मकवानपुर । मकवानपुरका कवि एवम् गीतकार लक्ष्मण बाँनियाकाे शब्द तथा संगीत रहेकाे म कहाँ खाेजु गीतकाे भिडियाे सार्वजनिक भएकाे छ ।
रवि मल्लकाे युटुब च्यानलबाट सार्वजनिक भएकाे गीतमा सुरेश बजगाईंकाे स्वर रहेकाे छ । बानियाँद्वारा लिखित रेकर्ड भएको यो तेस्राे गीत हो । माघ १९ गते युटुबमा सार्वजनिक म कहाँ खाेजु गीतकाे एरेन्ज दिक्षीत पाैडेल, मिक्सिङ चन्द्र चाैधरी, रेकर्डिक्स अजय कार्की रहेका छन् । गीत एकाउस्टिट स्टुडियाे नक्शालमा रेकर्ड भएकाे हाे ।
मकवानपुरको हर्नामाडीका साहित्यकार तथा गितकार बानियाँ करिब ४ दशक शिक्षण पेशामा आवद्ध भइ सेवा निवृत्त शिक्षक हुन् । यस अघी बाँनियाकाे ‘मेरो गीत यीनै पाखा पहरामा खोज’ तथा ‘तिमीसँग हास्न सकिन’ लिरिकल भिडियाे श्याम कार्कीकाे युटुब च्यानलबाट सार्वजनिक भएकाे थियाे ।
उनको फुटकर साहित्यक रचनाहरु विभिन्न पत्रपत्रिकामा प्रकाशित छ ।
मकवानपुर । हेटौंडामा सवारी दुर्घटना हुँदा १ जनाको मृत्यु भएको छ । हेटौंडा १५ रातमाटेमा बस र मोटरसाइकल एक आपसमा ठोकिदा बकैया गाउँपालिका ७ का शिव प्रसाद सुवेदीको मृत्यु भएको हो । पूर्व पश्चिम राजमार्ग अन्तर्गत रातोमाटेमा बसले मोटरसाइकललाई ठक्कर दिदा दुर्घटना भएको हो । सुवेदीको उपचारको क्रममा हेटौंडा अस्पतालमा मृत्यु भएको जनाइएको छ।
दुर्घटनामा अर्का १ जना घाइते भएको जिल्ला प्रहरी कार्यालय मकवानपुरले जनाएको छ । त्यसैगरी घाइते हुनेमा मोटरसाइकल चालक दोलखाका ४६ बर्षीय थनक प्रसाद दुलाल रहेका छन ।
बुधबार दिउँसो पूर्व–पश्चिम राजमार्ग अन्तर्गत हेटौंडा पथलैया सडकखण्डमा बाराबाट हेटौडा तर्फ आउदै गरेको ना ६ ख ८४२५ नम्बरको बस र बिपरित दिशाबाट जादै गरेको बागमती प्रदेश ०२०२५ प ३०८१ नम्बरको मोटरसाइकल आपसमा ठक्कर खादा दुर्घटनाग्रस्त भएको हो। ठक्कर दिने बस तथा चालक नियन्त्रणमा रहेको मकवानपुर प्रहरीले जनाएको छ।
सरकारले दूधको मूल्य बढाएकोमा उपभोक्तकर्मीले आपत्ति जनाएका छन् । सोमबार सरकारले किसानको नाममा बढाएको प्रतिलिटर ६ रुपैयाँ ५२ पैसा वास्तविक किसानको हातमा नपुग्ने र बिचौलियाको मात्र पोसिने उपभोक्ताकर्मीको भनाइ छ ।
राष्ट्रिय उपभोक्ता मञ्चका अध्यक्ष प्रेमलाल महर्जनले बिचौलिया पोस्न सरकारले किसानको नाममा दूधको मूल्यवृद्धि गरेकोे आरोप लगाए । ‘एउटा गाईको गोठ, एउटा बाल्टिनसमेत नभएका बिचौलियालाई पोस्नु किसानको नाममा सरकारले दूधको मूल्यवृद्धि हो,’ अध्यक्ष महर्जन भने, ‘सरकारले दूधको मूल्य ५६ रुपैयाँ ४ पैसा पु¥याए पनि गाईको गोठमा गोबर सोहोर्ने किसानले पाउने मूल्य भनेको ४० देखि ४५ रुपैयाँ मात्र हो ।’
उपभोक्ता अधिकार मञ्चका अध्यक्ष माधव तिमल्सिना सरकारले कुनै अध्ययन अनुसन्धान नगरी हचुवाको भरमा दूधको मूल्य बढाएको बताउँछन् । किसानका नाममा सीमित व्यापारीलाई पोस्न सरकारले दूधको मूल्यवृद्धि गरेको अध्यक्ष तिमल्सिनाको भनाइ छ ।
सोमबार बसेको मन्त्रिपरिषद् बैठकले दूधको समर्थन मूल्य प्रतिलिटर ६ रुपैयाँ ५२ पैसाले वृद्धि गरेर ५६.०४ रुपैयाँ कायम गर्ने निर्णय गरेको कृषि तथा पशुपन्छी विकास मन्त्रालयले जनाएको छ । प्रशोधन नगरिएको दूधको यस्तो मूल्य किसान र दूध खरिदकर्ताका लागि मात्रै लागू हुने मन्त्रालयको भनाइ छ ।
कृषि तथा पशुपन्छी विकास मन्त्रालयका प्रवक्ता प्रकाशकुमार सन्जेलले सरकारले बढाएको मूल्य व्यापारीका लागि नभएर किसानले पाउने बताए । प्रवक्ता सन्जेलले उपभोक्ताले पाउने मूल्य अहिले नबढेको जानकारी दिए ।
‘किसानले फ्याटको आधारमा पाउने मूल्य बढाइएको हो, अहिलेलाई उपभोक्ताका लागि मूल्य निर्धारण भएको छैन, ‘प्रवक्ता सन्जेलले भने ‘कच्चा दूधको मूल्यवृद्धि फ्याट र एसएनएफका आधारमा हुन्छ ।’ सरकारले दूधको न्यूनतम् फ्याट ४ प्रतिशत र एसएनएफ ८ प्रतिशत कायम गरेको छ । ‘फ्याट र एसएनएफ बढी भए किसानले दूधमा बढी मूल्य पाउँछन्,’ प्रवक्ता सन्जेलले बताए ।
किसानबाट खरिद गर्ने दूध प्रशोधनका लागि लाग्ने लागत जोडेर उपभोक्ता मूल्य मन्त्रालयले पछि तय गर्ने प्रवक्ता सन्जेलको भनाइ छ । राष्ट्रिय दुग्ध विकास बोर्ड, दुग्ध विकास संस्थान र मन्त्रालयको आपसी छलफलमा लागतका आधारमा उपभोक्ता मूल्यपछि निर्धारण हुने प्रवक्ता सन्जेलले जानकारी दिए ।
मन्त्रालयको सहमतिमा दुग्ध विकास बोर्डले मूल्य निर्धाण गरेको दूधको मूल्य दुग्ध विकास संस्थानलाई मात्र लागू हुने उनले बताए । ‘अन्य दुग्ध कम्पनीले सरकारले निर्धारण गरेको मूल्यका आधारमा मूल्य बढाउन सक्छन्,’ प्रवक्ता सन्जेलले भने । अन्य दुग्ध कम्पनीले दूधको गुणस्तरका आधारमा आप्mनो मूल्य निर्धाण गर्न सक्ने उनको भनाइ छ ।
दुग्ध विकास बोर्डले दुग्ध विकास संस्थानका लागि दूधको मूल्य निर्धारण गर्न मन्त्रालयबाट अध्ययन प्रतिवेदन लिइसकेको र केही दिनमा मन्त्रालयको सहमतिमा मूल्य निर्धारण गर्ने प्रवक्ता सन्जेलले जानकारी दिए ।
राष्ट्रिय दूग्ध विकास बोर्डका कार्याकारी निर्देशक राजेन्द्र यादवले उपभोक्ता र उद्योगीका लागि दूधको मूल्य निर्धारण हुन केही समय लाग्ने जानकारी दिए । उनले सरकारले पहिलोपटक किसानको न्यूनमत मूल्य निर्धारण गरेको हुँदा केही अध्ययन गरेर मूल्य निर्धारण गर्नुपर्ने भएकाले केही समय लाग्ने बताए । बोर्डका कार्यकारी निर्देशक यादवले उद्योगी र उपभोक्तालाई असर नपर्ने गरी राम्रो अध्ययन गरी मूल्य निर्धारण हुने जानकारी दिए ।
उनले मूल्य निर्धारणका लागि पहिलो चरणको अध्ययन भइरहेको थप अध्ययन गरी मन्त्रालयको सहमतिमा बोर्डले दूधको मूल्य निर्धारण गर्ने बताए । निर्देशक यादवले भने, ‘सरकारले पहिलोपटक किसानले दूधको मूल्य निर्धारण गरेको हुँदा हामीलाई नयाँ भएको छ । बोर्डले पहिलो चरण पूरा गरेको भए पनि थप दोस्रो चरणको अध्ययन गर्नुपर्नेछ । सरकारले दूधको मूल्य १३.१७ प्रतिशत बढेको छ । उद्योगी र उपभोक्तालाई भार नपुग्नेगरी यो साताभित्र बोर्डले मूल्य निर्धारण गर्ने निर्देशक यादवले जानकारी दिए ।
दूधको मूल्यवृद्धि हुँदा किसान खुसी
सरकारले दूधको मूल्यवृद्धि गर्दा किसान खुसी भएका छन् । सोमबार बसेको मन्त्रिपरिषद् बैठकले कच्चा दूधको न्यूनतम मूल्य प्रतिलिटर ५६ रुपैयाँ ४ पैसा पु¥याएपछि किसान खुसी भएका हुन् । पछिल्लो समय पशुलाई खुवाउने दाना, चोक्कर, पराल र औषधिको समेतको मूल्य अत्यधिक बढेकाले उत्पादन लागत खर्च पनि उठाउन सक्दा किसान आप्mनो पेसाप्रति चिन्तित थिए । यसअघिको दूधको मूल्यभन्दा ६ रुपैयाँ ५२ पैसा प्रतिलिटर सरकारले बढाइदिएपछि किसान हर्षित भएका हुन् । यसअघि किसानले प्रतिलिटर न्यूनतम दूधको मूल्य ४९ रुपैयाँ ५२ पैसा पाउने गरेका थिए ।
केन्द्रीय दुग्ध सहकारी संघका महासचिव राम आचार्यले सोमबार सरकारले दूधको न्यूनमत मूल्य ५६ रुपैयाँ ४ पैसा निर्धारण गरेकाले किसान खुसी भएको बताए । ‘हामीले सरकारसँग किसानको दूधको प्रतिलिटर १० रुपैयाँ बढाउनुपर्ने माग गरेका थियौं,’ आचार्यले भने, ‘सरकारले प्रतिलिटर ६ रुपैयाँ ५२ पैसा बढाएको छ । सरकारले गरेको यो निर्णयप्रति हामी खुसी नै छौं ।’ उनले भने, ‘पछिल्लो समय पशुहरूलाई खुवाउने दाना परालको मूल्य धेरै पढेको हुँदा किसानलाई आप्mनो लागत खर्च उठाउन मुस्किल भएर आप्mनो पेसाप्रति निराश भएका थिए ।
सोमबार सरकारले गरेको निर्णयले किसानमा केही आशा पलाएको छ । उनले भने, ‘किसानको दूधको मूल्यवृद्धि गर्दा सरकारले निर्धारण गरेको मूल्यमा किसानलाई नाफा नभए पनि लागत खर्च उठाउन सकिने महासचिव आचार्यको भनाइ छ । मूल्यसँग स्वच्छ र गुणस्तरीय दूध हुने पनि उत्तिकै आवश्यक भएको हुँदा उद्योगीहरूले उपभोेक्तालाई स्वच्छ र गुणस्तरीय दूध बिक्री वितरण ध्यान दिनु आवश्यक रहेको उनले बताए । राजधानी दैनिकमा प्रकाशित समाचार
मकवानपुर । तामाङ समुदायले मनाउने सोनाम ल्होछारका अवसरमा बागमती प्रदेश प्रमुख यादवचन्द्र शर्माले शुभकामना दिएका छन् । यस वर्ष माघ १९ गते आज परेकाे तामाङ समुदायको विशेष धार्मिक तथा सांस्कृतिक पर्व सोनाम ल्होछारका अवसरमा शुभकामना सन्देश जारी गर्दै प्रदेश प्रमुख शर्माले सबैका लागि सुख, शान्ति र समृद्दि तथा उत्तरोत्तर प्रगतिका कामना व्यक्त गरेका छन् ।
देश भित्र र बाहिरका समेत विभिन्न मुलुकहरुमा छरिएर रहेका तामाङ समुदायले हर्षोलाशपूर्ण वातावरणमा मनाउँने २८५८ औं ताक ल्हो (सोनाम ल्होछार) पर्वका अवसरमा जारी शुभकामना सन्देशमा प्रदेश प्रमुख शर्माले यो पर्वलाई पनि हामी हाम्रा अन्य चाडपर्वहरुझैं एउटा महत्वपूर्ण पर्व मानिने गरिएको उल्लेख गरेका छन् । प्रमुख शर्माले सन्देशमा भनेका छन्,‘तामाङ समुदायकाे प्रचलनमा रहेकाे पञ्चाङ्ग अनुसार आजबाट एउटा वर्ष पूरा भई अर्को वर्ष सुरु भएको छ । यो नववर्ष ‘सोनाम ल्होछार’ ले हामी सबैका लागि सुख, शान्ति र समृद्दि ल्याउन सकोस् भन्ने कामनासहित उत्तरोत्तर प्रगतिका लागि शुभकामना व्यक्त गर्दछु ।’
प्रमुख शर्माले हामी संयौ थुङ्गा फूलका रंगीन बगैंचाका फूलहरु भएको उल्लेख गरदै हामी बहुल जातीय, बहुभाषिक, बहुधार्मिक एवम् बहुसांस्कृतिक समाजका अभिन्न अङ्ग भएको बताएका छन् । शुभकामना सन्देशमा उनले अन्य समुदाय सरह तामाङ समुदाय पनि देशकाे लागि उत्तिकै महत्वपूर्ण अङ्ग भएको उल्लेख गरेका छन् । प्रमुख शर्माले यो पर्वले हाम्रो धर्म, संस्कृति, रिती–रिवाज तथा परम्पराको सम्बर्द्दन गर्न महत्वपूर्ण योगदान गर्नेछ भन्ने विश्वास रहेको शुभकामना सन्देशमा भनेका छन् ।
‘हाम्रो समाजको मूल चरित्र भन्नु नै विविधतामा एकता, सद्भाव र सामाजिक सहिष्णुता एवम् बन्धुत्व र पारस्परिक मेलमिलाप हो’ प्रमुख शर्माले भने– ‘हाम्रा यी र यस्तै राष्ट्रिय धरोहरप्रति हामीले गौरवबोध गर्न सक्नुपर्छ ।’ ‘यो पर्वले हामीलाई यसकै लागि प्रेरित गर्नेछ । हाम्रो समाजमा मनाइने चाडपर्वहरु तथा अनुपालना गरिने संस्कृतिहरुले हामीलाई सामाजिक हित,आपसी सम्मान र भाइचाराको प्रबलीकरण गर्न प्रेरित गर्न सकोस् भन्ने पुन:एकपटक शुभकामना व्यक्त गर्दछु ।’

मकवानपुर । साहित्य सङ्गम मकवानपुरले विभिन्न विधाका ८ जना साहित्यकारलाई सम्मान र पुरस्कार प्रदान गर्ने भएको छ । मकवानपुरको अग्रणी साहित्यिक संस्था साहित्य संगमले यस बर्ष ८ जना साहित्यकारलाई विभिन्न सम्मान र पुरस्कार प्रदान गर्ने जनाएकाे छ ।
सङ्गम अध्यक्ष अनिता न्यौपानेको अध्यक्षतामा बसेकाे मङ्गलबारको बैठकले संस्थाले प्रत्येक वर्ष प्रदान गर्दै आएको सम्मान तथा पुरस्कार साहित्यका विभिन्न विद्यामा योगदान पुर्याएका ८ जना साहित्यकारलाई प्रदान गर्ने निर्णय गरेको हाे । वरिष्ठ हास्यव्यङ्ग्यकार भैरव अर्यालको स्मृतिमा सङ्गमले स्थापना गरेको २१ हजार १ सय ११ रुपैयाँकाे भैरव अर्याल स्मृति सम्मान यसवर्ष हरिकला उप्रेतीलाई प्रदान गर्ने निर्णय गरेको छ । उक्त सम्मानकाे लागि अर्याल परिवारले २ लाख ५० हजार रुपैयाँको अक्षयकोष स्थापना गरेका छन् ।
यसै गरी संगमले स्थापना गरेकाे १५ हजार ५ सय ५५ रुपैयाँ राशीकाे मकवानपुर साहित्य श्री युवा साहित्यकार सुवास खनाललाई प्रदान गर्ने निर्णय गरिएको अध्यक्ष न्याैपानेले जनाकारी दिइन् । यसैगरी सङ्गमले यसवर्ष भेषनाथ अधिकारी स्मृति पुरस्कार साहित्यकार मनोज भण्डारीलाई प्रदान गर्ने भएको छ । साहित्यकार विशाल अधिकारी (आशुतोष) ले बुबाको नाममा स्थापना गरेको यो पुरस्कारको राशी १५ हजार ५ सय ५५ रुपैयाँ रहेका छ ।
हाल अमेरिका निवासी मकवानपुरका दीपक मुडभरीले मातापिताको नाममा स्थापना गरेको १० हजार राशीकाे सुभद्रादेवी–मदन मुडभरी स्मृति काव्य पुरस्कार साहित्यकार दीपक गौतमलाई प्रदान गरिने भएकाे छ । यस्तै, शिक्षासेवी देवप्रसाद श्रेष्ठले आमाको नाममा स्थापना गरेको ७ हजार ७ सय ७७ रुपैयाँ राशीकाे मङ्गलादेवी श्रेष्ठ स्मृति नारी पुरस्कार साहित्यकार रुकु कार्कीलाई प्रदान गर्ने निर्णय भएकाे न्याैपानेले बताइन् ।
यसैगरी हास्यव्याङ्ग्यकार आरसी रिजालले माताको नाममा स्थापना गरेको अणकुमारी स्मृति साहित्य पुरस्कार बालजागृति इङ्लिस बोर्डिङ स्कुलका सुविज्ञा सुवेदीलाई प्रदान गरिने भएको छ । उक्त पुरस्कारकाे राशी ५ हजार रुपौयाँ रहेको छ । यो पुरस्कार ९–१२ कक्षामा अध्ययनरत छात्रालाई प्रदान गरिदै आएको छ । न्याैपानेका अनुसार शेषजङ्ग स्मृति कथा पुरस्कार हेटौंडा स्कुल अफ म्यानेजमेन्टमा अध्ययनरत् उषाकिरण अधिकारीलाई प्रदान गरिने भएको छ । शिक्षासेवी डेडिजङ्ग शाहले छोराको स्मृतिमा स्थापना गरेको यो पुरस्कारको राशी ५ हजार रुपैयाँ रहेको छ । यो पुरस्कार ९–१२ कक्षामा अध्ययनरत् विद्यार्थी बीच कथा प्रतियोगिता गराई एक जनालाई प्रदान गरिदै आएको छ ।
यस्तै साहित्यसेवी मुक्तगोविन्द वैद्यले यसवर्षबाट स्थापना गरेको १० हजार रुपैयाँ राशीकाे मुक्क्ति–तारा साहित्य पुरस्कार समिक्षक घनश्याम घिमिरेलाई प्रदान गरिने भएको छ । यो पुरस्कार साहित्यका विभिन्न विधामा योगदान पुर्याएका तथा क्रियाशिल साहित्यकारलाई प्रदान गरिने जनाइएको छ । सार्वजनिक गरिएका सम्मान तथा पुरस्कार कोभिड–१९ को संक्रमण न्यूनिकरण भएपछि विशेष साहित्यिक कार्यक्रमको आयोजना गरी प्रदान गरिने सङ्गम अध्यक्ष न्यौपानेले जानकारी दिइन् ।