मकवानपुर । हेटौंडा उपमहानगरपालिका मेयर मिनाकुमारी लामाले बालसंरक्षणको सवाल चुनौतीपूर्ण रहेको बताएकी छिन् । बालबालिकाको क्षेत्रमा काम गर्न बलियो नीति नभएको कारण समस्या र चुनौती भएको बताइन।
बिद्यालय शिक्षामा धेरै कमीकमजोरी रहेको उनले बताएकी हुन् । बालबालिकाको सरोकारको बिषय पनि व्यवस्थापन गर्न नसकिएको उनले स्वीकार गरिन ।
सिविन बाल हेल्प लाइन मकवानपुरको आयोजनामा भएको बाल अधिकार, बालसंरक्षण बिषयक प्रदेश स्तरीय छलफल कार्यक्रम लामाले यस्तो बताएकी हुन् । सिक्ने उमेरका बालबालिकाहरू लागुऔषधको कारण सुधारगृहमा थुनेर राख्नु परेको तर संघीय सरकारले वास्ता नगरेको उनले बताइन् ।

कार्यक्रममा सामाजिक विकास मन्त्रालयका सचिब रामशरण सापकोटाले कुनै पनि कारण र प्रभावका कारण बालबालिका प्रभावित हुन नहुने आधार मानेर सरकारले ध्यान दिदै आएको बताए । नेपाल सरकार र गैससहरूको सहकार्यमा बिगतमा भन्दा सफलता हासिल भएको सचिब सापकोटाले बताए । समाज भड्किलो हुँदै आएको कारण बालबालिका असुरक्षित हुँदै आएको उनले बताए । यस्तो अवस्थामा तीनै तहको सरकारले बालबालिका संरक्षणमा चासो राख्नुपर्ने उनले बताए ।
कार्यक्रममा सामाजिक विकास मन्त्रालय महिला बालबालिका महाशाखा प्रमुख गोपालप्रसाद कंडेलले नेपाल बालबालिकाको क्षत्रमा देखिएको समस्या, चुनौती तथा अवसरबारे कार्यपत्र प्रस्तुत गरेका थिए । झण्डै २ प्रतिशत बालबालिका बिद्यालय बाहिर रहेको उनले बताए । बालसंरक्षणको सवाल झनै चुनौतीपूर्ण भएको उनले बताए । लागुऔषधको कारण बालसुधार गृहमा बालबालिका राख्नुपर्ने अवस्था रहेको उनले बताए ।
“अझै पनि सचेतनाको अभाव छ, संरक्षणको लागि आवश्यक संरचनाहरू बनिसकेका छैन, बालबालिकाको पहुँच अभिबृद्दिको लागि काम गर्न बाँकी छ” कंडेलले भने । बाल विवाह, बाल श्रमिक, बाल हिंसाको क्षेत्रमा काम गर्न मन्त्रालयले समन्वय गरिरहेको उनले बताए ।

यसैगरी बाल हेल्प लाइनका प्रमुख झविन्द्र ज्ञावलीले नेपालको १८ जिल्लामा सन्चालन रहेको बाल हेल्प लाइन १०९८, बालसंरक्षण संयन्त्र, बालसुधार गृह, बालगृहको बारेमा कार्यपत्र प्रस्तुत गरेका थिए । बाल संरक्षणको सवालमा कानुन बनेको तर कार्यान्वयन, समन्वय, बाल अधिकार समितिको कृयाशिलताको कमीलगायतको पाटो कमजोर भएको ज्ञावलीले बताए ।
मकवानपुरको बालसुधार गृहमा ५९ जना बालकहरू राखिएको छ,तर सुधारगृह बालमैत्री छैन । कार्यक्रममा मकवानपुरमा रहेर बालबालिकाको क्षेत्रमा कृयाशिल संस्थाका प्रमुख तथा प्रतिनिधिहरूको उपस्थिति रहेको थियो । कार्यक्रम सामाजिक विकास मन्त्रालयको समन्वयमा भएको थियो ।
आँचलको आयोजनामा लैङ्गिक हिंसाविरुद्धको बहस
Tags: No Comments
मकवानपुर । महिला साहित्यकारहरूको संस्था आचल साहित्य कला पुन्जले लैङ्गिक हिंसा विरुद्धको अभियान अन्तरगत हिंसा न्यूनीकरणको सवालमा बहस कार्यक्रम गरेको छ ।
‘सभ्य समाजकाे पहिचान, लैङ्गिक हिंसा विरुद्धको अभियान’ भन्ने नाराका साथमा आँचल साहित्य कला पुञ्ज मकवानपुरले लैङ्गिक हिंसा विरुद्धको १६ दिने अभियान अन्तर्गत ‘लैङ्गिक अधिकार, हाम्राे सराेकार’ विषयक बहस कार्यक्रम गरेको हो ।
कार्यक्रममा बाेल्दै प्रहरी निरिक्षक महिला, बालबालिका तथा जेष्ठ नागरिक शाखा प्रमुख चुडा कुमारी खड्काले ‘प्रहरी चाैवीसै घण्टा जनताको सेवामा खटिरहने भएकाले जनताले प्रहरी प्रशासनसँग धेरै आशा राख्ने भएको हुँदा जन चाहना अनुसार प्रहरीले काम नगरेकाे भन्ने गुनासा आउने गरेकाे पाइएकाे भए पनि कानुनी दायरा मिलाएर दर्ता भएर आएका मुद्दा सुनुवाइ हुने बताइन् ।
‘पहिचान लिङ्गले नभइ आफूमा भएको क्षमताबाट हुनुपर्ने कुरा राख्दै तेस्रो लिङ्गी भएकै कारण समाजमा आफूहरूलाई हेरिने दृष्टिकोण बदलिनुपर्ने र याे देशकाे नागरिक भएर जन्मिएपछि अन्य नागरिक सरह याैनिक तथा लैङ्गिक अल्प सङ्ख्यकहरूले नागरिकता पाउनु पर्ने ‘ फ्रेन्ड्स हेटौंडाकी किरण थापाले बताइन ।
यसैगरी अधिवक्ता अप्सरा बस्नेले कानुन प्राप्त गर्नका लागि कानुनी बाटाे अपनाउनुपर्ने घरमा बसेर न्याय प्राप्त नहुने बताइन् । कवि शान्ति प्रियवन्दनाले ‘लेखनमा लैङ्गिक विभेदको विषयलाई सङ्ख्यात्मक र गुणात्मक रुपमा थप उठाउनु पर्ने बताएको कार्यक्रम संयाेजक निर्मला व्लाेनले जानकारी गराइन ।
आँचलकी अध्यक्ष भावना सापकाेटाकाे अध्यक्षता तथा जिल्ला समन्वय समिति मकवानपुरका उपप्रमुख सानुकाजी लुइँटेलकाे प्रमुख आतिथ्यतामा कार्यक्रम गरिएको थियो । कार्यक्रममा प्रहरी निरीक्षक महिला, बालबालिका तथा जेष्ठ नागरिक सेवा शाखा प्रमुख चुडा कुमारी खड्का, अधिवक्ता अप्सरा बस्नेत, कवि शान्ति प्रियवन्दना, फ्रेन्ड्स हेटौंडाकी किरण थापाले समाज ब्यक्त हिंसाको सवालमा बहस गरेको पुन्जकी सदस्य रजनी पाैडेलले बताइन् ।
कार्यक्रममा मकवानपुरका साहित्यिक तथा सामाजिक संघ संस्थाका प्रतिनिधि तथा सदस्यहरूकाे समेत उपस्थिति रहेकाे थियाे ।
मकवानपुर । लैङ्गिक हिंसा विरुद्धकाे १६ दिने अभियान अन्तरगत हेटौंडाको बसपार्कमा जनचेतना मुलक सडक नाटक प्रदर्शन गरिएकाे छ । मकवानपुर महिला समूह हेटौडाकाे आयाेजना र सामुदायिक प्रहरी उपकेन्द्र हेटौडा १० वसपार्ककाे साझेदारीमा मगलबार सडक नाटक प्रदर्शन भएकाे हाे ।
मकवानपुर महिला समूहले गठन गरेको समूहको कलाकारहरुद्वारा सडक नाटक प्रदर्शन गरिएकाे हाे । कलाकारहरु पलक लामा, युगल लामा, सुरज अधिकारी, विविका रेग्मी, सरस्वती पुडासैनी, सविना थापा मगर, ज्याेती महर्जन नेपालीकाे समूहले लागुऔषध दुर्व्यसनीको प्रयोगमा किशोर किशोरीहरू फस्नुको कारण, रोकथाममा सरोकारवालाको भूमिका, दुर्व्यसनीले पर्ने ब्यक्तिगत तथा सामाजिक असरबारेका सन्देश समेटिएको सडक नाटक प्रदर्शन गरेका थिए ।
मकवानपुर महिला समूह सचिव सावित्री लामिछानेकाे सभाध्यक्षमा भएकाे कार्यक्रममा १० नम्बर वडा अध्यक्ष फुर्वा दाेर्जे तामाङ प्रमुख अतिथि, सामुदायिक सेवा केन्द्र बसपार्क अध्यक्ष प्रदिप कडेल तथा वडा प्रहरी कार्यालय प्रमुख केशर कुमार न्यौपानेकाे विशिष्ट आतिथ्यता रहेकाे थियाे ।
हरेक वर्ष नाेभेम्बर २५ देखि डिसेम्बर १० सम्म लैङ्गिक हिंसा विरुद्धकाे १६ दिने अभियान मनाइदै आएकाे छ । यस वर्ष ‘सभ्य समाजको पहिचान, लैंङ्गिक हिंसा बिरुद्धको अभियान’ नाराका साथ विभिन्न कार्यक्रम गरी दिवस मनाइदै छ । कार्यक्रम हिमराईट्स मकवानपुर प्रमुख कुमारी वाइबालगायत सन्जालका सदस्य संस्थाहरूको उपस्थिती रहेको समूहकी कार्यक्रम संयोजक निशा लामाले बताइन् ।






मकवानपुर । लैङ्गिक हिंसा विरुद्ध १६ दिने अभियानको सन्दर्भमा मकवानपुरमा सामूदायिक वन उपभोक्ता महासंघ मकवानपुरले सचेतनामूलक र्याली गर्ने भएको छ ।
अभियानको क्रममा महासंघले आगामी १५ गते दिउँसो हेटौंडामा सचेतनामूलक र्याली गर्ने तयारी गरेको सामुदायिक वन उपभोक्ता महासंघ जिल्ला कार्यसमिति अध्यक्ष साधुराम चौलागाईले बताए । आफू हिंसा नगर्ने र छिमेकीलाई हिंसा गर्न नहुने ज्ञान प्रचारको लागि र्यालीले महत्त्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गर्ने अपेक्षा गरिएको अध्यक्ष चौलागाईंले बताए ।

लैङ्गिक हिंसा विरुद्ध १६ दिने अभियानको सन्दर्भमा सरोकारवालाहरूसँग समन्वयात्मक बैठकमा यस्तो जानकारी गराइएको छ । पिछडिएको वर्गको उत्थानका लागि सामुदायिक वनको योगदान महत्त्वपूर्ण रहेको सामुदायिक वन उपभोक्ता महासंघ बागमती प्रदेशको सचिवालय सदस्य रामहरि चौलागाईंले बैठकमा बताए ।
सचेतना मूलक अभियानसँगै सामूदायिक वनले आय आर्जनसंग जोडेर काम गरेको चौलागाईंले बताए । अभियानको क्रममा महासंघले देशको सबै जिल्लामा कार्यक्रम गरिदै आएको चौलागाईंले बताए ।
बैठक सहभागीहरूले जिम्मेवारी बोझको कारण बढेको हिंसा, आर्थिक अभावको कारण भोग्नुपरेको हिंसाको सवाललाई सम्बोधन गर्ने कार्यक्रम हुनुपर्ने, हर व्यक्तिले सोच तथा व्यवहारमा परिवर्तन ल्याउन सक्दा मात्रै हिंसा न्यूनीकरण हुने वन समितिको अध्यक्षहरूले बताएका थिए ।

कार्यक्रममा हिमराइट्स मकवानपुर प्रमुख कुमारी वाइबा, मकवानपुर महिला समूह कार्यक्रम संयोजक निशा लामा, नारी सीप सिर्जना केन्द्रका कार्यकारी निर्देशक चिरञ्जीवी पौडेलले अभियानको क्रमा गरिने कार्यक्रम बारे जानकारी गराएका थिए ।
कार्यक्रममा अल्पकालीन सेवाकेन्द्र प्रमुख बिन्दा बर्तौला, दलित महिला संघ अध्यक्ष पवित्रा बिश्वकर्मा जिल्ला स्थित विभिन्न सामुदायिक वन उपभोक्ता महासंघका पदाधिकारीहरूको उपस्थिति रहेको थियो ।
मकवानपुर । महिला माथी हुने अधिकांश घटनामा पारिवारिक सदस्यकै सहभागीता हुने गरेको पाईएको छ ।
जिल्ला प्रहरी कार्यालय मकवानपुरमा दर्ता भएको घटना संङ्ख्याको विवरणले यस्तो देखाएको हो ।
चालू आबमा जिप्रकामा दर्ता भएका जवरजस्ती करणीका १४ वटा घटनामध्ये १३ वटा घटना आफ्नै परिवार र नातेदारबाट भएको जिल्ला प्रहरी कार्यालय मकवानपुर महिला बालबालिका तथा ज्येष्ठ नागरिक सेवा केन्द्र प्रमुख प्रहरी निरीक्षक चुडा कुमारी खड्काले बताइन् ।
महिला हिंसा विरुद्ध १६ दिने अभियानको अवसरमा यौनिक तथा लैङ्गिक हिंसा घटना व्यवस्थापन सम्बन्धि अन्तरक्रिया कार्यक्रममा यस्तो तथ्यांक सार्वजनिक गरिएको हो । घटना व्यवस्थापन सम्बन्धि कार्यबिधीले स्पष्ट व्यवस्था गर्नुपर्ने सहभागीहरूले बताएका छन् ।
अपराधलाई नियन्त्रण र अपराधीलाई दण्डितसंगै पीडतलाई केन्द्रमा राखेर न्याय दिने व्यवस्था हुनुपर्ने सहभागीले बताए । स्थानीय तहहरूले न्यायसम्पादनको लागि बनाएको कार्यबिधिहरूलाई अधिकारकर्मीहरूले पछ्याउँनु पर्ने कानुन व्यवसायी जगन्नाथ सुबेदीले बताए ।
हिंसाको सवालमा यौनिक तथा लैङ्गिक अल्पसंख्यक समूदायका व्यक्तिहरू बढी पीडामा परेको बताइएको छ । कार्यक्रममा यौनिक तथा लैङ्गिक अल्पसंख्यक समूदायका व्यक्तिहरू दिनदिनै यौनदुर्व्यबहारको सिकार हुंदा पनि सुनिवाई नभएको फ्रेन्स हेटौंडा प्रमुख किरण थापाले बताइन् । “तेस्रो लिङ्गीहरू पनि बलात्कारमा पर्न सक्छन् र कानुनी उपचार चाहिन्छ भन्ने बुझाई कानुनको समेत छैन” थापाले भनिन् “हामी/ हाम्रो समूदाय सबैभन्दा पहिले घरैमा हिंसा भोगिरहेका छौ, हाम्रो समूदायको पीडालाई कसैले बुझेका छैनन् ।”
कार्यक्रम जिल्ला समन्वय समिति प्रमुख ललित घलानले अपराध न्यूनीकरणमा सबैको सहकार्य आवश्यक रहेको बताए । घटनालाई मिलाएर भन्दा कारबाही गर्न ध्यान दिनुपर्ने उनले बताए । “आफ्नो सामाजिक मान्यता जोगाउन खोज्दा सामन्य घटनाले अपराधकै रूप लिनसक्ने जोखिमबारे ध्यान दिनुपर्छ” घलानले भने ।
यसैगरी मकवानपुरगढी गाउँपालिका उपप्रमुख मानकुमारी नेपालीले हिंसाको कारण सामाजिक विकासमा बाधा सिर्जना गरेको बताइन् । ग्रामीण क्षेत्रमा हिंसा, बाल विवाह जस्ता बिषयमा बुझाइ र व्यवस्थापनको पाटोमा धेरै काम बाँकी रहेको उनले बताइन् ।
आर्थिक सशक्तीकरण नभएको कारण हिंसाको घटना बढी भएको मानव अधिकार संरक्षण तथा मानव बेचबिखन विरुद्धको जिल्ला सन्जाल अध्यक्ष आरती पाठकले बताइन् । लैङ्गिक हिंसा न्यूनीकरणको लागि संघसंस्था र सरकारी निकायबिछ समन्वय, सहजीकरण सहकार्य अत्यावश्यक रहेको बताइन् ।
सामाजिक विकास मन्त्रालय बागमती प्रदेशको समन्वय, प्लान नेपालको आर्थिक सहयोगमा र राडो नेपालको आयोजनामा कार्यक्रम भएको थियो ।
कार्यक्रममा जिल्ला प्रहरी कार्यालय मकवानपुर महिला बालबालिका तथा ज्येष्ठ नागरिक सेवा केन्द्र प्रमुख प्रहरी निरीक्षक चुडा कुमारी खड्का र ओसिएमसीको निरीक्षक अमृता श्रेष्ठले कार्यपत्र प्रस्तुत गरेको कार्यक्रममा राडो नेपालका अधिकृत सुनिल चिमोरियाले बताए ।
कार्यक्रममा सेफ हाउस प्रमुख बिन्दा बर्तौला, हेउनमपा कानुन शाखा प्रमुख लक्ष्यम मैनाली, हिमराईट्स मकवानपुर प्रमुख कुमारी वाईबालगायतको उपस्तिथि रहेको थियो ।