मकवानपुर / मकवानपुरको विभिन्न विद्यालयहरुमा व्यावसायिक यौन शोषण विरुद्व सचेतना कार्यक्रम गरिएको छ । माइती नेपाल मकवानपुरको आयोजनामा भिमफेदी–१ को कृष्ण मावि, हेटौंडा–१८ को गोरक्षनाथ मावि, मनहरी–१ को बालजीवन ज्योति माविमा सचेतना कार्यक्रम गरिएको हो ।
उल्लेखित विद्यालयको कक्षा ८, ९ र १० का १५ / १५ जना किशोरीहरु तथा ५ /५ जना किशोरहरुलाई बालबालिकामाथि हुने व्यवसायिक यौन शोषण विरुद्ध अभिमुखिकरण कार्यक्रम गरिएको हो । कृष्ण माविमा भएको कार्यक्रममा विद्यालय व्यवस्थापन समितिका अध्यक्ष तथा भिमफेदी गाउँपालिका वडा १ का वडा अध्यक्ष काशिराम बज्यु, शिक्षकहरु नन्दलाल लामा, दिपक पुडासैनीको उपस्थिति रहेको थियो ।
यसैगरी हेटौंडा–१८ स्थित गोरक्षनाथ माविमा आयोजना गरिएको कार्यक्रममा विद्यालय व्यवस्थापन समिति अध्यक्ष शैलेन्द्रराज बानियाँ, प्रध्यानाध्यापक योगराज खतिवडा, सहायक प्रध्यानाध्यापक प्रेमप्रसाद घिमिरे शिक्षक निर्माला चौलागाईंलगायतको उपस्थिति रहेको थियो । यसैगरी मनहरी–१ को बालजीवन ज्योति माविमा आयेजना गरिएको कार्यक्रममा वडा अध्यक्ष एवम् विद्यालय व्यवस्थापन समिति अध्यक्ष शिवप्रसाद खनाल, प्रध्यानाध्यापक एकराज गौतम, शिक्षकहरु दीलकुमार स्याङ्तान, डीबी अर्याल तथा विद्यालय व्यवस्थापन समिति सदस्य नितुमाया थिङ्गको उपस्थिति रहेको थियो ।
सचेतना कार्यक्रमले आफूहरुलाई सधैं सचेत रहनको लागि प्रेरण दिलाएको र आफूहरुले सिकोका कुराहरु आफ्ना साथीहरुको बिचमा समेत आदनप्रदान गर्ने बालजीवन ज्योति मावि कक्षा ९ कि छात्रा अस्मिता न्यौपानेले बताइन् ।

विद्यालय स्तरका किशोर किशोरीहरुलाई यस्ता व्यवहारीक ज्ञान आवश्यक भएको बताउँदै यस्ता कार्यक्रमहरु समय समयमा विद्यालयहरुका ल्याउनको लागि वडा अध्यक्षहरुले बताएका छन् ।
कार्यक्रममा सहजिकरण गर्दै माइती नेपाल मकवानपुर प्रमुख माया लामाले बालबालिकाहरुमाथि पछिल्लो समय व्यवसायिक यौन शोषणको घटनाहरुमा विभिन्न चुनौतिहरु देखिएको बताइन् ।
सचेतना कार्यक्रममा सहभागीहरुलाई उक्त विषयसँग सम्बन्धित भीडियो पनि देखाइएको थियो ।
कोरोना भाइरसको जोखिमलाई मध्यनजर गर्दै उच्च स्वास्थ्य सावधानी अपनाई कार्यक्रम आयोजना गरिएको लामाले बताइन् । कार्यक्रममा सहभागी विद्यार्थीहरुलाई सामान्य ज्ञानको प्रश्नावली सोधेर उत्कृष्टलाई पुरस्कृत समेत गरिएको थियो । साथै कार्यक्रममा सबै सहभागीलाई स्टेशनरी समेत सहयोग गरिएको माइती नेपाल मकवानपुर सहजकर्ता सरिता तामाङ्गले बताइन् ।

मकवानपुर । बागमती प्रदेशका मुख्यमन्त्री डोरमणी पौडेलले लोकतन्त्र स्थापित गर्न र टिकाउनेको लागि मिडियाको भूमिका प्रभावकारी रहेको बताएका छन्। पत्रकार महासंघ मकवानपुरको १६ औ वार्षिक साधारण सभालाई सम्बोधन गर्दै मुख्यमन्त्री पौडेलले जनताको त्याग र बलिदानबाट प्राप्त लोकतन्त्र र त्यसलाई स्थापित गर्न मिडियाको भूमिका प्रभावकारी रहेको बताएका हुन् ।
उनले मिडियाको भूमिका प्रतिपक्षी नभई सरकार पक्ष पनि रहनु पर्ने बताएका छन् । मिडियाले बागमती प्रदेश सरकारले गरेको कामलाई जनता माझ पु-याउन सहयोग गरेकोमा प्रशंसा गर्दै मिडिया समाजको पहरेदार भएको उनले बताए । उनले साधारण सभालाई सम्बोधनकै क्रममा मिडियालाई प्रदेश सरकारले सधै सहयोग गर्ने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेका छन् ।
यसैगरि साधारण सभालाई सम्बोधनका क्रममा नेपाली कांग्रेस बागमती प्रदेश संसदीय दलका नेता इन्द्रबहादुर बानियाँले तिनै तहका सरकारको भूमिका प्रभावकारी नभएको बताए । पछिल्लो समय असल रुपले पत्रकारिता गर्नेहरुको जमात घटेको बताउँदै नेता बानियाँले पार्टी र बैंक मर्ज भएजस्तै गरी मिडिया हाउस पनि मर्ज हुनु पर्ने आवश्यक औल्याए ।
सरकारले अन्य क्षेत्रमा सहुलियत दरमा ऋण उपलब्ध गराउने तर पत्रकारलाई ऋण किन नदिने भन्दै सरकारलाई कोरोनाको जोखिम पेशा नै दाउमा राख्न बाध्य बनेका पत्रकारलाई सहुलियत दरमा ऋण उपलब्ध गराउनु पर्ने बताए । नेता बानियाँले पत्रकारले कसैको आशमा काम गर्ने नभई पत्रकारिताको आचारसंहिता पालना गर्न र मिडिया संचालकलाई काम गरेबापत सरकारले तोकेको पारिश्रमिक दिन अनुरोध गरे ।
कार्यक्रममा जिल्ला समन्वय समिति मकवानपुरका प्रमुख रघुनाथ खुलाल, हेटौंडा उपमहानगरपालिकाका मेहर हरिबहादुर महत, प्रदेश सभा सदस्य प्रेम बहादुर पुलामी, बागमती प्रेदेशको प्रेस रजिष्टार रेवती सापकोटा, पत्रकार महासंघ केन्द्रीय उपाध्यक्ष विपुल पोखरेल, सचिव रामप्रसाद दाहाल, केन्द्रीय सदस्यहरु कृष्ण गिरी, पुरुषोत्तम सुवेदी, प्रदेश अध्यक्ष प्रताप विष्ट, उपाध्यक्ष संझना कार्की, महासचिव कृष्ण सारु मगर, महसंघ मकवानपुर सल्लाहकार नानीमैया विष्ट, विभिन्न प्रेस संगठनमा केन्द्र, प्रदेश तथा जिल्लामा प्रतिनिधित्व गर्ने प्रमुख एवम् पदाधिकारीहरुले पत्रकारको समस्याबारे मन्तव्य राखेका थिए ।
साधारण सभाको बन्दसत्रमा सचिव तथा कोषाध्यक्षको प्रतिवेदन संशोधन सहित पारित गर्ने निर्णय गरेको छ । साथै महासंघले ल्याएको जेष्ठ पत्रकार पेन्सन सम्बन्धी कार्यविधिको प्रस्तावलाई पुर्णता दिनको लागि ५ सदस्यिय समिति बनाएको छ । साधारण सभाले पत्रकार महासंघ मकवानपुरका उपाध्यक्षहरु द्वय कुमार अधिकारी र सरिता दाहाल, महासंघ जिल्ला शाखा सल्लाहकार नानिमैया विष्ट र पत्रकारहरु बालकृष्ण अधिकारी र ध्रुब चौलागाई रहेको समितिलाई कार्यविधि पुर्णताको लागि जिम्मेवारी दिएको छ । साधारण सभा नेपाल पत्रकार महासंघ मकवानपुर शाखाका अध्यक्ष हरि हुमागाईको अध्यक्षतामा भएको थियो ।
‘महिलामाथिको अन्याय समाजले स्वीकार्दैन’
Tags: No Comments
- मनिला विष्ट, उपाध्यक्ष मनहरी गाउँपालिका मकवानपुर
¤ लैङ्गिक हिंसा विरुद्धको १६ दिने अभियानको क्रममा यहाँको पालिकामा के कस्ता कार्यक्रम गर्नुभयो ?
यो अभियानमा देशैभर विविन्न कार्यक्रमहरु गरिए । हामीले आफ्नो गाउँपालिका (मनहरी) मा पनि विभिन्न कार्यक्रम ग-यौ । अभियान शिलशिलामा विभिन्न सचेतना मुलक कार्यक्रमसँगै पालिकाको वार्षिक कार्यक्रम पनि निरन्तर जारी रहे । जुन लैङ्गिक हिंसा उन्मुलनको लागि जारी राखिएका कार्यक्रमहरु थिए । बाल विवाह विरुद्ध सचेतना, अन्तरक्रिया, कानुनी व्यवस्था बारे जानकारी ग-यौं । साथै छोरीछोरी जन्मेर स्थायी बन्ध्याकरण गरेकालाई सम्मान कार्यक्रम ग-यौ, यसैगरी स्थानीय सरकार र संघसंस्था बीच जनचेतनामूलक लोक दोहोरी, महिला भलिबल प्रतियोगिता जस्ता कार्यक्रम अभियानमा ग-यौ ।
¤स्थानीय सरकारले यस्ता काम अभियान विशेषमा मात्रै गर्ने हो ?
अवश्य हैन, हामीले यस्ता अभियानमा मात्रै आफ्ना कार्यक्रमलाई देखाउने गरेका हैनौ । यो अभियान एउटा पर्व जस्तै हो, मनाउने गरिन्छ तर, अन्य समयमा पनि हाम्रो अभियान जारी रहन्छ । अन्य समयमा चाहिँ सचेतनाभन्दा आयमुलक, सिपमुलक कार्यक्रमहरु छन् ।
हिंसा प्रभावित महिलाहरुलाई सिपमुलक आयमुलक कार्यक्रम लक्ष्यित गरेका छौ । यस वर्षबाट यो कार्यक्रम सुरु भैसकेको छ । यो वर्ष नै २ दर्जन बढी महिलाको लागि सिपमुलक आयमुलक कार्यक्रम सुरु गरिएको छ । कृषि योजनासँग जोडेर महिलालाई स्वाबलम्बी बनाउने तर्फ कार्यक्रम ल्याएका छौ । आर्थिक रुपमा विपन्न महिलाको लागि घुम्तिकोषबाट पनि लगानी गरेका छौ । शक्तिको आधार पनि हिंसा हुने गरेको छ, महिलालाई आर्थिक रुपमा सशक्त बनाउनु जरुरी छ भन्ने मान्यतामा वर्षैभरी नियमित कार्यक्रम चालू छ । र अर्को कुरा, अहिले हिंसा महिला माथी मात्रै छैन, हामी लैङ्गक हिंसा उन्मुलनको चरणमा छौ । त्यसैले पुरुषहरूको अवस्थालाई पनि हामीले ध्यान दिएका छौं । लैङ्गिक हिंसा महिलामाथी बढि छ,तर पुरुषलाई पनि छ,त्यसैले मनहरी गाउँपालिकाले पुरुषहरुको समूहलाई पनि लगानी गरेको छ ।
यसैगरी समाबेशी बजेटबाट पनि हामीले जनचेतनामुलकभन्दा आयमुलकलाई बढी जोड दिएका छौं ।
¤अब महिला माथिको मात्रै नभएर लिङ्गको आधार हुने हिंसाको विरुद्धमा हामी छौ । तपाई गाउँपालिकाको न्यायीक समिति संयोजक समेत हुनुहुन्छ, हिंसाको उजुरी गर्न पुरुषहरु पनि आउनु हुन्छ कि ?
आउनु हुन्छ, तर निवेदन नै दर्ता गरेर चै छैन, मौखिक उजुरी आउँछन, अनौपचारिक रुपमा मिलाएर पठाएका छौ । घरेलु हिंसा भन्दा सामाजिक रुपमा मानमर्दन गरेको जस्ता उजुरी बढी हुन्छन् पुरुषहरूको चाहि ।
¤महिलामाथि भएका हिंसा र पुरुषमाथि भएका हिंसाबारे छलफल गर्दा केही फरकपन अनुभव गर्नु भयो कि ?
अं, मैले काम गर्दा अनुभुती गरेको कुरा, अझैसम्म पनि महिला लाई भएको हिंसालाई हल्का रुपमा लिईन्छ । पुरुष माथिको हिंसा ठूलो मानिन्छ । पुरुषमाथि मानमर्दन जस्ता केशमा पनि पुरुषहरु एकजुट भएर आउनु हुन्छ । उ साँच्चिकै पीडित हो भन्दै सामुहिक आवाज आउँछ, तर महिलामाथि जघन्य प्रकारको घटना हुदा पनि यतिसम्मको कुरा बाहिर नल्याएको भए हुने, यस्तो त भैहाल्छ नि भनेर सामान्य रुप दिन खोजिन्छ ।
¤लैङ्गिक हिंसा न्यूनीकरण गर्दा चुनौती कस्ता कस्ता छन ?
लैङ्गिक हिंसाको कुरा गर्दा फेरि पनि महिला र बालिका नै बढी पीडित भएका छन् । गाउँपालिकाको न्यायीक समितिले काम गर्न खोज्दा पनि विभिन्न समस्या छन् । भौतिक पुर्वाधारको समस्या छ । इजलास बने पनि जनशक्तिको अभावमा प्रयोगमा ल्याउन सकिएको छैन । उपाध्यक्षको कार्यकक्षमै विवाद मिलाउनु परेको छ । सेवाग्राही आउनुहुन्छ, गोपनियताको कुरा बाहिर जाने डर हुन्छ । विवाद हुँदा हानाहानसम्म हुने गरेको छ । हिंसा पीडितले आफ्नो कुरा गोप्यरुपमा बताउन चाहेमा त्यो वातावरण मिलाउन सकिन्न । काखेबच्चा बोकेर आउनुहुन्छ छुट्टै स्तनपान कक्ष समेत छैन, बच्चा रोईदिन्छ सबैका सामु स्तनपान गराउनुपर्ने हुन्छ,यस्ता धेरै समस्या छन् ।
मकवानपुर / नेपाल पत्रकार महासंघ मकवानपुर शाखाले ६० वर्ष उमेर पुगेका जेष्ठ पत्रकारका लागि मासिक ४ हजार रुपैयाँका दरले पेन्सन दिने भएको छ । पत्रकार महासंघ मकवानपुर शाखाको आज (बुधबार) को कार्यसमिति बैठकले ‘जेष्ठ पत्रकार पेन्सन सम्बन्धी कार्यविधी, २०७७’ पास गर्दै पेन्सन दिनका लागि सुरुवात गर्न लागेको हो ।
पेन्सन दिनका लागि हेटौंडा उपमहानगरपालिकाले कोषमा दश लाख रुपैयाँ प्रदान गरेको छ । यस्तै महासंघको मुद्दती खातामा रहेको दुई लाख रुपैयाँसमेत पेन्सन कोषमा जम्मा गर्ने निर्णय गरेको छ । मुद्द्ती रकम र उपमहानगरपालिकाको गरी जम्मा १२ लाखको व्याज रकमबाट पेन्सन दिन लागिएको पत्रकार महासंघ मकवानपुरका अध्यक्ष हरि हुमागाईँले बताए । पेन्सन सम्बन्धी कार्यविधिलाई महासंघको यही मंसिर २६ गतेको साधारण सभाले पारित गर्ने अध्यक्ष हुमागाईँले बताए ।
महासंघ मकवानपुर शाखामा आवद्ध हुनुभएका सदस्यहरु मध्ये जेष्ठ सदस्यको वृत्ति विकास गर्नका लागि पेन्सन दिन लागिएको हो । लगातार कम्तिमा बीस वर्ष मुख्य पेशा पत्रकारिता गरेर सक्रिय पत्रकारिता छोडी विश्राम लिइसकेपछि प्राप्त निबेदनका आधारमा पेन्सन रकम दिन लागिएको हो ।
जेष्ठ पत्रकार पेन्सन कार्यक्रम लागू भएपछि कोषबाट व्यय हुने गरी मासिक रुपमा चार हजार रुपैयाँ प्रदान गरिने छ र कोषमा रकम वृद्धि भएसँगै पेन्सन रकम पनि वृद्धि गरिने बताईएको छ ।
यस्तै, राज्यबाट उपलब्ध हुने अन्य कुनै सामाजिक सुरक्षा भत्ता वा नेपाल सरकार, प्रदेश सरकार, वा स्थानीय तहबाट कुनैपनि संघ संस्था, गैर सरकारी संस्थाबाट सेवा सुविधा प्राप्त हुने पदमा बहाल रहेको भए मासिक पेन्सन उपलब्ध नगराइने प्रावधान रहेको अध्यक्ष हुमागाईँले बताए । जनतासमाचारबाट
सामाजिक जिम्मेवारी र धारणाले मानसिक हिंसा पुरुषहरुमा बढी
Tags: No Comments
मकवानपुर/ मकवानपुरको बकैया गाउँपालिकाले संभवत पहिलो पटक मनोविमर्श कार्यक्रम गरेको छ । लामो समय कोरोनाको कारण अस्तव्यस्त भएको दैनिकीले मानसिक समस्या आइपर्नसक्ने भन्दै गाउँपालिकाले लैङ्गिक हिंसा विरुद्धको १६ दिने अभियानमा मनोविमर्श कार्यक्रम गरेको हो । गाउँपालिकाका सिमान्तकृत समुदाय (राई, माझी) स्थानीय सहकारीका प्रतिनिधि, महिला स्वास्थ्य स्वयमसेविका, जनप्रतिनिधि तथा पालिकाका कर्मचारीहरुलाई लक्ष्यित गरेर मनोविमर्श कार्यक्रम गरेको हो ।
कोभिड–१९ का कारण महिला तथा बालबालिकामा परेको मनोसामाजिक असर न्युनिकरण गर्ने उद्देश्यले १ दिने कार्यशाला आयोजना गरेको गाउँपालिका अध्यक्ष दामोदर खनालले बताए । जात, वर्ग, लिङ्ग कुनैपनि आधारमा कसैले पनि कसैमाथि हिंसा गर्न नहुने बताउँदै गाउँपालिका अध्यक्ष खनालले मनोविशर्म कार्यक्रममा सहभागीहरुको सहयोगमा आगामी दिनमा हिंसामुक्त गाउँपालिका निर्माण अभियानमा सहयोग पुग्ने आशा व्यक्त गरे ।
‘नबोलेरै पनि हिंसा हुन्छ,मानसिकतामा परेको चोटले शारिरको चोटभन्दा बढी पीडा दिन्छ,व्यक्तिलाई आत्महत्यसम्म पु-याउँछ’ नेपालको पहिलो दुर मनोविमर्शकर्ता प्रतिमा शर्माले भनिन् । कोरोनाको कहरपछि महिलाभन्दा पुरुषहरु बढी प्रभावित भएको उनले बताइन् । समाजले पुरुषलाई घरपरिवार चलाउने जिम्मेवारी दिएको कारण परिवारिक जिम्मेवारी सहर्ज चलाउन समस्या भएपछि पुरुषहरुले आत्महत्या बढी गरेको विमर्शकर्ता शर्माले बताइन् ।
“‘घर चलाउने जिम्मेवारी महिला–पुरुष दुबैलाई समाजले दिएको भए, अफ्ठ्यारो परिस्थितीमा पुरुषले ज्यान फाल्ने थिएनन्” उनले भनिन् “यो पनि समाजले पुरुषमाथि गर्दै आएको हिंसा कै रुप हो ।” कोभिडपछि मानसिक हिंसाको रुप भयावह हुँदै आएको उनले बताइन् । “कोभिडका कारण दैनिक २० जनाको मृत्यु हुँदा ठुलो रुपमा लिइयो तर कोडिको कारण मानसिक तनाव लिएर दैनिक २२ जनासम्मले आत्महत्या गरेको कुरा खासै चासोको रुपमा लिइएन” उनले भनिन् ।
मनोविशर्मको क्रममा महिलाभन्दा बढी पुरुषहरु हिंसाको शिकार भएको आफूले पाएको उनले बताइन् । समाजले पुरुषलाई पीरचिन्तामा मन खोलेर रुन समेत नदिएको,मनको कुरा आपसमा शेयर गर्न पनि नदिएको कारण मनमा कुण्ठा हुँदाहुँदा पुरुषहरुको हार्ट आट्याक्टको कारण ज्यान जाने गरेको उनले बताइन् । परम्परागत भनाईलाई आधार मानेर छोरा/ पुरुषलाई बन्देज गरिएका संस्कार तथा पुरूषालाइ मात्रै दिइएकाे जिम्मेवारीले पुरुषमाथि हिंसा भएको उनले बताइन् ।
कोरोना महामारीका कारण पुरुषसँगै महिला तथा बालबालिकामा तनाव, एक्लोपन महशुस, डर, त्रास चिन्ता, डिप्रेशन र रक्सी तथा लागूऔषधको प्रयोग बढेकोले मनोसामाजिक असर परेको परेको उनले बताइन् । कार्यशाला गोष्ठिमा सहजिकरण गर्दै विमर्शकर्ता शर्माले कोभिडले पारेको मनोसामाजिक असर न्युनिकरणका लागि नियमित योग अभ्यास, ब्यायाम वा थेरापीलाइ पनि नित्यकर्म कै रुपमा लिन सुझाव दिएकी छन् ।
कार्यक्रममा गाउँपालिका उपाध्यक्ष सरला बोलखेले महिला–पुरुष, बालबालिका वा जो कोहिलाई पनि हिंसा हुन नुहने र हिंसाको कारण भविष्यमा हुने ठुलाक्षतिलाई कम गर्न पहल स्वरुप मनोविमर्श कार्यक्रम गरिएको बताइन् । कामको चापको कारण दैनिक जीवनलाई व्यवस्थित गर्नतर्फ समय दिन नसक्दा पनि मानसिक रुपमा विक्षिप्त हुने अवस्था आउने भन्दै उपाध्यक्ष बोलखेले हिंसात्मक व्यवहार कोही कसैबाट गर्न नहुने बताइन् ।
सिबिन बाल हेल्पलाइन, शान्ति फाउण्डेशनलगायतका संस्थाहरुको समन्वय र सहकार्यमा गाउँपालिकाले कार्यशाला गोष्ठी आयोजना गरेको हो ।
कार्यक्रममा गाउँपालिकाका करिब १ सय भन्दा बढी महिला तथा बालबालिकाको सहभागिता थियो । कार्यक्रममा गाउँकार्यपालिका सदस्य लक्ष्मी माया माझि, निर्मला राई, प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत लक्ष्मण पुडासैनी, महिला विकास शाखा प्रमुख कविता भट्टलगायतकाको उपस्थिति रहेको थियो ।