बकैया कला महाेत्सवमा १० जना सम्मानित हुने
Tags: No Comments
मकवानपुर । झरना साहित्यिक परिवार मकवानपुरले यस वर्ष साहित्यका विविध क्षेत्रमा योगदान पुर्याउने १० जनालाई सम्मान गर्ने भएको छ । आजबाट सुरु हुने तेस्राे ‘बकैया कला–साहित्य महोत्सव–२०७८’ काे अवसरमा उक्त सम्मान प्रदान गरिने झरना साहित्यिक परिवारका सचिन दिपक गाैतमले जानकारी दिए । कला–साहित्य महोत्सवकाे पहिलाे दिन फागुन २७ गते सम्मन प्रदान गरिने कार्यक्रम रहेकाे छ ।
झरनाले यस वर्षको होमनाथ–टीकामाया प्रतिभा सम्मानबाट अग्रज साहित्यकार एवं प्राज्ञ डा.देवी नेपाल (भक्तपुर) सम्मानित गर्ने भएकाे छ । २१ हजार १ सया २१ रुपैंया सहित नेपाललाई सम्मानित गरिने छ । यसैगरी शिव सावित्री अधिकारी स्मृति मुक्तक सम्मान १५ हजार ५ सय ५५ रुपैंया सहित अग्रज मुक्तककार वियोगी बुढाथोकी (काठमाडौं), बाबुलाल–भोजमाया स्मृति प्रतिभा सम्मान १५ हजार ५ सय ५५ रुपैंया सहित अग्रज साहित्यकार आरसी रिजाल (मकवानपुर) सम्मानित हुने छन् ।
यस्तै खडानन्द मनमाया स्मृति युवा प्रतिभा सम्मान ७ हजार ७ सय ७७ रुपैंया सहित युवा कवि यात्रीप्रकाश पाण्डे (धादिङ), सुशीला दङ्गाल स्मृति सिर्जनशील नारी सम्मान ७ हजार ७ सय ७७ रुपैंया सहित युवाकवि शान्ति प्रियवन्दना (मकवानपुर), सञ्जीवनी बुटी साहित्य सेवा सम्मान ७ हजार ७ सय ७७ रुपैंया सहित साहित्यसेवी/समाजसेवी बेलप्रसाद दाहाल (बकैया-४,मकवानपुर) लाई महाेत्सवमा सम्मानित गरिने छ ।
यसैगरी खिमबहादुर खत्री स्मृति कलाकारिता सम्मान ७ हजार ७ सय ७७ रुपैंया सहित कलाकार बाबुलाल वाईवा मकवानपुर, झरना–बकैया पत्रकारिता सम्मान ७ हजार ७ सय ७७ रुपैंया सहित स्व पत्रकार गोकर्ण गौतम (मरणोपरान्त) (बकैया मकवानपुर), झरना–बकैया उत्कृष्ट नवप्रतिभा सम्मान ५ हजार ५ सहित उदीयमान गजलकार विजय दोङ (बकैया-५ मकवानपुर) र झरना–बकैया उत्कृष्ट बालसाहित्य सम्मान सम्मानपत्र र १० थान विशेष पुस्तकसहित झरना महेन्द्र बालसाहित्य समिति (महेन्द्र मावि बकैया ४) सम्मानित गरिने झरना साहित्यिक परिवार मकवानपुरले जनाएको छ ।

अध्यक्ष ग्रामिण महिला सेवा केन्द्र हेटांडा
समाजमा प्रचलित खराब आचरण तथा अभ्यासहरुलाई परिवर्तन गर्न सकारात्मक भूमिका निवार्ह गर्न ग्रामिण महिला सेवा केन्द्रले पहल गर्दै आएको छ । यसै अन्तरगत हाल मकवानपुरमा ५६ वटा कक्षाहरु सञ्चालित छन् । जसमा मनहरी, मकवानपुरगढी,बागमती गाउँपालिका र हेटौंडाको ५ वटा वडामा यो कार्यक्रम सञ्चालित छ ।
यि कक्षामा सहभागी भएर किशोर किशोरीहरुले व्यक्तित्व विकाससँगै नेतृत्वको सिप सिकिरहेका छन् । किशोरकिशोरी, युवा तथा अभिभावकलाई महिला हिंसा, विभेदलगायतको सामाजिक विकृतिबाट माथि उकास्नको लागि यो कार्यक्रम बरदान साबित भएको छ ।
छोटकरीमा यस कार्यक्रमको सफलतालाई बुंदागत रुपमा यसरी प्रष्ट्याउन चाहन्छुः
- किशोरकिशोरी, युवा तथा अभिभावकहरुलाई प्रजनन् स्वास्थ्य अधिकारको सम्बन्धमा सचेत भई यौन तथा प्रजनन् स्वास्थ्य सेवामा सहज पहुंचका लागी वकालत तथा पैरवी गर्न थालेका छन् ।
- युवा महिलाहरु लैङ्गीक हिंसाका विरुद्ध छलफल चलाउन सक्षम भएका छन् ।
- ३४५ जना बालबालिका, किशोर किशोरी तथा युवा महिलाहरु परीवर्तनका संवाहक कक्षाबाट तथा ३८२० जना अन्य दिवसिय कार्यक्रमहरुबाट लाभान्वित भएका छन् ।
- याेजना निर्माण प्रक्रियामा यूवा सहभागिता सम्बन्धमा स्थानिय सरकार सकारात्मक र प्रतिवद्ध भएको छ ।
- स्थानीय सरकारबाट स्रोत परिचालनका लागी प्रतिवद्धता प्राप्त भएको छ ।
- परिवर्तनका संवाहक कक्षाका सहभागीहरु तथा यूवा सञ्जालका सहभागिहरु बाल विवाह विरुद्ध छलफल चलाउन तथा बाल विवाह रोक्न सहजिकरण गर्न सक्ने भएका छन् ।
- किशोरी तथा यूवा महिला महिनावरी स्वच्छताका लागी व्यक्तिगत सरसफाई ज्ञान तथा सिपको विकास भई आफुले, आफ्नो परिवारको सदस्यहरुले पालना गर्ने तथा दौंतरीहरुलाई समेत बताउन थालेका छन ।
- युवाहरु, विशेषतः युवा महिलाहरुमा प्रजनन् स्वास्थ्य अधिकार प्रतिको धारणमा सकारात्मक परीवर्तन आई आफ्ना दौंतरी, परीवार र समुदायमा समेत प्रजनन् स्वास्थ्य अधिकार सम्वन्धि धारणा परीवर्तनमा सघाउ पु-याई रहेका छन् ।
- विभिन्न दिवसिय कार्यक्रमहरु (सडक नाटक, अतिरिक्त त्रियाकलाप, अभिमूखिकरण कार्यक्रम आदि) मार्फत समुदायका मानिसहरु बालबिबाहको नकारात्मक असरको बारेमा सुसुचित भएकाछन् ।
- युवा पत्रकारिता सम्वन्धी तालिममा सहभागी भई युवा महिलाहरु आफ्ना सवालहरु पहिचान गर्नुका साथै आफ्ना सवाल तथा घटनाहरुलाई स्थानिय सञ्चार माद्यममा रिपोर्टिङ् गर्न सक्षम भएका छन् ।
- युवाहरु दौँतरी शिक्षा सञ्चालन गर्न सक्षम भएका छन् ।
- सडक नाटक लगाएत विभिन्न माद्यमहरुद्धारा युवाहरुले लैंगिकता, बालबिबाह आदि सम्बन्धी गलत धारणामा परिवर्तन ल्याउन महत्वपुर्ण भुमिका निर्वाह गरेकाछन् ।
- बालबालिका र युवा महिलाहरु जोखिम पहिचान र उक्त जोखिमहरुबाट बच्ने उपायबारे जानकार र सचेत हुनुका साथै उजुरी संयन्त्रका बारेमा जानकार भएका छन् ।
- परियोजनान्तर्गत सामाजिक, लैंगिक तथा जातिय समावेशितालाई ध्यानमा राखी युवा महिलाहरुलाई एकतावद्ध गर्ने उदेश्यका साथ ४ वटा स्थानिय तहहरु बागमती, मकवानपुरगढी, मनहरी र हेटौँडामा गरि १४ वटा युवा समुहहरु गठन गरि उक्त समुहहरुमा १४४ युवाहरुलाई आवद्ध गरिएकोछ ।
- युवा महिलाहरु वकालत तथा पैरवी सम्वन्धी ज्ञान प्राप्त गरि आफ्ना सवालहरुमा वकालत तथा पैरवी गर्न सक्षम भएका छन् ।
- स्थानीय तहको योजना निर्माण तथा छनौट, निर्णय प्रक्रिया, नितिगत कुरा आदिमा युवाहरुको सहभागिता सुनिश्चित गर्ने उदेश्यका साथ युवाहरुको सहभागिता सम्बन्धि निर्देशिकाको अन्तिम प्रारुप तयार भएको छ ।
सम्बन्धित समाचार
समानताको सवालमा सचेतनामूलक सडक नाटक प्रदर्शन
सञ्चारिका समूह मकवानपुरद्वारा सेनिटरी प्याड वितरण सुरु
Tags: No Comments
मकवानपुर/ सञ्चारिका समूह नेपाल मकवानपुर शाखाले महिला पत्रकारहरुका लागि निःशुल्क स्यानेटरी प्याड वितरण सुरु गरेको छ ।
११२ औं नारी दिवसको अवसरमा सञ्चारिका समूह मकवानपुरले ८ मार्चबाट प्याड वितरण सुरु गरेको जिल्ला अध्यक्ष सम्झना रिजालले बताइन् । दिवसको अवसरमा समूहले मैत्रीपूर्ण फुटसल खेल तथा प्याड वितरण कार्यक्रम गरेको हो । समूहले महिल पत्रकारलाई फिल्डमा शसक्त भएका काम गर्न सहजता प्रदान होस् भनेर यस्तो कार्यको थालनी गरेको रिजालले बताइन् ।
फुटसल खेलको समान तथा सेनिटरी प्याड वितरण कार्यको सुरुवात गर्दै हेटौंडा उपमहानगरपालिकाकी उपमेयर मीनाकुमारी लामाले महिलाहरुको नेतृत्व र शसक्तिकरणका लागि राजनीतिक दलहरुले नै अग्रसरता देखाउनु पर्ने बताइन् ।

उनले दलहरुले अहिले महिला नेतृत्वलाई अघि आउने अवसर नै नदिएको भन्दै संविधानमा नै व्यवस्था भएको ३३ प्रतिशत महिला सहभागिता नै सुनिश्चित नभएको बताइन् । महिलाहरुलाई सधै दोस्रो पदमा मात्र राख्दै आएको तितो यथार्थका विरुद्ध आगमी दिनमा संघर्ष गर्नुपर्ने लामाले बताइन् । महिला पत्रकारहरुले सुरु गरेको प्याड वितरण कार्यक्रमलाई अझै प्रभावकारी बनाउन सहयोग गर्ने लामाले प्रतिवद्धता समेत व्यक्त गरिन् ।

कार्यक्रममा पत्रकार महासंघ बागमती प्रदेश उपाध्यक्ष सम्झना कार्की, पत्रकार महासंघ मकवानपुर अध्यक्ष मणिराज गौतम, उपाध्यक्ष धु्रव अधिकारी, सञ्चारिका समूह बागमती प्रदेश अध्यक्ष सरिता दाहाललगायतले महिला र पुरुषको साथ र सहकार्यले मात्रै समानताको कार्यान्वन संभव भएको बताएका थिए ।
मकवानपुर/ मानव अधिकार रक्षकको अवस्था नाजुक रहेको निर्क्यौल सहित १६ बुंदे घोषणा पत्र जारी गर्दै मानव अधिकार रक्षक प्रादेशिक सम्मेलन सकिएको छ ।
बागमती प्रदेशलगायत देशको सातै प्रदेशमा जारी मानव अधिकार रक्षक प्रादेशिक दुई दिने सम्मेलनमा मानव अधिकार रक्षकहरूलाई राज्यले सुरक्षाको सुनिश्चितता सहित पीडितलाई तत्काल उद्वार गर्ने टिमको व्यवस्था गर्नुपर्ने औल्याईएको छ । सम्मेलनले ११ बुंदे स्थिती पत्र तथा १६ बुँदे घोषणा पत्र जारी गरेको हो ।
राजनीतिक नेतृत्व, सुरक्षा निकाय र सरकारी संयन्त्रले मानव अधिकार रक्षकको भूमिका र पहिचानलाई प्रयाप्त ध्यान नदिएको, दलहरूले बेलाबेला आफ्नो कार्यकर्ताहरूलाई मानव अधिकार उल्लंघनका घटनामा समेत संलग्न गराएको अवस्था प्रति सम्मेलनमा ध्यानाकर्ष भएको थियो ।
मानव अधिकार हनन्का घटनामा पीडितहरूकोन्यायको लागि आवाज उठाउने ब्यक्तिले धम्की, हिंसा तथा गैरकानुनी पक्राउ जस्ता कार्यहरूको सामना गर्नु परेको, महिला मानव अधिकारकर्मींहरूले विभिन्न खालका दुव्र्यवहार र हिंसा भोग्नु तथा लान्छना र आरोपको सामना गर्नु परिरहेको, जघन्य आपराधिक घटनामा समेत भित्रभित्रै मिलाउन खोज्ने, प्रहरी प्रशासनले समेत मिलापत्र गराउन पहल गर्ने परिपाटीले मानव अधिकार रक्षकहरू नै जोखिममा पर्ने खतरा रहेको, पीडकबाट मानवअधिकार रक्षकहरूलाई विभिन्न डर, धाक/धम्की दिने गरेका कारण मानवअधिकार रक्षकहरू विस्थापित भइरहेको स्थिती सार्वजनिक गरिएको छ ।

यसैगरी स्थानीय स्तरमा मानव अधिकार रक्षकहरूले आवश्यक सूचना लिनुपर्दा सहजै नपाइने अवस्था रहेको रहेको स्थिती पत्रका उल्लेख छ । यसैगरी सम्मेलनको घोषणापत्रमा समानता, सम्मान, संरक्षण र सुरक्षाको लागि मानव अधिकार रक्षकसम्बन्धी तीनतहका सरकारले कानून तर्जुमा गरी कार्यान्वयन गरिनुपर्ने, मानवअधिकार रक्षकहरूले आफूले कामगर्ने क्षेत्रमा सहज रुपमा सूचनाको पहुँच पाउने गरी स्थानीयदेखि संघीयतहसम्म राष्ट्रिय मानवअधिकार आयोगले समन्वय गरिदिनुपर्ने, आयोगले मुलुकभित्र रहेका मानव अधिकार रक्षकहरूको सूचीतयार गर्ने र सोको नियमित अद्यावधिक गरिनु पर्ने घोषणा गरिएको छ ।
यस्तै राष्ट्रिय मानव अधिकार आयोगले विभिन्न क्षेत्रमा कार्यरत मानवअधिकार रक्षकहरूको मापदण्ड निर्धारण, वार्षिक प्रतिवेदन, उचित सम्मान र पुरस्कार व्यवस्था गनुपर्ने, आयोग र तीनै तहका सरकारले विभिन्न क्षेत्रमा कार्यरत मानवअधिकार रक्षकको क्षमता अभिवृद्धिमा उचित ध्यान दिनुपर्ने, उल्लेख छ ।
आयोगले सातै प्रदेशबाट आएको स्थिति पत्र र घोषणा पत्रलाई कम्पाइल गरेर सरकारलाई सुझावको रुपमा बुझाउने अयोगको सदस्य लिलि थापाले बताइन् । दुई दिनसम्म चलेको सम्मेलमा इन्सेक, पत्रकार महासंघ, सञ्चारिका समूह, सिविन बाल हेल्प लाईन, माइती नेपाल, अपाङग महासंघ, दलित महासंघ, बार एशोसियस, मानव अधिकार संगठन, विभिन्न गैससका प्रतिनिधिहरु सहभागी थिए ।
हेर्नुहाेस घोषणा पत्र


आँचलको आयोजनामा फागुन २१ र २२ गते साहित्य महाेत्सव
Tags: No Comments
मकवानपुर । मकवानपुरे महिला साहित्यकारको एकमात्र संस्था आँचल साहित्य कला पुञ्जले फागुन २० र २१ गते हेटौंडामा साहित्य महोत्सव आयोजना गर्ने भएकाे छ । हेटौंडा उपमहानगरपालिकाको सहयोगमा आँचलले मकवानपुरमा पहिलो पटक देशभरका साहित्यकारलाई जम्मा गरेर साहित्यक महोत्सवको आयोजना गरेको हो ।
साहित्यका विभिन्न विषय र साहित्य र समाजसँग जोडिएका विषयवस्तु माथि बहस, अन्तर्क्रियासहित नेपाली भाषा साहित्यको उत्थान र विकासका लागि महोत्सवको आयोजना गरिएको आँचलका अध्यक्ष अनिता न्यौपानेले जानकारी दिइन् । ‘महोत्सवले मकवानपुरको भाषा, साहित्य, कला, संस्कृति, प्रकृति, पर्यटन, इतिहास, सम्पदा, दर्शन, उद्योग व्यापार र समग्र सामाजिक विकासमा टेवा पुग्ने छ’ न्याैपानेले भनिन्– ‘महोत्सवले समग्र साहित्य, कला, संस्कृति, पर्यटन क्षेत्रको विकासमा महत्वपूर्ण योगदान दिनेछ ।’
महोत्सवले भाषा साहित्यको विकास र संरक्षण गर्दै फरकफरक परिवेश, समूह, भाषा, संस्कृति तथा रहनसहनमा रहेका साहित्यकार बीच साहित्य आदानप्रदान हुने न्यौपानले जानकारी दिइन् । सााहित्य, भाषा, तथा कलाको अहिलेको अवस्थाका बारेमा बहस हुने भएकाले साहित्यलाई अझ परिस्कृत र बलियो बनाउँदै लैजाने अपेक्षा महोत्सवबाट लिइएको छ ।
दुईदिनसम्म सञ्चालन हुने महोत्सवमा देशका विभिन्न स्थानबाट ६० जना भन्दा बढी साहित्यकार आउने जनाइएको छ । फागुन २० गते शुक्रबार उद्घाटन हुने महोत्सवमा ‘साहित्यमा राजनीति’ विषयमाथि बहस हुने छ । त्यस्तै महोत्सवमा कविता, गीत, गजल, मुक्तक वाचन कार्यक्रम रहेको आँचलकी सचिव भावना सापकोटाले बताईन् ।
यस्तै महोत्सवमा ‘समकालिन कविताको मार्ग चित्र’, ‘मकवानपुरको साहित्यिक महक’ विषयमाथि बहसको कार्यक्रम पनि रहेको सचिव सापकोटाले जानकारी दिइन् । हेटौंडाको रोयल पार्टी प्यालेसमा हुने महोत्सव अन्र्तगत ‘मकवानपुरको साहित्यिक महक’ विषयको बहस भने पर्यटकीय स्थल गुम्बाडाँडामा हुने छ । यस्तै महोत्सवमा ‘भाषिक दृश्टिले साहित्यमा नारी’ विषयमा कार्यपत्र प्रस्तुत हुने र त्यस माथि बहस हुने जनाइएको छ । यस बाहेक महोत्सवमा साङ्गीतिक कार्यक्रम, पुस्तक प्रर्दशनी, कला प्रर्दशनी समेत हुने छ ।
महोत्सवमा ‘साहित्यमा राजनीति’ विषयको बहसका लागि भुपाल राई, धनकुमारी सुनार र घनश्याम घिमिरे वक्ता रहेका छन् भने यसको सहजकर्ता ठाकुर वेलबासे रहेका छन् । ‘मकवानपुरको साहित्यिक महक’ विषयको बहसमा तारालाल श्रेष्ठ, विना थिङ र सञ्जय साह बहसकर्ता र सुवास खनाल सहजकर्ता रहेका छन् । यस्तै ‘समकालिन कविताको मार्ग चित्र’ विषय माथि बहस गर्न भूषिता वशिष्ठ, नेत्र एटम र चन्द्र गुरुङ वक्ता रहेका छनभने यसको सहजकर्ता निमेष निखिल रहेका छन् । यसैगरी ‘भाषिक दृश्टिले साहित्यमा नारी’ विषयमा कार्यक्रम कार्यपत्र ज्ञानु अधिकारीले प्रस्तुत गर्नेछिन् । कार्यपत्र माथि प्रणेता र राम अविकासले टिप्पणी गर्ने कार्यक्रम रहेको छ ।