मकवानपुर/कृषि तथा पशुपन्छी मन्त्रालय बागमती प्रदेशका सचिब डाक्टर शरण कुमार पाण्डेले किसानको व्यवसायीतालाई हेरेर वर्गीकरण गर्ने योजनामा मन्त्रालयले तयारी थालेको बताएका छन् ।
किसानको कामलाई प्रोत्सहन गर्ने योजनाहरु आफूहरुले ल्याउन लागेको र किसानको योगदान, उनीहरुको लगावलाई मध्यजनर गर्दै वर्गीकरण गर्न लागिएको उनले बताए । ‘अब किसानलाई व्यवसायिकताको लागि लाईसन्सको अनिवार्य गर्दैछौं, लाइसन्सको लागि निर्देशित मापदण्ड पालना भएकै हुनु पर्छ, मापदण्ड लागु हुने भएपछी पशु पंन्छिलाई पनि न्याय गरेर पालिनु अनिवर्या हुन्छ’ सचिव पाण्डेले भने ।
स्नेहाज केयरको आयोजनामा हेटौंडामा मंगलबार भएको प्रदेश स्तरीय कार्यशालामा उनले यस्तो बताएका हुन् । कार्यक्रममा स्नेहाज केयरका बोर्ड सदस्य रुपक कोइरालाले पशु अधिकारको सवालमा न्युनतम मापदण्ड लागु हुनुपर्ने बारे कार्यपत्र प्रस्तुत गरेका थिए ।

हाल व्यवसायिक पशु पालक किसानहरुले दानाको व्यवस्थापन, खोरको व्यवस्थापन जस्ता सवालमा मापदण्ड ख्याल नगर्ने गरिएको, वृद्ध जनावरलाई सडकमा छोड्ने गरेको, बाच्छा बाच्छी,पाडापाडीको खोर व्यवस्थापन राम्रोसँग नगर्ने गरिएको अनुगमनको क्रममा पाइएको काइरालाले बताए ।
कार्यक्रममा पशुपालन गर्दा पशुहरुलाई विपत्तिमा भाग्नको लागि सहज हुने गरी ढोकाको व्यवस्थापन गर्नुपर्ने, दाम्लोले नबाधिकन पाल्ने बानिको विकास गर्नुपर्ने, लोड अनलोड ल्याबको व्यवस्थापन हुनु पर्ने, समयमै स्वास्थ्योपचार, नियमित खाद्य, पानीसँगै अन्य पौष्टिक आहारमा ध्यान दिनु पर्ने बारे सहभागीहरुले औल्याएका थिए ।
प्रदेश दुग्ध बिकास बोर्ड बागमती प्रदेशका उपाध्यक्ष नारायणप्रसाद देवकोटा, भेटेरेनरी अस्पताल तथा विज्ञ केन्द्रका प्रमुख डा सुशिल केसी, पशु विकास अधिकृत ध्रब डिसीलगायत सरोकारवालाहरुको उपस्थिती रहेको थियो ।
मकवानपुर । नेपाली कांग्रेसका सभापति शेरबहादुर देउवाले १० जनालाई केन्द्रीय सदस्यमा मनोनित गरेका छन् । नेपाली काङ्ग्रेसको चौधौँ महाधिवेशन सकिए लगत्तै देउवाले केन्द्रीय सदस्यमा विधान बमाेजिम मनाेनित गरेका हुन् ।
कांग्रेस पार्टी विधानमा ३३ जना केन्द्रीय सदस्य सभापतिले मनोनित गर्ने प्रावधान छ । सोही प्रावधान अनुसार, सभापति देउवाले नेता रामचन्द्र पौडेलसहित १० जनालाई केन्द्रीय समितिमा मनोनित गरेका हुन् ।
देउवाले पौडेलसँगै विमलेन्द्र निधि, विजयकुमार गच्छदार, प्रकाशमान सिंह, कृष्णप्रसाद सिटौला, डा. प्रकाशशरण महत, डा. नारायण खड्का, सुजाता कोइराला, उमा रेग्मी र मीनबहादुर विश्वकर्मालाई केन्द्रीय सदस्य मनोनित गरेको कांग्रेस पार्टी कार्यालयका मुख्य सचिव कृष्णप्रसाद पौडेलले जानकारी दिए । महाधिवेशनबाट १ सय ३४ जना निर्वाचित भएका हुन् भने सभापतिका निकटम प्रतिस्पर्धी स्वतः केन्द्रीय सदस्य हुने विधानको व्यवस्था छ ।
जनवरी १ मा नयाँ वर्ष मनाउने सन्दर्भमा न कुनै खगोलीय आधार छ, न कुनै वैज्ञानिक तथ्य नै । नयाँ वर्षको रौनक सुरु हुँदै गर्दा आममानिसमा अनेकौं जिज्ञासा र कौतूहलता हुनु स्वाभाविकै हो ।
हाम्रो पञ्चांगमा तिथि, बार, नक्षत्र, योग र करण आदिको ध्यानमा राखेर गणना गरिएको थियो, जुन विभिन्न चाडपर्वसँग मेल खएको छ। हाम्रो क्यालेन्डरअनुसार नयाँ वर्ष चैत्र शुक्ल पक्षको प्रतिपदादेखि सुरु हुने गर्छ । यसको पछाडि खगोलीय अवस्था सँगसँगै भौगोलिक तथा सांस्कृतिक र ऐतिहासिक तथ्य पनि जोडिएको छ ।
यही समयबाट नयाँ ऋतु तथा बोटबिरुवाले नयाँ पालुवा हाल्ने, सूर्य पनि यही समयमा प्रथम राशि मेषमा गोचर गर्छ । तर, जनवरी १ बाट नयाँ वर्ष मनाउनुमा कुनै प्रकारको खगोलीय आधार देखिन्न । जुन बेला रोम सभ्यताको विकास हुँदै थियो, खगोलीय घटना हुन्थ्यो । त्यहाँका पूजारीले जानकारी गराउन घन्ट बजाएर कि त चिच्याएर सूचना आदानप्रदान गर्ने गर्दथे । उनीहरूले समयकालको जानकारी गराउने गर्थे, जसको नामबाट क्यालेन्डर शब्दको विकास भएको थियो भन्ने धेरै स्थानमा लेखिएको छ ।
तर, यसबेला हाम्रोमा पञ्चांग गणना भइसकेको थियो, जसमा पाँचवटा कुरा समावेश गरिएको छ । जुन तिथि, बार, नक्षत्र, योग र करण हो । तर, पश्चिमी मोडलको क्यालेन्डरमा विशेषगरी बार र गते समावेश भएको हुन्छ । उनीहरूको क्यालेन्डरभन्दा थप तीन कुरा हामीकहाँ भएकाले खगोलीय गणनाहरूमा यसको महत्व छ । पश्चिमी सभ्यतामा पनि नयाँ वर्ष मनाउने परम्परा थिएन ।
(७०० ई.पू) भन्दा पूर्व फस्ट मार्चमा नयाँ साल मनाउने परम्परा थियो । महिनाका हिसाबले १० महिना मात्रै हुन्थ्यो । मार्च भन्नाले अगाडि बढ्नु जस्तै परेड मार्च, जसको अर्थ अगाडि बढ्नु भन्ने हुन्छ । जनवरीभन्दा पहिले फस्ट मार्चबाट नयाँ साल प्रारम्भ भएको इतिहास भेटिन्छ ।
अप्रिललाई कुनै देवताको नाम दिए, त्यस्तै मे पनि उनीहरूको देवताहरूकै नाम हो । अरु महिनाको नाम नभेटेपछि क्वान्टिलिस्ट राखियो, जुन उनीहरूका इष्टदेव हुन् ।
नाम नमिलेपछि सिक्टिलेसबाट छैटौं महिनाको नाम दिए, ल्याटिना सेप्टेम्म भनेको सातौँ महिनाको नाम दिए, अक्टोबरबाट आठौं महिना, नोभेम्वरबाट नौ महिना गणना गरी डिसेम्बरको नामकरण गरे ।
नोमा पम्पालिस्ट रोमका राजा थिए (७०० ई.पू) भन्दा पछाडि उनले आाफ्नो ज्योतिषीसँगको सल्लाहअनुसार दुई महिना जोडिदिए, जनवरी र फेब्रुअरी । जेनेसबाट जनवरी र फेब्राबाट फेब्रुअरीको नाम दिएर १० महिनाबाट १२ महिनाको वर्ष बनाए ।
तर, नयाँ साल भने फस्ट मार्चबाटै सुरु हुने गर्दथ्यो । (४६ ई.पू) मा जुलियर्स सिजर रोमका राजा भएपछि ३६५ दिनलाई १२ महिनामा विभाजन गरेपछि ‘जुलियन’ क्यालेन्डर तयार पारे । त्यसपछि भएका राजाहरूले आआफ्नो पालामा नाम परिवर्तन गर्दै आफ्नो नाम राखेर महिना निर्माण गरेको इतिहास पाइन्छ ।
१७५१ का ब्रिटिस पार्लियामेन्टबाट संसद्ले क्यालेन्डर विधान पास गर्याे र संसदीय व्यवस्था भएका देशहरूमा अनिवार्य लागू गराउने नियम बनायो ।
भारतमा सक् को नामबाट सक् संवत्, बिक्रमादित्यको नामबाट विक्रम संवत्, कलि संवत् आदि नामबाट राज्य सञ्चालन भएको देखेपछि उनीहरूले सोचे, राजाको नामबाट वर्ष प्रारम्भ हुँदो रहेछ । तर, वास्तविकता के हो भनेर जान्ने कोसिस भने गरेनन् ।
भारत भ्रमणका क्रममा उनीहरूले राजाको नामबाट वर्ष मनाउनुपर्छ भन्ने सोचले १७५१ मा ब्रिटिस संसद्ले क्यालेन्डर विधान पास गरेपछि विश्वभरि यो नियम लागू भएको हो । जेनेस भन्ने राजाको नामले जनवरीदेखि नयाँ वर्ष मनाउने प्रचलन रहिआएको इतिहास पाइन्छ ।
(लेखक रिजाल दक्षिण एसीयाली ज्योतिष महासंघ नेपालका महासचिव तथा वास्तुविद् हुन् ।) राजधानी बाट
मकवानपुर/ मानव बेचविखन जस्तो जघन्य अपराध रोकथाम कार्यमा माइती नेपालले संचालन गर्दै आएको सचेतनामुलक कार्यक्रम प्रभावकारी रहेको बताइएको छ ।
जीवनशैली रुपान्तरण तथा सीपमूलक तालिमबाट मानव बेचविखन रोकथाम कार्य संभव भएको सत्यलाई अनुसरण गर्दै माइती नेपालले सञ्चालन गर्दै आएको कार्यक्रम प्रभावकारी रहेको सहभागीहरुले बताएका हुन् ।
माइती नेपाल मकवानपुरले आयोजना गरेको नगरपालिकास्तरीय सुझाव समितिको बैठकमा यस्तो बताइएको हो । बैठकमा माइती नेपालसंग सहकार्य गरी काम गर्न आफूहरु पनि तयार रहेको हेटौंडा उपमहानगरपालिका उपप्रमुख मिना कुमारी लामाले बताइन् । यस्ता कार्यक्रममा उपमहानगरपालिकाको नगरसभाबाट बजेट विनियोजन गरेर सहकार्यको लागि पहल गर्ने उपप्रमुख लामाले बताइन् । उनले लैंगिक हिंसा परिचालन कोषलाई प्रभावकारी बनाउन पहल गर्ने पनि बताइन् ।
कार्यक्रमम उपमहानगरपालिका शिक्षा महाशाखा प्रमुख गंगाधर रिमालले पाठ्यक्रम निर्माण गर्ने सिलशिला रहेकोले मानवबेचबिखन विरुद्धको विषयवस्तु अन्तरगत के कस्ता सवाल राख्दा सान्दर्भिक हुने सो बारे लिखित रुपमा सुझाव माग गरे । संस्थाहरुले परियोजना सकिएपछि बैठक गर्नु भन्दा कार्यक्रम र बजेट पहिले नै उपलबध गराइएमा नगरपालिकाको रातो किताबमा समेत प्रकाशन सहज हुने उनले बताए ।
माइती नेपाल रोक्थाम गृह मकवानपुरको आयोजनामा माइती नेपाल मकवापुरले गत आर्थिक वर्ष २०७७/०७८ मा सम्पन्न गरिएका कार्य प्रगती साथै आगामी योजनाबोरमा मंगलबार नगरपालिकास्तरीय सुझाव समितिको बैठक बसेको थियो । कार्यक्रममा माइती नेपाल मकवानपुरकी कार्यक्रम संयोजक माया लामाले सहभागी समपूर्ण सरोकारवालाहरुलाई परियोजनाको बारेमा जानकारी गराएकी थिइन् ।

परियोजना अन्तरगत गतवर्ष ४० किशोरी तथा महिलाहरुलाई सिलाई कटाइ सम्बन्धी तालिम प्रदान गरिएको, तालिम प्राप्त किशोरीहरु मध्ये अधिकांशले सिलाई व्यवसाय सञ्चालन गरी आर्थिक उपार्जनमा लागेको, तालिम प्राप्त मध्ये २ जनालाई माइती नेपालको पहल र सिविन नेपालको सहयोगमा सिलाई सामग्री वितरण गरिएको, १ जना १४ बर्षको बालिका तथा निजको ६ महिनाको छोरीलाई मकवानपुरगढी गाउँपालिकाको सहयोगमा माइती नेपालको केन्द्रीय कार्यालयमा दीर्घकालिन संरक्षणमा राखिएको बारे जानकारी गराइएको थियो ।

यसैगरी उद्धार अन्तरगत गतवर्ष मकवानपुरको मनहरी गाउँपालिकाको १ जना ६ महिनाको बालकलाई भारतको राजस्थानबाट मनहरी गाउँपालिका, जिल्ला प्रहरी कार्यालय र माइती नेपालको सयुक्त पहलमा उद्धार गरी परिवारमा पुर्नमिलन गराएको, माइती नेपालको समन्वय र राडो नेपालको सहयोगमा हिंसाबाट प्रभावित २ जना किशोरीहरुलाई जनही १० हजार प्रदान गरिएको पनि जानकारी गराइएको थियो ।
हेटौडा उपमहानगरपालिका उपप्रमुख मिना लामाको अध्यक्षतामा संचालन भएको बैठक सामाजिक विकास महाशाखा प्रमुख विष्णु कुमारी लामिछानेले सहजीकरण गर्नु गरेकी थिइन् भने महिला तथा बालबालिका महाशाख प्रमुख जगन्नाथ सापकाेटा, मानव अधिकार संरक्षणा तथा मानव बेचविखन विरुद्वकाे जिल्ला सञ्जाल अध्यक्ष आरती पाठक, हिमराइट्स मकवानपुर प्रमुख कुमारी वाइबालगायत जिल्लाका सरोकारवालाहरुको सहभागीता रहेको थियो ।
मकवानपुर । नेपाली कांग्रेस मकवानपुरको जिल्ला अधिवेशन यही पुस २७ गते हुने भएको छ। मिति तय भैसकेर पनि अनिश्चित कालको लागि स्थगित भएको कांग्रेस मकवानपुरको जिल्ला अधिवेशन केन्द्रिय निर्वाचन समितिको निर्णय अनुसार पुष २७ गते हुनेछ ।
कांग्रेस केन्द्रीय निर्वाचन समितिको सोमवार बसेको बैठकले जिल्ला अधिवेशन गर्न बाँकी रहेका १६ जिल्लामा आउँदो पुस २७ गते अधिवेशन गर्ने निर्णय गरेको हो।
नेपाली कांग्रेस केन्द्रीय निर्वाचन समितिले जारी गरेको विज्ञप्तीमा प्रदेश २ का आठ जिल्लासहित सिन्धुली, सिन्धुपाल्चोक, मकवानपुर, चितवन, बाँके, कैलाली, अछाम र नवलपुरमा जिल्ला अधिवेशन गर्न बाँकी रहेको र उक्त जिल्लाहरुको जिल्ला अधिवेशन आउँदो पुस २७ गते गर्ने निर्णय भएको छ ।
