मकवानपुर । निजामती कर्मचारीको आधिकारिक ट्रेड युनियनको निर्वाचन पुनः स्थगित भएको छ। कोरोनाको जोखिम देखाउदै बुधबारको मन्त्रिपरिषद् बैठकले आउँदो मङ्सिर २७ गते हुने भनिएको निर्वाचन स्थगन गर्ने निर्णय गरेको हो।
निर्वाचनको सम्पूर्ण तयारी पुरा भइसकेको अवस्थामा कोभिडका कारण देखाउँदै अर्को मिति नतोकिएसम्मका लागि निर्वाचन दोस्रोपटक स्थगन भएको एक मन्त्रीले बताए । त्यसअघि ट्रेड युनियनको निर्वाचन सरकारले गत असोज २४ गते तय गरेको भएपनि कोभिड सङ्क्रमणको जोखिमका कारण देखाउँदै मङ्सिर २७ गतेलाई सारिएको थियो।
प्रमुख निर्वाचन अधिकृतको कार्यालयले मङ्सिर २७ गते हुन गइरहेको निजामती कर्मचारीहरूको आधिकारिक ट्रेड युनियनको निर्वाचनको सबै तयारी पूरा गरेको थियो । निर्वाचनको लागि चाहिने खर्च तत्काल उपलब्ध गराउन सरकारलाई अनुरोध गरेको कार्यालयले २७ गते हुने तय भएको निर्वाचनको लागि देशभरबाट प्राप्त मतदाता नामावली आफ्नो वेबसाईटमा अपलोड गर्ने कार्य सम्पन्न गरिसकेको थियो ।
कार्यालयले विभागस्तरीय ३० र जिल्लास्तरीय ७७ गरी सबै एक सय सात वटै निर्वाचन कार्यालयहरूबाट गरी ४५ हजार ६ सय १३ जना कर्मचारीको मतदाता नामावली कार्यालयको वेवसाइडमा अपलोड गरेको हो । उक्त मतदाता नामावलीमा दाबी विरोध प्रयोजनकै लागि सबै निर्वाचन अधिकृतहरूले आ–आफ्नो विभाग स्तरीय र जिल्ला स्तरीय निर्वाचन कार्यालयमा निर्वाचन कार्यक्रम अनुसार १० गते मतदाता नामावली प्रकाशन गरिएको थियो ।
यस्तै नेपाल मधेसी निजामती कर्मचारी मञ्चले मङ्सिर २७ गते हुन गइरहेको निजामती कर्मचारीहरूको आधिकारिक ट्रेड युनियनको निर्वाचन रोक्नुपर्ने मागसहित सर्वोच्च अदालतमा मुद्दा दायर गरेका छन् ।
थ्रेसहोल्ड, स्वास्थ्य र स्थानीय तहका नव कर्मचारीलाई चुनावी प्रक्रियामा सहभागी नगराएकोले तत्काल चुनाव रोक्नु पर्ने मागसहित मञ्चले सर्वोच्च अदालतमा मुद्दा दायर गरेको हो । मुद्दा प्रधानमन्त्री तथा मन्त्रिपरिषद्को कार्यालयलाई समेत विपक्षी बनाइ दायर गरेको हाे ।
यसै गरि सरकारले तीन जना सहसचिवलाई सचिवमा बढुवा गरेको छ । बुधवार बसेको मन्त्रिपरिषद् बैठकले सहसचिवत्रय गोकर्ण दवाडी, डा.योगेन्द्र कार्की र सुरेश आचार्यलाई सचिवमा बढुवा गरेको हो ।
प्रशासनतर्फ गोकर्णमणि दुवाडी, सुमनराज अर्याल र भरतमणि सुवेदीको नाम सिफारिस गरिएकोमा गरेकोमा पहिलो नम्बरका दुवाडी बढुवा भएका छन् भने कृषि र इन्जिनियरिङतर्फ ज्येष्ठताका आधारमा क्रमशः कृषि तथा पशुपन्छी विकास मन्त्रालयका ज्येष्ठ सहसचिव डा. योगेन्द्र कुमार कार्की र संस्कृति, पर्यटन तथा नागरिक उड्डयन मन्त्रालयका ज्येष्ठ सहसचिव सुरेश आचार्यलाई बढुवा गरेको गरिएको हो ।
मकवानपुर । पछिल्लो २४ घण्टामा थप ३ हजार १४० जना कोरोना संक्रमणमुक्त भएका छन्। योसँगै नेपालमा कोरोना संक्रमण भएर निको हुनेको संख्या हालसम्म २ लाख ७ हजार ९ सय ९८ पुगेको स्वास्थ्य तथा जनसंख्या मन्त्रालयले जानकारी दिएको छ । यसअघि मंगलबारसम्म नेपालमा कोरोना संक्रमणमुक्त हुनेको संख्या २ लाख ४ हजार ८ सय ५८ रहेको थियो।
यसैगरी पछिल्लो २४ घण्टामा थप २८ जनाको कोरोना भाइरसको संक्रमणका कारण मृत्यु भएको मन्त्रालयले पुष्टि गरेको छ। योसँगै नेपालमा कोरोनाले ज्यान गुमाउनेको संख्या १ हजार ३ सय ८९ पुगेको छ।
यस्तै नेपालमा थप १ हजार ९ सय ४८ जनामा कोरोना भाइरसको संक्रमण पुष्टि भएको छ। याे सँगै अहिलेसम्म नेपालमा २ लाख २६ हजार २६ जनामा संक्रमण पुष्टि भइसकेको मन्यालयले जनाएकाे छ ।
मकवानपुर । मकवानपुर प्रहरीले हेटौंडा–१९ सान्नानीटार स्थित राप्तीखोलाबाट मंगलबार अन्दाजी ४० वर्षको एक जना पुरुषको शव फेला परेको छ । जिल्ला प्रहरी कार्यालय मकवानपुरले शवको पहिचान हुन नसकेपछि बुधबार हुदिया सहित फोटो सार्वजनिक गरेको हाे ।
मृतकाकाे पहिचान खुल्न नसकेपछि फोटो सहित हुलिया सार्वजनिक गरेको जिल्ला प्रहरी कार्यालय मकवानपुरका प्रवक्ता प्रहरी नायब उपरीक्षक इन्द्रबहादुर रानाले जानकारी दिएका छन् । मृतक पुरुषको पहिचान हुन नसके पछी हाल हेटौंडा अस्पतालको शव गृहमा राखिएको उनले बताए ।
मृतकको हुलिया गोरो वर्ण भएको, उचाई ५ फिट २ ईन्च, मंगोलियन जाति जस्तो देखिने, नाक चुच्चो, अनुहार लाम्चो, छोटो कालो, सेतो (फुलेको) कपाल, स्वयंसेवक नेपाल मगर यूवा संघ केन्द्रीय समिति तेस्रो राष्ट्रिय महाधिवेशन भाद्र ३० र ३१ गते हेटौंडा मकवानपुर लेखिएको सेतो रंगको हाफ टिसर्ट लगाएको पाइएकाे प्रवक्ता रानाले बताए ।
मकवानपुर । काेराेना भाइरसकाे संक्रमण जोखिममा संघीय सरकारले गरेकाे लकडाउन तथा स्थानीय प्रशासनले लगाएकाे पटक पटककाे निषेधाज्ञाकाे कारण ८ महिना देखि बन्द रहेका हेटौंडा उपमहानगरपालिका क्षेत्रका विद्यालयहरु नियिमत खुल्ने भएका छन् । मंगलबारकाे शिक्षा समितिको बैठकले मंसिर ११ गतेबाट विद्यालय खोल्ने निर्णय गरेकाे हेटौंडा उपमहानगरपालिकाकाले जानकारी दिएकाे छ ।
नेपाल सरकारले तयार पारेको विद्यालय सञ्चालन कार्यढाँचा अनुसार विद्यालय खोल्ने निर्णय गरिएको हो । सरकारले तोके अनुसारको स्वास्थ्य सावधानी मापदण्ड पूर्ण रुपमा पालना गरेर बिद्यालय खोलिने र मापदण्ड पालना भए नभएको नगर शिक्षा समिति र वडा शिक्षा समितिले अनुगमन गर्ने भएको छ । कोरोना त्रासका कारण घरमै बस्नुपरेका हजारौ बालबालिका अव भने विद्यालय जान पाउने भएका छन् ।
काराेनाकाे कारण सरकारले पटक पटक वैकल्पिक शिक्षा मार्फत अध्ययन अध्यापन गराउन निर्देशिका जारी गरेकाे भए पनि शहरी क्षेत्रका सिमित विद्यालय र प्रविधिमा पहुँच पुगेका विद्यार्थीले मात्र त्यसकाे उपयाेग गरेकाेले अधिकांश विद्यार्थी पहुँच वाहिर थिए । कतिपय विद्यालयले गृहकार्य मात्र दिएर पनि सिकाइ अगाडी बढाएका थिए । केही विद्यालयले १–२ घण्टा विद्यालय सञ्चालन गरेर निरन्तरता दिएका थिए । हेटाैडा नगर क्षेत्र सहित मकवानपुर जिल्लाका केही विद्यालयले गत आइतबारबाटै सूरक्षाकाे मापदण्ड अपनाएर विद्यालय सञ्चालन गरेकाे पाइएकाे छ । आइतबारबाट विद्यालय सञ्चालन हुने भएकाेले साेही अनुसार विद्यार्थीलाइ उपस्थित हुन सूचना समेत जारी गरेर विद्यालय खाेलेका छन् ।
शिक्षा, विज्ञान तथा प्रविधि मन्त्रालयले जारी गरेको कार्यढाँचा तथा कार्यविधि २०७७ मा विद्यालय सञ्चालन गर्ने निर्णय सम्बन्धित स्थानीय तहलाई दिने उल्लेख छ । यही व्यवस्थालाई अँगाल्दै विद्यालय सञ्चालन सम्बन्धी कार्यढाँचा कार्यान्वयन गर्न गराउन सम्बन्धित जिल्लास्थित सामुदायिक तथा संस्थागत विद्यालयहरुलाई कतिपय स्थानीय तहले सूचना जारी गरिसकेका छन् । केही स्थानीय तह विद्यालय खुलाउने तयारीमा जुटेका छन् । विद्यालय खोल्ने अधिकार स्थानीय तहलाई दिएकाे भएता पनि अहिलेकै अवस्थामा काेराेनाकाे जाेखिम कायम रहेका कतिपय जिल्लाका विद्यालय खोल्नसक्ने अवस्थामा रहेकाे देखिदैन । मकवानपुरमा काेराेनाकाे संक्रमण र जाेखिम कायम मै रहेकाे छ ।

कोरोना महामारी सुरु भएपश्चात विगत ८ महिनादेखि बन्द विद्यालय खोल्ने तयारीमा लागेका स्थानीय तह र विद्यालयले यतिबेला विद्यालय खोल्नुअघि र खोलेपछि आउनसक्ने समस्याको बारेमा गम्भीर हुनु जरुरी देखिन्छ । कोरोना संक्रमणको डर अझैं हटेको अवस्था छैन । अभिभावकहरु सरकारको यस व्यवस्थापनप्रति ढुक्क हुन नसकिरहेको अवस्था छ । सरकारले तयार गरेको पूर्वाधार भरपर्दो छ र आफ्ना बालबालिकालाई विद्यालय पठाउनु सुरक्षित छ भन्नेमा अभिभावकहरु विश्वस्त हुन नसकेकाे अवस्थामा विद्यालय पूर्ण रूपमा सञ्चालन हुन सक्ने देखिदैन ।
विद्यार्थी विद्यालय नजाने, गए पनि नियमित नहुने, अभिभावकले नै जाेखिम माेलेर विद्यालय नपठाउने लगायतका समस्या आउन सक्ने सिद्धार्थ माध्यामिक विद्यालय हेटाैडाका अभिभावक निरञ्जन विष्ट वताउँछन् । आफ्ना छाेरा छाेरीलाइ विद्यालय पठाएर लामाे समय भीडभाडमा राखी जाेखिम माेल्नु भन्दा सक्ने र सुविधा हुनेले अनलाइन कक्षा मार्फत र पहुँच नहुने र नसक्नेहरूकाे लागि साप्ताहिक गृर्हकार्य दिनु नै उपयुक्त हुने उनी बताउँछन् । शैक्षिक सत्रकाे अवकाे ४ महिनामा थारै समय थाैरै विद्यार्थी राखेर आलाेपालाे कक्षा सञ्चालन गरे मात्र आफ्नाे छाेराछाेरी स्कुल पठाउन तयार रहेकाे एक अभिभावक बताउँछन् ।

कोरोना संक्रमणको समयमा कतिपय विद्यालयले अनलाइनमार्फत कक्षा सञ्चालन गरिरहेका छन् । तर अनलाइनमार्फत कक्षा सञ्चालन गर्नका लागि सबै विद्यालयमा पूर्वाधार नहुँदा र सवै विद्यार्थीकाे पहुँच नपुग्दा यस विकल्पलाई प्रभावकारी रूपमा लागू गर्न नसकिएकाे शिक्षाविद् बताउँछन् । त्यसैले विभिन्न वैकल्पिक उपायहरु अवलम्बन गर्दै मापदण्ड पालना गरी विद्यालय सञ्चालन गर्नुपर्ने देखिएकोले सरकारले विद्यालय सञ्चालन कार्यढाँचा तथा कार्यविधि ल्याएकाे हाे ।
कार्यढाँचाअनुसार विद्यालयले सुरक्षाका लागि फर्निचर, शौचालय, पर्याप्त प्रकाश र हावा आवतजावत गर्नसक्ने कक्षाकोठा लगायतका पूर्वाधार, स्वास्थ्य तथा सरसफाइका लागि साबुन, पानी, सेनिटाइजर तथा विद्यालयमा आउनेहरूका लागि तापक्रम लिने व्यवस्था गर्ने, अनिवार्य मास्क लगाउने र खाजा व्यवस्थापन गर्ने गरी व्यवस्था गर्नुपर्नेछ ।
विद्यालय जाँदा , विद्यालयमा रहँदा, विद्यालयबाट घर फर्किदा एवं घरमा पुगेपछि पालना गर्नुपर्ने आचारसंहिता शिक्षक र विद्यार्थीहरुको सहभागितासमेत गराई तयार गर्ने, यसरी तयार भएको आचारसंहिता सरोकारवाला सबैले अनिवार्य रुपमा पालना गर्ने व्यवस्था मिलाउने र विद्यालयले तयार गरेको आचारसंहिता तथा छनौट गरेको उपयुक्त प्रयोग गर्ने विकल्प स्थानीय तहको सम्बन्धित निकायमा पेश गर्ने गरि निर्देशन भएको छ ।
स्थानीय तहले विद्यालय सञ्चालनका लागि केही विकल्पहरु पनि दिएका छन् । सबै कक्षा र विद्यार्थीलाई एकै समयमा सञ्चालन गर्ने, अलग अलग सिफ्टमा अलग अलग कक्षा वा तह सञ्चालन गर्ने, विद्यालय खुल्ने तथा कक्षा सञ्चालनको अवधी घण्टी छोट्याउने, अवस्था हेरी तल्लो तहका कक्षा पहिले वा माथिल्लो तहका कक्षा पहिले जोखिम र सहजता हेरी कक्षा सञ्चालन गर्ने, कुनै दिन केही कक्षा र कुनै दिन बाँकी अरु कक्षा सञ्चालन हुनेगरी पालैपालो कक्षा सञ्चालन गर्ने, कक्षाका केही विद्यार्थी कुनै दिन वा सिफ्ट र बाँकी विद्यार्थी अर्को दिन वा सिफ्टमा सञ्चालन हुने गरी पालैपालो कक्षा सञ्चालन गर्ने, हप्तामा केही दिन वा दिनमा केही घण्टा सञ्चालन गर्नेलगायत विकल्पहरु छन् ।

केही दुर्गम जिल्लाहरुमा रहेका कतिपय स्थानीय तहले महामारीकैबिच केही साता अगाडी विद्यालय खोलेपछि मन्त्रालयले बाध्य भएर कार्यढाचा तयार गरेको हो । हुम्लालगायत केही स्थानीय तहले कोरोना महामारीकैबिच विद्यालय खोलेका थिए । ती स्थानीय तहमा कोरोना संक्रमण पुनः बढ्न थालेपछि विद्यालय बन्द भएका थिए । विद्यालय खोल्नु त्यति महत्वपूर्ण विषय होइन, तर विद्यालयमा आएका विद्यार्थीलाई संक्रमण हुनबाट कसरी बचाउने भन्ने कुरा महत्वपूर्ण हो ।
कार्यढाँचालाई आत्मसात गरी विद्यालय खोल्दा सबै विद्यालयले सावधानी अपनाउनु जरुरी छ । सरोकारवाला सबैले कोरोना महामारीको जोखिम ध्यान नराखी विद्यालय सञ्चालन गरेमा विद्यालय कोभिड सर्ने थलोको रुपमा परिणत हुनसक्ने जोखिम देखिन्छ ।