- एलिजा पुडासैनी
२ दिनको लामो प्रसव पीडापछि बाबाकै जन्मदिन भेटाउन जन्मेको तिमी, आज १७ औं वर्ष पूरा भयौ । शुभकामना दिन तस्वीर कैद गरी रहँदा अनि आमाले छोरा र नातिलाई आशिर्वाद सहितको टीका लगाइरहँदा १७ वर्ष अगाडि गुमाएको ससुरा बुबाको अत्यन्तै याद आयो । हामी सबैलाई बुबाले फरक नामले सम्बोधन गर्नुहुन्थ्यो । मलाई बुबाले नौली भन्नुहुन्थ्यो । एउटा नयाँ मान्छे हेर्न पाए मेरो श्वास सजिलो गरि जान्थ्यो देखाइदेउ न है छिटै ! प्रायः उहाँले म एक्लै हुँदा भनिहाल्नुहुन्थ्यो । सानै छु अहिले आमा बन्ने बेला भाको छैन जस्तो लाग्थ्यो । तर बेलै नभए पनि मलाई आमा बनाउन तिमी आयौ ।
मेरो पेटमा ४ महिनाको तिमी खेल्दै गर्दा दादुराले मलाई सारै गाह्रो बनायो झन्नै तिमीलाई गुमाइन । शब्दहरू गहकिलो हुन्थ्यो बुबाको, बिबाहको पर्सी पल्ट जेठानी दिदीहरुले कान्छी बुहारी कस्ती छिन त बा भन्दा बुबाले विचार गर्दै छ मुढो भन्नु भाथ्यो ! त्यो शब्द बुझ्न अलिक समय लाग्यो मलाई, बुबा कमिज सुरुवाल लगाउनु हुन्थ्यो । केही नबुझेर मैले सोधेँ भने के सिकाउनु भएछ त पाइन्ट लागाउनेले, पढाउनु त भाकोरेछ, तिमीले त धोती पो पढिछौ । यो धोती पढिछौ सुन्दा म राम्रै सङ हासे अनि हो बा आज सम्म धोतीनै भको छ भने बाले त्यस्तो नगर्नु भन्नुभो, पाइन्ट लागाउने (उहाँको सम्धी ) लाई पिर पर्ला फेरि ।
“घरमा सबै सुतिरहेका थिए । उ उठेर बा खोजेछ । मलाई नदेखे पछि खोज्दै बारीमा आयो, दमको रोगले पटक पटक गार्हो हुने म मध्य घाममा यस्तो देखेर चादे माथिल्लो पाटामा मलाई तल्लो पाटामा फालेर घर गयो । त्यो दिन देखि पछि म बारीमा जान छाडे ।”
गाउँमा भए पनि जेठानी दिदीहरुले जति दु:ख गर्नुपरेन मैले, बस्तुहरु पालेकाले घरमा हुदा घाँस काट्नु पर्थ्यो । म घाँस काट्न जान लागेको थाहापाउने बितिकै आफ्नो सिरानी मुनि राखेको सानो हसिया तिमीलाई सजिलो हुन्छ यो लैजाउ भन्दै दिनु हुन्थ्यो । उहाँलाई भुजा धेरै मन पर्ने मलाई दिन भनेर हातमा लुकाइ रहनुहुन्थ्यो भेट्ने बित्तिकै खाउ भन्दै दिनु हुन्थ्यो हातका पसिनाले ओस्सिसकेको भुजा म केही नभनी मीठो मानेर खान्थे उहाँ पनि मख्ख पर्नु हुन्थ्यो ।
मैले कहिल्यै बिर्सनै नसक्ने अर्को एउटा कुरा, मलाई उहाँको छोराले जिस्काएर टिपेर झ्यालबाट फाल्नुपर्ने भन्नू भयो । त्यो सुन्ने बितिक्कै बाले मलाई बोलाउनु भयो । अनि भन्नु भयो, त्यो आधिलाई नजिस्क्याउ है नौली । फेरि साच्चै फाल्छनी त्यस्ले त । म हास्दै हो र बा ? भने हो नि मलाई त फालेको एक पटक । बाले भन्न नपाउदै, मैले किन नि बा सोधे । अनि बा ले भन्नु भयाे- मलाई सुत्न मन लागेन अनि म दिउसो १२-१ बजे तिर बारीमा गएर खनेको । घरमा सबै सुतिरहेका थिए । उ उठेर बा खोजेछ । मलाई नदेखे पछि खोज्दै बारीमा आयो, दमको रोगले पटक पटक गार्हो हुने म मध्य घाममा यस्तो देखेर चादे माथिल्लो पाटामा मलाई तल्लो पाटामा फालेर घर गयो । त्यो दिन देखि पछि म बारीमा जान छाडे ।
“कति यस्ता मानिसहरू छन समाजमा, जो आफुलाई जन्म दिने आफ्ना भगवान् बुबा आमाहरूलाई घर बाट निकाली वृद्धआश्रम पुर्याएका छन । औषधि उपचार त परको कुरा, सरकारले दिएको वृद्ध भत्ता समेत खोसेर खाइदिन्छन ।”
ओहो कस्तो बदमास है बा के भनेको थिए, केको बदमाश नि मेरै लागि भनेथ्यो मलाई औषधिले टिकाको छ । त्यसलाई नजिस्काउनु, सारै दायालु छ माया गर्नु भन्नू भयो । बा हजुरले दिनु भएको माया जति त म के दिन सकुला ? तर पनि मेरो कोसिस सधै हजुरले जतिनै माया दिने हुन्छ । आज हजुरहरुले दिनु भएको यो अनुपम उपहारको जति बयान गरे नि कमी नै हुन्छ । हजुरको नयाँ मान्छे हेर्ने उत्कट इच्छामा म २ महिनाले चुके । र उ जन्मेपछि खुसी संगै अलिक ढिलो भएकोमा हजुर सम्झेर रोए । तिम्रा दादा दिदीलाई जस्तै तिमीलाई पनि के नामले बोलाउनु हुन्थ्यो होला खै आज तिमीलाई आशिर्वाद दिइरहँदा मलाई मेरो कर्म दिने बुबाको औधी याद आयो ।
बा हजुरसँगको बसाई किन १३ महिना नपुग्दै टुंगियो ! अझ धेरै ज्ञान हामीलाई पस्कन नपाउदै अनन्त पासमा जानू भयो । जहाँ हुनुहुन्छ पक्कै खुसी हुनुहुन्छ भन्ने आशमा छु म। हजुरको सत्कर्मले यो खुसी ,यो सफलता पाएका छौ । आज एकाएक मेरो स्मृतिमा आइदिनु भयो बा श्रद्धा सुमन अर्पण गर्छु । हजुरको छोराबुहारी ,छोरीज्वाई, नातीनातिनाहरु सधै सत्कर्म ,आत्मनिर्भर अनि सबैका अगाडी शीर उच्छ गरेर रहन सकौ यहि कामना छ, यो तपाईंको अन्तिम ईच्छा पनि त हो नि बा ।
“बुबा हजुरले सधै आशिर्वाद दिनुहोस् हामीलाई यस्तो कुबुद्धि आज सम्म लागेन अब पनि कहिल्यै नलागोस । आजको यतिको हामी सबैको ब्यबस्था देख्न पाउनु भएको हजुर कति खुसी हुनुहुन्थ्यो होला ।”
कति यस्ता मानिसहरू छन समाजमा, जो आफुलाई जन्म दिने आफ्ना भगवान् बुबा आमाहरूलाई घर बाट निकाली वृद्धआश्रम पुर्याएका छन । औषधि उपचार त परको कुरा, सरकारले दिएको वृद्ध भत्ता समेत खोसेर खाइदिन्छन । मेलापात जाँदा दिएका खाजा कसैले दिएका मिठो कुरा आफू नखाइ आफ्ना सन्तानलाई ल्याएर पेट भरेको अनि आफुलाई गरेको योगदान भुसुकै बिर्सेर खान लगाउन दिन पनि गाह्रो मान्नेहरुका कमि छैन समाजमा । जाय जेथा अनि सम्पत्ति पाए बुबा आमा हेर्ने नपाए वास्तै नगर्ने ।
मानिस स्वार्थी हो हर कुरामा अरु सबै भन्दा आफू सम्पन्न भएको हेर्न चाहन्छ । तर बाबु आमा आफू भन्दा पनि सम्पन्न, शिक्षित,सबल आफ्ना सन्तान भएको हेर्न चाहन्छन् । घरबाट निकाल्ने त छदैछन घरमै राखेर नि पीडा यातना दिने धेरै छन् । बुबा हजुरले सधै आशिर्वाद दिनुहोस् हामीलाई यस्तो कुबुद्धि आज सम्म लागेन अब पनि कहिल्यै नलागोस । आजको यतिको हामी सबैको ब्यबस्था देख्न पाउनु भएको हजुर कति खुसी हुनुहुन्थ्यो होला ।
सहीखबर लेखक पुडासैनी मकवानपुर जिल्लाको भैंसे स्वास्थ्य चाैकीमा कार्यरत छिन् ।

