द्रहरू निर्माण गर्नु पर्ने उनले बताए । हेटौंडामा चिकित्सा र औद्योगिक जोखिमयुक्त फोहोरका लागि औपचारिक विसर्जन तथा प्रशोधन प्रोटोकलको अभाव भएकोले विशिष्ट फोहोर व्यवस्थापनमै चुनौति रहेको धितालले बताए ।
सरसफाई कर्मचारीहरूको स्वास्थ्य जोखिम कम गर्न कानूनी मान्यता, तालिम र व्यक्तिगत सुरक्षा उपकरणको तत्काल आवश्यकता रहेको उनले बताए । “केही हदसम्म भौतिक संरचना बनेकोले आगामी दिनमा व्यवस्थापन प्रणालीलाई चुस्त र प्रभावकारी बनाउनुपर्ने देखिन्छ” धितालले भने “अब कति धारा जडान भए भन्नेमा होइन, कति भरपर्दो रूपमा सफा पानी वितरण भयो र कति फोहोरलाई सुरक्षित तवरले प्रशोधन गरियो भन्नेमा ध्यान दिनुपर्छ।”
कार्यक्रममा हेटौंडा उपमहानगरपालिका प्रमुख मिनाकुमारी लामाले सफा पानीको लागि स्थानीय सरकार सधैं तत्पर रहेको बताइन् । खानेपानी तथा सरसफाइ बारे सहभागीहरुले दिएको प्रतिक्रियालाई सरोकारवाला निकायमा सुधार तथा कार्यान्वयनको लागि सुझावको रुपमा प्रदान गरिने धितालले जानकारी दिए ।
कार्यक्रम हेटौंडा खानेपानी बोर्डका प्रमुख विष्णुप्रसाद सापकोटा, गैसस महासंघ केन्द्रिय सचिव बुद्धशरण लामा, खानेपानी तथा सरसफाइ उपभोक्ता नगर महासंघका प्रतिनिधिहरु, हेटौंडाको विभिन्न वडामा रहेका खानेपानी उपभोक्ता समितिका पदाधिकारी तथा प्रतिनिधिहरु, टोल विकास संस्था नगर समन्वय समितिका प्रतिनिधिहरु समेतको उपस्थिती रहेको थियो ।
मकवानपुर । हेटौंडा उपमहानगरपालिका १९ नेवारपानीमा रहेको अरनिको माध्यमिक बिद्यालयले शैक्षिक सुधारमा राम्रो प्रगति गरेको दाबी गरेको छ ।
शिशु कक्षादेखि ४ सम्म अंग्रेजी माध्यम र त्यसमाथिको कक्षा नेपाली माध्यममा पढाइ हुँदै आएको छ । ४ बर्ष अघि अंग्रेजी माध्यम सुरु गरेको विद्यालयले अंग्रेजी माध्यमलाई प्रत्येक बर्ष विद्यार्थी पासभएसंगै अघिल्लो कक्षामा बढाउंदै लगेको विव्यास अध्यक्ष गान्धी घलानले बताइन् ।
“अहिले अंग्रेजी माध्यम ४ का विद्यार्थी पास भएर ५ मा गएपछि कक्षा ५ मा पनि अंग्रेजी माध्यम सुरु गर्नेछौ” घलानले भनिन् ।
भौतिक पुर्वाधारले सम्पन्न भएपनि अभिभावक शिक्षाको कमिले पढाइमा अपेक्षाकृत उपलब्धि हासिल गर्न समस्या भएको प्र.अ बिष्णु परियारले बताए ।
विद्यार्थीको बारेमा अभिभावकलाई नियमित जानकारी गराउन खोज्दा पनि अभिभावकले चासो नदिएको अभिभावक शिक्षा संघका अध्यक्ष रामप्रसाद पौडेलले बताए ।
यो बिद्यालयमा हाल ५ सय जना विद्यार्थी अध्ययनरत छन् । बिद्यालयको भौतिक अवसलाई अझै सशक्त बनाउंदै अभिभावकीय चासो बढाउन वडा कार्यालयले समन्वय गर्ने वडा अध्यक्ष नरनाथ सुवेदी (नवराज) ले बताए ।
स्थापना २०३२ सालमा स्थापना भएको यस विद्यालयमा हाल २८ जना शिक्षक कार्यरत छन् ।
भिडियो