मकवानपुर । बालिकाहरुलाई राज्यको प्रशासनिक तथा राजनीतिक संरचना र नेतृत्वबारे बुझाइको लागि अवसरको खाँचो भएको जिल्ला समन्वय समिति मकवानपुरका प्रमुख ललित घलानले बताएका छन् ।
राडो नेपालको आयोजना तथा प्लान इन्टरनेसनल नेपालको आर्थिक सहयोगमा हेटौंडामा भएको गल्स टेक ओभर कार्यक्रममा घलानले यस्तो बताएका हुन् । कार्यक्रममा जिल्ला समन्वय समिति मकवानपुरका प्रमुख घलानले बालिकाहरुलाई सिक्ने र बुझ्ने अवसर दिन आफूले स्थानीय गाउँपालिकासँग समन्वय गर्ने बताए । रोड मोडेलको रुपमा एक बालिकालाई एक दिनको लागि कार्यलयको प्रमुख बनाउने र उक्त पदको काम कर्तव्य र अधिकारबारे बुझाउने उक्त कार्यक्रममा राडो नेपालले एक किशोरीलाई जिल्ला समन्वय समिति मकवानपुरको प्रमुख नियुक्त गरेको थियो ।
पदमा बस्ने मात्रै हैन, जिम्मेवार भएर पदीय मर्यादाको पालना गर्नेबारे बुझन् यस्तो कार्यक्रम र अवसर महत्वपूर्ण हुने घलानले बताए । बालबालिकाहरूले संघीय संरचनाको काम कर्तव्य अधिकार तथा संघीयताको अर्थ बुझ्न मद्दत पुग्ने उनले बताए ।
कुन कार्यालयले कसरी काम गर्छ, जिम्मेवारी के हो भन्ने बारे बुझेर अघि बढ्ने यो अवसरले बालिकाहरूलाई भबिस्यमा नीति निर्माण तहमा पुग्न सहज हुने उनले बताए ।
पदभार अधिग्रहण कार्यक्रममा रोल मोडल रेजिना ढकालले जिल्ला समन्वय समिति मकवानपुरको प्रमुखमा नियुक्त भएको अभ्यासपछिको मन्तव्यमा आफ्नो जिल्लाको सबै स्थानीय तहहरूमा बालमैत्री स्थानीय शासन लागू गर्न समन्वय गर्ने बताइन् । विशेष गरि बालिका स्वास्थ समस्यामा ध्यान दिन स्थानीय तहलाई आग्रह गरिन । स्थानीय तहमा बालमैत्री शासन लागू गर्न , बिद्यालयमा सेनिटरी प्याड ब्यवस्थापन गर्न, बालिकालाई शसक्त र सक्षम बनाउन कार्यक्रमहरू लागू गर्न, गाउँपालिका र नगरपालिकामा बाल उद्यान तथा खेल मैदानको ब्यवस्थापन गर्न आफूले समन्वय गर्ने उनले बताइन् ।

‘हाल ईन्टरनेटको दुरुपयोगले विभिन्न घटना भैरहेकोले त्यस्तो घटना रोक्न र मोबाइल र सामाजिक सन्जालको सदुपयोग गराउन तालिम दिनु आवश्यक छ” उनले भनिन् । लैङ्गिक हिंसा विरुद्ध १६ दिने अभियान जारी रहेको सन्दर्भमा उनले लैङ्गिक सवालमा स्थानीय स्तरमा तालीम दिन आवश्यक भएको बताइन् । सबै स्थानीय तहमा बालबालिकाले पुर्णखोप पाए नपाएको अनुगमन गरेर, अपुग स्थानमा समन्वय गर्नुपर्ने उनले बताइन् ।
कार्यक्रममा कैलाश गाउँपालिका अध्यक्ष लोकबहादुर मोक्तानले आफूहरूलाई बालमैत्री पालिका घोषणाको लागि ५१ वटा सुचक पार गर्न नै चुनौती रहेको बताए । यस पालिकामा बाल विवाहको चुनौती भएको कारण मंसिर भित्रमा गरिने भनेको घोषणा कार्यक्रम सफल नभएको उनले बताए ।
विकटको गाउँपालिकाको आर्थिक अवस्थाको कारण पुर्वनिर्धारित कार्यक्रम पूरा गर्न समस्या हुने गरेको उनले बताए । विकट र आर्थिक रूपमा कमजोर भएकै कारण कैलाश गाउँपालिकाले विकासमा रफ्तार लिन नसकेको उनले बताए । प्रदेश र केन्द्र सरकारसंगको पहुँच नहुदा गाउँपालिका पछि परेको उनले बताए । यहाँका स्थानीयलाई छोरी पढाउने र २० बर्ष पार गरेपछि मात्रै विवाह गर्नको लागि बानी पर्नै समस्या भएको उनले बताए ।
कार्यक्रममा राडो नेपालका अध्यक्ष कृष्ण धितालले बालिकाहरुलाई सशत्त बनाएर भविष्यको लागि कुसल नेतृत्व तयार गर्न आफूहरु लागि परेको छ । बालिका र किशोरीहरुको सिकाइलाई दीगो र प्रभावकारी बनाउन प्लान नेपालको आर्थिक सहयोगमा राडो नेपालले गल्स टेक ओभर कार्यक्रम सञ्चालन गर्दै आएको छ ।

