‘जग्गालाई त महङ्गै हाल्नुभयो नि मामा !’ मैले यति मात्र के भनेको थिएँ उनी स्वतस्फूर्त बोल्न थाले– ‘मेरो लगानी होइन भान्जा ! म एउटा मास्टर जाबाको के नै कमाइ हुन्छ र ? मैले त अलिकति सहयोगको नाम मात्र पारेको छु, यसमा त छोराकै मात्र कमाइ परेको छ भने नि हुन्छ । छोरो ल्याव पढेको । तिन वर्ष जति भयो, ल्याव टेक्निसियन भा’को छ । उसैले अलिअलि जम्मा गरेको रै’छ । अब बिहे गर्ने बेला पनि भा’को । घर बनाउन नसके नि सहरमा एउटा घडेरीसम्म त जोड्नु पर्यो भन्ने विचारले… ।’ एकछिन रोकिए उनी, अनि अनुहारमा अझ बढी मुस्कान ल्याएर पुनः बोले– ‘छोरो यहीँ हस्पिटलमा जागिर खान्छ । हामी बुढाबुढी त उतै गाउँमै छौँ । अहिले कोरोनाको महामारी केही मत्थरिएको हुनाले नै यहाँ आएको । आज बैनाबट्टा मात्रै गर्ने, पास गर्नका लागि केही समयपछि आउनुपर्ला ।’
हामी उनले भर्खरै बैनाबट्टा गरेको घडेरीको छेउमै उभिई उभिई कुरा गरेका थियौं । जग्गा चार आनाभन्दा केही बढी भएको उनले सुनाए । मूल्य एक करोडभन्दा केही बढी परेको कुरा गरे । कोरोनाले महामारीको रुप लिएको वर्ष दिन पुग्नै लागेको थियो र अहिले उनी कोरोना केही मत्थरिएको यही समय मिलाएर बैनाबट्टाको कागत गर्न आएका रहेछन् । उनी अलि बढी नै बोल्छन् । अरूको कुरा सुन्नतिर त्यति ध्यान दिँदैनन्, आफूलाई केन्द्रमा राखेर बोल्ने गर्छन् । यो यी मामाको सानैदेखिको बानी थियो ।
मामाका कुराले मलाई सोचमग्न बनायो । आफ्नो खासै धेरै लगानी नभएको कुरा गर्छन् । छोराको कमाइ भन्छन् । छोराले तिन वर्षको अवधिमै यतिका रुपैयाँ कसरी जम्मा गर्न सक्यो ? म अचम्ममा परेँ । उसको कामबाट आउने तलब वा नाफा बारे मैले केही बुझ्न सकिन । जे होस्, मामाले घडेरी किने । मेरै छिमेकी बन्ने भए । मैले उनको छोराको आम्दानीका बारेमा चासो राख्नै पो किन पर्यो र ! आयस्रोतका बारेमा मैले उनीसँग केही सोधिन । उनी अलि हतारमा पनि रहेछन् । यहाँ बैनाबट्टाको काम सकेर आजै घर फर्कनु पर्ने कुरा गरे र हिँडिहाले । म पनि आफ्नै घरतिर लागेँ । यद्यपि यी मेरा साख्खै मामा होइनन् । मेरा मामाका दाजुभाइ खलकका हुन् ।
सानो उमेरमा मेरा लागि मामाघर असाध्यै प्यारो थियो । जति बेला पनि मामाघर जान पाए हुन्थ्यो, मामाघरमै धेरै दिनसम्म बस्न पाए हुन्थ्यो जस्तो लाग्थ्यो । प्यारो त अहिले पनि उस्तै छ । सम्झना अहिले पनि उत्तिकै छ तर जान भने त्यति भ्याएको छैन । सानो उमेरमा मामाघर जाँदा म यिनै मामासँग सँगसँगै खेल्थेँ । यी मामाको घर मेरो मामाको घरभन्दा पाँच÷सात कान्लामुनि थियो । यिनको उमेर पनि मेरै उमेरसँग मिल्दोजुल्दो थियो । यिनी मभन्दा एक÷दुई वर्षले जेठा थिए । पढाइ पनि मेरोभन्दा एक कक्षा माथि थियो यिनको ।
मेरो घरबाट मामाघर कस्सिएरै हिँड्नेहरुका लागि पनि छ\सात घन्टाको पैदल दुरीमा थियो । विभिन्न ठाउँमा घना जङ्गल पनि भएकाले आइमाई केटाकेटीहरु एक्लै हिँड्न डराउँथे । त्यस समयमा म पनि एक्लै जान सक्दिनथेँ, कहिले दाइको हात समाएर त कहिले आमाको सारीको फेरो समाएर पछि लाग्ने गर्थें । बाटो सहज थिएन । कतै डेढ घन्टाको उकालो चढ्नु पर्थ्यो भने कतै त्यति नै ओरालो झर्नु पर्थ्यो । टाढा भएकाले वर्षमा एक वा दुईपटक भन्दा बढी म मामाघर जान पाउँदिनथेँ । कुनै कुनै वर्ष त मामाघर नगएरै पनि बितेको हुन्थ्यो । यस अर्थमा पनि यी मामासँग मेरो त्यति बाक्लो भेटघाट हुँदैनथ्यो । यद्यपि बाल्यकालमा जतिपटक भेट भयो हामी उत्तिकै आत्मीय बनेर खेल्ने गर्थ्यौं ।
पछि म क्याम्पस पढ्न भनेर पोखरा आएपछि भने यी मामासँग दुई वा तिन वर्षमा एकपटक जस्तो भेट हुन्थ्यो । अझ पछिल्लो समयमा भने यिनीसँग भेट नभएको पनि थुप्रै वर्ष भएको थियो । यिनले क्याम्पस पढेनन् । गाउँमै मास्टरी गर्न थाले । अठचालिस\उनन्पचास सालतिर हो सायद् यिनी प्राथमिक तहको शिक्षकमा स्थायी भएका । यिनले दुई छोरी र त्यसपछि एक छोरा पाएको थाहा थियो मलाई । हामी बिच बाक्लो भेटघाट नहुने हुँदा यिनको पारिवारिक अवस्थाबारे मलाई त्यति बढी जानकारी थिएन । बरू केही वर्ष पहिलेको भेटमा यिनले मसँग साथीभाइहरुको तुलनामा आफूले त्यति राम्रो कमाइ गर्न नसकेको गुनासो गरेका थिए । भनेका थिए, ‘प्राथमिक तहको शिक्षकको तलब, केटाकेटीलाई सहरमा राखेर पढाउँदैमा ठिक्क ! जहिले पनि तलब बुझ्यो उनीहरुलाई नै पठायो, आफू त जस्ताको तस्तै !’
यी मामासँगको मेरो सबैभन्दा पछिल्लो भेट पाँच वर्ष जति पहिले भएको थियो सायद् । त्यति बेला यिनी यही पोखराको एउटा चोकमै भेटिएका थिए । म हतारमा थिएँ । बसेर बोल्ने, गफ गर्ने अवस्था थिएन । आफूसँगै रहेको केटालाई ‘मेरो छोरो’ भनेर चिनाएका थिए । यिनको कुरा सुन्ने फुर्सद नभएकाले म नमस्कार र सञ्चोबिसञ्चोको औपचारिकतापछि हिँडिहालेको थिएँ । त्यसपछि भने यस भेटका लागि पाँच वर्ष कुर्नु पर्यो । बिचमा म मामाघर नगएको पनि होइन, गएको थिएँ । बिहान गएर बेलुका फर्केको थिएँ । त्यति बेला यिनीसँग भेट हुने अवसर जुरेको थिएन । अहिले कोरोना सङ्क्रमण केही मत्थरिँदै जाँदा यिनीसँग भेट त भयो तर हामीलाई मनपेट खोलेर गफ्फिन चाहिँ समयले साथ दिएन ।
कोरोनाको महामारीमा केही कमी आए पनि अथवा सङ्क्रमितहरुको सङ्ख्या घटेको देखिए पनि मान्छे मर्न छाडेका थिएनन् । स्वाब टेष्ट गर्ने नाममा प्राइवेट हस्पिटलहरुले ब्रह्मलूट गरेका थिए । हस्पिटलका लगानीकर्ता, कर्मचारी एवम् डाक्टरहरुलाई पैसा कमाउनका लागि यो उपयुक्त समय थियो । उनीहरुलाई पैसा सोहोर्न भ्याइनभ्याई थियो । मबाट पनि उनीहरुले स्वाब परीक्षणका नाममा मज्जैले पैसा असुलेका थिए ।
लकडाउन सुरू हुनुभन्दा अगाडिको कुरा हो, मेरी आमा छोरी भेट्न भनेर स्याङ्जाको चापाकोट जानुभएको थियो । उहाँलाई पोखराबाट डाइरेक्ट चापाकोट जाने गाडीमा चढाइदिएको थिएँ । उहाँ चापाकोट पुगेको केही दिनपछि लकडाउन सुरू भयो । एक साता जति बसेर फर्कने हिसाबले जानुभएको थियो तर त्यहीँ अड्किनुभयो । डेढ\दुई महिनापछि दोब्बर भाडामा सार्वजनिक यातायात चले पनि बुढी मान्छे, सुरक्षित तरिकाले बस्न जान्नुहुन्न जस्तो लाग्यो यसैले पनि मैले उहाँलाई सार्वजनिक सवारीमा फिर्ता बोलाउन सकिन । ट्याक्सी वा जीप रिजर्व गर्यो भने नौ\दस हजार रूपैयाँ लाग्ने । उता बहिनीले पनि ‘आमा केही महिना मसँगै बस्नुहुन्छ, आत्तिनु पर्दैन’ भनेर फोन गरेकी थिई ।
आमा बसेको साढे दुई महिना पुग्न लाग्दा एकपटक बहिनीले फोनमार्फत आमालाई सामान्य टाउको दुखेको र सिटामोलले काम गरेको हुनाले आत्तिइहाल्नु नपर्ने कुरा गरी । घरैपिच्छे जस्तो सङ्क्रमितहरु देखिन थालेकाले मेरो मनमा शङ्काको बादलले डेरा जमाउन पुग्यो, कतै आमा पनि सङ्क्रमित त हुनुभएन ! यहाँजस्तो उपचारको व्यवस्था पक्कै पनि त्यहाँ नमिल्न सक्छ ! अब यसरी बसेर हुँदैन । आमालाई जसरी भए पनि पोखरा ल्याउनुपर्छ भन्ने लाग्यो । तर कसरी ? केही समय प्रश्न अनुत्तरित रह्यो । म आफै पनि सार्वजनिक सवारी चढ्ने गरेको थिइन । घरमा मोटरसाइकल थियो । पोखरा बजारभित्र त मोटरसाइकलमा हिँडडुल गर्न पाइन्थ्यो तर जिल्लाबाहिर जान बन्देज थियो । एउटा जिल्लाको सिमाना काटेर अर्को जिल्लामा प्रवेश गर्नका लागि प्रशासनको पास चाहिन्थ्यो । म पुग्नु पर्ने स्याङ्जा जिल्लाको चापाकोटमा । दुरी हुँदो हो त्यस्तै पचहत्तर\असी किलोमिटर जति ।
म कास्कीको जिल्ला प्रशासन कार्यालयमा गएँ । त्यहाँ पास बनाउन आउनेहरुको निकै भिड थियो । लाइनमा बस्नु पर्ने रहेछ । त्यहाँ मैले चिनेका केही पार्टी कार्यकर्ताहरु पनि थिए जो लाइनमा नबसी सरासर भित्र पसेर सजिलैसित पास लिई फर्केका थिए । तर हामी सामान्य भोटर तथा सर्वसाधारणहरु भने लाइनमै बस्नुपर्ने रहेछ । लाइनमा निकै समय उभिएपछि मेरो पालो आयो । आमा बिरामी भएको हुनाले उहाँलाई पोखरा ल्याउनका लागि स्याङ्जा जान पाऊँ भनी अनुरोध गरेँ । कास्कीको जिल्ला प्रशासन कार्यालयले दुई दिनका लागि भनेर पासका रुपमा सामान्य कागतको एउटा चिर्कटो दियो । त्यही जाबो एउटा चिर्कटो पाउँदा पनि मेरा खुट्टा खुसीले भुइँमा रहेनन् । दिनभरिको उपलब्धी एउटा पासको चिर्कटो लिएर साँझपख घर फर्कें ।
भोलिपल्ट खाना खाइवरी मोटरसाइकल लिएर स्याङ्जातिर लागेँ । कुभिन्डे काटेपछि आउने भालुपहाड भन्ने ठाउँमा पहरो फोरेर सडक चक्ल्याइँदै रहेछ । लगभग एक घन्टा जति जाममा परेँ । बाटामा चिया पनि पिइन । कोरोना महामारी फैलन थालेपछि मैले होटलमा चिया पिउन तथा खाजा खान पनि छोडेको थिएँ । वालिङबाट केँवरे भन्ज्याङ हुँदै चापाकोट झरेँ । आमा उमेरले त्रिहत्तर वर्षकी हुनुहुन्थ्यो । शरीर दुब्लोपातलो र केही कमजोर पनि थियो । उहाँलाई आजसम्म मैले कहिल्यै पनि मोटीघाटी हृष्टपुष्ट देख्न पाइन । म जान्नेबुझ्ने हुँदा आमा त्यस्तै अट्ठाइस\तिस वर्षकी हुनुहुँदो हो । हो, त्यस उमेरदेखि आजसम्म पनि उहाँको शरीर उस्तै छ, उस्तै दुब्लोपातलो । बुढेसकालले होला सायद, उहाँको शारीरिक तौल घट्दो क्रममा छ । घटिरहेको छ । अहिले त झन बिरामी परेर हो कि कुन्नि ! शरीर निकै कमजोर देखिएको थियो । मलाई देख्नासाथ आमाका दुबै आँखामा आँसु भरिए । आमा पुरानो जमानाकी मान्छे, छोरीचेलीको घरमा धेरै बस्नु हुँदैन भन्नुहुन्थ्यो । सायद् यही बसाइले पो हो कि ! उहाँको अनुहारमा चिन्ता भरिएको मैले महसुस गरेँ ।
भोलिपल्ट मोटरसाइकलको पछाडिपट्टि राखेर बिस्तारै चलाउँदै र ठाउँठाउँमा रोकेर आराम गराउँदै आमालाई पोखरा ल्याएँ । सामान्यतः मेरा लागि मोटरसाइकलमा तिन घन्टा जतिको बाटो हो तर बिरामी आमालाई लिएर आउँदा मलाई लगभग साढे पाँच घन्टा जति लाग्यो । घरमा ल्याएपछि ज्वरो नापेँ । ज्वरो ठ्याक्क एक सय डिग्रीमा थियो । कोरोनाका लक्षणहरु केही थिएनन् । खासै खोकी लागेको थिएन, छाती दुखेको थिएन र सास फेर्न असहज पनि थिएन । सिटामोल खान दिई बिस्तारामा तातोपानीको थर्मस र एउटा गिलास पनि राखिदिएँ । आमाले पानी पिउन निकै गाह्रो मान्नु हुन्थ्यो । उहाँमा समय समयमा पानी पिउनुपर्छ भन्ने चेतना थिएन । पानी पिउनका लागि पनि हामीले कर गर्नु पथ्र्यो । मैले कर लाएरै पानी पिउनका लागि प्रोत्साहित गरिरहेँ । भोलिपल्ट बिहान पनि ज्वरो नापेँ । ज्वरो घटेको रहेनछ, एक सय एक डिग्री थियो ।
अब यसरी भएन भनेर स्वाब परीक्षण गर्नेतर्फ मैले ध्यान केन्द्रित गरेँ । एउटा ट्याक्सी खोजेर आमा र म दुवै न्युरोडमा रहेको ‘लाइफ केयर सेन्टर’ मा पुग्यौं जहाँ दुई हजार रुपैयाँमा स्वाब परीक्षण गरिन्छ भन्ने सुनेको थिएँ । बन्द रहेछ । नजिकैको पसलमा सोध्दा दुई दिनदेखि यहाँ स्वाब परीक्षण गर्ने काम नभएको जानकारी मिल्यो ।
अब कता जाने ? दिमागमा झ्वाट्ट नागढुङ्गामा रहेको ‘चरक हस्पिटल’को सम्झना आयो । त्यहाँ रुपैयाँ महङ्गै लिए पनि स्वाब परीक्षण गरिन्छ भन्ने सुनेको थिएँ । उही ट्याक्सीमा नागढुङ्गातिर झरेँ । रिसेप्सन कक्षकी नानीले ‘यहाँ स्वाब परीक्षण गरिँदैन’ भनेर ठाडै फर्काई । उसैलाई अब कहाँ जाने त भनी सोध्दा ‘जिएमसी’ हस्पिटलको नाम लिई । म पुनः उही ट्याक्सीमा आमासहित पृथ्वीचोक स्थित जिएमसी हस्पिटलतिर लागेँ । त्यहाँ पनि मलाई बाहिरबाटै फिर्ता गरियो । अब यसपछिको अन्तिम विकल्प सरकारी अस्पताल ‘पश्चिमाञ्चल क्षेत्रीय अस्पताल’ थियो । जिएमसीको इमर्जेन्सी वार्डभन्दा बाहिर बसेको एउटा गार्डले के भन्यो भने ‘अब त पश्चिमाञ्चल क्षेत्रीय अस्पतालमा पनि आजलाई परीक्षणको समय पाउन गाह्रो छ । त्यहाँ त राति तिन÷चार बजेदेखि नै लाइनमा बस्छन् रे ! उज्यालो भएपछि गएकाले त पालो नै पाउँदैन भन्छन् ।’
अहिले बिहानको साढे दस बजेको थियो । समय धेरै बितिसकेको हुनाले आज पालो पाउन सकिन्न भन्ने लाग्यो । पुनः आमालाई लिएर घरतिरै फर्किएँ । काम बनेन । ट्याक्सीवालाले दुई हजार रुपैयाँ मागेको थियो तर पन्ध्र सय रुपैयाँ चाहिँ दिनै पर्ने भयो र दिएँ ।
घरमा बिरामी हुँदाहुँदै यसरी चुप लागेर बस्न त भएन भनी डाक्टरहरुको मोबाइल नम्बर खोज्न थालेँ । मेरो मोबाइलमा उहिल्यै बुबालाई जाँचेको डाक्टर सन्देश भट्टराईको नम्बर रहेछ । उनले आजभन्दा ठिक दुई वर्षपहिले बुबालाई जाँचेर छ महिना जति बचाएका थिए र त्यसपछि बुबा बित्नुभएको थियो । लेकसाइडमा बसोबास गर्ने तिनै डाक्टरलाई फोन गरेँ । सुरूमा उठाएनन् । दोस्रोपटकमा उठाए । उनले सगुन भन्ने मान्छेको नम्बर दिए र उसैसँग सम्पर्क गरेपछि काम बन्छ भन्ने कुरा बताए ।
मैले सगुनलाई फोन गरेँ । पहिलो घन्टीमै उठायो । सङ्क्षिप्तमा आमाको स्वास्थ्य अवस्थाबारे जानकारी गराएर स्वाब परीक्षणका लागि अनुरोध गरेँ । ऊ निकै व्यस्त रहेछ । आफू अहिले लेखनाथमा रहेको कुरा ग¥यो । सात हजार रुपैयाँ लाग्छ, पैसा ठिक्क परेर राख्नुस् म बेलुकासम्ममा समय मिलाएर आउँछु भनेर आश्वासन दियो । मेरो घरको लोकेशन र आउने बाटाको बारेमा समेत जानकारी लियो । ‘पैसा त्यति नै हो कि केही मिलाउन मिल्छ नि सर ?’ मेरो प्रश्नमा उसले ‘त्यही हो, त्यही हो । मलाई अहिले फुर्सद छैन । बेलुकासम्ममा आउँछु । रिपोर्ट भोलि नै पाउनुहुन्छ’ भनेर फोन काट्यो ।
पैसा सरकारले तोकेको रेटभन्दा तिन गुना बढी तिर्नु परे पनि स्वाब टेष्ट गरेर रोग भएनभएको पत्ता लाग्ने कुरामै म खुसी भएँ । त्यसपछि म उसको पर्खाइमा बसेँ । बिचमा दुईपटक फोन पनि गरेँ । एकपटक उसले बगरमा र अर्कोपटक मालेपाटनमा भएको कुरा गर्यो । साँझपख आइपुग्यो ऊ । मुखमा मास्क लगाएको थियो । आफैले पछाडि भिरेको झोलाबाट झिकेर हातमा ग्लोब पनि लगायो । हेर्दा केटो कलिलै देखिन्थ्यो । आमाको स्वाब निकाल्दै गर्दा पनि उसको मोबाइलको रिङ टोन बज्यो । केही समयसम्म बजिरह्यो । स्वाब निकालेर नसक्दासम्म उसले उठाएन । सकेपछि उठायो र एक घन्टापछि आउँछु भनेर जानकारी दियो ।
‘हेर्नुस् न, फुर्सदै छैन । अहिले फेरि नदीपुर पुग्नु पर्ने भयो यही काममा ।’ यति भनेर उसले मसँग पैसा माग्यो । सात हजार रुपैयाँ झिकेर दिएँ । मैले रसिदको कुरो गर्दा उसले रसिद दिने गरेको छैन भन्ने कुरा बतायो । ‘भोलि बिहान दस बजेतिर चोकमा निस्कनुस् न, म रिपोर्ट लिएर त्यहीँ आउँला ।’ यति भनेर ऊ मेरो घरबाट हिँड्यो । उसले लगभग पाँच मिनेट भित्रैमा मेरो काम सकेको थियो ।
मैले पैसा तिरेको रसिद पाइन । रसिद नपाए पनि आमाको स्वाब परीक्षण गराउन सफल भएँ । यसैमा सन्तुष्ट थिएँ तर मनमा भने जिज्ञासा उब्जिरहेको थियो– कोरोनाका नाममा यस किसिमका भ्रष्टहरुले दैनिक कति कमाउँछन् होला ? सरकारले परीक्षणलाई व्यवस्थित गर्न सक्ने हो भने त यिनीहरुले यस्तो मनपरि गर्न पाउँदैनथे कि ! सरकारी संयन्त्र नै भ्रष्टाचारको जालामा छ ! सत्ता नै भ्रष्टहरुले चलाएपछि हुने यही त हो…… ! यस्तै के के सोचेर आफैले आफ्नो चित्त बुझाएँ ।
भोलिपल्ट बिहान खाना खाएर दस बजेतिर चोकमा निस्केँ । दस मिनेट जति उभिएको थिएँ । ऊ आइपुग्यो । नाकमुख मास्कले छोपिए पनि ड्रेस हिजोजुन लगाएको थियो, आज पनि त्यही नै थियो । चिन्न गाह्रो परेन । रिपोर्ट नेगेटिभ निस्केको छ भन्दै उसले मलाई बधाई दियो । र हिँडिहाल्यो । म पनि तनावबाट मुक्त हुँदै घरतिर फर्कें । अब भने दिनहरु केही हलुकासित बित्न थाले । थोरै भए पनि म तनावबाट मुक्त भएँ ।
कोरोनाको महामारी मत्थरिँदै गयो । बजार पुनः पहिलेकै जस्तो गरी सुचारू हुन थाल्यो । राज्यले कोभिडविरूद्ध खोप लगाउने व्यवस्था पनि मिलाउन थाल्यो । मानिसहरु बढी नै सलबलाउन थाले, आआफ्नो पेसाव्यवसायलाई निरन्तरता दिन थाले । चोक, बजार जताततै भिडभाड बढ्न थाल्यो । अलि सचेतहरुले सुरक्षित तरिका अपनाएर काम गर्न थालेका थिए भने कतिपयले सुरक्षा सतर्कतालाई बेवास्ता गरिरहेका थिए । एक दिन म बिहानीपखको समयमा बजारको काम सकेर चोकबाट आफ्नो घरतिर लाग्दै थिएँ । बाटा छेउको एउटा चिया पसलमा उनै मामा भेटिए । हामी बिच नमस्कारको आदानप्रदान भयो । उनी यसपटक भने जग्गा पास गर्न आएका रहेछन् ।
उनले छोराकै बखान गर्न थाले, ‘छोरो मिहिनेती छ । कमाइ राम्रै गरेको रहेछ । उसकै आडभरोसले घडेरी किनेको हो । छोराले नकमाएको भए त कहाँ मैले यो घडेरी किन्न सक्थेँ र ! मालपोतको सबै काम सकेर आजै घर फर्कने विचारमा छु भान्जा ! दुदुईवटा भैँसी छन् । घरमा बुढीलाई पनि हैरानै छ… ।’
उनको कुरा टुङ्गिएकै थिएन । यही समयमा त्यहाँ उनलाई लिन भनेर मोटरसाइकलमा एउटा केटो आयो । मामाले ‘यही हो मेरो छोरो’ भनेर चिनाए । मलाई त्यो केटो कता कता देखे जस्तो लाग्यो । तर कहाँ देखेको थिएँ कुन्नि ! जति नै बल गर्दा पनि सम्झन सकिन । उनै मामा बोले, ‘यहीँ हस्पिटलमा काम गर्छ यसले ।’ बल्ल मेरो दिमागले काम गर्यो । ‘बाबुको नाम सगुन है !’ मैले जिज्ञासा तेर्साएँ । ‘हजुर !’ उसको मुखबाट यत्ति एउटा शब्द निस्क्यो । मसँग अरू केही नबोली ऊ आफ्नो बाबुलाई मोटरसाइकलको पछाडि राखेर हिँड्यो ।
समकालिन साहित्यबाट
मकवानपुर । साहित्यकार श्यामदास वैष्णवको काठमाडाै ज्ञानेश्वरमा निधन भएको छ । ९६ बर्षका वैष्णवकाे शुक्रबार साँझ ७ बजे आफ्नै निवासमा निधन भएकाे हाे । वैष्णव २०७२ सालदेखि मनोरोगकाे कारण हिँडडुल गर्न नसक्ने अवस्थामा थिए । स्वास्थ्य समस्याकाे कारण उनी घरमै आराम गरिरहेका थिए।
नेपाली भाषासाहित्यका साधक उनको जन्म १९८१ साउन ५ गते भएको थियो । वैष्णवको पहिलो रचना ‘शारदा’ पत्रिकामा ‘सूर्य’ शीर्षकको कविता प्रकाशित भएको थियो। उनका रातको आँसु–गीति कविता, पतकर–कविता संग्रह, अन्तरध्वनि–कविता संग्रह, उपहार–कविता संग्रह, केही लघु नाटक, केही गीति नाटक र साझा प्रकाशनबाट नयाँ लहर प्रकाशित छन् ।
उनी महाकवि लक्ष्मीप्रसाद देवकोटाका प्रिय चेलाका रूपमा परिचित छन् । उनले हाम्रो संस्कृति, माधुर्य, झंकार आदि पत्रिकाको सम्पादन पनि गरेका थिए । वैष्णवले गोरखादक्षिण बाहु, महेन्द्र प्रज्ञापुरस्कार, देवकोटा शताब्दी पुरस्कार, भानुभक्त पुरस्कार, मुक्ति पुरस्कार, नइ देरूनीख प्रदीप्ति पुरस्कार, हरिहर शास्त्री सावित्री देवी साहित्यिक पुरस्कार र त्रिमूर्ति पुरस्कार पाएका छन्।
विसं १९८१ साउन ५ गते काठमाडौँमा जन्मनुभएका वैष्णवका श्रीमती, तीन छोरा र चार छोरी छन् । यसैबीच नई प्रकाशनले वैष्णवको निधनमा श्रद्धाञ्जलि व्यक्त गरेको छ ।
सम्झनामा श्यामदासकाे एक कविता
उद्घोष
साहस छ
भने आफूमा
हरमान्छे
सगरमाथाको प्रतीक बन्न सक्छ
निष्ठा छ भने धरतीमाथि
हर प्राणी गाथा बन्न सक्छ ।
आवश्यकता छ केवल
सचेतनताको यहाँ
होश छ भने हर व्यक्तित्व
बुद्ध यहाँ बन्न सक्छ ।
विवेकशील छ भने हर मान्छे
हितकारी शिव बन्न सक्छ ।
सोची विचारी हेर्दा
ईश्वरत्वको प्रतिनिधित्व
मान्छेले नै गरेको पाइन्छ यहाँ
विकार र विकृति समन गरी
उसले युग फेरेको देखिन्छ यहाँ
वास्तविकता गुह्य कुरा गरौं त
अन्तरनिहित चैतन्य नै
ईश्वरको अंश हो भन्न सकिन्छ
समष्टि हितमा जो अघि सर्छ
उसलाई नै महत्वको
मान्न सकिन्छ ।
सफा हुदै वातावरणः विहान तुवाँलाे लाग्ने तथा दिनभर घाम नलागी चैत दाेस्राे साताबाट प्रदुषणयुक्त भएकाे वातावरण करिब ३ साता पछी सुधारकाे क्रममा रहेकाे छ । माैसमविद्का अनुसार पानी पर्ने क्रम सुरू भएकाे तथा डडेलाे लाग्न कम भएकाे कारण वातावरणमा सुधार भएकाे हाे । शनिवार विहान मनकामना मन्दिर परिसरबाट देखिएकाे हेटाैडाकाे दृष्य । तस्विरः आरपी गुरागाई/ सहीखबर
मकवानपुर । समसामयिक राजनीतिक विषयमा छलफलका लागि आज सर्वदलीय बैठक वस्दैछ । प्रधानमन्त्री केपी शर्मा ओलीले बोलाएको सर्वदलीय बैठक प्रधानमन्त्री निवास बालुवाटारमा शनिवार बिहान ११ बजे बस्ने भएकाे हाे ।
बैठकमा मुलुकको विद्यमान राजनीतिक परिस्थितिबारे सल्लाह, सुझाव, संसद्को हिउँदे अधिवेशन, कोभिड–१९ महामारीको दोस्रो लहरले सिर्जना गरेको समस्यालगायत विषयमा छलफल हुने बताइएकाे छ । साथै समसामयिक विषयमा दलहरूको सुझाव लिने बुझिएको छ ।
संसदमा रहेका नेकपा(एमाले), नेपाली काँग्रेस, नेकपा(माओवादी केन्द्र), जनता समाजवादी पार्टी(जसपा), राष्ट्रिय प्रजातन्त्र पार्टी(राप्रपा), राष्ट्रिय जनमोर्चा, नेपाल मजदुर किसान पार्टी लगायतका दलहरू सँग छलफल गरिने भएकाे हाे ।
पदमपाेखरीमा निशुल्क स्वास्थ्य शिविर
Tags: No Comments
मकवानपुर / हेटौंडा उपमहानगरपालिका वडा न.–१३ पदमपोखरीमा निशुल्क स्वास्थ्य शिविर आयोजना गरिएको छ ।
फेमकल एकेडेमीको आयोजना भएको निशुल्क स्वास्थ्य शिविरमा ४ सय जनाले स्वास्थ्य जाँच सेवा लिएको एकेडेमीका प्रिन्सिपल केशव मुडभरीले बताए । कक्षा १ देखि १० सम्मका विद्यार्थीहरुको स्वास्थ्य जाँच गरिएको प्रिन्सिपल मुडभरीले बताए । शिविरमा बालबालिकाहरुको स्वास्थ्री जाँच गर्नाले बालबालिकाहरुलाई स्वास्थ्यप्रति चनाखो हुनुपर्ने चेतना समेत विस्तार गर्न सकिने उनले बताए।
‘बालबालिकाहरुलाई सैद्धान्तिक सिकाइसँगै व्यवहारीक ज्ञान पनि आवश्यक हुन्छ, यस्ता शिविरमा स्वास्थ्य जाँच गर्दा पनि उनीहरुले धेरै कुराहरु सिक्ने अवसर पाउँछन्’ प्रिन्सिपल मुडभरीले भने । मदन भण्डारी स्वास्थ्य विज्ञान प्रतिष्ठान हेटाैंडाका डाक्टर सागर काफ्लेको नेतृत्वमा रहेको स्वास्थ्यकर्मीको टोलीले जनरल फिजिसिएन, रक्त समूह,शरिरकाे उचाइ, रक्तचाप जाँच गरेकाे थियाे । यसै गरी स्वास्थ्य जाँचसँगै जुकाको औषधि पनि वितरण गरिएको थियो ।
स्वास्थ्य जाँच कार्यक्रममा विद्यालयकाे स्वास्थ्य प्राविधिक पवित्रा राइ सहयाेगी प्रियंका क्षेत्री, रक्तसञ्चार केन्द्र हेटाैंडामा इन्चार्ज टंक दाहाललगायतकाे पनि सहभागिता रहेकाे थियाे ।

शिविरमा पदमपोखरी हेल्थपोष्टका प्रमुख धानेश्वर शाहले शिविरबाट स्वास्थ्य समस्या पत्ता लागेमा उपचार गर्न समयमै पहल हुने भएकोले शिविरको आवश्का रहेको बताए । एकेडेमीका प्रिन्सिपल मुडभरीले विद्यार्थीहरुको स्वास्थ्य जाँच समय समयमा गर्नु पर्ने भएकोले विद्यालयले नै यस्तो पहल गरेको बताए ।

