मकवानपुर । माइती नेपाल -चेलिबेटी बेचविखन रोकथाम गृह) मकवानपुरले आर्थिक वर्ष २०८२/०८३ मा ७९ वटा घरेलु हिंसाको मुद्धाहरु दर्ता भएकोमा ४६ वटा सवालमा मिलापत्र गरिएको । अन्य सवाल सम्बन्धित निकायमा रिफर गरिएको छ ।
संस्थाले गत आर्थिक वर्षमा सञ्चालन भएको कार्यक्रमको सामाजिक परिक्षणमा यस्तो तथ्याङ्क सार्वजनिक गरिएको हो । माइती नेपालद्वारा सञ्चालित मानव बेचबिखन विरुद्ध एकीकृत कार्य परियोजनाको सामाजिक परिक्षण गरिएको माइती नेपाल मकवानपुर प्रमुख माया तामाङले बताउनु भयो।
उक्त परियोजना अन्तरगत होटल तथा बारहरु अनुगमन, ओसारपसार विरुद्ध सचेतना, घरदैलो कार्यक्रम, जीवनपयोगी तालिम तथा व्यवसायमा सहयोग लगायतको क्रियाकलाप गरेको छ ।
घरेलु कामदारको लागी भारतको बाटो हुदै जानु भएको २ जना महिलाहरुलाई कुवेतबाट उद्धार गरी पारिवारिक पुनर्मिलन गराएको छ ।
आन्तरिक बेचविखनको जोखिममा पर्न सक्ने २७ जना नाबालिका र १ जना किशोरीको प्रहरी तथा सामुदायिक प्रहरीको समन्वयमा उद्धार गरी पारिवारिक पुनर्मिलन गराइएको थियो ।
यसैगरी प्रहरी हेटौंडा उपमहानगरपालिका अन्य संघ संस्थाद्धारा विभिन्न हिंसामा परेकाहरु मध्ये ३८ जना नाबालिका र १४ जना बालिकलाई गृहमा संरक्षमा राखी पारिवरिक पुनर्मिलन गराएको र २ जना बालिका गृहमा रहेका छन् ।
१८ जना नबालिक र ८ जना बालिकहरुको खोज तलाशको निवेदन माइती नेपालमा दर्ता भएकोमा १० जना नबालिक र ३ जना बालिक फेला परेका संस्थाले जनाएको छ । रोकथाम गृहले २० जना नाबालिका र ९ जना बालिकहरुलाई जवरजस्ती करणी मुद्धामा न्यायको लागि सहयोग गरेको छ।
गृहमा ३ वटा बालविवाहको मुद्धा परेकोमा ३ जनालाई नै अलग गराएको जनाइएको छ । अर्को एक जनालाई सम्बन्धित निकाय रिफर गरिएको बताईएको थियो । एडभान्स सिलाई तालिम लिएका ९ जनाले नै सिलाई व्यवसाय संचालन गरिरहनु भएको छ ओ.सी.एम.सी.ले ४ जनालाई ७७ हजार बराबरको सिलाई सामग्रीहरु वितरण गरेका छन् ।
६० जनाले आधारभुत सिलाई तालिम र ८ जनाले व्युटिपार्लर तालिम लिनु भएको छ । परियोजना अन्तरगत यो समयमा १ हजार ८० जनाले मानव बेचविखन तथा ओसारपसार विरुद्ध र सुरक्षित आप्रवसन समबन्धी जानकारी प्राप्त गरेका तामाङले बताउनुभयो ।
जवरजस्ती करणीबाट प्रभावित ५ जना नबालिकाहरुलाई हिरण्य नेपालमा रिफर गरिएको छ भने एक जना नबालिकालाई ग्रामिण असहाय सामुदायिक पुर्नस्थापना केन्द्र र एक जना महिलालाई प्रहरीको सहयोगमा मानव सेवा आश्रम रिफर गरिएको छ ।
२ जनाको स्वास्थ्य चेक जाँच तथा १२३ जनालाई मनोसामाजिक परामर्श गरिएको छ। २९ जनालाई कानुनी परामर्श, ६ हजार ५७० जनालाई मानव बेचविखन तथा ओसारपसार विरुद्धको सुचना प्रवाह, २०० वटा घरधुरीमा घरदैलो गरिएको थियो।
लैङ्गिक हिंसा विरुद्धको १६ दिने अभियान अन्तरगत सामाजिक विकास मन्त्रालयले यस गृहमा रहेको २० जना प्रशिक्षार्थीहरुलाई न्यानो कपडा वितरण गरिएको थियो । बागमती प्रदेशको सामाजिक विकास मन्त्रालय अन्तरगत सामाजिक विकास कार्यालयले माइती नेपाललाई ७ ताख बराबरको सामग्री हस्तातरण गरेको थियो ।
चुनौती उस्तै
विभिन्न सचेतना कार्यकमको बाबजुद अझै पनि चुनौती रहेको छ । भारतको बाटो हुदै बेदेशिक रोजगारमा जाने क्रम बढ्दो रहेकोले बेचबिखन विरुद्धको अभियानमा चुनौती रहेको तामाङले बताउनुभयो ।
यसैगरी आफन्त वा चिनेजानेकै व्यक्तिबाट हुने हिंसा र शोषणका कारण बालबालिका तथा किशोरीहरु जोखिममा पर्ने अवस्था कायम रहेको, समुदायमा बालबिवाहको घटनाहरु अझै विद्यमान रहेकाले किशोरीहरुको शिक्षा तथा सीप विकासमा असर परेको उहाँले बताउनु भयो ।
यसैगरी सामाजिक सञ्जाल तथा अनलाइन माध्यमको दुरुपयोगका कारण बेचविखन तथा शोषणको जोखिम बढ्दै गएको उहाँले बताउनुभयो ।
सामाजिक परिक्षण कार्यक्रममा हेटौंडा उपमहानगरपालिका प्रमुख मिना लामा, वडा ४ का कार्यवाहक अध्यक्ष गिता त्रिपाठी, मानव अधिकार संरक्षण तथा मानव बेचबिखन विरुद्धको जिल्ला सन्जाल अध्यक्ष आरती पाठक, गैसस मकवानपुर अध्यक्ष रमिला सापकोटा, सुरक्षाकर्मीहरूले सुझाव व्यक्त गर्नुभएको थियो ।

