मकवानपुर । मकबानपुरको बकैया गाउँपालिकाका शिक्षकहरु बालश्रम विरुद्ध कृयाशील हुने भएका छन् ।
बकैया गाउँपालिकामा बालश्रम अन्त्य गर्न पालिकाका बिधालयका शिक्षक एबं शिक्षाकर्मीहरु लक्षित कार्यक्रममा उनीहरुले बालश्रम विरुद्ध कृयाशील हुन प्रतिवद्धता जनाएका हुन् । ग्लोबल मार्चको सहयोगमा बकैया गाउँपालिका, स्वतन्त्रता अभियान र बाल कल्याण समाज मकाबानपुरको संयुक्त आयोजनामा शनिबार बालश्रम निवारणमा क्षेत्रगत अवधारणा तथा शिक्षककाे भूमिका सम्बन्धी प्रशिक्षण कार्यक्रम भएकाे हाे ।
उक्त कार्यक्रममा बकैया गाउँपालिका अध्यक्ष धर्मराज लामिछानेले बिधालयको तथ्याङ्क हेर्दा ड्रप आउट बढदै गएको पाईएको बताए। बिधालय बाहिर रहेको बालबालिका भोली बालश्रममा जान सक्ने, तिनै बालिकाको बाल बिबाह हुन सक्ने, बाल बिबाह पश्चात पुन बालश्रम हुदै बाल ओसारपसार र बेचबिखन समेत हुन जाने संभाबना बढदै गएकोले बिधालयमा हुने ड्रप आउट घटाउन र बिधालय बाहिर रहेको बालबालिकालाई बिधालयमा ल्याउन बिधालयका शिक्षक एबं ब्यबस्थापन समितीलाई मिहिन ढंगले कृयाशिल हुन उनले आग्रह गरे ।
पालिकाको उपाध्यक्ष भक्त बहादुर खत्रीले जिम्मेबार अभिभाबक हुन नसकेको कारणले बालबालिकाहरु बालश्रम गर्न बाध्य हुन परेको बताए । टोल विकास मार्फत अभिभावकलाई जिम्मेबार भूमिका निर्वाह गर्न सचेतना कार्यक्रमको आयोजना गर्ने योजना रहेको उनले बताए । ‘शिक्षकहरुले बालबालिकालाई विद्यालयमा सिकाउने, टिकाउने र गुणस्तरीय (विकाउने) शिक्षा दिने गरी कार्य गर्नु पर्छ’ उनले भने ।
पालिकाको प्रमुख प्रशासकिय अधिकृत महेश श्रेष्ठले गाउँपालिकाको २८ वटा विद्यालयको शिक्षकबाट बाल संरक्षणको लागि भावि कार्ययोजना तयार पारिएको बताए । ‘सार्वजनिक शिक्षाको सुदृढिकरण, विद्यालय छोडने दरमा कमी ल्याउन र गुणस्तरीय शिक्षाका लागि शिक्षकलाई जिम्मेबार बन्नु पर्छ’ उनले भने ‘विद्यालयबाट तयार पारिएको कार्ययोजनालाई कार्यान्वयन गर्न पालिकाले सहकार्य गर्नेछ ।’
बाल कल्याण समाजका अध्यक्ष प्रकाश खतिवडाले बालश्रम निवारणको लागि क्षेत्रमा अधारित पद्धती तथा शिक्षकको भूमिकाको विषयमा सहजिकरण गरेका थिए । उनले बालश्रमको परिभाषा, बाध्यकारी श्रम, बालश्रमको कारण, बालश्रमको आर्थिक समाजिक राजनैतिक असर, बालश्रम निवारणमा विद्यालय र शिक्षकको भूमिकाका सम्बन्धमा सहजिकरण गरेका थिए । शिक्षकलाई उत्साहित र जिम्मेबारी बहन गर्न अभिप्रेरित गर्दै उल्लेखनीय कार्य गर्ने शिक्षकलाई सम्मान गर्न स्थानीय सरकारले योजनाहरु ल्याएको अबस्थामा गुणस्तरीय शिक्षा प्रदान गर्न सकिने उनले बताए । पालिकाले शिक्षक तथा शिक्षा क्षेत्रमा योजना सहितको बजेट अभिबृद्धि गर्दा विद्यालय छोडने दरमा क्रमशः कमी आउदै विद्यालय बाहिर रहेको बालबालिकालाई विद्यालयमा प्रवेस गराउन सकिने बताउँदै उनले बालश्रम समेत अन्त्यकाे लागि शिक्षाको क्षेत्र लगानी आवश्यक रहेको जानकारी दिए ।
पालिका शिक्षा प्रमुख आईतराम तामाङ्ले बालश्रम अन्त्य गर्न शिक्षकको भूमिका प्रमुख हुने भएकोले शिक्षक लक्षित कार्यक्रमको आयोजना गरिएको बताए । रोजगार संयोजक रामचन्द्र खड्का बालबालिकालाई बालश्रममा जान नदिन र बालश्रममा रहेको बालबालिकालाई विद्यालयमा पुनः ल्याउन समस्या परेमा पालिकासँग सहकार्य गर्नुपर्ने बताए । महिला विकास निरीक्षक एवम् बाल कल्याण अधिकारी होम कुमारी संजेलले बकैया गाउँपालिकालाई बालश्रम मुक्त बनाउन शिक्षकको भूमिका महत्वपूर्ण हुने भएकोले सबै शिक्षकहरुलाई सहकार्य गर्न आग्रह गरिन् ।
महेन्द्र माध्यमिक विद्यालय बकैया ४ का प्रधानाध्यापक देवकी सिग्देल र प्रभात माध्यमिक विद्यालय बकैया ५ का प्रधानाध्यापक दिपेश देवकोटाले अभिभावकलाई जिम्मेबार बन्न सचेतना मुलक कार्यक्रम, विपन्न बालबालिकालाई छात्रवृत्ती, जन्मदर्ता नभएका बालबालिकाको जन्मदर्ता बनाउन पालिकाको प्रयास, बालबालिकालाई विद्यालयमा टिकाउने योजना र क्रियाकलाप, शिक्षकहरुलाई अभिप्रेरित गर्ने कार्यक्रम ल्याउँदै पालिकाले शिक्षामा लगानी वृद्धि गर्न सके शिक्षाको गुणस्तर अभिबृद्धि हुने बताए ।
सहभागी शिक्षकहरुले विद्यालयमा ड्रप आउट हुन नदिन, विद्यालय छोडेका बालबालिकालाई पुनः विद्यालय फर्काउन, विद्यालय बाहिर रहेका बालबालिकालाई विषेश रुपमा विद्यालय ल्याउन उल्लेख्य भूमिका निर्वाह गर्दै विद्यालयलाई बालमैत्री बनाउन र बालबालिकाको संरक्षणको अधिकार सुनिश्चित गर्न कटिबद्ध रहने प्रतिबद्धता समेत गरिएको थियो ।
बकैया गाउँपालिका अध्यक्ष धर्मराज लामिछानेको सभाध्यक्षता तथा गाउँपालिका उपाध्यक्ष भक्त बहादुर खत्री, पालिकाको प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत महेश श्रेष्ठ, बाल कल्याण समाजको अध्यक्ष प्रकाश खतिवडा, पालिका शिक्षा प्रमुख आईतराम तामाङ्, रोजगार संयोजक रामचन्द्र खड्का, महिला विकास निरीक्षक होम कुमारी संजेलको आतिथ्यतामा भएकाे कार्यक्रम बकैया गाउँपालिकाका २८ वटा विद्यालयका प्रअ, सहायक प्रअ तथा शिक्षक शिक्षिका लगायतका कार्यक्रममा सहभागिता रहेको थियो ।

