सामाजिक जिम्मेवारी र धारणाले मानसिक हिंसा पुरुषहरुमा बढी
Tags: No Comments
मकवानपुर/ मकवानपुरको बकैया गाउँपालिकाले संभवत पहिलो पटक मनोविमर्श कार्यक्रम गरेको छ । लामो समय कोरोनाको कारण अस्तव्यस्त भएको दैनिकीले मानसिक समस्या आइपर्नसक्ने भन्दै गाउँपालिकाले लैङ्गिक हिंसा विरुद्धको १६ दिने अभियानमा मनोविमर्श कार्यक्रम गरेको हो । गाउँपालिकाका सिमान्तकृत समुदाय (राई, माझी) स्थानीय सहकारीका प्रतिनिधि, महिला स्वास्थ्य स्वयमसेविका, जनप्रतिनिधि तथा पालिकाका कर्मचारीहरुलाई लक्ष्यित गरेर मनोविमर्श कार्यक्रम गरेको हो ।
कोभिड–१९ का कारण महिला तथा बालबालिकामा परेको मनोसामाजिक असर न्युनिकरण गर्ने उद्देश्यले १ दिने कार्यशाला आयोजना गरेको गाउँपालिका अध्यक्ष दामोदर खनालले बताए । जात, वर्ग, लिङ्ग कुनैपनि आधारमा कसैले पनि कसैमाथि हिंसा गर्न नहुने बताउँदै गाउँपालिका अध्यक्ष खनालले मनोविशर्म कार्यक्रममा सहभागीहरुको सहयोगमा आगामी दिनमा हिंसामुक्त गाउँपालिका निर्माण अभियानमा सहयोग पुग्ने आशा व्यक्त गरे ।
‘नबोलेरै पनि हिंसा हुन्छ,मानसिकतामा परेको चोटले शारिरको चोटभन्दा बढी पीडा दिन्छ,व्यक्तिलाई आत्महत्यसम्म पु-याउँछ’ नेपालको पहिलो दुर मनोविमर्शकर्ता प्रतिमा शर्माले भनिन् । कोरोनाको कहरपछि महिलाभन्दा पुरुषहरु बढी प्रभावित भएको उनले बताइन् । समाजले पुरुषलाई घरपरिवार चलाउने जिम्मेवारी दिएको कारण परिवारिक जिम्मेवारी सहर्ज चलाउन समस्या भएपछि पुरुषहरुले आत्महत्या बढी गरेको विमर्शकर्ता शर्माले बताइन् ।
“‘घर चलाउने जिम्मेवारी महिला–पुरुष दुबैलाई समाजले दिएको भए, अफ्ठ्यारो परिस्थितीमा पुरुषले ज्यान फाल्ने थिएनन्” उनले भनिन् “यो पनि समाजले पुरुषमाथि गर्दै आएको हिंसा कै रुप हो ।” कोभिडपछि मानसिक हिंसाको रुप भयावह हुँदै आएको उनले बताइन् । “कोभिडका कारण दैनिक २० जनाको मृत्यु हुँदा ठुलो रुपमा लिइयो तर कोडिको कारण मानसिक तनाव लिएर दैनिक २२ जनासम्मले आत्महत्या गरेको कुरा खासै चासोको रुपमा लिइएन” उनले भनिन् ।
मनोविशर्मको क्रममा महिलाभन्दा बढी पुरुषहरु हिंसाको शिकार भएको आफूले पाएको उनले बताइन् । समाजले पुरुषलाई पीरचिन्तामा मन खोलेर रुन समेत नदिएको,मनको कुरा आपसमा शेयर गर्न पनि नदिएको कारण मनमा कुण्ठा हुँदाहुँदा पुरुषहरुको हार्ट आट्याक्टको कारण ज्यान जाने गरेको उनले बताइन् । परम्परागत भनाईलाई आधार मानेर छोरा/ पुरुषलाई बन्देज गरिएका संस्कार तथा पुरूषालाइ मात्रै दिइएकाे जिम्मेवारीले पुरुषमाथि हिंसा भएको उनले बताइन् ।
कोरोना महामारीका कारण पुरुषसँगै महिला तथा बालबालिकामा तनाव, एक्लोपन महशुस, डर, त्रास चिन्ता, डिप्रेशन र रक्सी तथा लागूऔषधको प्रयोग बढेकोले मनोसामाजिक असर परेको परेको उनले बताइन् । कार्यशाला गोष्ठिमा सहजिकरण गर्दै विमर्शकर्ता शर्माले कोभिडले पारेको मनोसामाजिक असर न्युनिकरणका लागि नियमित योग अभ्यास, ब्यायाम वा थेरापीलाइ पनि नित्यकर्म कै रुपमा लिन सुझाव दिएकी छन् ।
कार्यक्रममा गाउँपालिका उपाध्यक्ष सरला बोलखेले महिला–पुरुष, बालबालिका वा जो कोहिलाई पनि हिंसा हुन नुहने र हिंसाको कारण भविष्यमा हुने ठुलाक्षतिलाई कम गर्न पहल स्वरुप मनोविमर्श कार्यक्रम गरिएको बताइन् । कामको चापको कारण दैनिक जीवनलाई व्यवस्थित गर्नतर्फ समय दिन नसक्दा पनि मानसिक रुपमा विक्षिप्त हुने अवस्था आउने भन्दै उपाध्यक्ष बोलखेले हिंसात्मक व्यवहार कोही कसैबाट गर्न नहुने बताइन् ।
सिबिन बाल हेल्पलाइन, शान्ति फाउण्डेशनलगायतका संस्थाहरुको समन्वय र सहकार्यमा गाउँपालिकाले कार्यशाला गोष्ठी आयोजना गरेको हो ।
कार्यक्रममा गाउँपालिकाका करिब १ सय भन्दा बढी महिला तथा बालबालिकाको सहभागिता थियो । कार्यक्रममा गाउँकार्यपालिका सदस्य लक्ष्मी माया माझि, निर्मला राई, प्रमुख प्रशासकीय अधिकृत लक्ष्मण पुडासैनी, महिला विकास शाखा प्रमुख कविता भट्टलगायतकाको उपस्थिति रहेको थियो ।
मकवानपुर /मकवानपुरको स्वास्थ्य क्षेत्रमा पछिल्लो समय तिव्रतर रुपमा गुणस्तर वृद्धि गरिदै आएको छ । बागमती प्रदेशको राजधानी मकवानपुर हेटौंडाको सबैभन्दा पुरानो र एकमात्र सरकारी अस्पताल हेटौंडा अस्पतालमा सोमबारबाट थप स्वास्थ्य सेवा दिन सुरु गरिएको छ ।
अस्पतालमा तयार गरिएको सघन उपचार कक्ष आइसीयु तथा उच्च उपचार कक्ष एचडीयुको सोमबार बागमती प्रदेशका मुख्यमन्त्री डोरमणी पौडेलले उद्घाटन गरेका छन् । अब यस अस्पतालमा आइसीयु कक्षमा एकैसाथ ७ जनाले र एचडीयु कक्षमा एकैसाथ १० जनाले सेवा लिन सक्ने छन् । यसैगरी अस्पतालमा भेण्टिलेटरको समेत समस्या हुदै आएकोमा सोमबारबाट ४ वटा भेन्टीलेटर पनि सञ्चालनमा ल्याइएको छ ।
आइसीयु अभाबका कारण हेटौंडाका निजी अस्पताल र भरतपुर रिफर गर्नुपर्दा बिरामीका आफन्तलाई उपचारमा भार थपिने गरेको थियो । दुबै कक्षको उद्घाटन् गर्दै बागमती प्रदेशका मुख्यमन्त्री डोरमणि पौडेलले ८ वर्ष अघि आइसियु कक्ष सञ्चालन गर्ने सपना बल्ल पुरा भएको बताए ।
मुख्यमन्त्री पौडेलले आइसीयु कक्ष एचडीयु कक्ष सञ्चालनमा आएपछि स्वास्थ्य सेवामा फड्को मार्नेकुरा आफू निश्चिन्त भएको बताए । “हिजोको दिनमा नागरिकले सरकारी अस्पतालमा सेवा नपाएर र निजी अस्पताको महङ्गो उपचारमा पहुँच नपुगेपछि अकालमा मृत्यु वरण गर्नुपरेको तितो सत्य अब हामीमाझ हुने छैन” मुख्यमन्त्री पौडेलले भने “आजबाट सुरु गरिएको सेवामा पनि समयको मागसँगै अपग्रेट गरिनु पर्छ यसतर्फ पनि प्रदेश सरकार सचेत छ ।”
विगतमा सामान्य बिरामी रिफर गरिनुपरेको कारण अस्पतालको चौतर्फी आलोचना हुने गरेको मुख्यमन्त्री पौडेलले स्मरण गरे । हेटौँडा अस्पताललाई देशकै उत्कृष्ट अस्पताल बनाउन तर्फ आफूहरु लागिपरेको मुख्यमन्त्री पौडेलले बताए ।
एक जना मात्र डाक्टरले सञ्चालन गरेको इतिहात सम्झदै मुख्यमन्त्री पौडेलले अब हेटौंडा अस्पतालमा स्वास्थ्य सेवा उच्च रहने बताए । रिफर गर्ने र बदनामको रुपमा रहेको अस्पताल विभिन्न सेवा प्रदान पश्चात देशकै चर्चित अस्पतालको रुपमा चिनाउने उनले बताए ।
कार्यक्रममा मदन भण्डारी स्वास्थ्य प्रतिष्ठानका रजिष्ट्रार राजेश प्रसाईले आइसियु सञ्चालन पश्चात अब निकट भविष्यमा काइडोलोजी र प्याथोलोजी सेवा गरिने बताए । मदन भण्डारी स्वास्थ्य प्रतिष्ठानका निर्देशक डाक्टर हरि खड्काले आर्थिक अवस्था कमजोर भएका हरुको लागि आइसीयु कोष स्थापना गरि सेवा दिने बताए ।
प्रतिदिन प्रतिवेड एचडीयुको १५ सय लाग्ने, भेन्टीलेटर सहितको आइसियु ४ हजार र विना भेन्टिरलेटरको आइसीयु २ हजार प्रतिदिन लाग्ने अस्पतालले जनाएको छ । कार्यक्रममा प्रदेश सभा सदस्य मुनु सिग्देल, कुमारी मोक्तान, ओम बहादुर ग्लान, सामाजिक विकास मन्त्रालयका सचिव दीपक काफ्ले, मदन भण्डारी स्वास्थ्य प्रतिष्ठानका उपकुलपति प्राध्यापक डाक्टरविश्वराज जोशीलगायत स्वास्थ्यकर्मीहरुको उपस्थिती रहेको थियो । कार्यक्रम अस्पताल विकास समितिका अध्यक्ष प्रकाश पौडेलको अध्यक्षतामा भएको थियो ।

मकवानपुर । नेपालमा पछिल्लो २४ घण्टामा थप ५ सय १५ जना कोरोना संक्रमणमुक्त भएका छन्। योसँगै कोरोना संक्रमण निको हुनेको संख्या २ लाख ११ हजार १ सय ८६ पुगेको स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयले जानकारी दिएको छ। शक्रबार नेपालमा कोरोना संक्रमणमुक्त हुनेको संख्या २ लाख १० हजार ६ सय ७१ रहेको थियो ।
नेपालमा पछिल्लो २४ घण्टामा थप १९ जनाको कोरोना भाइरसको संक्रमणका कारण मृत्यु भएको स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयले पुष्टि गरेको छ। योसँगै नेपालमा कोरोनाले ज्यान गुमाउनेको संख्या १ हजार ४ सय ५४ पुगेको छ।
देशभर शनिबार थप १ हजार ३ सय ८० जनामा कोरोना भाइरस सङ्क्रमण पुष्टि भएको छ । योसँगै नेपालमा कोरोना भाइरसबाट सङ्क्रमितको सङ्ख्या २ लाख ३० हजार ७ सय २३ पुगेको छ । हाल देशभर १८ हजार ८३ जना सक्रिय सङ्क्रमित छन् ।
मकवानपुर । आज बिहीबार र भोलि शुक्रबार देशभरका ५ वर्ष मुनिका बालबालिकालाई भिटामिन ‘ए’ र जुकाको औषधि खुवाइदै छ। नियमित कार्यक्रम अन्तर्गत मंसिर ११ गते आज र १२ गते भिटामिन ‘ए’ र जुकाको औषधि खुवाइने स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयले जनाएको छ। बालबालिकालाई भिटामिन ए र जुकाको औषधि खुवाउनुका साथै बालभिटा वितरण र पाखुराको नाप पनि लिइनेछ।
आज हेटौंडा उपमहानगरपालिकाका १९ वटै वडामा ९२ खोप केन्द्र मार्फत भिटामिन ए र जुकाको औषधी खुवाउने गरी तयारी पुरा भएको उपमहानगरपालिकाका स्वास्थ्य अधिकृत भोला चौलागाईंले बताए । उनका अनुसार उपमहानगरका १२ हजार बालबालिकालाई भिटामिन ए र जुकाको औषधी खुवाउने लक्ष्य रहेको छ । करिब १४ हजार बालबालिकालाई खुवाउने तयारीमा उपमहानगरपालिका रहे पनि १२ हजार बालबालिकालाई खुवाउने अनुमान गरिएको उनले बताए । बालबालिकाहरुमा हुनसक्ने स्वास्थ्य जटिलता तथा कुपोषणको जोखिम न्यून गर्न नेपालमा राष्ट्रिय भिटामिन ‘ए’ कार्यक्रम मार्फत ६ देखि ५९ महिनाका बालबालिकाहरूलाई भिटामिन ‘ए’क्याप्सुल खुवाउने गरिन्छ। यस्तै १ देखि ५ वर्ष सम्मका बालबालिकाहरुलाई जुकाको औषधि र ६ देखि २३ महिनाका बालबालिकाहरुलाई बालभिटा वितरण गर्ने गरिएको हो।
स्वास्थ्य मन्त्रालयका अनुसार वर्षमा २ पटक हुने यस कार्यक्रमले २७ लाख बालबालिकालाई भिटामिन ‘ए’ क्याप्सुल खुवाउने लक्ष्य राखेको छ। यस्तै ६ लाख बालबालिकालाई बालभिटा वितरण र २४ लाख बालबालिकालाई जुकाको औषधि खुवाउने योजना छ। भिटामिन ‘ए’ कार्यक्रममा देशभरका करिव ५२ हजार स्वास्थ्य स्वंमसेविका सहभागी हुनेछन्।
६ महिनादेखि ५ वर्ष उमेर सम्मका बालबालिकामा हुनसक्ने स्वास्थ्य जटिलता तथा कुपोषणको जोखिम न्यूनीकरण गर्न नेपालमा २०५३ सालबाट भिटामिन ‘ए’ खुवाउन थालिएको हो। बालबालिकालाई जुकाको औषधि २०५८ र बालभिटा २०६६ सालदेखि वितरण थालिएको हो।
मकवानपुर । पछिल्लो २४ घण्टामा थप ३ हजार १४० जना कोरोना संक्रमणमुक्त भएका छन्। योसँगै नेपालमा कोरोना संक्रमण भएर निको हुनेको संख्या हालसम्म २ लाख ७ हजार ९ सय ९८ पुगेको स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयले जानकारी दिएको छ । यसअघि मंगलबारसम्म नेपालमा कोरोना संक्रमणमुक्त हुनेको संख्या २ लाख ४ हजार ८ सय ५८ रहेको थियो।
यसैगरी पछिल्लो २४ घण्टामा थप २८ जनाको कोरोना भाइरसको संक्रमणका कारण मृत्यु भएको मन्त्रालयले पुष्टि गरेको छ। योसँगै नेपालमा कोरोनाले ज्यान गुमाउनेको संख्या १ हजार ३ सय ८९ पुगेको छ।
यस्तै नेपालमा थप १ हजार ९ सय ४८ जनामा कोरोना भाइरसको संक्रमण पुष्टि भएको छ। याे सँगै अहिलेसम्म नेपालमा २ लाख २६ हजार २६ जनामा संक्रमण पुष्टि भइसकेको मन्यालयले जनाएकाे छ ।